95618 – ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΝ ΥΠΕΡ ΤΟΥ ΕΝ ΕΡΜΟΥΠΟΛΕΙ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Αριθμός τεύχους

Νο.: 12

Χρονική Περίοδος

Ημερομηνία Έκδοσης

1888
i

Αριθμός Σελίδων

276

Φωτογραφίες

Οδηγίες

Κλικάρετε πάνω στην αριστερή εικόνα για να δείτε περισσότερες φωτογραφίες.

Κείμενο

OCR
Σύνολο σελίδων:
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΝ
ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ
1
ΥΠΕΡ ΤΟΥ ΕΝ ΕΡΜΟΥΠΟΛΕΙ
ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ
ΤΗ: ΠΡΟΘΤΙβΐ ΣΥΙΠΡΛΞΕΙ ΠΟΛΛΟΝ ΑΟΓΙϋΝ
επιστασια
σ:π. δ. δουκακη
* ΓΥΜΝΑΣΙΑΡΧΟΥ
ΕΤΟΣ Α'.
Α
ΕΝ ΕΡΙνΙΟΥΤΊΟΛ.Ε3Ι
ΤΥΠΟΙΣ ΡΕΝΙΕΡΗ ΠΡΙΝΤΕΖΗ
1887.
-ΙΑΙ)ΙΙ ΧΙΑΤΠ3Σ ΣΙΑΤ
ΜΠΤ
ΜΟΙΣΑΜΜΥΤ ΟΤ
ΤΑΙΣ ΣΕΠΤΑΙΣ ΣΚΙΛΙΣ
ΤΠΝ ΜΕΓΑΛΠΝ ΑΝΔΡΩΝ
ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΑΝΤΩΝ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΝ
ΣΓΝΕΡΓΑΣΘΕΝΤΕΣ
ΣΠΥΡ. Δ. ΛΟΥΚΑΚΗΣ γυμ
. . . ΐ8
ΔΙΟΝ. ΜΑΡΙΝΟΣ καθ
... 58
ΣΤΥΛ. ΕΥΑΓΓΕΛΙΝΟΥ , .
. . . 2θ3
ΕΜΜ- ΦΡΑΓΠΔΗΣ ^ί^η^ ν
... « 220
Ν. ΜΠΑΞΕΒΑΝΑΚΗΣ"; ;*"/ ."
. . . 120
ΕΡΝ. ΝΟΝΝΟΤ ^ » .
. 83-ΐ39τκ
ΜΙΧ. ΚΡΙΣΠΗΣ » „ .^
...ΐΐΐ -ι 69
ΝΙΚ. ΠΟΛΙΤΗΣ »
V
'. . . ΐ59
ΑΝΤ. ΒΛΑΣΤΟΣ σχολ. .
. . - 97
ΑΝΤ. ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ »
. . . ΐ44
Π. ΚΟΣΚΟΡΟΖΗΣ ίατρός .
... 3ο
ΙΩ. ΦΡΑΓΠΑΣ δικχιγ.
. . . ΐ93
Ν. ΖΩΓΡΑΦΑΚΗΣ »
. . . ιι5
ΑΝΤ. ΣΠΗΛΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ .
... 86
ΕΠ." ΠΟΛΙΤΑΚΗΣ . . 86
, ΐ67,ΐ75-2ΐ7
ΕΜ. ΜΑΚΡΥΠΑΝΝΗΣ
. . . ΐ83
ΑΝΤ. ΣΤΕΦΑΝΟΥ
. ι38-ι43
ΓΡΗΓ. ΣΤΕΦΑΝΟΥ
. ΐ42
ΦΙΛ. ΑΔΑΜ
. . . 235
Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ '
3ο χαί 2 38
ΕΣΠΕΡΟΣ
. . . ΐ63
ΑΙΣΩΠΟΣ
. . . 125
ΙΑΝΟΪΑΡΙΟΣ
"Εχων ημέρας 31. Ή ήμέρα εχει ώρας 10 και ή νΰξ ώρας 14.
Ό ηλιος είς τόν Ύδροχόον.,
Ν.
Π.
τ
13
1
Πά
14
2
Σα
τ
15
3
Κυ
16
4
Δέ.
17
5
Τρ.
τ
18
6
Τε.
τ
19
7
Πε.
20
8
Πά
21
9
Σα.
τ
22
10
Κυ.
23
11
Δ·.
24
12
Τρ.
25
13
26
14
Πε.
27
'15
11α
28
10
Σα.
4-
29
17
Κυ.
30 18 Δέ.
31 Κ) Τρ.
ί 20
Τε.
2 21
Πε.
3 22
Πά
1 23
Σα.
Τ
5 24
Κυ
6 25
Δ:.
7 26
Τρ.
τ
8 27
Τε.
9 28
Πε.
10 29
Πά
τ
11 30
Σα.
τ¬
12 31
Κυ.
Ή κατα σάρκα π:ρίτομή τοΰ^ίίυρίου ημών Ίησοΰ Χριστοΰ,
καί μνήμη Βασιλείου τοϋ μεγ. Άργία.
Μνήμη Σίλβέστρ. Π. ίΡώμης.
Μαλαχίου τοΰ προφήτου κα./
-Ή 51ύνθ(ξις των -70 Άβοστ. ί
Θεοπ^Ηυτου και Θ:ωνα μαρτ.
τέίν Θεοο. Ν*ηστ;ία έν ^ αν ήμέρα
Τα "Αγια Θεοφάνεια. Άργία. '
II]7
' ' '
Ή Σύναξις'τον' Προφήτου ΠροδρόμοΟ""καΙ Βαπτιϊτοϋ Ίω-
άννο.1. 'Αργία κα! ίχθύος γ.ατίΙ)ηΐΙ~' ι , ι ^
Δομνίκης τής όσίας και Γεωργίου τοϋ Λοζεβιτου.
■•ΠοΙυΜχτου μάρτυρος; (,χ0 2ΟΤ2 /. Λ Η ί '
Γρηγορίου έπισκόπ^ ΝυΑτης καε Δομητιανου Μελιττ,νης.
ν5-θοοΤΕ.ου τού ΐνοίνο@[3ργο*ο. __ γ ι/_,»
Τατιανής μάρτυρος. , , γΙ4ν(~α,
Έρμΰλου καί ΣΛρατον£Μ2»0'ιρ£ΜρΐίαρΙ*ΛΛν>'
V
Των έν Σινα κα'ι 'ΡαΐΟα αναιρ-θ^ντων.
Παϋλου τοΰ Θηβαίου κα*ί·*'ϊ&&ιννου τβϊ
Ή προσκύνησις τής τιμ. ά)ύσεως ΐοϊ
V
Άντωνίου τοΰ Μεγάλου. 'Αργία.
ΆΟανασίου χαι Κν((λ]^αΜ !Α"ρ^ιτΕ. Άλείανδρϊίας.
Μακαρίου τοΰ Δΐγυπτίου, Μάρκου Έφέσου και Άρσενίον
Κερκύρας.
ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΝ
Ευθνμίου τοΰ Μεγάλου.
Μαξίμου τοΰ όμολογητοΰ κα,ί Νεοφύτου μάρτνρο;.
Τιμοθέου τοϋ Αποστόλου καί Αναστασίου τοΰ Πέρϊου.
Κ)ήμεντος Άγκυρας κα'ι Άγαθαγγέλου μάρτυρος.
Ξένης τής όσίας.
Γρηγορίου έπίσκόπου Κωνσταντινουπόλεω:. Άργϊα.
Ξ:νοφ'οντος τοΰ όσίο^ και τής συνοδείας αυτού.
Ή άναχομ. τοΰ λείψανον Ιωάν. τοϋ Χρυσοστόμο.). Άργΐα.
Έφρα'ιμ τού Σΰρου τοϋ όσίου.
Ή άνακομίδή τοϋ )ειψάνον Ίγνατίου τοϋ ©;οφόρον,
Των τριών Ίεραρχών Βασθείον τοΰ Μεγάλον, Γρηγορίου
τοϋ Θεολόγου, 'ίωάννον τοΰ Χρυσοστόμον. Άργία.
Κύρου και Ιωάννου των θαυμ. Άναργνρων.
ΦΕΒΡΟΓΑΡΙΟΣ
"Εχων ημέρας 29. Ή ημέρα εχει ώρας 11 καί ή νύξ ώρας 13
Ό ήλιος είς τούς ίχθϋς.
Ν. Π.
13 1 Δέ. Τρύφωνος μάρτυρο:. ..... -
•{•14 2 Τρ. 'ΙΙ Ύπαπαντή τοϋ Κυρ!ου ημών Ίησοΰ Χριστοϋ.
15 3 Τε. Συμεων τοϋ θεοοόχβνι κα'ι της 7ϊροφήτι5ος "Αννης.
10 4 Πε. Ίσιδώρου τοϋ Πηλουσιώτου.
17 5 Πά. Πολυεύκτου Κων]πόλεως και Άγάπης μ,άρτυρος.
18 6 Σλ. Βουκόλου τοΰ όσίου και Φωτίου^Πατριάρχου Κων]πόλεω:.
·}■ 19 7 Κυ. Παρθενίου έπισχόπου Λαμψίχου χαι Λουκα^τοϊ όσίου.
·{· 20 8 Δέ. Θεο^ώρου τοϋ Στρατηλάτου χά: Ζαχοτρίου τοΰ Προφήτου.
21 9 Τρ. Νικηφόρου μάρτυρος.
22 10 Τε. Χαρα)άμπους ίερομάρτυρο;.
23 11 Πε. Βλασίου ίερομ. καΐ Θεοδωρας της Αυγούστης.
24 12 Πά. Μελετίου Αρχιεπίσκοπον. 'Αντιοχείας.
25 13 Σα. Μαρτινιανοϋ τοϋ όσίου.
^- 26 14 Κυ. Τοΰ τελώνου «αί Φαρισαίου. Αύξεντίου τοϋ όσίου.
27 15 Δέ. Όνησίμου τοΰ Αποστόλου.
28 10 Τρ. Παμφίλου μάρχυρος. *
29 17 Τε. Θεοδώρου Τήρωνος.
ΜΑΡΤΙΟΣ
1 18 Πε. Λέοντας Πάπα 'Ρώμτ,ς.
2 19 Πά. Άρχίππου τοϋ Άκοδτόλου.
3 20 Σα. Λέοντος έπΐσκόπου Κατάνης.
γ 4 21 Κυ. Τοΰ Άσώτου. Τίμοθέου τοϋ ίν Συμβόλοις γ.ύ Εΰστα-
θίου Ιπισκόπου Άντιοχίίας.
5 22 Δέ. Των έν Εϋγενίοΐς μαρτύρων.
6 23 Τρ. Πολυχάρπου ίερομάρτυρος έπισχόπου Σμύρνης.
7 24 Τε. Ή ά. κα'ι β'. εϋρεσις της τιμίας κεφαλής τοΰ ΠροΒρόμου.
8 25 Πε. Ταρασίου έπισχόπου Κωνσταντινουπόλεως.
9 26 Πά. Πορφυρίου έπισκόπου Γάζηε.
10 27 Σα. Τυχοσά66α·ϊον. Προκοπίου τοΰ Δεχαπολίτου.
χ 11 28 Κυ. Της άπόχρεω.—Βασιλείου τοϋ όμο)ογητοΰ.
12 29 Δέ. Κασσιανοΰ τοΰ 'Ρωμαίου.
ΜΑΡΤΙΟΣ
"Εχων ημέρας 31. Ή ήμέρα Ιχει ώρας 12 καϊ ή νϋζ ώρας 12.
Ό ηλιος είς τάν Κριόν.
Ν. Π.
13 1 1ρ. Ευοοκιας οσιομαρτυρος. . ι ■
44 2 Τε. Ήσυχίου, Εΰθαλίας μ8ί(&ύρϋν.' ■"■'-* "
15 3 Πε. Ιωάννου τοϋ συγγραφέως της Κλίμαιιθδί- ΕυτροπΕου καϊ
Κλεονίκου μαρτύρων. ' "'
10 4 Πά. Γερασίμου όσίου τοϋ έν Ίορδάνη.
17 5 Σα. Κόνωνος μάρτυρος.
■{· 18 6 Κυ. Της Τυροφάγου. Τιον έν Άμορίω 42 μαρτύρων.
19 7 Δξ. Καθαρ* Λϊυτέρα. Τοϋ έν Χερσωνΐ Βασιλέως -/αι των
συν αυτώ μαρτύρων.
20 8 Τρ. Θίοφυλάχτου έπισ/.όπου Νκομηδϊίας.
21 9 Τε. Των έν Σεβαστεία 40 μαρτύρων.
22 10 Πε. Κοοράτου μάρτυρος χαι των συν αυτώ.
23 11 Πά. Σω^ρονίου άρχΐεπΐσχόπου Ίεροσολύμων.
24 12 Σα. Των Αγ. θεοδώρων. Θϊοφάνους τοϋ όμολογητοϋ.
■{· 25 13 Κυ. Της όρ0ο5οξίας. Ή άνϊ·/.ομ:2ή τοΰ λ-ΐψάνου Νιχτ,βόρου
Κωνσταντινουίτόλ:ως.
26-14 Δέ. Βενεδίχτου τού ότίου.
ί υ
6-14 Δέ. Βενεδίχτου τού ότίου. _ ,,
7 ί5 Τρ. Άγαπίου χαΐ των συν αύτω 7 μαρτύρων^, .^
8 16 Τε. Σαβίνου μάρτυρος χα'ί Χριστοδούλου τού οσιου.
29 17 Πε. Αλεξίου τού άνθρωπου τοϋ Θεοϋ.
30 18 Πά. Κυρίλλου άρχιεπισχόΊΐο^ Ίβροσολύμων.
31 19 Σα. Χρυσάνθου χαι Δαρείας μαρτύρων.
28
29
ΑΠΡΙΛΙΟΣ ι/ι-
1 20 Κυ. Β' των νηστειων. Των έν τ^ μον^ τοϋ Άγίου Σάββα
άναΐρϊθέντων όσίων πατέρων.
2 21 Δέ. Ίαχώβου τοϋ όμολογητοϋ.
3 22 Τρ. Βασιλείου ίερομάρτυρος.
4 23 Τε. Νίχωνος όσιομάρτυρος χαι των 199 μαθητών αυτού.
5 24 Πε. Ζαχαρίου τοϋ όσίου.
0 25 Πά. Ό Εύα,γγελισμό; της θεοτόκου. Άργία.
7 26 Σα. Ή σύναξις τοΰ Άρχαγγέλον Γαβριήλ.
8 27 Κυ. Της Στοιυροπροβκλίνήβεως. Ματρώνης της όσίας.
9 28 Δέ. Ίλαρίωνος τοΰ νέου.
10 29 Τρ. Μάρκου έτπσκόπου κα*ε Κυρίλλου δΐακόνου.
11 30 Τε. Ιωάννου τοϋ συγγραφέως της Κλίμαχο;.
12 31 Πε. 'Τπατίοιι ίερομάρτυρος.
ΑΠΡΙΔΙΟΣ
"Εχων ημέρας 30. Ή ήμέρα εχει ώρας 13 «»Ί ή νΰξ ώρας 11,
Ό ήλιος είς τον Ταϋρον.
Ν. Π.
13 1 Πά. Μαρίας όσίας της Αίγυπτίας.
14 2 Σα. Τίτου όσίου τοϋ βαυματουργοΰ.
- 15 3 Κυ. Α' των Νηστειών. Νικήτα όσίου κα'ι Ιωσήφ ϋμνογράφου.
10 4 Δέ. Γεωργίου όσίου τοϋ έν Μα)εω.
17 5 Τρ. Κλαυοίου, Θεοδώρου μαρτύρων.
18 6 Τε. Το> Μίγ&λου Κανόνος. ΕώίυχΐθΜ αρχιεπίσκοπον Κων-
19 7 Πε.
20 8 Ηα.
21 9 Σα.
■ 21 10 Κυ.
23 11 Δέ.
24 12 Τρ.
25 13 Τε.
26 14 Πε.
18 Πά.
16 Σα.
ΐταντ;νουπόλεω:. ν λ ^
Καλλιοπίου μάρτυρος «αί ΓΈίοργίθΜ έιτισκόκου Μιτυλήνης
'Ηρωοίωνος, Άγαβου χλιτ. εκ των 70.
Ευψυχίου μάρτυρος.
Ε'. Των Νηοΐειί&ν. Τερ;ντίνου Πομίΐηίου και των συν
27
28
29 17 Κυ
38 18 Δ:.
αύτοΓς.
Άντύπα ί3ρ(ϊρ.άρττίρος έπισκόπου Περγάμου.
Βοισι)είου τοϋ όμολογτ,του.
Μαρτίνου Πάπα 'Ρώμ-η;.
'Αρεστάρχου, Πουοη κ&Ί Τροφίμου έκ των 70.
Κρήσκεντος μάρτυρος.
Τοΰ Λαζάρον. 'Αγάπης Είρήνης και Χιονίας των αΰτα-
δέλφων.
Των 1>α£ο>ν. Συμεων Εερομάρ. τοϋ έν Περσίδι.
Λίκτίροι. "Ιωάννου τοΰ όσίου.
ΜΑΙΟΣ
1 19 Τρ. Μεγάλη ΤρΙΐ"/|. Παφνουτίου ίερομάρτυρος.
2 20 Τε. Μεγ&λγ) Τετάρτη. Θεοδώρου όσίου τοϋ Τραχινα.
3 21 Πε. Μϊγάλη Πέμ."»). Ίανουαρίου ίερομάρτυρος.
4 22 Πά. Μεγοίλη Παρασχεθή. Θεοδώρου τοΰ Συκεώτου.
·}· 5 23 Σα. Μέγα ϊαββατον. Γεωργίου τοΰ Μεγαλομάρτυρος.
·{· 6 24 Κυ. ΤΟ ΑΓΙΟΝ 1ΙΛΣΧΑ. Σάββα τοϋ Στρατηλάτου και Έλι-
σάβετ τη; όσίας.
7 25 Δέ. Μάρκου τοϋ Αποστόλου τοϋ Ευαγγελιατοϋ.
8 26 Τρ. Βασιλέως ίερομάρτυρος.
9 27 Τε. Συμεων ίερομάρτυρος.
10 28 Πε. Των έν Κυζίκω 9 μαρτύρων. *
11 29 Πά. Τΐ'ς Ζωοδ6χου> ΙΐΊηγηζ. Ίάσωνος κα'ι Σωσιπάτρου των
Άποστόλων.
12 30. Σα. Ίακωβου αποστ. άδελφοϋ Ιωάννου τοϋ Θεολόγου.
ΜΑΙΟΣ
"Εχων ημέρας 31. 'Η ήμέρα εχεΐ ώρας 14 χαι ή νύζ ώρας 10.
Ό ήλιος εκ τούζ Διδύμους.
Ν. Π.
■{•13 1 Κυ. Τοΰ θωμ,δί. Ίερεμίου τού προφήτου.
14 2 Δέ. Άθαναοίου τοϋ Μβγάλου.
15 3 Τρ. Τιμοθέου χαΐ Μαύρ*ς μαρτύρων. -. ·.
16 4 Τε. Πελαγίας μάρτυρος. ^ ι , ν [
17 5 Πε. Είρήνης μεγαλομάρτυρος. '■' ..·ν5ι.χ(/Ι .; '
18 Ο Πά. Ίωδ τοΰ ο.χαίου χα πβλυώβΧΐΟ.ε^Τ '
19 7 Σα· Ά^αχίου ν.αι Κοοράτου μαρτύρων.
·{· 20 8 Κυ. Των Μυροφόρων. Ιωάννου τοϋ Θεολόγου χα'ι Άρσενίου
τοϋ Μεγίλου.
21 9 Δι. Ήσαίοα τοϋ Προφήτου χαι Χριο-ϊοφίφου μάρτυρος.
22 10 Τρ. ϊίμωνος Ά.ιοσ-όλου.Λθ5^Ζηλωτοΰ.
23 11 Τε. Μωχίου ίερομάρτυρος.
24 12 ΙΙε. Έπΐφανί«υ έπισχόυονι Κύπροο χαΐ'ι Γερμ.ανοϋ άρχι:ιασχο·
τιου Κων]πόλεωί>
25 13 Πά. Γλυχερίας μίρτυρος. :~ ι
20 14 Σα. ϊοϋ έν Χίφ Ίσιδώρου μάρτυρος.
■{•27 15 Κυ. Τοΰ Ηαραλθΐοχ». Παχωμίου τΛ (ιεγάλου χαΐ Άχιλλείου
αρχιεπίσκοπον Λϊρίο»ίς. ■ .
28 10 Δέ. Θεοδώρου τοϋ ήγιαυμένου μαθτ,τοϋ τοϋ όυίου Παχωμίου.
29 17 Τρ. 'Λ-ίδρονίκου τοϋ Αποστόλου ·χβΊ Ίαυνίας.
30 18 Τε. Τ9ς ΜϊσοπενΓγ)»ΐ)βτΪΓΐς. Πέτρου, Διονυσίου χοΐ των συν
αυτοΓς μαρτύρων.
31 19 Πε. Πατρικίου έπισχόπου Προύσης και των συν αυτώ.
ΪΟΪΝΙΟϊ: ,νΧίγϊΙ' .ςΤ ·'' '
1 20 Πά.. ΘαλαΧοίΙονί ^ορτ*ρΜ.ν.3ίΙ ρ-Χ*ν:Κ -ΤΙ Γ "
■{■ 2 21 Σα. Των ίσαποστ. Κωνστοΐντίνοο
««V
Ελένης. Άργ!«.
4 3 22 Κυ. Της ϊαμαρείτιδος. Βασιλίσχου μάρτυρος.
4 23 Δί. Μιχαήλ τοΰ όμολογητοϋ έπισκόπου Συνάίων.
5 24 Τρ. Συμεώνος τοϋ έν τω θαυμαστω ορει.
6 25 Τε. Ή γ'. είρεσΐς τϊ,ς τιμίας κεφαλής Ιωάννου τοϋ Προορομου.
7 26 Πε. Κάρπου Αποστόλου έκ των 70.
8 27 Πά. Έλλαδίου ίερομάρτυρος.
9 28 Σα. Εύτυχοϋς έπισκόπου Μελιτηνής.
•χ- 10 29 Κυ. Τοΰ Τνφλοΰ. ©εοδοσίας ίερομάρτυρος.
11 30 Αί. Ίσαΐκίου ήγουμένου τής Μονής των Λαλματων.
12 31 Τρ. Έρμείου μάρτυρος.
ΙΟΤΝΙΟΣ
"Εχων -ημέρα; 30. Ή ήμέρα εχει ώρας 15 κα'ί ή ν"ξ ώρας 9.
Ό ήλιος είς τόν ΚαρκΤνον.
Ν. Π.
13
1
Τε.
| 14
2
Πε.
15
3
Πά.
10
4
Σα.
Τ 17
5
Κυ.
18
0
Δέ.
19
7
Τρ.
20
8
Τε.
21
9
Πε.
22
10
Πά.
23
11
Σα.
■Ι- 24
12
Κυ.
25
13
Δέ.
26
14
Τρ-
27
15
Τε.
28
16
Ηε.
29
17
Πά.
30
18
Σα.
1
Ρ τ 1
19
Κυ.
2
20
Δέ.
Ι 3
21
Τρ.
Ι ■''
22
Τε.
Ι 5
23
Πε.
Ι τ 0
24
Πά
11 "
25

Ι 7 8
26
Κυ
ι 9
27
Δέ.
Ι τ 10
28
Τρ
Ι τ 11
29
Τε.
Ι -1-12
30
Πε
Ίουστίνου μάρτυρος τού φιλοσόφου Κωνσταντινουπόλεως.
Της Άναλήψεως. Νικηφόρου άρχιεπκηιόπου.
Λουν.ίλλ|αν(ΐΰ μαρτυρος.
Μητροφάνουζ άρχιεπΐιΐχόπου Κων]πόλεω:.
Δωροθέου ίερομ,ον. επεσκόπου Τυρού.
Ίλαρίωνος τού νέου ήγουμ. τη; μονης Δαλμάτων.
Θεοδότου ίερομάρτυρο;. έπισχόπου Άγκυρας.
Ή αναχομιδη τού Χειψανου Θεοοωρου τού στρατηλάτου.
Κυρίλλου αρχιεπισχόπου Άλεξανδρείας.
Αλεξάνδρου χά! Άντωνίνης μΐρτύρων.
Των «ε«θΓ.μημένων. Βαρθβλομαίου ν.υΧ Βαρνάδα ιων
Άποστόλων.
Τ^ς «εντη«οστ>ίς. Όνουφρίου καΐ Πέτρου τοϋ έν τω
"ΑΟω.
Τοϋ "Αγίου Πνεύμχτος, Άχυλί^η; μάρτυρος.
Έλίσο-αίου προφήτου, Μεθοβίου έπισχόπου Κων]πόλεως.
Άμί ς τοΰ ιτροφήτου,
Τύχωνος «πισκόπου Άμαθοΰντος της Κύπρου.
Ίσαύρου, Μανουήλ, Σεβέλ κ«ί Ισμαήλ μαρτύρων.
Λεοντίο» μάρτυρος.
ΙΟΪΛΙΟΣ
Των Άγίων Πάντων. Ίούδα τοϋ Αποστόλου.
Μεθοδίου ίερομάρτυρος επεσκόπου Πατάρων.
Ίουλιανοΰ [*άρτυρος τοϋ Ταρσέως.
Εΰσεβίου ίερομάρτυρςς έπΐσκόπου Σϊμοσάτων.
ΆγριππΕνης μάρτυρος.
. Τό γενέθλιον τοϋ προφ/,του προδρόμου χα'ΐ Βαπτΐστοϋ Ιω.
άννου. Άργία.
. Φ.βρωνίας όσίομάρτυρος.
. Δαδ'ιδ όσίου τοϋ έν θεσσαλονίκν].
Σϊμψών όσίου τοϋ Ξενοδόχου.
Κύρου κα'ι Ιωάννου των Άναργύρων.
Πέτρου χα'ι Παύλου των Άποστόλων.
. Ή σύναξις των 12 Αποστόλη».
ΙΟΥΛΙΟΣ
"Εχων ημέρας 31. Ή ήμέρα εχει ώρας 14 καί ή νύζ ώρας 10.
Ό ηλιος είς τόν' Λέοντα.
Ν. Π.
13 1 Πά, Κοσμα χα'[ Λαμιανου των Άναργΰρων.
14 2 Σα, Ή έν Βλαχέρναις κατάθεσις της έτβη'τος της Θεοτόκου,
•[■15 3 Κυ. 'ΤακίνΟου μάρτυρος κα'ι Άνατολίου Κων]πόλεως.
16 4 Λε. Άνδρέου Κρήτης τοϋ Ίεροσολυμίτου.
17 5 Τρ. ΆΟανασίου τοΰ έν τω 'Ά6ω.
18 6 Τε. Σισίνη τοϋ μεγάλου.
19 7 Πε. Θωμά τοϋ έν Μαλεω χ αί Κυριαχης μ5γφ).ομάρτυρος.
20 8 Πά- Προχοπίου μεγαλομάρτυρος. ° Γί
21 9 Σα. Παγκρατίου ίερομάρτ. έπισκόπου Ταυρομενίας.
γ 22 10 Κυ, Των εν Νικοπόλει 45 μαρτύρων.
23 11 Δέ, Εύφημίας της μεγαλομάρν^ρος,
24 12 Τρ. Πρόχλου και 'Γλαρίου μαρτύρων.
2δ 13 Τε. Ή σύναξις τοϋ 'Αρχαγγέλου Γαβριήλ κα'ι Στεφάνου τοΰ
Σαββαίτου.
26 14 Πε. Άκύλα Αποστόλου και Ιωσήφ θ:σσαλονίκης.
27 15 Πά, Κηρύχου χα'ι Ίουλίττης των μαρτύρων,
28 16 Σα. Άθηνογένους Εερομ-ρτυρος.
^ 29 17 Κυ. Μαρίνης μηαλομ,άρτυροε. *> ί"»"5!·.- '
30 18 Δέ. Αΐμιλιανοϋ τοϋ μεγαλομάρτυρος, '- .'··'λ^!·'ΪΤ
31 19 Τρ, Δίου χαι Μαχρίνης των όσίων.
ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ
-}- 1 20 Τε. Τοϋ προφήτου "Ηλίου κα'ι θεσβίτου. Άργία.
2 21 Πε, Συμεών ΐοΰ δια Χριστόν Σαλοϋ και Ιωάννου τοΰ συνα-
σχητοϋ,
3 22 Πά, Μαρίας της Μΐγϊαληνη; της Μυρογόρου,
4 23 Σα, Φωκά ίερομάρτυρος και Ίεζεχιηλ τοϋ προφήτου.
■}- 5 24 Κυ. Χριστίνης της μεγαλομάρτυρος.
6 25 Λε. Ή κοίμησις της Αγ. "Αννης μητρός της Θεοτόκου.
7 26 Τρ, Έρμολάου κα'ι Παραο-χευής των μ-χρτύρων.
Τ 8 27 Τε. Παντελεήμονος τοϋ μεγαλομ. κα'ι ίαματιχοϋ, 'Αργία.
9 28 Πε. Προχόρου, Νΐκάνορος, Τίμωνος χαι Παρμενα των 'Δπο-
στόλων,
10 29 Πά. Καλλινίκου κα': Θεοοότης μαρτύρων,
11 30 Σα. Σίλα, Σιλουανοϋ, Κρήσκεντος, Επαινετού κα'ι Άνορονίκου
των 'Λποστόλων έκ των 70.
χ 12 31 Κυ, Εΰδοκίμου τοϋ δίκαιον και προεόρτ. τοϋ Τιμ. Σταυροϋ.
ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ
"Εχων ημέρας 31. Ή ήμέρα εχει 13 κα'ι ή νύξ ώρας 11.
Ό ηλΐος εκ την Παρθένον.
Λ^ΛΛ^
Ν.
Π.
13
1
Δέ.
14
ο
Τρ
15
3
Τε.
10
4
Πε.
17
5
Πά
Τ Ι»
0
Σα,
Τ 19
7
Κυ.
20
8
Δέ.
21
9
Τρ.
22
10
Τε.
23
11
Πε.
24
ι;
Πά
25
13
2α.
Τ 20
14
Κυ.
Τ 27
15
Δ:.
28
10
Τρ.
29
17
Τε.
30
18
Πε.
31
19
Πϊ.
'ϊησοΰ Χριστοΰ, Άρ-
*Η πρόοδος τού τίμίου κ αι ζωοποιοΰ Σταύρον» καί των 7
παΓδων των Μακκα§6αίων.
Ή άνακοιχχδή τοΰ λείψανον Στεφάνου πρωτομ.£ρτυρος.
ΊσαοίκΊου, Δα?ματΕου κ αι Φαύστου των 6τ£_»ν,
Των έν Έφέσω 7 άγίων παίδων. * '
Ευγενίου μάρτυρος,
*ΙΙ μεταμόρφωσις τοΰ Κυρίου
-)ία και ίχθύος χατάλυσί;.
Δομιτίυυ ['εοομ-άρτυρος.
Αίμελίανου τού όμο)ογητοϋ.
Ματθία τοΰ Αποστόλου.
Λαυρεντίου μάρτυρος καί άρχίδίακόνου, ,
Εϋκ)ου τοΰ Διακόνοΐί και μάρτυ^ος '" , 1.
Φωτίου και *Ανικν',του μαρτύρων, ν' - .""' 4
Μαξίμου τοΰ Οί/.ο)ογητοΰ, '. " 'ί'■"■■'
Μ.χαιον τού προφήτου.
'ΙΙ Κοίμησϋ: τ^ς Οεοτόχου. *Αργία.
Τοΰ * Αγιον Μανοηλίο^ Λιομηδονς μάρτυρος.
Μύρωνος μάρτυρος.
Φλωρου καΐ Λαύρου των μαρτύρων,
*Αν5ρ5ου τοΰ _3τρατηλά'ΐ'ο> καΐ των συν αύτω μαρτύρων.
1 20 Σα.
τ 2 21 Κυ,
3 22 Δέ.
'ί 23 Τρ,
5 24 Τε,
0 25 Ηε.
7 20 Πά.
8 27 22.
Τ 9 28 Κυ.
τ 10 29 Δέ.
11 30 Τρ.
7 12 31 Τε.
ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΝ
Σαμ,ουήλ τού προφήτου.
θα&£αίου τοΰ Αποστόλου χαι Βάτσης μάρτυρος,
'Αγαθονίκου μάρτυροζ. -*..ν *
Λούπου μάρτ. απόδοσις εορτής της Θ3ότό*6»^ί
Ευτυχοΰς ::ρομάρτυρος.
Βαρθολομ,αΐου κάς Τίτου των 'Αποστόλων.
Άδριανοΰ κα': Ναταλία; μαρτύρων.
Πο.μένος τού όσίου
Μωυσέως όσίου τοΰ Αεθίοπο;.
Ή άποκΐΐράλίσίς Ιωάννου τοΰ Προδρόμου. 'Αργία,
Αλεξάνδρου, Ιωάννου καί Παυλον τού νέου αρχιε
Κων]πόλεω;,
Ή κατάθεσις της τιμίας ζώνης της Θεοτόκου
ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ
Έχων ημέρας 30. Ή ήμέρα εχει ώρας 12 κα'ι ή νύξ ώρας 12.
Ό ηλιος είς τον Ζυγόν.
Ν.
Π.
τ
13
1
Πε.
14
2
Πά.
15
3
Σα.
τ
16
4
Κυ.
17
5
Δέ.
18
6
Τρ-
19
7
Τε.
τ
20
8
Πε.
21
9
Πά.
22
10
Σα.
τ
23
11
Κυ.
24
12
Δέ.
25
13
Τρ.
26
14
Τε,
27
15
Πε.
28
16
Πά.
29
17
Σα.
τ
30
18
Κυ.
1
19
Δέ.
2
20
Τρ.
3
21
Τε.
4
22
Πε.
5
23
Πά.
6
24
Σα.
τ
7
25
Κυ.
τ
8
26
Δέ.
9
27
Τρ.
10
28
Τε.
11
29
Πε.
12
30
Πά,
Ή σύναξις τής Θεοτόκου και μνήμη Συμεων τοΰ Στυλί-
του κα'ι Ίησοϋ τοϋ Ναυή.
Μάμαντος μάρτιρος καί Ιωάννου τοΰ Νηστευτοΰ.
Άνθίμου ίερομάρτυρος Νικομηδείας κα'ι ©εοκτίστου τοΰ
όσίου.
Βαβυλα ίερομάρτυρος κα'ι Μωϋσέως τοϋ προφήτου.
Ζαχαρίου τοΰ προφήτου πατρός τοΰ ΪΙροδρόμου.
Ή άνάμνησις τοΰ θαύματος Μιχαήλ τοΰ άρχιστρατήγου.
Προεόρτια τοΰ γενεβλίου τής Θεοτόκου καΐ Σώζοντος μάρ-
τυρος.
Τό γενέθλιον τή; Θεοτόκου, 'Αργία.
Ίωακειμ κα'ι "Αννης κα'ι Σεβηριανοϋ μάρτυροζ.
Μηνοδώρας. Μητροδώρας, Νυμφοδωρας μαρτύρων.
Θεοδώρας τής όα-ίας τής έν 'Αλεξανδρεΐα.
Αυτονόμου ίερομάρτυρος.
Τα εγκαίνία τοΰ Ναοΰ τής Άναλήψεως καΈ Κορνηλίου
τοΰ έκατοντάρχου.
Ή ΰψωσις τοΰ Τιμίου Σταύρον. Άργία κα'ί νηστεία.
Νικήτα μάρτυρος.
Ευφημίας τής μεγαλομάρτυρος,
Σοφίας, Πίστεως, 'Ελπίδος κα'ΐ Άγάπης.
Ευμενίου τοΰ θαυματουργοΰ έπΐσκόπου Γορτύνης.
Γ'· .
ΟΚΤΩΒΡΙΟΝ
Τροφίμου, Σαββατίου κα'ι Δορυμέδοντος μαρτύρων,
Εύσταθίου τοΰ μεγαλομάρτυρος,
Κοδράτου τοϋ Αποστόλου κα'ί Ιωνά τοΰ προφήτου.
Φωκά ίερομάρτυρος έπΐσκάπου Σινώπης.
Ή σύλληψις τοΰ Προδρόμου κα'ι Βαπτιστοΰ Ιωάννου,
Θέκλης τής πρωτομάρτυρος.
Ευφροσύνης τής όσίας.
Ή μετάστασις Ιωάννου τοΰ θεολόγου. Άργία.
Καλλιστράτου κα'ι των συν αύτω μαρτύρων.
Χαρίτωνος όμολογητοΰ καϊ Βαρούχ τοΰ προφήτου.
Κυριακού τοΰ άποχωρητοΰ,
Γρηγορίου Ιπισκόπου μεγάλης Άρμ;νίας,
10
ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ
"Έχων ημέρας 31. Ή ήμέρα εχεΐ ώρας 14 κοι ή νύξ ώρας 1Ϊ.
Ό ηλιος είς τόν Σκορπίον.
Ν. Π.
13 1 Σα. Άνανίου Αποστόλου καί 'Ρωμανοΰ τοϋ μελωδοϋ.
•{■14 2 Κυ, Κυπριανοϋ ίερομάρτυρος και Ίουστίνης ιταρθένου.
15 3 Δέ. Διονυσίου ίβρομάρτυρος τοϋ 'Αψίοτϊβι !το«.
16 4 Τρ, 'Ιεροθέου επ'θ·-/ΐόπου Άθην»ίνιΐΓ£]ί;Λ; χΛ|ΐψ3χΑ
17 5 Τ-. Χαριτίνηζ μάρτνροί. χ, ίι-·κ χΐι'ΐ'
18 6 ΙΙε. Θ(ι>μα τοϋ Αποστόλου. '
19 7 Πά. ^ιργίονι χοι Βάχχου των μαρτύρων.
20 8 Σα. Πελ?γί?ί τϊ,ς όσίχς.
^■21 9 Κυ. Ίακώ6ο« τοϋ Άποστ, χαι 'Λνίρονίκου τοΰ όσίου,
22 10 Δέ, Εύλαμπίου -/αί Εύλαμπίας των άδελφων μαρτύρων.
23 11 Τρ. Φίλιππον τοϋ Άποστ. «αι Θεοφάνους τοΰ Γραπτοϋ.
24 12 Τε, Πρόβου, Ταράχου και Άνορονίκου τώ/ μαρτύρων.
25 13 Πε. Κάρπου, Παπύλου, Άγαβοδωρου -χαι 'Δγαβονίχηζ των
μαρτύρων.
26 14 Πά, Ναζαρίίΐυ χαί των υύν αυτώ. Κοσμα τοΰ ποιτ,τοϋ.
27 15 Σα. Λουχιανοϋ μάρτυρος.
28 16 Κυ Λογγίναυ μάρτυρο; τοϋ Έχατοντάρχου.
29 17 Δέ. Ώσηέ τοϋ τΓροφνΊτου χα'ι Άνδρέου τοϋ όσιομάρτυρ.
χ 30 18 Τρ. Λουχά τοϋ Εύαγγελιστοϋ.
31 19 Τε. Ίωηλ τοϋ προφήτου χαΐ Ουαρίου μάρτυρος.
ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ
1 20 Πε. Άρτ=μίου μάρΐυρος, Γερασίμου τοΰ όσίου χαι της όσίας
Ματρωντ,ς τΐ,ς Χιουπολίτίδος.
2 21 Πά, Ίλαρίωνος τοΰ μ;γάλου χαϊ Σωχράτους τοϋ πρεσβυτέρου.
3 22 Σα. Ά6;ρχ!ου τοΰ θαυματουργοϋ χαι των έν 'Ε|>έσω 7 παίδων.
4· 4 23 Κυ. Ίαχωβου τοϋ αδ:λφοθεου χαι αποστόλου.
5 24 Δέ. Άρέθα μάρτυρος χαι των συν αύτω.
6 25 Τρ. Μαρκιανοϋ και Μαρτυρίου των Νοταρΐων,
·{· 7 26 Τε. Δημητρίου Μ$γα)ομάρτυρος τοΰ μυροβλήτου. Άργία.
8 27 Πε. Νέβτορος μάρτυρος.
9 28 Πά, Στεφάνου τοΰ Σαβαίτου χαι Τερεντίου μάρτυρος.
10 29 Σα. Άνα^τασία^ τη; 'Ρωμαίας χα'ι Άβραμίτου τοΰ όσίου.
·{■ 11 30 Κυ. Ζηνοβίου και Ζηνοβίας των άδελφων μαρτύρων.
12 31 Δέ. Στάχυος χά! των συν αύτω. Επιμάχου μάρτυρος.
1 Ι
ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ
"Έχων ημέρας 30. Ή ήμέρα ϊχ« ώρας 10 κα'ι ή νύξ ώρας 14.
Ό ηλιος είς τόν
Ν. Π.
13
1
Τρ.
14
2
Τε.
15
3
Πε.
16
4
Π».
17
5
Σα.
18
6
Κυ!
19
7
Δέ.
Γ 20
8
Τρ-
21
9
Τε.
22
10
Πε.
23
11
Πά.
24
12
Σα.
25
13
Κυ.
26
14
Δέ.
27
15
Τρ.
28
16
Τε.
29
17
Πε.
30
18
Πά.
1
19
Σα.
"Γ 2
20
Κυ.
τ 3
21
Δέ.
4
°2
Τρ.
5
23
Τε.
6
24
Πε.
τ 7
25
Πά
8
26
Σα.
Τ 9
27
Κυ.
10
28
Δέ.
11
29
Τρ.
12
30
Τε.
Κοιτμα καΐ Δαμιανοΰ των βαυματ. ΆναργΜρων.
Άκινδύνου κα1. των συν ούτω 70 μαρτύρων.
Άκεψιμα μάρτυρος.
Ίωαννιχίου μεγαλομ. Νικάν8ρου, Έρμαίου ίερομ.
Γαλακτίωνος καϊ Έπ'στημης των μαρτύρων.
Παύλου τοϋ όμολογητοΰ άρχιεπισ. Κωνσταντινουπόλεως.
Των έν Μελιτηνί) 33 μαρτύρων καΐ Λαζάρου θαυματουργοϋ.
Ή σύναξις Μιχαήλ τοϋ άρχιΐττρατήγου χαΐ Των λοιπών
Άσωματων Δυνάμεων. Άργία.
Όνησιφόρου, Πορφυρίβυ μ»ρτ· «αι Ματρώνης της όυία;.
Όρέστου μάρτ. Όλυμπα και των σύκ αΰτξί.
Μηνα, Βίιςτωρο; χαΊ Βΐχεντίου μαρτύρων.
Ιωάννου τοϋ Έλεημονθζ χαι Νείλου τοΰ όιίου.
Ιωάννου τοΰ Χρυσοστόμου όρχίετΐίσκόποΐ) Κων]πό).εως.
Φιλίπττου τοϋ Άποστόλοτ). Άργία. [Την αύτην ημέραν τε·
λεϊται χαΊ ή μνήμη τοϋ νεομάρτυρος Κωνσταντίνου
τοΰ 'Τδραίου τοΰ μαρτυρήο-αντος έν '1>όδω τω 1300].
Γουρίου, Σαμωνα κα'ι Άβίδου μαρτύρων.
Ματθαίου τοΰ Αποστόλου και Εύαγγελιστοϊί.
Γρηγορίου τοΰ ϋαυματ. έπΐο-χόπου Νεοχαισαρείας.
Πλάτωνος χ αί 'Ρωμανβΰ των μαρτύρων.
ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΎ
Ά83ίθϋ τοΰ προφήτου και Βαρλααμ μάρτιιρβς,
Γρηγορ. τοΰ Δεκαπολίτου χαΊ Προχλου άρχ. Κων]πόλεως.
Τα Είσόδια της θεοτόκου. 'Αργϊα.
Φιλτιμον"4 χα'ι των συν αύτω Άποστόλων χαΊ Κιλικία;
μάρτυρος.
Γρηγορίου έπισχ. Άχραγαντίνων κα'ί Άμφιλοχίου μάρτυρ.
Κλήμεντος Πάπα 'Ρώμη; καί Πέτρου Άλεζανδρ.
. Αίκατερίνη; μεγαλομ. καϊ Μερκουρίου μάρτ. Άργία.
Άλυπίου κα'ί Νίκωνος των όσίων,
Ίαχώοου Πέρσου το>> μεγαλομάρτυρος.
Στεφάνου τοΰ νέου κα'ι Είρηνάρχου τοΰ μάρτυρο;.
Παραμόνου και Φιλομένου των μαρτύρων.
Άνδρέου τοΰ Πρωτοκλήτου Άποστ. Άργία.
12
ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ
*Εχων ημέρας 31. 'Η ήμέρα^εχει 9 ώρας κα'ι ή νύζ ώρας 15.
Ό ηλιος ε'ς τον Αϊγόκερων.
Ν. Π.
13 1 Πε. Ναούμ τού προφήτου.
14 2 Πά. Άββαχούμ τοϋ προφήτου.
15 3 Σα. Σοφονίου τοϋ προφήτου.
16 4 Κυ. Βαρβάρας μεγαλομ. χα'ι Ιωάννου τοΰ Δαμασχηνοϋ.
*ί* 17 5 Δέ. Σ&ββα τού Θεοφόρου χαι ήγιασμένου.
Τ 18 6 Τρ. Νΐκολάου έπισχόπου Μύρων της Λυχίας, Άργία.
19 7 Τε. Άμβροσίου επισχόπου Μεδιολάνων.
20 8 Πε. ίϊαταπίου τοϋ όσίου.
■{· 21 9 Πά, Ή Σύλληψις της Θεομήτορος "Αννης. Άργία.
22 10 Σα. Μηνά, Έρμογένους χαι Εύγράφου μαρτύριον.
Τ 23 11 Κυ. Δοενιήλ τοϋ Στυλίτοι/.
*ί" 24 12 Δέ. Σιτυρίδϊ*νος τοΰ θαυματουργοϋ.
25 13 Τρ. Εύο-τρατίου χά: των σνν αύτω μαρτύρων.
26 14 Τε. Θυρσου χαι των συν αυτώ μαρτύρων.
27 15 Πε. Ελευθερίου ίερομάρτυρος.
28 16 Πά. Άγαίβυ τοΰ προφήτου χαΐ Μαρίνου μάρτυρος.
29 17 Σα. Δανιήλ τοϋ προφήτου χαι των τριών παίδων. Διονυσίου
αρχιεπισχ. Αΐγίνης τοϋ έκ Ζαχυνθου.
χ 30 18 Κυ. Σεβαστΐανοϋ, Ζωής χαι των συν αϋτοΓς μαρτύρων,
31 19 Δέ. Βονιφατΐου μάρτυρος,
ΙΑΝΟΓΑΡΙΟΣ
1 20 Τρ. Προεόρτια των Χριστουγέννων χα'ι Ίγν. Θεοφόρου.
2 21 Τε. Ίουλιανης μάρτυρος.
3 22 Πε. Άν4»τασίας μάρτυρος τής φαρμαχολυ'τρίας.
4 23 Πά. Των έν Κρήτη δέχα μαρτύρων.
5 24 Σα Παραμ. των Χριστουγέννων χαι Εΰγενείας τής όσίας.
·}· 6 25 Κυ. Ή νατά σάρχα ΓΕΝΝΗΣΙΣ τοϋ Κυρίου ημών Ίησοΰ
Χριστοϋ. Άργία τριήμερος χαι χατάλυσις εις παντα
μέχρι τής παραμονής των Θεοφανείων.
7 26 Δέ. 'Η σύναξις τής Θεοτόκου χα'ι Εΰβυμίου ϊερομονά/βυ
8 27 Τρ. Στεφάνου άρχιδιακόνου καΐ πρωτομάρτυρος. Θεοδωρου
τοϋ Γραπτοϋ.
9 28 Τε. Των έν Νιχομηδεία χαέντων δισμυρίων μαρτύρων.
10 29 Πε. Των έν Βη6λεέμ άναιρεθέντων 14,000 νηπίων.
11 30 Πά. Άνυσίας τής ίερομάρτυρος.
12 31 Σα. Μελάνης όσίας χαι απόδοσις των Χριστουγέννων.
;ΟΟΟΟΟΟΟΟΟθα,ΟΟΟθ:
ΣΕΛΗΝΟΔΡΟΜΙΟΝ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ 1888
18
25
1
9
16
23
30
7
Φ 13
20
) 28
Ο
Ι 18
Φ 26
3
10
φ
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ
Π. Ήμ.
1 Παρ. Νέα Σεληνη
1 Σάβ. Πρώτον 4ον
16 Σάβ. Ηανσέληνος
23 Σάβ. Τελευταίον 4ον
21 Κυρ. Νέα Σελήνη.
ΜΑΡΤΙΟΣ
8 Τρίτη πρώτον 4ον
15 Τρίτη Πανσεληνος
22 Τρίτη ΤελευταΓον 4ον
30 Τετ. Νέα Σελήνη
ΜΑΙΟΣ
6 Παρ. Πρώτον 4ον
13 Παρ. Πανσεληνος
20 Παρ. ΤελευταΓον 4ον
28 Σάβ. Νέα Σελήνη
ΙΟΥΛΙΟΣ
4 Δευτ. Πρώτον 4ον
21 Δευτ. Πανσέληνος
18 Δευτ. Τελευταίαν 4ον
26 Τρίτη Νέα Σελήνη
ΙΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ
1 Πέμ. Πρώτον 4ον
8 Πέμ. Πανσέληνος
6 Ηαρ. ΤελευταΓον 4ον
23 Παρ. Νέα Σελήνη
30 Παρ. Πρώτον 4ον
ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ
6 Κυρ. Πανσέληνος
14 Λευτ. ΤελευταΓον 4ον
21 Δευτ. Νέα Σελήνη
28 Δευτ. Πρώτον 4ον
ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ
Ν. Π. Ήμ. '
20 8 Δευτ, Πρώτον 4ον
27 15 Δευτ, Πανσέληνος
5 22 Δευτ. ΤελευταΓον 4ον
12 29 Δ&υτ.··Νέα Σελήνη
ΑΠΡΙΛΙΟΣ
7 Πέμ. Πρώτον 4ον
14 Πέ(Λ. Ηανσέληνος"
20ν Τετ. Τελευταίον 4ον
29 Παρ, Νέα Βελήνη
ΙΟΥΝΙΟΣ
5 ^Μρ,,Πρώτον 4ον
11 3άί». ,ΤΙανσέληνος
19 Κυρ. ΤελευταΓον 4ον
27 Λεντ. Νέα Σελήνη
19
26
ΐϊ
17
23
•1
- 9
14
21
29
ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ
Τρίτη Πρώτον 4ον
Τρίτη ΠανσέληΜος
Τετ. ΤελευταΓον 4ον
6 25 Πίμ. Νέα Σελήνη
19 7 Πϊρ. Πανσέληνος
28 16 Κυρ. Τελευταίον 4ον
4 23 Κυρ. Νέα Σελήνη
10 29 Σά6, Πρώτον 4ον
ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ
18 6 Τρίτη Πανσέληνος
26 14 Τρίτη Τελευταίον 4ον
2 21 Τετ. Νέα Σελήνη
8 27 Τρίτη Πρώτον 4ον
ι4
;ροχβ:γχ1^;β·γ>^^
ΠΑΣΧΑΛΙΟΝ
ΤΟΥ ΔΙΖΕΚΤΟΥ ΕΤΟ,ΧΓΣ: 1888
Ίνδ:χτιώνος...........α'
£} Ηλίου Κύκλοι.........6'
·■ Σεληνης Κυχλοι.........ε'
Σεληνης Θεμέ/ιον.......κη'
£ ^ Κρεωφαγία ημέραι.......ξστ'
Τί) Τρώδιον άρχεται Φεβρ. . . ιδ'
Έωθΐνον ε'. ΤΗχος πλ. α' . . . κη'
"Η Απόκρεω; Φεβρουαρίου. . κη'
Ό Εύαγγ. τί] παρ. τη; γ' έβδομάδ
Νομικόν Φάσχα Μαρτίου . . . ιη'.
Λατίνων ΙΙάσχα Μαρτίου . . . κ'.
Τ6 "Αγιον Πάσχα Άπριλ. . χδ'.
Ή άνάλιψις, Ίουνίου.....β'.
'Η Πεντηχοστή Ίουνίου . . . ιβ'.
Κυρ. των 'Αγ. Πάντων, Ίουν. ιθ'.
Ή νηστεία των Αγ. 'Αττοστ. . 6 ·
Ή μνήμη αθτών, ήμέρα Τίτάρτη.
*ΙΙ παραμονη των Χριστ. ήμ. Σαβ
ΕΟΡΤΑΙ
Ο' δ,ς 3έν έργαζονται έν τοίς δημοσίοις γραφείοις.
Ι
ω
Νέον ετος. — Θεθ9ανεια. — Εΰαγγ'ελιομός. — Μεγάλη Παρασν.ευή χά! ^
Σάββατον. — Κυρΐ,αχή χαί Δεντέρα τοΰ Πάσχα. — "Αγιος Γεώργιος.·—· ς
) Άνάληψ ζ. — Πεντηκοστή. — Άγιοι Άπόϊτολοΐ. — Κοίμησις Θεοτό-
ν χου. — "Αγιος Δημήτριος. — Αι δΰο ημέραι των Χριστουγέννων.
"Οκ«τ4
ΤΟΎ ΕΤΟΥ2
ετος τουτο χυριεύων πλανήτης είναι ή ΑΦΡΟΔΙΤΗ
Το "Εαρ άρχεται την 8]20 Μαρτίου ώραν 1.04 μ. μ.
Τ6 θέρος » « 9121 Ίουνίου » 8.25 π. μ.
Το Φθινόπωρ. » » 10|22 Σεπτϊμβρ. » 10.51 μ. μ.
Ό Χεΐμών » » 9]21 Δεχεμέρ. » 5.03 μ. μ.
ΤΟΥ 1
Τ^ 16]28 Ιανουάριον», όλιχή εκλειψις της Σελήνης όρατη
είς Γαλλίαν.
Τί; 11]23 Ιουλίου, όλιχή ίχλειψις της ϊελήνης, όρατή
εί; τάς χώρας τοϋ Μισισιπή.
25 Μαρτίου ή άνεζαρτησία της Ελλάδος.
ΕΟΡΤΑΐ Β&ΣΙΛΙΚΑΙ
23 ΑΠΡΙΛΙΟΥ
12 ΔΕΚΕΜΒΡ.
Ι | ΙΟΥΛΙΟΥ
22 ΑΥΓΟΥΣΤΟΤ
21 ΜΑΙΟΥ
21 ΙΟΥΛΙΟΥ
13 ΙΟΥΛΙΟΥ
18 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ
9 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΝ
21 ΦΕΒΡΟΥΑΡ.
20 ΙΑΝΟΥΑΡ.
Το ό'νομα της Α. Μ. τού Βασιλέως.
Τα γενέδλια Αυτού.
Τό ό'νομα της Α. Μ, της Βασιλίσσης
Τα γενέβλια Αύτη;.
Το δνομα τού Διαοόνου Κωνσταντίνου.
Τα γενέίθια Αντοΰ
Τα γενέθλια τοΰ Βασιλ Γεωργίου.
Τα γενέθλεα της ΒΛσιλ. Άλεξάνδρας.
Τα γενέθλια τοΰ Βαοΐλ. Νΐ/ο) άου
Τα γενέθλια της Βασιλ. Μαρίας.
Τα γενέθλια τοΰ Βασιλ. 'Α.νδρέου
ΠΕΡΙ ΣΧΟχΜΚΩΝ ΕΟΡΤΩΝ.
Π)ήν των Κυριαχων, ή οιδασχαλία των μαθημάτων χατα το σχο-
λιχον έ'τος θα διακόπτηται έν τοΓς εκπαιδευτηρίοις της Μέσης χαι
της δημοτικης Έκπαιδεύσεως κα'ι χατα τάς έπομέναε εορτάς· 1) την
πρώτην τοΰ ετους' 2) των θεοφανείων 3) τοΰ Άγίου Ιωάννου (7 Ία-
νουαρίου)" 4) των τριών Ίεραρχών 5) της 'Τπαπαντης' 6] της 25
Μαρτίου· 7) τοΰ Άγίου Γεωργίου" 8) των Άγίων Κωνσταντίνου
«αι Ελένης1 9) των Άγίων Άποστόλων 10) των Είαοδίων της Θεο¬
τόκου* 11) τοΰ Άγίου Νικολάου' 12) τοΰ Άγίου Σπυρίδωνος* 13)
τάς δύο ημέρας της τοΰ Χρΐο-τοΰ γεννήσεως; 14) την δευτέραν ημέ¬
ραν τϊ,ς πρώτης εβδομάδος των νηστειων Γ5) άπ6 της μεγάλης Τε-
τάρτης μέχρι της Τρίτης της διαχαινησίμου, περιλαμδανομένης- 16)
της Άναλήψεως· 17) την δευτέραν της Πεντηχοστης.
Άγτο κτίσεως κόσμου κατά τούς Ο'.......7396
» κτίσεως κόσμου κατά τούς Λατίνους. . .·. 5892
» κτίσεως κόσμου κατά τούς Έβραίους . . . 5648
» τοϋ κατακλυσμοϋ..............5163
» της Πυργοποπας..............4641
» της συατάσεως τού Ά|.ι{>ικτυονικοϋ συνεορίου 3384
» της έν Μαραΰωνι μάχης..........2 378
» της έν ΘερυοΓτύλαις μάχης........α368
» της έν Σαλαμίνι ναυμσχίας......·. . 2268
» κτίσεως 'Ρύυης...............2365
» τοϋ ΠελοττΐννηαισκοΟ πολέμου.......23ΐ9
» τοϋ Οανάτου τοϋ ΓΙερικλέους........23 ΐ7
» τής έν Μσντινεία μάχ^ς..........225 ι
» της έν Χαιρωνεία μάχηί..........2225
» τής κτίσεως Άλείανδρείσς.........2220
» τοΰ Οανάτου τοϋ μεγσλου Αλέξανδρον . . 2211
» άλώσεως "Αθηνών υπο Σΰλλα........1974
» τής μεταθέσεως τοϋ θρόνου έκ 'Ρώμης είς
Βυζάντιον υπό Κωνσταντίνου τοϋ Με¬
γσλου ..................1568
» τής έν Νικαία Α' Οίκουρενικής Συνόδου. . 1563
» τοϋ θανάτου τ/οϋ μεγάλου Κωνσταντίνου. . 155 ι
» τής έν Κωνσταντινουπόλει Β' Οίκουμ. Συ-
νόοου..................ΐ5ο8
» κτίσεως Ενετίας..............1467
» τής μοναρχίας των Γάλλων.........1467
ΐ7
Άττο τής έν Έφέσω Γ' Οίκουμενικής Συνόδου . 1457
» της έν Χαλκηδόνι Δ'Όΐκουμενικής Συνόδου ΐ438
» τής εκδόσεως τού Ίουοτινιανείου Κωδικος . 1359
» κτίσεως της Άγίας Σοφίας......... 1345
» τής έν Κωνσταντινουπόλει ΕΌίκοιψενικής
Συνόδου................ 1335
» της γεννήσεως το3 Μωάμεθ........ 1319
» τοϋ θανάτου τού Μωάμεθ.......... 12 58
» της έν Κωνυταντινουπόλει ζ' ΟίκθνΜΐνικής
Συνόδου................ 1208
» της έν Κωνσταντινο,νίπόλει Ζ' Οικουμενικήν
Συνόδου ...„.,.......... 11 ο ι
» τού χωρισμοϋ των δύο εκκλησίαν...... 836
» άλώσεως τής Κων]ττόλεως υπο Λατίνων . . . 676
» τής άνακτήσεως αυτής ύπ^ Άλεζίου Σ,τρα-
τηγοΐτούλου στρατ. Μιχ. Παλαισλόγου . 6α6
» τής εϋρέσεως τής ναυτικής τυίίδος υπό
Γιώγα.................. 582
» της ευρεοεως των οιοπτοων και τηλεσκοττι-
ων υπό Σπίνα . . . . ·......... 575
» τής εϋρέσεως τής πυρίτιδος υπο Σχβάρτζου 558
» τής χρήσεως των πυροβόλων οττλων .... 55ο
» τής εύρέσεως τής τυπογραφίας υπό Γου-
τεμβέργου............... 453
» τής άλώσεως τής Κων]πόλεως υπό των Τουρ-
κων................... 435
» τής ανακαλύψεως τής ΆμεριΛ|ς...... 396
» το3 Γρηγοριανόν ήμερολογίου . ·..... 265
» τής συστάσεως των Όμοσττόνδων ττολιτειων
της Βορειον Άμερικης......... ιοι
Άπο της Γαλλικής έπαναστάσεως........ 99
» της Ελληνικάς έπαναστάσεως....... 67
» ΌΟωνος Α' βασιλέως της Ελλάδος..... 55
» της έγκαθιδρύσεως τού Ιταλικού βασιλει'ου 27
» ΓεωργιΌυ τού Α'βασιλέως των Έλληνων. . α5
» τ^ένώ^τ^/ί^γ^σο^ίΐετά τ^Ελ-
λάδ]ΒαΛ 1 ■. .χ™. . .*. .*.ι. >-..... 24
» τί|ς γεννήσεως τοά,διαΒά^ου Κωνσταντίνου
(αι Ιουλίου 1868)........... 2ο
» τοϋ γαλλογερμανικοϋ πολέμου . . . Λ0?γ/ ι8
» τού 'Ρωδ^ίτδ(ύ(3^κο5Λι?λ4μον....... 9
προορφτήσζι^ των νέων έπαρχιιίν Θεα-
σαΑ>°Ις??1'^?5ίί?ου ρετά της Ελλάδος 6
ιιοΗ
ΑΝΤΙ ΠΡΟΔΟΓυΧ
>.
όΓ ι ί^
ζετα την αναγέννησιν τοϋ "Εθνους καί την
, άττό τού Τουρκικοϋ ζυγοΰ απελευθέρωσιν
της Πατρίδος οί ττανταχόδεν τητς Ελλάδος, καταστρα-
φεισων των έαυτων πόλεων, κατα^υγόντες είς τα έρημα
καί βραγάΰη ηαράλια τ?]ς νήσου Σύρσυ καί ίδρύσαντες
νέαν πόλιν, όνομασθεΐσαν ΈρμούΓτολιν ένεκα τής τα¬
χείας χτροόδου, ην εποιήσατο είς το έμΐτόριον, γενομένη
εμπορικον κέντρον τής Ανατολάς καί κατσστήσασα τό
όνομα τοϋ Έλληνας έμπόρρυ γνωστό.ν είς πάντα τόν κό¬
σμον, συνέλαβον την ιδέαν νά καταστήσωσιν αυτήν καί
κέντρον της Παιδείας, ΐνα μή δινασθή ό πολιοΰχος της
πόλεως θεός, ό Κερδφος καί Λόγιος υπό των άρχαι'ων
εΰλόγως επικαλούμενος· διότι οττου εμπόριον έκεΐ καί ό
πλοϋτος καί ή παρακολουθοΰσα τούτω ανάπτυξις.
Ούτω λοιπόν σκεπτόμενοι οί πρωτοι συνοικισταί της
Έρμουπόλεως, οί πρός τα καλά όρμωντες κα! είς πασάν
περίστασιν τρανα δείγματα της έίαιρέτου αυτών φιλο-
καλίας έπιδεικνύμενοι, "ιδρυοαν σχολεΤα ίνα δώσωσιν είς
20
τα έαυτων τέκνα έλευθέριον ανατροφήν, ην αϋτο
τόν τραχύντής δουλείας ζυγόν διατελούντες δέν ηϋτύ-
χησαν νά λάβωσιν. Άλλά τα κατά τα πρωτα έτη της
ελευθερίαν συσταθέντα καί διατηρούΐ,ιενα δι* εισφορών
των πολιτων καί μάλιστα τοϋ φιλογενεστάτου επιστάτου
των διδακτικήν καταστημάτων κ. Φριδ. Χίλδνερ καΐ έκ
των δικαιωμάτων των καταβαλλομένας είς τα ΰγιόνομεϊον
τελωνείον ναυπηγεϊον καί λοιπων ψόρων ήσαν κατά τε τα
ποίον καί ποσόν κατωτέρα τής ίδέας των Έρίΐουπολιτων,
(1) οίτινες, ώς έγραφον οί τότε εφοροι (2) των έκπαιδευτι-
κών καταστ>]|υάτων5 ένεττνέοντο πάντοτε αΓτό τόν έτταινε-
τον ζήλον καί την επιθυμίαν νά ίδωσιν είς την πόλιν των
έκπαιδευτικά καταστ/]ρατα κατ^ρτισυένα αναλόγως μέ τό
πλήθος, την βιομηχανίαν κα! την ηθικήν κατάστασιν των
κατοίκων. Παρεκάλεσαν λοιπον τον κατά τό 1833 τταρεττι-
δημοϋντα έκ Κερκύρας σοφολογιώτατονκ. Νεό^υτον Βάμ-
βαν άν^ρα γνωστόν διά την αρετήν καί παιδείαν νά άνα-
λά£/] την οχολαρχίαν τοϋ Ελληνικόν σχολείου τής κοι¬
νότητος μετά τής διευθύνσεως καί έτησταοίας καί τούτου
καί των άλλων έκΐταιδευτικών καταστηράτων επί σκοπώ
νά ρυθμίση καί αναπτύξη αύτά, όπως καταλληλότερον
ήθελε κρίνη άπο τα «ρωτα καί την μακράν πείραν είς την
εκπαίδευσιν τής Έλληνικής νεολαίας. Ό κ. Βάμβας άπο-
δείάμενος την πρόσκλησιν ταύτην υπέβαλε σχέδιον είς
την Έ^ορίαν, δι" ου έβελτιοΰτο, άνεπτύσσετο καί μετερ--
(1). ΛΕν Ελληνικόν μ=τά δ'.δασχαλου χαΐ ΰποδίδοσχάλου της *Ιίλληνι-Ν
χης Χ3Ϊ μετά διδασκάλου τη; Γαλλικής καί άνά ?ν έλληνοδιδακτίκόν σχο¬
λείων των αρρενων καί θηλέων μ.£τά ενός διδαΐΐχάλου χΰά μιας £ιδα-'
«κάλου. · ■ '
(2). Π. Ράλλης, θ. Παλϊΐολέγος, Γρ. Πετρόπθνλχ, Ζ. Ζηκά).α.
-αι
ρυθμί£ετσ τό σχολείον της κοινότητος είς τακτικόν γυ-
μνάσιον. Τοντο τό σχέδιον εγκριθέν υπο της "Ε^ορίαζ
ώς κατάλληλον κάί σύμφωνον μέ τάς ανάγκας τού τόπου
καί των πολιτών την επιθυμίαν, υπεβλήθη είς την Δημο-
γεροντίαν, όπως, εάν καί αύτη ήθελεν έγκρίνη, διαταχθ^]
ή ί'γαρμογ/] τούτου χαί γένηται ή έναρξις των μαθημάτων
ταν "Οκτώβριον το~3 αύτοϋ έτους 1833. Τό μέν σχέδιον
ενεκρίθη άλλά πρός ί§αρ)Λοχν ΰηηργ^ον δύοσπουοαιότα-
τα έμπόδια· πρώτον μέν, ή έλλειψις χρημάτων διότι ένύ
οί πόροι τοΰ*οχολ·ετου ανήρχοντο κατά μηνα εις 7οο δρ.,
τό εγκριθεν ϋχέδιον σΐΐητει καται τό^ γενομένην προυπολο¬
γισμόν διπλάσιον ττοσόν.
ΕΛΛΗΝΙΚΟΝ ΓΥΜΝΛΣΙΟ,Ν
Άπό ■7Ζ5ώ~τι; Όκτωβρίου·
Τόν Σ-χολάρ,^τ,ν /.αί Έττιιτάτγ.ν των Έζζ*1·.-
^ευτιχών •Αατασττ,μ,άτων Κύριον Ν. ΒΑΜΒΑΝ,
χατά μήνα ο'ρα^ιχάς τριαχ.θίτίας .... Δοαχ. 300
Όμοίως τόν Κύριον ΙΩΑΝΝΗΝ 3ΕΝΟ-
ΦΟΝΤΙΔΗΝ -ρ6ς δ^ρα/. εκατόν εβδομήκοντα . » 170
Όαοίίος τόν Κύριον ΝΙΚΟΛΑΟΝ ΦΑΡΔΟΓ-
ΛΗΝ ~ρός Δραχμάς έχατόν έβοορι.ν',κοντα . . ϊ) 170
Όμοίως τώ Κύριον ΑΓΑΠΙΟΝ ΠΟΛΙΤΑΝ
•προ; ο"ραχι«(ς εκατόν......- . . ϊ 100
Άπό 50· τοϋ αύτοϋ τόν Κύριον ΔΩΡΟΘΕΟΝ
ΣΤΕΦΑΝΑΚΗΝ πρός Δραχ. εκατόν ... » 100
ΔΔΛΗΔΟΔΙΔΑΚΤΙΚΟΝ ΤΩΝ ΑΡΡΕΝΩΝ
Ά·πό πΐώτγ,ς Όκτωβρίου·
Τόν Κύριον ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΜΑΓΚΑΚΗΝ
■πρός Δρα^. έννεν/,κ,οντα.......^?α/1· ^0
ΑΛΔΗΛΟΛΙΔΑΚΤΙΚΟΝ ΤΩΝ Κ0ΡΑΣΠ2Ν
"Ομοίως τ/ιν Κυρίαν ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΝ ΛΕΥ-
ΘΕΡΑΙΟΥ πρός Δραχ. εβδομηκοντα ... » 70
ΕΥΤΑΞΙΑΣ
Άπο ΐϊρότης Όκτωβρίου·
Τόν Κύριον ΑΝΤΩΝΙΟΝ ΑΓΚΕΡΕΤΟΝ
•πρός Δραχ. έ&^ορ.η/.οντα.......ϊ 70
ΑΝΓΙΓΡΑΦΕΥΣ ΤΗΣ ΕΦΟΡΙΑΣ
^; τόν, ?»£ιαν ΓΕΩΡΓΙΟΝ ΖΑΡΑ-
ΧΑΝΗΝ πρβς ~~ρ*χ.ν 'τριάκοντα .... )) 30
Τό όλον Δαχγρίϊ>1%β®ιϊ ΙΪ*ΐόΑ Δραχ. 1100
εΐτειτα δέ ή ελλειιΨις κτιριρν. Ταμτα,δ' ςμ^ί τα κωλύμα-
τα, δυνάμενα! σήμερον νααναΒΟλωσι τ/]ν εφαρμογήν καί
τοϋ ώ^ελψωτάχρμ ^ργ.ομ, είς ουδέν έλργίζοντο οί άνδρες
έκεΐνοι ο! έκ τ,ρ3 μ^δενρς ·ί;χε§ρν αναστησανΐες την υπό
τό^'. ζυγόν κρστ^ιρ^χ^ |δες^τότ.ου έττί τετρσκόσια £τη
κζψίνψ Πστρίδα καί έν όλίγοις ετεσι καΐ έν δεινοΐς
καΓροΐς ατΓορΌΓ ίςαϊ φηίγαδεί; ΐτϊρύσαντεςλ ίτόλιν μεγάλην
καί πλουσίαν, πολλά συνεισένεγιςοΰσοίν υττερ τρϋ έθνους.
Ούτω τ^ μέν 2 Όκτω^ρίου 1833 οί έ^ορςιΐ έδ^οοίευον
τήχΐτρόζ έγγραφήν είς το γυιινάσυν πρόσκλκιςιιν, τη δέ 6
τού αΰτοϋ έγίγνετο ή έναρξις των παραδόσεων.
Τα μαΘήμοιτα έδιδάσκοντο έν ταίς αιθούσαις τού ετέ¬
ρου των λιθοκτίατων οίκοδομημάτων, τού χρν]σψεύοντος
διά το Ελληνικόν σνολεΤον καί τό άλλι^λοδΐδακτικόν των
κορασίων, μετατιθέν είς τό Παιδαγωγεϊον τού κ. Χίλδνερ
υέχρι της ανεγέρσεως τοϋ διά γυμνάσιον ττροσδιωρισμέ-
νου κτιρίου, ού ή οίκοδοίΐή έγίγνετο έΐτί τοϋ γκρέδου των
33
κδελφων κ. Σαλάχα περιελθόντος είς την τελείαν κυριό-
τητα των σχολείων, της Δημόγερον'τΓας παραιτηθείαης
των επί της οικίας τοϋ κ. Βαλσαμακη δικαιωμάτων. Πρός
έξοικονόμησιν δέ τοϋ πρός συντήρησιν άναγκαίου ποσοϋ
επεβλήθησαν έκτός των δίσκων έν ταίς εκκλησίαν καί
άλλων εισφορών καί δίδακτρα είς τούς εύπορους· των μα-
θητών, 4 μέν ίρα^. ίτόν μ#}να είς τόύ μάλλον, 2 δέ είς
τούς ήττον ττλουσίους, είσττροιττ©μενα κατά τριμηνίαν
ύΐτό τοϋ Εϋταίίου των εκπαιδευτήριον. Οί μαθηταί έγί-
γνοντο δεκτοί είς έίέτασιν, μεθ' ην κατετάσσοντο είς την
οίκείαν τάίιν δι" είσιτηρίου έκοιοομενου ΰΐΐό τής'Ε({>ορ!ας.
ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ
ΕΦΟΡΙΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΉΝ
ο
Πρός τόν ΈπιστάτΎ]Υ τοϋ Δημοσίου
|
Γνμγαβίον νής Έρμονχό^εώς
>
, Κύριον Ν. Βάμβαν.ν=' '
>■
Μ
ΑΡΚ
ΕΤν~ ίε*τος ό κύριος ΕΜΜΑΜΟΤΗΛ ΖΥ-
_
ζ
ΓΟΜΑΛΑΣ, έτών 18, Πατρίδος Χίου, νά
>
Ο
μαθητεύση είς το Γΐ)ανάο·ιον, καί προσκ,αλεΐ-
α.
σθε νά τδν κ4τατάξγιτ'Β, μετά ·τ-λν εξέτασιν,
Η
111
είς την άνϊίίιβυσαν τάξιν. "Ό^ΥΡ '·-
Β_Ι
ΰ
Έν Έρτ£θυ7ΕΟλ£ι ττ,ν 2οιν Όχτωβρίου, 1€3'3^Ί^Τ 03*
Μ
ιυ
Οί "Εφοροι -.· '" ,ν
ΘΕΟΧΑΡΗΣ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΠΕΤΡΟΠΟΥΑΟΣ
ΑΟΥΚΑΣ ΡΑΛΛΗΣ ΖΟΡΖΗΣ ΖΙΚΑΑΑΣ
ΣυΐνθΙΙΛΟΙΜίΙΒ ΣΗ1 ΙΟ±Η1ΟΝΙΟ)Ι
Ό άριθμός των διδασκάλων καί μαθητών μέχριτης 31
Δεκεμβριού 1833 έμ^αίνεται έκ τού καταστατικοϋ έλέγχου'
Γ
25
Τα έν ταΤί τέασαρσι τάμεσιν αύτοΰ διδαχθέντα
τό πρώτον έτοζ μαθήη,ατα μανθάνομεν έκ τής περί
διατάξεως των έίετάσεων πράξεως τ7|ζ Έφορίαί" ήσαν
δέ τα έ£ής.
Ιον. Φιλοσοφία.
2ον. Γεωαετρία.
Γον. Τα Γραμαατικά αρχομένης τη; έξετάσεω; τούτων άπό
την Β'. τάξιν τοΰ Β'. βαθμοΰ.
4ον. "Ομοίως οί Μαθηταί τή; Α/,; τοΰ Β'. βαθμιΰ.
5ον. "Ομοίως οί Μαθηταί τϊ,ς Βα; τοΰ Αου βαθμοΰ.
6ον. Ό|χοίως οί Μαθηταί της Αης τοΰ αΰτοΐ βαθρ.οΰ
7ον. "Αλλα τινά υτο'.^ειώί/ί μαθη;/.ατα τα ότ:οϊα έ5ι-
όά^Οηταν.
Αί έίετάαεις εγένοντο τν) 20 Αΰγούστου τοϋ 1834.
Έκ των 163 μαθητήν των ρέχρι τέλους τού ά. σχολι-
κοϋ έτους έγγρα^έντων προσήλθον είς εξέτασιν ΐι3 ύν
οί μέν 77 έτυχον τοΰ βαθμοϋ Αρίστα, 2ο τοϋ κ α-
λύς, 16 τοϋ μετρίως. Ή ί^ορεία επήνεσε μέν διά
την επιτυχίαν τον έπιστάτΐκ]ν καί τούς διδασκάλους, Βιέ-
νεψε δο Ρραοεΐα είς τοΰς άριστεύσαντας καΐ τυχόντας
τοΰ κσλύί.
Ή έναρξις των μα3/)τ-3/ τ:3 ί'. σχολικοΰ ετους εγένε¬
το τη 17 Σεΐττευβρίου. Κατα τί £το^ το3το προσετέθ/]
καί άλλη τάί(ί*)^Α'. ιζΖ Γ'. βαθμοΰ έδιδάχθησαν δέ έν
σΰτ?) τα εί ής μαθήματα
α'. Φιλολογίαν, τίτοι θεωρίαν τή; Ποιήιεω;, ο*ίς τη; έβσο-
μάδΌς Δευτέραν καί Τετάρτην ί~6 τάς 10 1^2 πρό Μ. άνρι
της 12. #
β'. ΉρόόΌτον Τρίτην καί Παρασκευήν άπά τα; 8 1/2
ώρας πρό Μ.
γ'. Γεωμετρίαν την Πέμπτην άττό τα; 10 1/2 άχρι τη; 12·
__
Ή διδασκαλία των μαθημάτων εγίνετο τό πρώτον έν
τω αύτω οΐκήματι άλλά τί) 18 Νοεμβριού περατωθείσης
της οίκοδΌμης τού γυμνασίου εγένετο ή εναρίις των πά-
ραδόσεων έν ταίς τέσσαρσιν αίθούσακ αΰτοϋ μετά επί¬
σημον τελετήν ψαλέντος άγιασμοΰ ύττο τοϋ Σ. Έπισκό-
που κθί έί|>ωνί)θέντος λόγου καταλλήλου ύπσ τοϋ επιστά¬
του κ. Ν. Βάμβα έντολΤ] της Έψορείας. Κατά τό έτος
τουτο έμελετώντο πολλαί βελτιώσεις, ή προαθήκκ) καί
άλληζ τσ£εωί Β'. τοϋ Γ'. [3α6μοϋ προσλαρβσνομένου κσί
άλλου δίδασκσλου,-ή πρόσλκ)ψις τριών διδασκάλων πρός
διδασκαλίαν της Αατινΐκης Γαλλικής καΐ Γερμανικαί, ή
εϊσαγωγ/] των έμττορικων μαδημάτων, ή σύστασις βιβλιο-
θψηζ και άγορά ΐτινάκων καΐ όργάνων πρός διδασκαλίαν
της φυσικάς χ^μείαϊ: κλπ. Άλλ' ή Κυβέρνησις ίδρύσασο:
τω 1833 γυίΐνάσιον έν Ναυπλίω ανέλαβε καί τί> έν Έρ-
(ο,ουΓτόλει ά{>οροιώσασα αΰτό πρός έκεΤνο. Ή εγκαθίδρυσις
των υπό της Κυβερνήσεως διορισθέντων διδασκαλιών τοϋ
γορ«ισίου εγένετο τί) 29 ΣετττευέρΙου 1835. Άλλ' η _ι-
δασκαλία των {-ΐαθημάτων τοϋ Γ'. σχολικοθ ετους είχεν
ήδη αρχίση άπό της 2 Σεπτέμβριον προστεθείσης καίτης
άλλης τάσεως Β' τοϋ Γ'. βαθμοϋ έν ϊ) έδιδάρκβντο τα έί^ς
ραθήματα. όττύ -
α'- "Ρτ.τορικίι μέ γυμνάσματα καί άνά/ν^στν ρ·/ίτορικών
■λόγοιν άπαξ -τής εβδομάδος κατά παρασκευτ,ν Π. Μ.
β'. Σοφοκλέους Οΐο"ί7:ους τυραννος, μέ γύμνασιν των ποιη.
τικών μέτρων Δευτέραν καί Τετάρτνιν άιτό τάς 8 1/2 άχρι τίς
ΙΟνις Π. Μ. ί-ϊ» τ «»^ νχτς-|Μ · ■
γ'. Γεωμετρίαν, τνίν Πέμπττ,ν την 4 ώραν Π. Μ.
Άλλά καί ά^' ού ή Κυβέρνησις ανέλαβε τουτο ό Δή-
7.7
μος καί οί πολίται οέν έπαυσαν ^ροντϋοντες υπέρ τής:
βελτιώσεως και προοδον τούτου ου νειςχ|>έροντες προθύμως:
υπέρ της έπισκευής τοΰ κτιρίου, υπέρ τής διδασκαλίας
μαθημάτων τινών, υπέρ της προμηθείας όργάνωντής φυ-
σικης και χημείας καί υπέρ τής ουοτάσεως καί πλουτι¬
σμόν της βιβλιοθήκης τοϋ γυμνασίου. Ούτω-δέ τα γυ-
μνάοιον τής Σύρου διαπρέπον προσείλκυς τα τέκνα και
των είς μεμακρυσμένας χώρας οΐκούντων όμογενών, ωστε
έ£επληροϋτο ή κοινή έπιθυμία των {>ίλοτίίμων καί ι^ιλο-
μούσων πολιτών' δρύντων την Έρμούπολιν κέντρον της
έθνικής {ω/|ς και κοινόν τίαιδευτ.ήρωΛί ,τή Άνατολής
κσί τοΰ έσω και έ£ω Έλλιτ)ν,ι [ίθϋ,; ·, γ
Δυστυχύς δ' δμως κατ* τα- τελί·υ.ταΤβ - έτη ου μόνον
ουδέν έγίγνετο άλλά καί πολλ'ά των ύπαρχόντ^ν παραμε-
λοΰμενα κατεστρέφοντο ως ή μέ^ βιβλιο^ήκη κειμένη έν
αΐθοΰση^ ήτις έχρησίμευε και ως πβρ«δρσις, ένεκα ελ¬
λείψεως άλλου δωμάτιον, είχεν,£.ντ*λως πσρσμεληδη των
έν αύτη βίβλων άτάκτως έρριμένων έν ταίς Οήκσις καί γε-
μόντων κονιρρτοϋ, ός μετά των σητύν κατέστρε^εν σΰτά-
τα δέ όργανα. .κζίμενα,καί ταυτα ελλείψει χύρου έν τινι
διά σανίδων κεχωρισμένω μέρει τοΰ γραφε'ιϋυ, τοΠ. γυμνα-
σίσυ ΰγρω καί άνευ αέρος κατετρώγοντο υπο τής ΰγρα-
σι'ας καί της όίυδώοεως. Σημειωτέον δέ ότι καί πολλά των
(3ιβλ!ων |)αίνεται ότι έκλάΐτησαν καθως καί πολλά των όρ-
γάνων μάλιστα τα της χημείας, ών ουδέν έσώζετο, κατε-
στρά(ιησαν ή έκλάπησαν.
Την λυπηράν ταύτην κατάστασιν θεωρούντες έπιβλαβή
μέν είς την πρόοδον των μαθητών άσεβή δέ είς την μνή¬
μην των εϋγενών ψυχων έκείνων, οΐτινες συνέλαβον τή*
*8
ιδέαν της ιδρύσεως τοϋ γνμνασίον καΐ έπραγματοποίησαν
αυτήν μετά πολλων κόπων θυσιων καΐ στερήσεων, προ-
σεπαθησαμεν κατά τό δυνατόν βοηθούμενοι υπό τού Σ..
Υπουργείον, της Σ. Δημοτικάς άρχης, των (ριλομούσων
πολιτων καΐ υπο τοϋ συλλόγου των άζιοτί^υν κ. κ. καθηγη¬
τήν, νά διορθώσωμε ν διά της απομακρύνσεως τοϋ ετέρου
των σχολαρχείων, ίνα εχωμεν τόν ανάλογον χύρον διά τού
καθαρισμοΰ ταίινομήσεώς τινος καΐ καταγρα^ής των βι-
βλίων, δι" ιδρύσεως άναγνωστι^ρίου, διά πλουτισμόν τ^ς βι-
βλιοθηκ^ς, δια συρΓτλκ)ρώσεως των οργάνων πρός διδασκα-
λίαντί^ς^υσικ/ϊς, δι'άγορϋ; άνθρωΓτΓνουσκελετοϋτΓράς διδα¬
σκαλίαν της ζωολογίας διά διασκευης ίδιαιτέρου δωμάτιον
εΰηλίον καΐ ζνσίρον πρός τοποθέτησιν των διαφόρων όργά-
νων, δι' άνανεωσε^ς έν ιιέρει των θρανί^ν κατά τρύς κανό-
νας της καλλαισβηοίας κσί ύγιεινης (1' διά δισσκευης τού
γραφείον και έπιπλώσεωςαύτοΰ. Μάλιστα δέ φροντί£οντες
υπέρ της ύγιείας καΐ ήθικης διαπλάσεως των μαθητων, ου¬
δενός ήυ.ελησαυ.εν έκ των δυναμένων νά συντελέσωσι πρός
τουτο.
'Αλλά πάντα ταυτα, έλάχιστα καθ' έαυτά, ουδόλως άρ-
κοϋσιν είς τάς ανάγκας τοΰ γυμνασίου καΐ είς την επιθυ¬
μίαν, ην άπό κοινοΰ πάντεςοΐ τυχόντες τής ύψηλης τιμης
της ήθικής καΐ διανοητικης δισπλάσεως των νεωτέρων αι¬
σθανόμεθα πρός έκηλήσωσιν των δυσχερων καθηκόντων
ημών.
(1). Ευχαρίστως γνωρίζομίν ότι ή Σ. Κυβερνήτι; ένέκρΐν; χά! χοτά το
•ηαρον ετο; τί,ν πρότασιν ημών περΊ πιστώσ:ως ε-ι 2100 δρ. πρός ανανέω¬
σιν πάντων των θρανίων.
Έπειδή δέ πρός πραγματοποίησιν των δυνατήν βελτιώ-
σεων μάλιστα πρός διδασκαλίαν των φυσικων επιστήμων
γεωγρα^ίας κλπ., τό γυμνάαιον έχει ανάγκην χρημάτων
πρός αγοράν των δ.ιά τα πειράματα άναγκαίων όργάνων,
πρόςδέέπιστημονικων συλλογήν ψυτων, ζωωνκαΐόρυκτων
ετι δέ χαρτων κλπ. καθ' όσον τα μέχρι τούδε υπό της Σ.
Κυβερνήσεως τοϋ συλλόγου των κ. κ. Καθηγητων καί δι-
δασκάλων καί τίνων ^ιλομοΰσων πολιτων είσενεχθέντα δέν
έττήρκεσαν ουδέ προα πληρωμήν των κατά τό παρελθόν
ετος αγορασθέντων όργάνων της φυσικής, ών ή ά£ία άνέρ-
χεται μετά τωνέζόδων είς ι ΐοο χρ. φρ. έκδίδομεν τό πα-
ρόν ημερολόγιον τ^ συμττράζει πολλών λογίων κα! έπικα-
λοΰμεθα την αρωγήν παντός πολίτου Έλληνος, μάλιστα
δέ των κατοίκων της Νήσου, πεπεισμένοι ότι μιμοΰμενοι
τοΰς αυτών πατέρας προθύμως θέλουσι συνεισ^έρει υπέρ
των άναγκων τού γυμνασίου τού πρώτου έν Ελλάδι ίδρυ-
θέντος, έν ω άπειρα τέκνα της ελευθέρας καί δούλης
"Ελλάδος ίΧα&ον τα πρωτα στοιχεΐα τής διανοητικης καί
ήθικής διαμορ^ώσεως.
ι ποταν ή καροια ρου τον ερωτα ήγνοει,
ϊΉρΧ]ν φαιορός και εύχαρις καΐ ΐτάντοτ'έυειδίων
Είς ολα, οσα έκαμνα, ή τύχη μέ ηύνόει,
Καΐ επαιζα και έψαλλα ώσάν μικρόν τταιδίον.
ΛΛΛΛΛΛΛΛΛΛ
λύπην τότε τταντελως ήγνόει ή
Άλλ' όμως σήμερον ΐδέ, εΓμαι οχεδον πσρά^ρων
"Ο νοϋς μου,ιολοί εφυγεν, άθλία /) ζωή μου, ·
Και καταρώμαι χψ: οτιγμή,ν,,καθ,',ήν ήρωμην άψρων.
Είπέ μου, οέ παρακαλω, άγγέλων εΤσ' έταΐρα; (1)
"Η μάλλον δαίμονός τινοζ κατηραρέν^υ κόρη;
Ό έρυς σου είναι δριμύς καί καυστικόζ ώς σφαΐρα.
"Ω! ίλεως τέλος γενοϋ, άλλως μακράν ||^
χι 6 ν ν τ;; ρ*χ ^μ,« -----------
ΦεϋΙ οε λατρευω εμμανώς, κσί έρως ύ^
Βεβαίως επρεπεν ευθύς νά παύσω άγαπάν σε, *'
Άλλά τό βλέμμα σου τ' όςυ σμέρΊμνος δέν φέρω,
Ούδε νά ζήόω' δϋν'άϋά», '^'πβΰοιί^'Θεωοων σε.
Άν οί λευκοΐ βραχίονες, ούς εχεις, εΤναι μνημσ,
Είς ό ακμαΐος ττέττρωται προώρως νά έμπέσω,
Εΰσττλάγχνως άνοιίον αύτούς νά πέσω παραχρημα.
Είς την ζωήν έπιθυμώ τέλος ταχύ νά θέσω.
(ΓΙαράφρασις)
,( Νοεμ-βρία) 87 ). ^ΊαΝΤΟΛΕΩΝ Δ. ^ΓσΙΤΣΕΚΛΗΣ
(1)
ΠΕΡΙ ΜΑΚΡΟΒΙΟΤΗΤΟΣ ΉΝ.
Όμιλ!α γενομένη έν τη "Λέσχ«]ΐ" "Ελλάς ί5
τ?) 3ο Ίανουαρίου ΐ886 κατά την Π&μϊττην |>ιλο-
λογικήν αΰτί}0 έσπερίδα ύττ2> ττ>0 Ίστροϋ
χ. ι—,
εν τω ανθρωπίνω βίω κατά την οα-
αιΐτοϋ στιγμαί σελαγίζουσαι, καθ' άς ό
εν τνί πολυκυμάντφ θαλάσστΐ τΐ,ς κοινωνικάς τύρβ/,ς αδιαλεί¬
πτως πελαγοδ'ρομών άνθρωπος οίονεί άναν/,πτων έκ τής περι-
βαλλούσης αυτόν άχλύο; έπισκοπεΐ γαλ/,νιαίως την ένεστώσαν
φυσικόν καί ήθικτ,ν αυτού κατάστασιν, άναμετρα τανέω; τα
άβαθνί ΰίατα. τοϋ παρελθόντος καί άτενίζει μετά δ"έους πρό; τό
ύποπτον μέλλον. Έν ττ, ντ,φαλία τότε διανοί* τού κατο-
πτρίζεται ίιαυγέστατα τ) φοβερά πραγματικότνις. Τότε
κατανοεΐ τό άκροσφαλέ; των άνθρωπίνων πραγμάτων, τ->,ν
ατέλειαν τοίφυσικοϋ καί σΊανοητικοϋ αύτοΰ ό'ργανισμοϋ, βλέ-
πει δτι η σφαΐρα έφ' ί; προώρισται νά δΊανύσ·/) τό βραχύτα-
τον οΊάσττιμα τοϋ βίου τού άπέναντι τής ίλιγγιώοΌυ; ϊδ'έας
τοϋχρόνου έστΐ μόριον σμικρότοιτον, αυτόχρ-Λ,μα σ·Λμεϊον μα-
θηματικόν άπέναντι τοΰ σύα.π αντοςού αποτελεί ελάχιστον
ρ,έρος. Υπό τοιούτων σκέψεων κατεχόμενος τότε ό ανθρωπο;
ίιατίθεται ίυσθύα,ω:, κ-ατέχεται υπό άνίας καί ποιεί έν·
εαυτω παραπλ·/ισίους σκέψεις. Πρός τί οί άγονοι καί άτερ-
πεϊ; καί όίυννιροί ούτοι άγώνες επί τη; γης; Πρός τί ή ά'νι-
οος άχι άίιάλειπτος αυτή πάλη τοΰ άνθρώπου; Πρός τί
πλοΰτη, ίόξα, τιμαί; Πρός τί αί θ-οριώίε'.ς έκείΊαι άλλν)-
λο(/.αχί«ι; Σκέψει; όρθαί, λογικαϊ άλλά καΐ όλέθριοι, άπείρ-
γουσαι την ι,ιεγάλνίν ά—οοττολήν τοΰ άνθρωπον», εΰτυ^ώς βρα-
χΰ οιαρκοϋσαι. Τοιούτων άρχών συνεπεία ·?)θελεν εΐσθαι γε-
νι/.-λι ήρεμία, στατιμότης, ίυο-πραγία, βάρβαρο; κατάστασις,
ευχή οΊάπυρο; ταχείας απαλλαγή^ έκ τοΰ κόσμου τούτου.
Εότυχώς τόν ούτω ίυσθύΐΛως άλλά καί βραχέως σκεπτόμε-
νον άνθρωπον άνατινάσσει αίΊρν-Λ,ς βιαίως ισχυρά τις εξωτε¬
ρικώ εντύ7ϊωσις, κέντρον επιτακτικόν, μυστν-,ριώο^νι; ηλεκρι-
κή συστοιχία οΊαγείρουσα λαίλαπα εν τν^ δ*ιανοία τού σω¬
τήριον ίιά την άνθρωπότ·/!τα καί έπαναφέρουσα αυτόν αύθις
επί τοΰ τρικυ(Λΐώοου; πελάγθυς τοΰ πολυταράχου βίου.
Έπνίρειαι λοιπάν έξωτερικαί καί έσωτερικαί άναρίθμητοι
καί πολυειίεΐς, άπότοκοι τοΰ μεγάλου αγώνος τ·^ς υπάρξεως
πρό αιωνίαν οράσιν, πεπλασμένο; 0'ργανισρ.άς, έγωϊσμός συμ-
φυΫί; έστω καί κατά βαθμοΰς, τελεία άγνοια τί; μετά θά¬
νατον τύχ·Α,ς αϋτοΰ, περ'ι ^ς μεριμνα οϋκ ολίγον καί πλείστα;
άλλα αΐτια συσπειροΰσιν αυτόν πεοί την ζωήν^ ττ,ν είφρόσυ-
νον καί ΐΛαγευτικνιν ταύτην λέξιν, την τοσούτους πόθους
έγϋλείουταν, πρός ·?,ν συνίεόμεθα διά. οΈσμών προσφιλεστά-
των τοΰ; οποίους [ο.όνον οί παράφρονε; ένίοτε οΊαρρ-/;γνύουσι.
Ναί· Ό άνθρωπο; θέλει νά ζ-ί,αγ καί ου μόνον έν τω πα-
βόντι άλλά καί έν τω παρελθόντι καί έν τω μέλλοντι.
Καί έν μέν τω παρελθόντι ζώμεν ήσ'έως εν τω μέσω τών-
πατρικών άναμντ'βτεων καί τη; προγονικής ευκλείας τνί; [/.άλ¬
λον άφϊστοίσης· εν ο"έ τώ παρόντι καί μέλλοντι θέλομεν νά
ζ·4σω[Α»ν όπως άπολαΰσωμεν τα άπειρα άγαθά οιά των οποί¬
ων ή φύσις έπροίκισεν άφειίώ; τόν κόσμον θέλομεν νά ζή-
33
«ώμεν ό'πω; μ.·/) άποχωρισθώμεν των προσφιλών ημών συγ-
γενών, νά βελτιώσωμεν την θέσιν ημών υφ' όλας τάς έπό-
ψεις, νά πραγμχτοποινίσωμεν τα διά τίί; ζωηρας ημών φαν-
τασίας κυορορούμενα σ^έόια έστω κ»1 τα πλέον παρά-
βολα, νά εΐσιϊύσωμχν εις τα άο'υτα μυστνίρ'.α τή; φύσεως, νά
άνζκαλύψω^ιεν τα τέως άγνωστα, νά υπερέχοψ.εν των άλ-
λων, νά έπιβάλλωμ.£ν την ημετέραν θέλησιν, νά καθυποτά ·
ξωμεν τάν κόσμον, τό σύμπαν εί δ'υνατόν, νά άσφαλίσωμεν
επί τέλου; την αθανασίαν.
Περί της όσον ενεστι παρατάσεως τίς προσφιλοΰς ή[λϊν
άπασι ταύτη; ζωΐ,ς μέλλοντες ν' άσχολτ,θώμεν κατά τ·/,ν
εσπέραν ταύτνιν ο'ηλοϋμεν ότι οΰτε τό σύντομον τοϋ χρόνου
ουτε 5 σκ.οπό; τόν έσ—ερίο'ων, οΐίτε τό ιτο^υάσχολον ήα,ών, ου—
τε αί περιστοιχοΰσαι ημάς σοβαραί περιστάσβις αί πάνυ σΊ-
καίω; έλκύουσαι τν)ν προσοχν,ν σΰαπαντος τοΰ 'Ελληνικοϋ
έ—ιτρέπουσιν ημίν, έκτεννί καί έμπεριστατωΐΛέντ,ν πραγμα-
τείαν ευρέων θεμάτων, οίον τό προκείμενον.
Ήαε·.; στανυολογοΰντες απλώς θέλομεν θίξει τίνα έ—ι-
καλούμϊνοι την ευγένειαν τοΰ εΰγενοϋς άκροατηρίου επί το¬
σούτον μάλλον καθόσον ή κατά τάς ωραίας, τερπνάς καί οΊ-
ίακτικάς ταύτας έσπερίίας κατατ:λ·/;μμυρ£σασα τό μέγαρον
τουτο εΰφράοεια καί γάρις καί εΰφυϊα χ.αί πολυμάθεια καθί-
βτησι ο'υσχερεστάτϊΐν την προσ~έλασιν τοΰ άκανθώσΌυς άλ-
λά καί έπιζηλου τούτου β/ί(χατο;.
Λέγοΐλεν λοιπόν ότι την γλυκείαν ταύτην ζωήν ίυστυ-
ϊ/ώ; έ—απειλοΰσι κίνουνοι άπειροι, παντοειοεΐς, ότε μέν ά—ο-
βοβούμενοι οΊά της έφευρετική; διανοίας τοΰ άνθρώπου ότε
ό*έ συντέμνοντες αΰτίίν πρό τοΰ υπό τής φύσεως τεταγμένου
χρονικοΰ τοΰ ανθρωπίνου βίου ί'.αστ/ιιατο;.
Καί —λεΐστοι μέν δσοι κίνουνοι αϊωροΰνται άοιαλείπτως
ύπερθεν των κεφαλών ημών πρζγματοποιούμενοι πολλάκις έ/,
φυσικών φαινοιχ,ένων άνευ των οποίων άλλως τε ή ύπαρξις
τή; δημιουργίας άποβαίνει άιϊύνατος, των οποίων ομως τα
όλέθρια άποτελέσματα πληττουσι Οζνασίαως ότε μέν μεμο-
3
34
νομένως ότε οέ'/.αί κατά χιλιάδας ένίοτε την ύπαρξιν των
άνθρωπίνων ό'ντων "Εναυλοι εί'σίν εισέτι αί πανωλεθρίοτι τί|;
Ιάβα; καί τ?,ς προιφιλοϋ; ή;χΐν καί πολυστενάκτου Χίου καί
τόσον άλλων άνθν;ρών πόλεων καταστραφειιών υπό ιϊεισμών,
τυιρο>νων, πλΐΐιιμυρών των οποίων οί κάτοικον προώρω; έξνιφα-
νίσθνιυαν ένω πλεΐστοι έζ αυτών Γσω; νίθελον οθάσει είς βαθΐ>
γήρας εάν ελειπον α: φρικ,αλέαι αύται συρρ.άςεις των στοι-
χείων. Καί μολαταϋτα ό άνθρωπος έν τω ^εσ—όζοντι έν
αυτώ αΐσθτΐματι τίς αυτοιυντν;ρίσεως άμύνεται πάσνι ό'υνά-
μει καί άντεπεξέρ^εται τελετφόρως πολλάκις ώς άλλος Τι-
τάν κατά των φοοερών αυτών ρζπισμάτων ~9ι; ΐΛαινομέν/ι;
φύσεως. Άνεγείρει προγώματα κατά των πλτ,μι/.υρών πα-
ρεκκλίνων πολλάκις καί τόν ροϋν όρμνίτικών χειμάρρων,
■προλέγει τούς λαίλαπας εις τοϋς ναυτιλλομένουί, παρέχει
αυτοίς άσφαλ-δ έργαλεΐα πρός κ-ινιϊυνώίεις θαλασ-τοπλοίας,
έφευρίσκει σωστικάς μνΐ^ανάς οιά τοΰς ναυαγοϋ;, έζουο'ε-
τεροΐ καί αυτού τοϋ κεραυνοΰ τα φονικά βΐ-ψιι^τχ, επι-
νοεϊ σεισΐΑΟ^ετρ» καί ό'σ* ή λεπτή άγ^ίνοια των τε π«-
λαιοτέροίν κο;ί νεωτέρων ιοφων έφεϋρε πρό; άπο(?ό?/ίσιν
των έπαπειλούντων τό ανθρώπινον γένος κιν^ύνοιν.
Άλλ' ένω άο' ένο; ό χν^^ΐύπος πειραται παντί σθένει
ν' άπομακρύν/! τα σνιντέμνοντα τόν βίον α?τια, παραιϊόξω;
μετά πυρετώ^ους προθυ;Λ''αί έργάζεται πρός εφεύρεσιν μέιτων
κχταττρεπτικών των δμοίων τού. Πλούτ·/; οέ κ,αί ίόζα κ«1
τιμαί έζαιρετΊκαΙ έπιδ'χψιλεΰονται είς τον; έφευρέτας των
τοιούτων καί είς τού; όεξιώ; οΊαχειριζομένου; ταύτα οιά
τάς άνθρωποκτόνου; άνάγκα; τή; φοβεροτέρας μάστιγο; τί;
ανθρωπότητος ίτις καλείται πόλεμος· εί; πόλεις έιτίν
ίερός, έπιβεβλν;μένο;· οΰτο; είναι ό πρό; άποτίναζιν καταθλι-
πτικνί; καί έπονειοΊ'στου οΌυλεία;· (( ό άνθρωπο; έγενννίθνι νά
ζγ έλεύθερο;» ελεξεν ό [/.έγας φ·.λόιοφο; τνί; Γενεύνι;. Το3
τοιούτου πολέμου τα θύΐΛατα εί'ιΐ μάρτυρε;. Θν/Ιτκουσιν
ένθουοιωιϊώ; όπως οώίτωτι ζωνιν εί; άλλου;· ενο/ο; ^' εσχοί-
ττΐς προοΌσί*; εϊνζι καί Ό άίελφό; έκεΐνος δ^τις ο*έν
τάς β/ρείας άλύτσου; τοΰ στενχζοντο; άοελφοΰ τού κ-αί ό
τ;ε~ολ'7;ο.ένος έν γένϊ·. έκ.εϊνος άνθρωπα; όστις άνέ/ϊται καί
&ποστ7,ρίζ'ει την όργιάζουσχν τοραννίαν πρό των όφθαλμών τού.
Πάς άλλο; ιτόλεμος έ/.τό; τοϋ υπέρ ελευθερίας καΐ πατρί¬
δος ίεροϋ άγώνο; εστίν άνίερας, στίγΐλα, κηλΐς άνεξίτηλος τής
λυσσωο"ώ; άλληλοκτουυι.ένης ανθρωπότητος της στερουμένης
"ροώρως τόσων ϊ:ολυτί|λων (ϊ'ανο'.ών, τόσον έργατιχ.ών βρα-
γιόνων (ΛΟνον καί μόνο/ πρό; ίκ,ανοποίϊ,Τ'.ν ένόχων όρέξεων
των [Ίγυρών τη; γΐς.
Λέγοαεν λο'.πόνδτι έν των αΐτίων τη; συντομίζς τοϋ βίου
ττολ^ών μ,^ριάόων άνθρώ—ων είναι καί ο πόλεμος. Εοτυ/ώ;
και ιδιώται ευγενεί; καί. εταιρίαι φιλάνθρωποι καί Κυβερ-
νίβεις εργάζονται άττχξ αυτού •/.-Λ,ρυχθέντο; πρός άτ:οτε>.ε-
σματι/,ωτέραν τ:ερίθαλψιν των τ3«υ·χχτ·ών έξ άν άπειρον σώ-
ζον.ται έ βεβαίου θανάτου, χ,αί έν γένει πρός καταπολέμη¬
σιν ·?δν φρικαλεοτνίτων αΰτοΰ· ενταύθα ίέον νά μ,νημονεύ-
σωμεν καί των προώρων θυι/,άτων ό'σα προπαρασΑευάζουσι
καϊ έΛτελοϋ'ϊ'. φΰσεις οιχιτρε^χένχι, χ.ακοϋργοι χεΐρες καθ' ών
ή πολ'.τεία έλαβε /.αί ί^ημέραι λαμβάνει μέτρα δ'ραυτηρια.
Καί άπαηαι μέν αί άνω μνηΐΑονευΟεϊσαι περ'πτώσεις καί
πλ6|*ται άλλαι τταραλε'.φθεϊτα·. ίεκατίζουσι προώρως τό άν-
θρώττ'.νον γένο;· άλλ' ό μεγαλείτερο; ιταράγων τη; προώρου
θνηΐ'αότητος, ό αέγιστο; πολέμιο; τή; [χα/.ροβιότητος εστίν
αί κατατρύ/ουσαι τόν άνθρωπον άπειροι νόσοι εναντίον των
οποίων παλαίει ατΛ κ.αταβολΐ,; %ό?>χ.ου ό ά'νθρωτϊο; διά της
θείας τέννης τοΰ Άι/.ληττ'.οΰ, οί ■πολυάριθμοι βτρ*τ'.ώται τοΰ
δίίοίΌυ διεσπχρ[Λένθ'. κ,αθ' όλην την όφήλιον άντιμετωπίζουβι
θαοραλέω; τα; είδεχθεϊ; ταύτας Έριννύας αΐτινες άν έμενον
άνενόχ^λητοι ήθελον καταστ/.σει τόν βίον άβίωτον κ.αΙ πολΰ
βραγύτερον τοΰ τεταγιιένου. Καί πολλάς μέν έξ αυτών ή εΰ-
εργετι/.η έπιστ/ίμη ·προλαα.βάνε·. οΊά των ιοφών αυτής παραγ-
γελ;α.άτων, τάς συττάσας θεραιτεύει άν άχι ά-άυας τουλάχι¬
στον τάς πλείστα;, ά~:ίργει δέ πολλών την εισβολήν κχΐ
36
την λαοφθόρον όιάόοσιν. Κχί πό^ρω μέν άπέχει της τελειό-
τητο; έκ,είν/,ς ην εΰχεται πζγκ,οσμίω; Ό ανθρωχος ούχ ήττον
αί καθ" εκάστην καταπληκ,τικ,αί ■^ρόοίοι καθ δλους αυτή;
τοϋ; εΰεργΐτιχ.ού; κλάσΌυ; εΰαγγελίζουσιν ημίν ταχείαν την
πραγματοποίησιν τή; έκ μέσης κ,αρίία; οΊαπύΐθυ ταυτιπ; εΰ-
χής. "Ηί/ί τα εόάρεττα άποτελέ^ματα των μακροχρονίων,
συντόνων καί άί'αλείπτων πβουπαθειών τη; ιατρικνίς έπισττί-
|Λ-/ίί επιφαίνονται έν ό'λν) «ϋτών τ·?, εΰεργετν/.-/ί αίγλτι στίλ-
βοντα καί εί; τα ό'ι!Λ|/.»τα των ρ.άλλον άπαιΐϊΐοόόζων. Πλεί¬
σται ό'σαι ένό'/Ίμίαι κα'ι έπια^αίαι καί πανί^ίαι σχ.ε-
όόν έξέλ»ι~ον ί κατέστησαν άσινεϊί" έλπίζεται ίέ ταχίΐα
ή όλοσχερή; αυτών έξολόθρευί'.ς. "Η κατερνιαώσασα ι όν
κόσμον άλλοτε πανώλης ή [λόνον χ.ατά τόν ^εκατόν τέ¬
ταρτον αι'ώνα έλαττώσασα α^τί; καί ΐί,όννι τόν πληθυ¬
σμόν της έ-οχή; έκείν/ις κατά τ6 ηαισυ αγζσόν εξελιπεν
άρθεισών των τςαραγουΐών αυτήν αιτιών. ΟΊ μαστίζΌντες τα
έθνν, έλώοεις πυρετοί οβτγ.έοζι έλαττοΰνται άττοζηραινθ|Αε-
νων (3αθ|χ-/·(θόν των γεννώντων αΰτούς τελμάτων. Ή πανω-
λεθρίας απείρους έ·"νεγκοϋ5α άλλοτε εΛογία έΐΑΥΐόε,νίνθη
σχειϊόν χάρις είς τόν τ:3ΐρ.(/.έγιστον εύείγέτην τη; άνθρωπό-
τνΐτος τόν "Αγγλον ιατρόν Γέννερον ε'ς τάν οποίον εκάστη
■πόλις, έ"/.άστη κώ|/.νι ώιρειλε νά στ^σ·/) λαμ—ρόν άνο'ριάντα.
Άλλ' οί ί'ατοικοί άγώνε; εισίν άιϊοξοι· ό την Αμερικην α,α-
στίζων βανατηφόρος κίτρινςς ττυρετό; εν πολλαί; αυτή"; χ_(ο-
ραις σχείόν έζέλιπε* δ σΊ' εν'ίοξο; ΡίΐδίβΐΙΓ ταρ.ών νέαν οίον
έν τί; οιαγνώσει των αΐ'τίων των [Λΐα(7|χατικών καί μολυίρια-·
τιχων νόσων εΰελπίζει τάν Ιπιστ·/;μονικάν κόσμον —ερί της
ταχείας απαλλαγή; των θεοστυγίον τούτων ριαστίγων.
Τί; ο" ό άγνοών τα ευεργετικά καί άίιαφιλονείκ·/·,τα ά~ο-
τελέσματα τή; δσημέραι βελτιουί/.έννι; ο'ημοιτία; καί ίδιω-
τικής υγιεινίίς, τάς λαμπρά; άνακχλύ^εις τή; άοΊαλείπτίι»;
σΊά νέων ή'ρωΐκών οχρμάκων πλουτι^ομένη; θεραχευτική; καί
.τή; οιά νεων θχρραλέων μεθόίων κχί εΰεργετικών εργαλείων
τελειοποιουμένϊΐ; χειρονργική; τέ/νη;; "Ηδτ, χ*ρ'; εί; τάί
37
μνν,μονευθεΐσας έ—ιστ·Λ|Αθνικάς ταύτας "ροόόου; ή θν/,σιμότϊΐς
ηλαττώθη επαισθήτω; ό δέ ι/.έσος αυτής ό'ρος ανήλθεν εις
σγΐμεΐον λίαν ευχάριστον. Τα άποτελέσματα δέ ταυτα ϊφεί-
λονται εις τΫ,ν όσ-Λμέραι επιτεινομένην επίδοσιν τοϋ ανθρω¬
πίνου πνεύαατο;, εις τόν αληθή δτ,λαδϊΐ πολιτισμόν διότι ό
ψευδής καί όόθνεΐος κ,αί ό έπί-λϊστος ό την διαφθοράν κ α Ι
την ακ,ολασίαν έχων σγ)|Λαίαν ά— οβαίνει έ-ιζνίμιό; τνί άνθρω-
~ότ-/ίτι· όστις δ'ενει ττ,ν ισχυράν θέλησιν νά έπιβάλλνιται
εις εαυτόν έχτός των έπαττειλούντων αυτόν υπερτέρων τ·?,ς
άνθρωπίννΐί Ίνναμεως «ίτίολν εστΐ» βέβαιο; ότι καϊ καλώς
κ,αί επί μακρόν θέλει 'βιοίσει ακολούθων απαρεγκλίτως τα
Ιί~οδεικνυόμενα αυτώ μέσα.
Ούοζαία. ά|Λφ',βολία ότι πρός μακρόν βίον άπαιτεΐται
κράσΐί "ίβχυρά νιτις κχτά τί πλε?ϊτον χλνιροδατεϊται υπό των
έπίσϊΐς ευρώσΤΓον καϊ έν έγκρατεία βιωιτάντων γονέων, πολ¬
λάκις δ[*ως αίίτν; άποκτάται καί δι* ε::ΐ|Αελείας νοτ'ΐΛθνος
άνατίεφοαένου καταλλνίλως τΌϋ άτόμήυ. . /"" ι'', *'
Πάντε; γιγνώσκομεν τόσον τ{ καθαρ·.ότν)ί, η *7:ροφύλαξις
άπό τού ψύχου;, ή μ,-οτρικό; θ/ιλα/ϊ;χός καί ή κατίλλνιλος θε-
ρχΛέίϊί τιον εκάστοτε.φαινομένων νοσ/,μάτων διασώζει άνα-
ρίθιλνιτα βρέφ·/| άπά βέβαιον θάνατον.
Τα παιδία έντ,λικιωθέντα κατά τι δέον νά φοιτώσιν είς
εϋάίρα σχολεϊα, νά διοάσ-ιωνταίΐ δέ κανονικώς καί άβιάστως
άρ/.ούντως άσκούμεν* καί οζνα-αυόμενα. Οί γονείς οφείλουσι
επι τνί ήθικνί ποιννί τής άστοργίας να έκπαιδεύωσι τα τέ¬
κνα των άδιακρϊτοις πάστ,ς τάξεως κ,αί κατά τάς έαυτών
δυνάμει» άλλά νά ιλτ, έπιβαρύνωσι διά τολλα-λών ιχ.αθγ,(Αά-
των τόν οίί~ω συμττεπ/,γΐΛένον εγκέφαλον των παίδω^ έξ
ού τα τλεϊστα μέν έν τη άφθόνω ταύτνι τνευματικΫ, θν'ρα
έλάγιστα έν τ·/ί συγνύσε·. τότε άιτοκομίζουσι, άλλα δέ ουδό¬
λως άντέ/οντα εις δυσαναλόγους κόπους φθείρουσι τοοώρως
ττ,ν πολύτιμον αυτών όγείαν. ΟΊ γονεΐ; οφείλουσι νά μν)
σιτεύδωσι —ολϋ· δ—ω; δ' η ·πρόωρο; σωϊΛατική άνάπτυξ'.ς
εστίν έπικύνδυνο; ούτοι καί ή τρόωρος δ·.ανοτ,τι·/.ν; καταπο-
38
νεϊ τό σώμα· ό -ολυμαθέστατο; Ρΐο άβΐ'ά ΜΪΓ'τϊκΙθΙβ, ή
ένσάούωσις αυτή της ττροώρου σΐϊνοητικης «ναιττύςεω; κζί
πολυμαθείας όστι; έγίγνωοκε ίεκαοκταετής 22 γλώσσης ήν
καχεκτικώτατο;, σκελετός κ·.νού|Λενος· ά~εβίωσε ίέ έν ήλι-
κία 30 έτών κκταπληζας τόν τότε κόσμον οιά της είρείας
αΰτοϋ τταιίεία;.
Ό σΊάσ/ιχο; ΒηΓθΙΐθΓ ό συγγράψα; ττλν,Ο'όν συγγραγ-
μάτων έν οί; καί τν;ν ιιεγάλτ,ν ιστορίαν τοϋ τριακονταετοΰς
τςολέΐΛΟυ, ό τα της Αιγυ-τιακν;; άρχαιθ/νογίας έν ττοίΛοΐ;
εζακριβώσας απεβίωσεν έν ήλικία 19 έτών. Πολλοί ίέ έ'-
ςοχοι ποιηταί, (Λθυσικοί, ριαθνιματικοΐ ττροώρως άναπτυ^-
θέντες άζεβίωσαν νεώτατοι. Άρκεΐ νά ρ.ντ{Αονευ7ω^ιεν τόν
.ΜθΖΓ.Γί, τόν Ρϋδθαΐ, τόν Τάσσον.
Κατά την εοηβον κα'ι την νεανικήν ηλικίαν καθ' ί,ν νέ*
ί,ωη $—ΐΓραινεται απαιτειται μεγίστη —ροσο^η *μ. εττΐ'Λε-
λεια. περ'ι την ηθικήν ανατροφήν των νέων. Οί γονεϊς ο¬
φείλουσι νά έχωσιν άκοίμητον τό δ^ΐλα κατά την ζωηράν
ταύτην ηλικίαν επί των ίαυτών τέχ-νων αμφοτέρων των φύ-
λων. "Η&η νέαι τάσεις, νέαι ροπαί ώ; έκ τη; ζ"ωηοάς φαν-
τασι'ας άκατάσχετοι καθ'.στάμεναι άνατττύσσονται «^εόμεναι
αυστηράς έπαγρυ-νησεωςάνευ της οποίας πολλάκις άποκτών-
ται καρά τοις νέοις έξεις λίαν όλέθοιαι &ιί την υγείαν
αυτών. "Η^η ό έρως πρό; τάς ωραίας τέ/νας καί τράί παν
ότι ευγενές έκοηλοϋται σφοίρότατα, 'ί; φαντασία 5ιαβλέπει
άτελευτητους όρίζοντας- έν γένει ίέ ή ήλικία αυτή έστΐ ή
των ονείρων, των έλττίόων, τοϋ θάρ'ρους καί τοϋ έ'ρωτος. Έν-
ταΰθα οί γονεϊ; έκ.—κιιϊεΰσαντε: καταλλήλως καί κατά τάς
έαυ^μν συνάμε'ς τα τέκνα των οφείλουσι νά έτ:ιστη':ωσι πο-
λΰ την προσοχήν όιά (/.έν τού; υιού; την κατάλληλον εκλο¬
γήν τοϋ έταγγέλματος οιά £έ τα: 6'^ατίοα.ς την ευτυχή
αυτών αποκατάστασιν έ—άγγελμ* καί γάαον ήτοι τα; ούο
ταύτα; πολυτίμου: πηγά; τταση; ευίαιΐΛθνίας, ίτροόίου καί
μακροβιότητο;. Καί "ρό; μέν το έπάγγελαα ίτταιτεΐται
καί σκέψις μακρά καί βολ'.ίοσκό-ησις τοϋ νέου καί ΰγεία
39
καί τελεία αότοΰ συγκατάθεσις. Διά οέ την αποκατάστασιν
των θυγατέρων εκ ττ,ς επιτυχίας ττ,ς οποίας ουν/,θως έςαρ-
ταται καΐ μακρά; καί εύοαίμων βίος οφείλουσιν οί γονείς νά
μερΐ|/.ν·/,σωσι πϊριεσκεαΐΛένως 8 ν κα'ι μόνον έχοντες ίι-' Οψιν
τν,ν ευτυχίαν των έαυτών τέχνων.
Άλλ' ενταύθα γεννάται τό ζτ,ττμα ποία ν) κατάλλτ,λδς
ώρα τοϋ γάμου. "Ιδωμεν εκ περιεργείας τί Ιφρόνουν οί άρ/,^ϊ-
οι. Ο: νόμοι τοϋ Λυχούργου άπ/,γόρευον τόν γάμον ν.; [ο.έν
τοϋς άνδρας πρό τοΰ 37 ετου:, εις 5ε τάς νέας πρό τοϋ 17.
Ό ημέτερος μέγας φιλοσοφο; Άριστοτέλτ,; 5έν επέτρεψε
τάν γάμον πρό τοϋ 40 εί; τοΰ; άνδρας οΐτινες ώφειλον νά
όπερβαίνωιι τν;ν γυναΐκα κατά 20 τουλάχιστον ετν). Έφρό-
;ει οέ ότι οί ττρόωροι γάμοι εισί λίαν έττι/.ίνουνοι. Ό 5ε
ο^αιΐΑΟν.ος Πλάτων βχίνων μακρότερον άποοαίνεται έν τίί
Πολιτεία αυτού ότι ή γυνή πρέπει νά νυυ.φεύνίται σ.τζο τοϋ
20-45, Ό δέ άν/ΐρ άτ.6 τοϋ τριακοστοϋ μέχρ·. τοϋ ιτεν-
τικ,οστοϋ ·πέ;ο.πτου. Παν 5έ τέκνον τιχτόιιενον —ρό των ήλι-
κιών τούτων νά [αυ; θεωρΐται νόιιιμον. Καί ό ίστορι/.ος Τά-
κιτο; άναοέρει ό'τι —αρά τοις άρναίοι; Γερ'Αανοϊ; τοίς 5ια-
κρινομένοι; οά την έκτακτον αυτών όώαγ.ν οί γάμοι ήσαν
Οψι;Λθΐ. Άτ'εναντίας οί Άνατολι/.οΙ λαοΐ ένυ7.φ*ύοντο λίαν
ιτροώρως. Ο; Ίουο'αΐοι επέτρεπον τόν γάυ.ον μετά τό (->ωο"έ-
κατον ετο;. Οί Αι'νύπτιοι μετά τό ίϊκατον. Έν Άβυσσι-
νια οε και νυν ετι νυαφε-^ρνται ρ,εταςυ τού εννατου και τού
^εκάτου· ό δέ υ~ερβά: τό 1 4 έτος καί μτ, νυ|Λφευθείς θετορεΐ-
ται 77εριορον/,|Λένος. Έττίσ/.ς έν Λαπωνία Σιβ·/;ρία καί λοι-
καΐς πολικαϊς -/ώραις νυ;Λφεύοντα'. τρωϊ;->.ότατα· ξν ταΐ; λί¬
αν θερααΤ; καΐ ψυνραΐ; νώραις ή ζωτ, οιατρέχε: συντόαω;
τα στά^ια αϋτ/,ς. »'
Οί ■περιτιγ7)ταΐ Χέγουσιν ότι έν Ίνδ'ίαις, Περσία, Μαροκτο
καί λοιποί; Οερμοϊς τόζοις άιταντα τις γυναίκας μόλ'.ς ίιττερ-
βάσας τό 30 πλτ'ρΐ'.; ρυτίδων σνεοόν γραία; ή/.ικίας καθ'
■?,ν αί των ήΐΛετέρων ευκράτων χωρών ύεσττοιναι καί ίχσπο'.-
νίίε; εϋοίσκοντοίΐ εις τό άνί)·/·,οότεοον σγ,μεϊον τοϋ κάλλούς
-ίο
τΐί χάριτο; καί τίς κορ.ψοτνιτος εισέτι. Έν τοί; παρ' ή;ζ.ί"ν
χρόνοιςκαί τυρό τη; νομι,αοιι έν/ιλικιόττίτος ό γάμος ού)α[λώ;
κωλυόμενος έξ·/ίρτ-/;ται έκ της άγαθϋ; προαιρέσεως των γονΐων
τίτις παρά τοίς νέοις αμφοτέρων των ιρΰλων σπανίως ελλείψει.
Παρατηρούμεν $έ μετά τού οΊρειλοΐΛενου «άντοτε σεβ«σ;οιο5
πρός τού; άνα> [Λνψονευν'έντας ενίόξους -ημών προγίνουί ότι
ή αυσττΐρά αυτών γν£ορ.οοότ·/ίσις καί—ερ ζύγάριαζο; 5Ίά τοΰί
■παρνίλικα? έ$τΙν ομω; όπερβολικνι ^ή σττιριζΌ^-ένν! επί
εβραίων βάσεων. Άλλ' όττωσίνίχοτε ι; χείρα άτυθ'3'ε'.κνύει ότι
Οί λίαν τΓρο,ωραι γά,αοι ει'σίν έπικίνιϊυνοι μν) έγγυώμενοι ρ,α-
κρόν γηρας, Ά 8ί λίαν ό'ψιμοι όλέθριοι.
Ώς πρός τί ν έκλογνίν ο*έ τό ττρώτιστον, τό κοάτιίτον
είναι η κανονικ-ό καί ή όγινίς κατάστασις τοϋ σώμοί'το; καί
τοΰ πνεύ[Αατος. Τα λοιχά προσόντα όσον ά'ςια λόγου άχι άν
•^ναι εισί ίευτερεύοντα άπέναντι της 6γείας· σφάο'ρζ (ϊέ έπ-
ζηρ,ιος ή των πολυταλάντων θνίρα παρορωα,ένων χάριν τοί>
κακώς κτω;/.ένου τούτον» "λούτου των πολυτίμων προτερΐί;Λ«-
των τη; ύγείας, τίς άρ5τί;ς, τοΰ κάλλου; της άνατρ^ί);
καϊ της πνευρ,ατικίί άναΐϊτύξεως. Πάντε; (ϊέ γιγνώσκο,διε·/
ό'τι έν τοί"ί αίτίοις των πλείστων νόσων την πρώτν;·; θίίιν
κατέχει η κλνιρονομία· φρικω^η λοιττόν άποτελέ^Λατα έτϊ"έρ-
χονται ί/. των έ~ισί)5:λοΰ; ύγείας γάμιυν. · -η
Ένταϋθίί τοϋ λόγου γενόμενοι είποΐλε* βραχέα τινζ ΧύίΙ
ιτερί τόν τοσούτον πάταγον σΊεγ«ρόντοιν όία.αψ.ιον γίίιλων.
Τινές ευρίσκουσιν αυτού; άσινεΐς- οί πλεΐστοι δ'μως όλε-
θρίους. Έν Αιγύ-τω καΐ Περσία ό γάμος {Λεταξΰ άο'ελιρώ'ν
εθεωρείτο νόμ.ψος. Έν Βαβυλωνία ζκΐστ,ς. Ό Καρ.βύσ·/!ς
ένυμφεύθνι την άίελφτ'ν τού Μερότ;ν ό ΤΩχο; έπΐσκ τ-λν ά-
ο>ελ;ρ·/ίν τού εξ ή; έσχε τούς γνωστούς ημίν Άρταξέρξην,
τόν ΜντίαονΛ καί Κΰρον τόν νεώτερον. Τρείς ίέ ΠτολεΐΛαΐοι
ό Φ'λαίελφεΰί, ό Εϋεργέτη; καΐ δ Φιλοττάτωρ ένοα,ιρεύ-
θτ,σαν τάς άίελφά; των έν αίς ό είς τούτων την ωραίαν
Βερεν'κνιν· ό Μοηίβδφΐίβΐΐ άττοοΊ'ιϊει εί; τα συγγενικά
ταυτα συνοικέσια τνΐν ο'ύναμιν τοϋ Περσικοϋ κράτους την

επί μακρόν ίιαρ/.έσασχν. Έν τοίς ήυιετέροις χρόνοις καΐ έ-
πισττάμη /.αί πολιτεία /.αί θρτισκεία καταοΊκάζουσα καί οΊ-
καίως τα παράνομα ταυτα συνοικ.έσια. Ό ι'ατρός ΜβΠΙΟΓβ
άπέιϊειξε" ότι ένθα πολλαί κωφάλαλοι έκεΐ καΐ συνοικέσια
όμαίμων. Ό Βθαΐΐπΐ συμφωνών [Λετ' αυτού θεωρεϊ άχώρι-
στον σχειϊόν τό κοιφάλαλον της αί[/.0[Λ'ξία;. Ό ο"έ ΒθΠΐίδ
άύ ^ιά στατιιττικών ότι τικρλοί, κωφάλαλοι, βλά»ες,
Ί θ έ
ρ φ
όύσυ.ορφοι, παράφρονε;, χοιραοΊκοί, φθιτικοΐ, κανεκτικοί έν
γένει εισίν οί σπαραξ'.κάριϊιοι καρ—οί των έκ, τοϋαΰ τοΰ αΐ-
ματο; συναπτομέν&αν γάΐΑων. Υπάρχουσι καί άντιφρονοϋν-
τες, άλλ' δ άριθ(ο.ός αυτών όσ-ίμέραι έλαττοϋται.
Ή ιοέοί ΐοϋ γάμου παρέλ/.ει άμέσως τίίς έγκυΐΑθσύν/ις.
Κατά την λίαν ένίιαφέρου'ΐαν ταύττ,ν χατάστΛσ'ν ·η γυνλΐ
ο^είλξ,ι νά σταθμίστ) καλώς την θέσιν αΰτνίς κα'. νά άναλο-
γιβθίί περιεσ/.εμμένω; την [Χϊγάλ-/ιν ε·3θόνν;ν -ί,ν κατά την
κρίσιμον ταύτην ώραν όπέχει. Πάσαι παρεκτροπαί παντοίου
ενσ>υς απέβησαν όλέ&ριοι ότε μέν με[Λθνωιο.ένω; ότε ο*έ εις
αμφοτέρας τάς πολυτίμου; υπάρξεις. Ή ο"έ άπώλεια της
μνΐ-ρ.θί τιτρώσκ.ει θανασίμο); πάσαν οικογένειαν. Ή γυνή
εστίν,· ή ψυν/ή τή; οικογενείας· έκλειποΰσης Ικείνης τό πάν
άπξε5ύντίθετ?αι. Εΐν«ι τα κέντρον της άγάπης έν αυτή, εί¬
ναι ό γνώμων τή; οικιακνίς άνατρο'ρης, είναι τό κόσμημα
τ^οικίας καΐ πάσης σιιναναστροφή;. "Αν έν παντί ^ρόνω
όφεΛί^.εΛ νά προσέχνι, κατά την έγχ'-Λΐοσύνην δμω; ΰπονρεοϋ-
ταν·-.πΧε'.ότερον. ΊοΊ'ως ο"έ νά φροντίζη νά μή λεπτύνΐ(ΐ πολϋ
τα βύ?ε; λεπτά καί εύαίσθητα αοτής νεΰρα οΊά ρ,υθιστοριών
κ,^ί,'^Ρ^πών θεαμάτων οΊαστρεφόντων τό νευρικόν αυτής σύ-
στημ*. Παραλείποντες τα γνωστά άποτελέσματα πάσης
παρίϋτροπή; αναφέρομεν μόνον 5ύο παρα^είγματα έκ τί,ν
άπε,ίρων περιέργοιν τή; έπιο'ράσεω; τής φαντασίας -ής μη¬
τρός επί τοϋ βρέφου; κατά την έγκυμοσύνην. Ό ΐατρός
Κΐΐΐθΐ, άνε/.οίνιοσεν εις την ιατρικήν έτα,ιρίαν τού ΒθΓ-
(Ϊ63.11Χ κατά τό 1861 τα έξη;. Έν Τουρίνω παρετήρησε
βρέφος αρτιγέννητον όπερ εφερε κατά την χείρα τεμάχιον
οέρ|Λατο; 4 ΰφεκατο^έτρων τό α ν, ν. ο; ληγον εί; ο'ερΐλάτινον
ο-ιραιρίίιον καί κεριβάλλον τήν^εϊρα οϊχην βραχιολίου προ;
•π,'ό; τό οποίον εϊχε καταπληκτικήν όαοιότ/,τα. Ή μήτηρ
τε^νηέντω; ερωτηθείς» ώμολόγγιοεν ότι υυχνότατα έπε-
σκέ-τετο κατά την έγκυ[χ.οσύνην αύτη; τα άοαα,αντοπω-
λεϊα τί; πόλεω; θεωμέννι [λετ' άπληστία; ϊοίω; τα ψέλλ'.α
τα όποϊα ί; οίκονομικνί της- θέσις ουδόλως έπέτρεττον ν' ά-
γοράσ·/). Καί ίτερον περιεργότερον Ό ί'ατρός ί^οαίΐΐ^' άνέ-
γνω ενώπιον τί; Ίατρ'.*·?,; Ά·/.αίν;αία; των Παρισίων εν
εκτάσει καί μετά σ^ολίων τό έςί;· Ή νεαρά, εΰ[Λθραος
καί τα; ίιασ/.εο'άσει; άγαπώαα Κυρία Ρβ^ΐιάεΌβΓΙ έτεκε
βρέφος βιώσαν (αόνον 52 ώρα;. "Απαν τό εξωτερικόν αατοϋ
σέρμα ηύλακοΰτο 6~ά ταινίαν ποικιλλονρόως κεχρω'Λατκταέ-
νων ι'όίω; ό(λως χρώματο; έρυθροΰ ΰπαλλαοσοαένου κανονι¬
κώς.μετά κιτρίνου. Τό τςαράίοξον τουτο τέρα; κατετέθη είς
τό ανατοαιζάν Μουσείον των Παρισίων. Ή μνίτν,ρ ώ;ο.ολό-
γησεν ότι εγκυο; ούσα πνρευρέθη εν τινι γοίψ μετε(Λφ·.εσ[*έ-
νων είς τώνό-οίων οέρων έσθνίτα όμοιάζουιαν ~ρό; τα ανω¬
τέρω περιγραφεντα ^ρώματα έπροξέντ,βεν εί; αϋτν;ν τοιαύτ/,ν
εντύπωσιν ώττε νηχθ«ιιερόν άνεμιμν/ίίίκετο τί; κω(αικΫ;ς
έκείν/,ί ένόυρ.ασία;. Τό $ζ ινίαλμα τί,; ζω·/!ρδ; έκείν/,ς φαν-
τασίΐς άττεικονίίθν; όλόκλτ,ρον Ι—ι τού —«ρχίόζοιι έκείνου
βρέφους. Πολλά άλλα περιεργότερα αϊυνατοϋ;Αεν οΊά τό
σιίντομον τοϋ γρόνου ν' αναφέρωμεν· έν γένει 5έ λέγομεν ότι
έκ τοιαύτη; έττιόράτεω; τη; (ρϊνταιΐία; ττολλά τέκνα έκλη-
ρονόμ/,'ίαν νότου; άν.άτου; καί 8>;ν.οογ.7.ς άνοιπίιτου;.
Κατά την ανδρικήν ηλικίαν σκέψεις τοικίλλαι βασανί-
ζουσι τόν τέω; τ^ετικώ; άαέρ'.μνον βίον τοϋ άνθρώΐτου δβτις
σκέτίτΐται -ϊ,άτ, ά,ϊιαλείττπος ~ερί ε^ρυτέρου [χέλλοντος· άνά
—άν βημα άπαντα ίυι/ερείας άνυ-ερβλητου; τα; όττοίας
κατά την νεανικήν ηλικίαν ού^έ κάν έοαντάζετο. Ή όστι-
[Λεραι τεραο-τία; διαστάκτει; λα;ο.βάνουι;α ττολυτέλεια χρό;
άνατρο-ήν τη; υγείας καί τού έν-ττορικοϋ ισοζυγίου χαΐ αί
άνευ ο^σιώιϊου; λόγου ά^ιαλείίΐΤιος πολλαττλασια,όι/.εναι
43
βιωτικαΐ άνάγκ»·. καθιστώσιν αυτόν σύννουν, σπεπτικόν,
έφευρετικόν. Άλίτ/.εται ίιτ:ό τη; ι'οέα; τοΰ πλούτου τή;
φιλοοΌςία;· στϊανίω: εγει στιγμάς ήσυχίας· αί φροντίδε; κα-
τακλύζουσι τςανταχόθεν ττ,ν ύπαρξιν αύτοϋ. Τό οέ ταλαί-
ιτωρον σώαα επί τοΰ ό~οίου ουνϊίθως άνταναχλωνται αί νευ-
ρικαί συγ/,ινγ,ΐϊεις άργεται νά παρεκχλίνγ, τοϋ εΰιταλοΰ; έκεί-
νου τόττου τοϋ τέως ά^ο—νέοντος ζωήν, σφρΐγος, υγείαν, ευ¬
δαιμονίαν. Ένταϋθα άπα'.τεϊται. θέλτ,ιις ίτ/υρα, [»τ;ομοννι
μεγάλϊΐ. Κατά την ηλικίαν ταύττ,ν ρ'υθμίζο|ο.εν τόν βίον
ή[λών, 5α|Αάζομεν ^ά —άθτ,. Διά παντός α κακαί εζεις πρέ-
τει νά έ'/.λείψωτιν εάν έςακολουθτ,ιω5ΐν ό βίο; έσεται βρα-
γύτατος.
Ενταύθα θεωρούμεν —ρόσφορον όπως ακρω 8χγ.τΰω τοο-
λάχΐίτον άψοίμεθα οόσιωδών τίνων άντικειμένων μέγα έ—ι-
ορώντων έζί τί,; παρατάσεως τοϋ βίου των άνθρώ-ων. αΧρτ,
οέ -/.αί μαθν,αατα ποιείσε'ϊβαι εν ττ, ίιαίττι των άνθρώ—ών
ετι 6γιαινόντων οΐα ξυμφέρει» έλεγεν ό Ίτ:τ:οκράτνκ- Ττ,ν
βαθείαν σν,μαΐίαν τί, ίίησεω: ταύτη; τοϋ ενδόξου τ,|Λών τ:ρο-
γόνου κατανο-^σαντε; έν Ε·3ρώτ:γ, εϊσνίγαγον τό μάθ/,μα τί;;
ΰγιειντ,ς έν τοίς γυ|χν«βίοις υποχρεωτικόν. Ε:; ·πλεΐο·τα 5-
σ/ολεΐα τοϋ λαοϋ λεγό|Λενα οο"άσ/.οντα'. τα·/.τικώ; τοιαϋτα
/Χυίΐτε'λέστατα μΐθ/,αατα συχναζόμενα υπό ά·πείρου ττλτ,θους.
'Η υγεία τοϋ άτόΐλου είναι κα'ι ΰγεία /.αί εΰρωστί» καΐ ^λοΰ-
το; όλοκλτ'ρου τοϋ κράτου;. Είθε αί ημέτερον έίπερίίε; νά
γείνωσιν άφεττρίχ εΰρυτέρα; &ι5ακϊ/-αλίας έν τ τ, πόλει. "Ηοτ,
έ-ί τό ημέτερον θέαα: 'Η -/.αθτ,αερινί-, χρ'ίοι; τοϋ κρέατο;
κατέττν·. τοιούτον κοινί; ώοτε έκτό; τ?,ς τ:ενο;χέν·/*,ς τάξεω;
ο: λοιτΐοΐ τοέοονται ά-οζλειστ'.*ω; οι' αυτοϋ φρονοϋντε;
δτι α~ουίαίιος τ,θελον ζτ,μκοθτί στοματικώς εάν έστεροϋντο
αυτοϋ έστω καΐ ί~χί τοϋ ετου;. *Η τοιαύτη ^λάν/ι ·—ρέ—
πει νά ε/,λείψη. Βεβαίως χ μετρία -/ρνίοι; τοϋ κρέατος δέν
βλάτττει. Άλλ' ή κιτάχρτ.';1.: ίδ'ίω; κατά τ·>.ν τ:α·.5'·/.ν;ν
ηλικίαν δύναται νά ϊγτ, συ'ΐχρεττχ άποτελέομ,ατα. "Ο άν-
θρωττο; έ—λάοθτ, ϊιά ττοικίλλΛν τροοτ,ν, δύναται ο"έ άοόβως
νά γεύνίται άλληλοσΊαοΌ'χω; πάσν,ς τροφτ,; άρκ,εϊ νά γνω¬
ρίζη μέτρον τι έν τή -οικίλλ·() τανότν) οΊαίττι.
, ,Μεταβλν,θείς άνεπαισθνίτως εις σαρκοβορον απέκτησε καί
τινάς τούτων ΐοότν;ταί αΐτινες καθιστώσιν αυτόν ή'χιστα
•πραον, (λίΐλίχιον καί ίιαλλακτικόν έν τή κοινωνία. Υπάρ¬
χουσι νυν εταιρίαι σταυροφορίαν ό'λ/,ν κηρύξασαι ου μόνον
κατά τίς κχταχρτίσεως άλλά καί κατ' αυτής τής άπλίς
χρήσεως τοΰ κρέατο; όπερ θεωροΰσιν έπιζγΐμιον τ^ άνΘροίΐτό-
ττ,τι, συνιστώσαι ίέ ώ; άποκλειστιΚΎΊν τροφήν τάς άθώας φι>-
τικάς θυσίας. Έν βραχεΐ λέγομεν ότι οί τελε'οτοαο·. ούτοι-εισί
λίαν υπερβολικοί. Ο^χ' -Λττον μνί τις νομίσ·Λ, ότι ή έ
έ έ^ β
χ ή ρ
•τοΰ κρέατο; έπισ-εύ^δΐ τόν βίον. ΈνΡαλλία άπε.βίωιεν εσχά¬
τως χήρα τις 110 ετών όαολογγίσασα ότι ο^έποτε έγεύσα-
το κρέατοί ζλΘ' όλον αΰτήί τόν μακρόν βίαν. Ημείς «ϋτοί
έγνωρίσαμ.εν ί:αρ·/,λιχά τίνα ο'εσ-οινίο'α σΊόάβκουσνν τό,,έλ-
φάβ·/;τον έν τ?, ένταϋθα Σγολη των Άπόρων Παίδων ουδέ¬
ποτε καί αΰτ/ιν γευθεΐσαν κρέατος έ* φυσικίίς άποστροφ'Λί
πρός αΰτό ούο$ τοϋ ΐάσ/« έξαιρουμένου· πάν.ες ίέ γνωρί-
ζορεν ότι -τα τέ-ινα των πεννίτων ΐΐσί όοο^ινώτεαα των ιτ^ιου-
σίοιν, ότι έν "ολιορχία'.ς εκ.τό; των ε''θιβμένω.ν έκ ντ,ττια-
κής. ήλι·/.ία; οί λοιττοί άντέ-χουσιν άνενο^λ·/,τοί εις τνιν έλλει¬
ψιν αϋτοΰ ε^ρωιτότεροι μάλιστα τινέ; τούτων καθιστάμενοι
εί καί οι' άπλοΰ άρτου μόνον τρεφόαενο'.. Είναι ο*έ ιτασί-
γνωστον ά'τι πλεΐστοι ό'σο·. έρϊ,ΐΑΐται /.αί άναγωρϊται έφθασαν
εις έσχατον γήρας εί καϊ έτρέφοντο άποΑλειστικώς 5ιά χόρ-
των χ.χΙ βαλάνων. Τινές ο" έξ αυτών νίθελον βεβαίως ζνίσ£ΐ
περισσότερον άν ο*έν κατίβροχθίζοντο υπο των θϊΐρίων των
ίασών ένθα συντ'θω; ο; σεβάσμιο·. ούτοι γέροντε; όιαιτώντα,ι·
'Απεοείχθτ, ό'τι οί υοροπόται οί ουο'έποτε οΎ,λ.
νοι οίνου εισί {Λοΐκρόβ'.ο'. Το 3οορ οΊ*·—ιρεΐ ττ,ν
τό κά,λλο;, την άνθτιρότν;τα, την ρώα·/)ν τής άνο*ρικ.ής ήΐι-
κία;, παρατείνει τόν βίον, μετριάζει τα ·πάθνι, έξΐμερόνε'.
τόν άνθρω-ον. Ό οΐνος έ-ίσ·/;ί μετρίω; πινόμενος ρώννυσ'
τό βώμα, όιεγείρει τό πνεΰΐΛα, κχθίστ·/Ί5ΐ τάν άνθρωπον εύ-
45
θιψ,ότίρον εόγλωττότερον, γενναιότερον. Άλλ'οίχ φρ
(Λεταζύ των νρωμένων μετρίω; τοΰ οίνου καί των άθλίων έ-
κείνων οίνορλύγων των οποίων ή μέν ύπαρξις οι'/.τρά καί
έλεϊΐνίι καί τ·/) οικογϊνεία καί τί) κοινωνία έπιζνίμιο;, τα
οέ τέλο; πρόωρον, ολέθριον. Ή δυστυχώ; ίπΐέρ;.ιετρος ^Ρ^'ί
τ»ί> οίνου καί ίο'ίως των ■χνε'ψ.ατωο'ών ποτών γενικευθεΐσα
■προκαλεϊ φρι·Αώ3·/ι άποτελέσΐΛατα έν ττ; χ.οινωνία. Ή ττολι-
τεία βλέ-θυσα τ/,ν όστ,ΐΛεραι αυξουίταν άχαιαίαν ταύτν,ν /.α-
τάιίτΜΜΐιν ου τταύεται οΊ' ευγενών οργάνων νουθετοΰσα, υττο-
όε'.«νύουϊ« τα άρί^ν,λα καί άναρίθ[Λ·Λ,τα κακά τί,; ιτνευ;ο.α-
ί ίο'ίως, >υνιστώ7α έταιρία; —;ρισταλτικά; τοϋ
ντο; τα μεγάλα ίόίω; κέντρα ολεθρίου τούτου
κ*ί έγκαθκΤρύουΐα βραβεϊα έγκρατεία; τίς άθω-
οτάτης καί οΊαγελίό^ης ταύτας πηγί: πάκΤΫις εί
Έν γένει £έ, ^ή άθλιότη; καί τό τττωγοκομεΐον εισίν ό ά-
πχίριο; λιμγ,ν των σΌστνίνων τούτων ·πλατ[Αάτων!
^ΑλΤ,ν] μάυτιξ ή'σσονος δμοι; τάντοτε ίυνάμεω; τί; προ-
7ΐγ6όιιένης εστίν ή κ,αθ' όλον τόν κόσμον έξα-λωθεϊσα '/ρνί-
σι? μέχρι καταχρτ'σεως τοϋ χ.α::νοΰ. Ναί, ό καπνδς βλά-
~τει* μετριάζ'ει την όρεξιν, άμβλύνει τάς αισθνίσει; καί την
όιάνόίαν, ττροκαλεΐ χρονίου; κατάρρου; τοϋ λάρυγγος καί
των βρόγχων ττολλά σ"έ νοσ-ζ-'ματα των νευριχ.ών κέντρων
καί τη; καροΗας καΐ των αίσθγιτν,ρίων εργάνων, άναγνω-
ρίνόυσιν, ώ; εσνάτω; ΙξτΓ/.ριβώθϊ), ώ; μόν/;ν αιτίαν την
κατ'άχρτιοην τίί; ρυτταρά; καί ^απαντ,ρά; ταύτ·/;; εςεω; την
οχοίαν ουστυχώ; άν καί άπαντες αναγνωρίζομεν«τα; όλε-
θ3ΐ* αυτή; συνεπείας σπανίω; έγκατα'λείπομεν άπαξ άλω-
θέντες εί; τα ίελεαστι/.ά αύτίί; οΊ'Λτυα. Ό Οίρβανός
VIII
ΠάΐΑς-'Ρώμγ;; άνεθε[λάτισεν επανειλτ.μαένως τοΰ; καπνί-
ζοντ*χ-ς· άλλ' οί χάρτινοι έκεΐνοι κεραυνοί ουδέν άποτέλεσρ.α
έπηνεγκον πολλοί βασιλεΐ; έθέσπισαν ποινά;, άλλ' οί κα.
46
■πνίζοντες ν.-Λ ταύτας —ειιεορόν/,σχν ό ίέ Μωάμεθ
IV
αρ^αροτερος εχεινων α—νιγχονιζεν ενοίκιον τού τους κχ-
πνίζοντας οί υίοί των οποίων οίονε'ι έκοΊκούΐΛενοι τού; 5ρα-
κοντείω; τιμωρ-Λ,θέντας γενντ'τορας έκά-νιζον λυτσωίέστερον.
ΉΐΛί,ΐς ήπιώτεροι των προϊίγουμένων, συαβουλεύομεν θερ¬
μώς τουλάχιστον τού; ιι·/|/.έτι έθισθέν-ας νεανίας ουδέποτε
νά οοκια.άσωσι τ·/;ν έ—ιζ'/'μιον ειτπνονιν τοΰ κ.«—νοΰ· έ'στω-
σαν οέ βέοαιο'. ότι θέλουσιν όαολογνίσε'. ημίν ^άριτας.
*Αν τό κάπν.'ψ.α βαιανίζει τό άνόρικόν φϋλον, ό πολυ-
θρύλλν;τοί στγ,θόοεταος ό συντ'θως υπο την Γαλατικλιν ονο-
(Λασίαν ΟΟΓ8ΟΪ γνω'ττότερο; μαστίζ*ει άσπλάγς/νως τοϋ γυ-
ναικείου ιρύλου τόν λεπτοφυα θώρακα τοϋ όποίο-) τα έν αύτω
δργανα ώς καί τ·?ίς άνω κοιλία; «ιέζει, στραγγαλίζει κωλύων
την ευρυθα,ον ζαί κανονικήν αυτών λειτουργείαν την απαραί¬
τητον ο^ιά την υγείαν τοθ σώματος.
Τιαν·/;θείς δ~ό καλλιτε/νών άλλά καί καταίικαίθεΐ;
άιιειλίκτως καί υπό ιατρών καί υπό φιλοσόιρων εισέτι ό τα-
νάρχαιος ούτος βασανιστν;ρ των γυναικών, άπαγορεοθείς ο'
αΰστν,ρώ; υπό τοΰ άπειροκάλλου ΐσως βαοΊ,λέω; Ίωστιφ τοΰ
Β'. εύρεν ΰπερασπσττιν τάν (ϊιάστ,ΐΛον φυσιολόγον ΒβΓίΙκΙ
άλλ' 6περ|Λαχνίιαντα μόνον υπέρ τοϋμετρίως σττ,ρίζοντος την
όσφΰν κ,αί τϋν θώρακα έ—ι5£σρ.ο·> ώ; συντελοΰντος ε!» τΐν
κανονικήν άνα—νοήν των γυναικών ήτις οαρέρει τοΰ άνο'ρός
ώ; θωρακική μάλλον η κοιλιακη.
Άλλά μεταξϋ έλαστικ,οΰ τινο; έπιίέσΐΛθυ συγκρατοΰντος
Τί κχί ΤΓ'.έζοντος χ.ατά τι τον θώρακα καί τοΰ φοδεροΰ κλοιοΰ
όι' ου περιβάλλονται πλείσται δται ιϊέσποιναι καί ο*εσ·ποινί-
ίεί υπάρ/ε!. οΊαφορά άπειρος. Ή όλίγνι καί ρχλιν προβλτ,-
ρ,ατική κίθ' ή*ας ή ο*ιά τοιούτου στ-/;θύθνέιτν.ου, τοΰ έποίου
την ίτιεστικήν ούνατ,ιν ίθελε οθοννίσει καί «ΰτν; ή ίερά εζέ-
τάσις, παρεχοαέννι τνί γυναικΐ χάρις, έςαγοράζ'εται όιά ποι-
κίλλων καί σπουοαίων όιαταράξεων ττ,; πέψεως, τνΐς άνα-
πνο-7,; καί της κυκλοφορίας εί; τα καθ'έ'καστα των οποίων
ελλείψει χρόνου άο>νατοΰαεν νά εϊσέλθω^εν. Πρεσβεύουσι
47
£έ πολλοί των ιατρών ότι ή χ.ατά την ημετέραν εποχήν πα¬
ρατηρουμένη έλλειψις γάλαζ-το; τταρά πλείσται; άναγνωρίζει
ώς αιτίαν την επί τοΰ θώρα/.βς πίεσιν τοϋ στηθοοέσμου
όστι; είναι ή ζώνη τίς Μηο'είας όΎιληττ,ριάζουσα βραδέω;
άλλ' ασφαλώς τό σώ;ο.α. ,.ν ν ,
Ύποιϊείςαντες τό έπιβλαβέ; «ότου έχομεν καθήκον ν'
άπευθύνωαεν πρός τα; άξιοτίμου; Κυρίας καΐ οεσχοινίσας
οί σφοδράν βεβαίως καί άΐϊότοαον διακοίνωσιν άλλ' άβρόορονα
συμβουλήν περΐ άροπλισμοϋ τοϋ θώρακο; αυτών έκ τί; χα-
ριέσσης εκείν/ϊ; ■—ινοπλίζς ής ή Χ?'ί5(ί στρέ^εται κ«τά τ·^ς
ιρϊρούσΛς μόνον αϋτγίν. "·χ ν; ίί-:"- ~
Δ·)ο λέξει; καί ττερΐ καφε. Η υπέρ τό ο*έον κατάνρτ,σις
αυτοϋ βεβαίως έζασθενεϊ τό νευρικόν σύστγ;αα ·τ:ροχ.αλοϋσα
οΊαταρα^άς έπιβλαβεΐς τ-/) υγεία. Άλλ' ή άπλνί χρήσις οΰ-
ίε[Λίαν βλάβην δύναται νά επιφέρη· α-' εναντίας ε'μπνέει
τού; χοι?;τά; καΐ τοΰ; αοιισικ,οοοασκ.άλου; καί καθίστνισιν
εΰγλΐοττοτερου; τοΰ; σΊκηγόρους καί τοΰ; ίεροκνίρνιζας. Ό
ενιϊοξο; Θιέρσο; •/.ατά τα; κοινοβουλευτικ,ά; μάχας ελάμβα¬
νε συννΐθως άρχόμενο; εΰ^έγεθε; κοτ·/ίριον κχφέ όστις καθί-
στα αυτόν άκαταμάχτιτον.
Έν τ.ίητ, σ" ήλικία ή κίνησις είναι άπαραίτπτος ο*ιά την
υγείαν τοϋ σώ;Λατος. "Οτνως τα όέοντα ίίοατα εισί ίιαυγη
ένω τα λιμνϊζοντα ση-ονται οίΐτω καί ό κιν^ύαενο; καί οΊα-
φοροτρόπω; άσκούιιενο; άνθρω~ο; ρώννυται ένω ό εν άκιντησία
οιατελών μαραίνϊται καί εΰρωτια καϊ εις νόσους έπΊρ'ρεπέ-
στερος καθίσταται. Έν τί; κινήσει ιτεριλαμβάνοντχι καί αί
τ5τον λυσιτελεϊ; σωιιατικαί άσκησε'.ς αί ε~ τοσούτον είς τό
μεγαλείον των ήαετέρων ίτρογόνων συντελέσασαι, ή ευγενώς
σω(Λ«σζία τη; ίττπασία;, ή άρρενωττά; θνίρα, τό είμελέ; καί
όω[/.5ΐλέον καθιστάν τό σώμα κολύμβη;/.»:, τα ίιασκειϊαστικόν
σφχιριστιίριον, ό χαρίει; κα'ι τοϊ; πάσιν ευάρεστος χορός εν
τινι βεβαίως μέτρω καί λοιπά ά'λλα.
Έν γένε·. 5έ πρό; μακρόν βίον άγουσιν εγκράτεια περί την
τρά-εζαν, κατοικία εΰάερος /.χί εύηλιο;, ένο*υμ*σία κατάλ-
48
ληλο; 'Λϊτρίω; θϊαμαίνουΐα τόν γζν^&νχ μή πιεττιχή καί ου-
σανάλογο; τοΰ κλίιιατο;, ΰπνο; κανονικάς, στρω|Λνή υ—όσκ,λνι-
ρο;, καθαριότης μεγίστη, αποφύγη ιταντά; αιτίου έπιίρων-
τος επί τοϋ νευρικοϋ συστηματος, οίον θλίψεων παρατεταμέ-
νων, άναγνώσεω; |λυθιστορη(Λ.άτοίν, τοΰ ο'λεθρίου χαρτοιται-
γνίου των όπαίών τοϋ όποίου ουδείς έγηρασε βαθέως· απο¬
φύγη των κ,αταβιβρωσκόντων τό ΐιϊιον άτοαον άπε^θών πα¬
θών, τοϋ υπερβολιχ-οϋ μίσους, τοϋ φθ(5νου, τίς (Ανϊΐσικ,ακια;,
τ·/ί; μωράς ζΎιλϋτυπίαί, τνί; ΰπερμέτρου καί άκ,αίρου φιλοίο-
ξίας, τνί; άξιοΛατακρίτου όκν/·,ρίας καί τΫΙς εί'ιϊεχθοϋς ά/.ο-
λασίας. Πρέττει ίέ νά έγχαράςωαεν άνεξιτν'λω; έν τνί μννί-
(Αϊΐ ημών ότι μεταξϋ των 6—ονομευόντων το ημέτερον σώμα
αίτίων τ-ίιν χρώτ·/;ν θέσιν ϋατέ/ουσιν αί πολλαί /.αί ■πρόωροι
καταχρ·/ίσεις παντός είΛους. Αύται ποτίζουσι τό σώμα υττού-
λω; καί ένίελε/ώ; ο'υναμίτΐίϊος έτοίμν·,; νά έκραγν) εν πάσνι
^ίέ ώ
μ περιπτώτει.
Α: (ϊυντο,αόταται αύται άλλά καί περιεχτικώταται πα¬
ραγγελίαι, αί εις πάσαν μεγάλην ηλικίαν έφαραοζό;χεναι,
αί συνεχώ; οΊοασχόμεναι κ-α'ι εΰχόλω; κατανοούιιεναι άλλά
καί σ'υσκόλω; .εί; ενέργειαν τιθέμεναι εισί πηγαι άσφαλεϊς
ύγιοΰ;, ευχαρίστου, ευ^αίμονος /.αί μακροϋ βίον.
Καταλείποντε; καί την πολυτάραχον ταύτην ηλικίαν ζι-
(Τερχό[χ.εθχ λελ/,θότως εί; τό ή'κιστα έπίφθονον •{■ηιας την
ηλικίαν ταύτην των τιμών -/.αί των ρ-ιτίοΊον, τοΰ ·κλούτοι»
κβί τής άπεραντολογίας, των άναίΐνησεων καί της ΐοΊοτρο-
πία;, των νουθεσιών καί τής αναμένομεν·/); 6-' άλλων κλη¬
ρονομίας, τή; ο'υσ—.στίας καί τή; οαλακρότητο; καί των
άπϊίρων άλλων άνιών καί ενοχλησεων των 3υρ.παρομαρτου-
σών τώ γηρατι αί'τινε; καθιστώσιν αύτό συνηθως μέν οχλη-
ρόν πολλάΛΐ; «ϊέ καί ίυσβάστακτον. Καί μόλα ταυτα έ/ει
καί αύτό τα θέλγητρά τού. "Αν ό ανθρωπος έ β ί-
ωσε σωφρόνως τό γήρας καί βραίύνει κ α Ι
ίέν είναι τόσον ο'χληρόν όσον πολλοί
οαντάζονται. Ό πείΐκλεή; Αΐΐ1οΐ183θη ό γνωστός
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΕΤΡΙΤΣΗΣ
Δημαρ/ος Έρμο,ιπο/ιτών
ΐ835-ι837.
ΐ ι ,
Ι
49
-ισττί; τη; 'ΡόοΌυ έμάχετο γενναίως εισέτι ογσΌγ,-
κοντούτγ,;. Ό Μοηΐ,παθΓβηογ όγσΌγικοντούτνις καί αϋτός
έλαβε κατά τγ,ν μά/Υΐν τοΰ Άγίου Διονυσίου 8 τραύρ.ατα·
ό Τίΐΐΐόθΐ 88 έτών έπεσε κατά τγ,ν μάχγ,ν τοΰ ϋΐκιίΐΐΐθΐΐ.
Πολλοί γέροντε; ά/.μαιότατοι ΐθύνουσι τα; τυχας των ε¬
θνών, Πάλμεστρων, Θίερσος, Γλάστων, καί τόσοι άλλοι.
Πολλαί σοφοί καί έ—ιστνί;/.ονε; συγγράφουσι καί άνακαλύ-
—τουσι γέροντα; -/$·/;· Ό Νεύτων, ό Κοπέρνικο;, ό Γαλιλαΐ-
ος, ό Άρ^ιμγ,οΎ,ς· ό μέγα; φυσιοο^ίφνι; ΟΰιχβολοΌ; απέθανεν
έννενγι/.οντούτγ,ς συγγράφων εισέτι- ό ζών ετι §ιάα·ψος γτ,-
ρ.ι/.ό.ς ΟΙΐθνΓθίΐίΙ μετ' ου ττολΰ πανγ,γυρίζει τχν εκατονταε-
τγ,ρίο"α τού. Ό ϊέ Θεόφραστος ό|Λολογεϊ Ό ΐδΊος ότι συνέ-
γραψε τοΰ; άμΐ'ο.γίτους εκείνου; χαρακτγ,ρας έκατοντούτνις.
Πόσου; γέροντα; 5έν έγνωρίσαμεν άπαντΐ; ζο^γ,ροΰς, άγα-
βοϋ;, οαιδ'ροΰ;, καταθέλγοντας ο*ιά των ώραίων έστω καί
(λακρών σΊγ,γγ,σεών των. Πλάνγ, οε ότι ό γέρων στερείται
αίσθγ,μάτων. ΕϊσΌμεν γέροντα; όλο'ρυρομένου; έττί τ·?ί άπω-
λέία άγχ-ν;τοΰ τέκνου καί σκιρτόντα; έ/, χαρχ; επί τίί ά-
•προσίοκγ,τω ευτυχία προσφιλο»; οισεγγόνου· ο όγιΐς καί
άγαθό; γέρων εύρίσ/'.ει τέρψιν έν τΫ, ζωη· οί πάντε; τόν
σέβοντα·., τόν άγαπώοι· οΰίεί; τάν ιρθονεϊ. Άλλ' εάν εν
■πάσνι ήλικία ή σωοροσύνγ, εστίν άπαραίτγ,το:, έν τω γήρατι
ή ελαχίστη παρε-Ατροττί) δύναται νά έχνι τα πλέον ίυσάρε-
στα άποτε/έσματα. . .
"Ιδωμεν νυν καί τίνα τ·/;; ττατιστικΫ,; έξαγόμενα. Αΰ-
τυ, άτοο"εικνύει ότι ό των εΰκράτων τόπων άνθρωπο; ζή
πλειότερον τοΰ κατοίκου των θερμών καί ψυχρών ο των
όρεινών γωρών έστί μακροβιότερο; τοΰ των τεο'ιάο'ων ν.αί
•παραλίων καί ■τταραποταμίων ίδίω; ένθα βρίθουσι τέλματα
θανατγ,φόρα. Ήμεϊ; ο; κατοικοϋντες -αραλίαν πόλιν μγ,
θορυβγ,θώμεν έκ τή; άνω στατιστικί; πλγ,ροφαρία;. Ή ευ-
βωτο; καί εΰμγ,λος Συρίγ, καί νυν καί τα πάλαι έθΥ,μίζετο
ίιά την μ.ακροβιόττ)τα των κατοίκων αύτνίς. Ό μονάκριβος
ημών άλλά κ?ί περικλεΫ,; φιλόσοφο; Φερεκύό^τ;; καίπερ ίσο-
4
ΐίως οΊεζευγαένο; ττρος τόν πλούτον καί ττ,ν κ,αθαριότν,τα
ίζησεν υπέρ τα 94 έχη. Φέρεται ο"έ άρχαία τι; παράο>-
α
έζησεν Οπερ ^ _ . ...
σις, βεβαίως έπινθΥίθεϊσα υπό τινος πρό; άπόσειξιν τή; μκ-
κροβιότν,το; των κ,ατοίζοιν καθ' -^ν πολλοί των Συρίων έξι-
κ.νούμενοι μέ/ρι βαθυτάτου γνίρατο; ■/.ατεκρν,μνίζοντο ε/,
τινο; άποτόμ,ου ορους παρα/.ειμένου τώ μαγευτικ.ω χωρίω
Χρούσων εκ σφοο'ρά; βεβαίως φιλοστοργίας "ών υίών Οιά
τάς γεροντικάς ένογλ·/ίσει; των έαυτών πατέρων. Εΰτυχώς
ή άστοργία τνί; ημετέρα; εποχάς άπαλλάσσει ημάς τοιούτου
κινδύνου άν ποτε συν θεώ έξ '£μών τις ΰπερβνί τό 100 ετος
όπερ εΰχημαι οΊακαώ; πάσι ημίν καϊ όπερ οϋοόλως απίθα¬
νον. 'Η προσφιλή; ημών νίιτος εν ούσα κλίαα εϋ/.ραέ; καί
γεωγραφικνιν θέσιν θαυιχασίαν, άπγ;λλ«γ|ο.έννι οέ τελμάτιων
νοσογόνων ίϊιακρίνεται διά τ/,ν υγείαν, ττ,ν εϋρωστίαν κα,Ι
τνιν σχετικήν μβχροβιότ-Λτα των ■/.α-τοίκων των οποίων τΛ
πλείστον μέρος ναρακτν,ρίζει εγκράτΐια, φιλοπονία. εϋζω'ίχ
καί εύθυμία χαρακ,τνίτος προσόντα συμ,βάλλοντα πρό; μα¬
κράν γΫ,ρα;. ΟΊ κάτοικοι των έξο/ών ένθα Ό ά'λφ κ,αθαρό; καί
ό βίο; λιτότερος καί ένεργ-Λτι^ότερο; ζώσι περισσότερον των
κατοίκων των πόλεων. 'Η Θντ,σιμότ-Λ,ς είς τάς βιομτ,χανικάς
πόλεις ΙστΙ μ,εγίστνι. Έργασία υπερβολικήν ήμερομίσθια εό-
τελή, οΐνοτίοσία, θεαματα, άγρυπνίαι συντέ[λνουσι πολΰ τΟΛ
βίον των κατοίκων των [ο.εγαλοπό7νεων.
• 'Η ευμάρε'.α ήνωμένν) μετ' έγκρατείας κατέχει την πρώτην
θέσιν έν τνί παρατάσει τοϋ βίου. Έν Βερολίνω ό μέσο; δρο;
τίς ζωης των πλουσίων είναι 50 έτνι έ ν ώ των πτωχών μό¬
νον 30. Έν Αγγλία ό μέσο; δρο; τί,; άριστοκρατία; είναι
67 εττί, των 5έ πλουσίων άστών 70. Ό μέσος δρο; των
έγγάμων άνοοών καθ' όλον τόν πεπολιτισμένον κόσμον εί¬
ναι 60 εΤ7ί ένώ των άγά|χων είναι μόνον 45. Περίεργον ότι
ώ; πρός τό γυναικείον φίλον ή οΊαφορά αυτνι ουδόλως ίιφί-
σταται. Ή πολύτι.μο; αυττ, πλτ,ροφορία έξελέγχει άφ' ενός
μέν άπιθάνου; τα; αϊωνίου; μεμψιμοιρία; των άνό^ρών
καί τα πυκνά αυτών άναθέματα κατά τοΰ γάμου, άφ' ετέροι»
δ" άποίε'.κνύει ότι τό τοσούτον σ/.α'.ώ; ό*υσίρ·/;α'.ζ'ό|Λενον γυ¬
ναικείον φΰλον άντιΐΛετωπιζει στω'.κ,ότερον τάς άνία; τού μο-
ννίρους βίου. Κατά τα έπαγγέλματα την προίτην θέσιν χ.α-
τέχουσιν ό'ττιυς έν τ τί εΰζοιία καί τ-?ί πολυσαρκ,ία οίίτω καΐ
εν τη μακροβιότνιτι οί τοΰ εκκλν·σιαστ',κ.οΰ ιταδ'ίου, τνιν ίέ
τελευταίαν χχτά τόν Βολταϊιον άλλά καί κατά τόν πεοιώ-
νυΐί,ον ιατρόν ΟίΙδρθΓ οί ί'ατροί. Ίίοΰ 17'όντομος κατάλογος
μέτου ό'ρου ζωίς κατά τίνα Ιπαγγέλματα- των θεολάγων 65,
των έΐλπάρων 62, των υ—αλλήλων 61, των στρατιωτ·.κ,ών
59, των οΊκτ,γόρων 58, των καθνιγνιτών .καί καλλιτε/νών
57 /.αί των ιατρών 55. Οί ΐατροί λοιπον οί ίταρέ^οντες
ζωίιν εις ά'λλους εισί βραχύβιοι !
°Ε? καί τουτο ά(Αφιίβητεϊται υπ' αλλων οϋοέν ό'[λως έ'χει
τσ' τίαράσΌξον. 'Η Ιπίμοχθο; έκ^άθησις ττ|ς άττεράντου έπι-
τ,ς -^τ'.ς κατά την τρυφεράν νεανικήν ηλικίαν Ιποσκά-
καϊ τα ί^υρότερα θεμέλια τοϋ εΰρωστοτέρου σώματος,
ίρη; μοχθων κα'ι συγκιννίσεων εξάσ/.·/ισις, ή έν καιρώ
ός συν ν λ) εζοσΌ; κατά τάς κρυεράς νύκτας τοϋ χειμώνος,
'Ί μετ' άφο'ϊΐώ'τεοίς συνο"ρο{Λ·/ί πρός πάσχοντος [θ-ΐασρ.ατικά
νθ5Ίί|/.ατα έξ ών οΰκ όλίγο'. ιατροΐ θντίσκουσι ττροώρωί, ταυ¬
τα Λάντα έττάνουσ', τό λυ—ν)ρόν άποτέλεσμα τοϋ ό'λιγοβίου
των ?α*Όων των άκαταποννίτων τούτων στρατιώτην των ει'-
ρηνικών αυτών καθνικόντων.
'Καταπλτίκτικνι είναι η ρ.ακροβιότη; των άρχαίων ©ιλοσό-
φων» ό Θαλϊί; ίζτ,σζ 90 έ'~ϊΐ, ό Έπίχαρμος 92, δ ήμέτερο;
Φερεκΰο'-Λ,ς 94, δ Τϊερίφτμος κυνικός φιλό'σοφο,- Διογένης ό
λιτίίτατος ούτος των άνθρώπων 96, ό ΙΙυθαγο'ρας 97, Γορ-
γίάς δ Λεοντϊνος 100· δ ο*έ Θεόφραστο; 110· καί πλεΐστοι
«λλοι ά'νω των 80· δ βίος των έναρέτων πεπαιίεαμένων εί¬
ναι
Απεδείχθη ότι αί μελέται πζντοτε εν τινι μέτρω βε"
θίίίως ουδόλως συ ;τέ«.νουσι τόν βίον.
Ό Εΰρωτταϊος ζγ πλε'.ότερον τοϋ Άσιανοϋ καί Άορικα-
νοϋ· δ στραττιγός ΜθηίΙΐθΙθΠ διηγεϊται δτ·. έν τνί ^
Άγία '-Ελέ·»·/! ττί —'λν'ρνι τελμάτων 5έν έγνώρισεν άνθριαχον
ύπερβάντα τό 60 έ'τος· έν γένει όέ ό πεττολιτισμένος «ν-
θρωχος ζνί πλειότερον το5 «γρίου έξ ού χ.αταφαίνεται ή
μεγάλνι έπίο'ραίΐς των υγιεινόν π*ραγγελ|/.άτων άπερ σοι-
λείπτως όιό'ασχ.όμενα έ~ιρίρουσιν έ~ί τέλοιι; άγαθοΰς καρ-
πού;. Έξ δλων των γερυαι'ων έκτός τοΰ έλέφαντος ό άν-
θρωπος ζ·?! μαζρότερον. Μακρόβια εισί κ.αΐ τα θαλάσ^ια τέ-
ρατα. Ή φάλαινα (ϊΰνα-Γαι νά φθάιτ/ι μέχρι 1000 έτών.
Τινά των πτνινών ζπ'.αγ," Ό κύκνοί λ. χ. ζ·ίί ένίοτε 400 ετη-
Βρίθει ή ίστορ,ία παραο*ειγ[Αάτων άνθρώ—ων υπερβάντων
τό 100 έ'τος ϊξ '«ν θέλομεν 7τ*/ι»ολογνί7ει τινά άπερ άνα-
φέρονται εις στΐουοαΐα ΐατρικά συγγρά(Λματα κα'ι τα όΗοϊα
θεωροΰνται «ΰθεντι/.άτατα· αί λοιπαί οαντασιώόεις πεοι-
γραφαι μα/.ροοιων αι οαοεν κυρος ε~ι|ϊττ,;χ.ονιχον φερ&υαα'-
οΰδε;Λί«ν θέυιν δύνανται νά εΰρω^ιν ένταΰθα. Κατά συνέ¬
πειαν οΰτε οί των προϊ';τορ'.χ.ών έ/.είνων χρόνων επί οεχά-
σ"ας αίώνων ο"ί,θεν βιώσαντες, οΰτε δ πολυτλνίμχυν Τιθοβνός,
οΰτε ό άθλιέστε^ος έκείνου Ίουο'αϊος ό περ'.τ:λανώ|Αενο; 8κ·ις«
ουδ' επί στιγμήν άναπβυόμενος βασ'ίζει εισέτι, οΰ.τε ή
οΊαβότ,το; ξυνωρίς των άγυρτών Καλλιόστρου καί κ.όμτ,τος
τοϋ Άγίου Γερμανοϋ έξ ών ό τεΤιϊυταΐο; κατώρθωσε νά πι¬
στευθή ότι κα'ι είς αυτήν τγ,ν άτ:αγ^όνισ'.ν τοϋ Ίούδ"α Λα-
ρευρέθη έντείνα; (χάλΐκΤτα τόν ιστορικόν εκείνον βρόγχον,
οΰτε τόσοι άλλοι των ό—σίων την μυθώο"·/·, ηλικίαν ή· φαν-
τασία ενίων έκτείνει κατ' άρέσκειαν όσον θέλει. Τα έξ^ς
λοΐί:ον ολίγα άττερ θέλομεν άναφέρει ε! καί τίνα ένέ/οιίιι
πολΰ τό περίεργον καί δ1·}) τό απίθανον εΰρχνται |ν α.ϊς
άρχείοις τίς έπισττ'μ/,ς. "Αν κ,αί κατά /.ανόνα οί ευ —:
πλασμένο·. βιοϋσι μααρότβρον των καχεκτιχων μόλχ ταυτα
συαβαίνει εί καί σ-ανίως καί τ' άνάιταλιν. 'Η ρανίΤικτ,
καί τετραποίτ,τί σχείόν βαδ'ίζουσα γροιϊα Νικολίνα Μάρκ
εζν,σεν 110 ετϊ). Ή τΐεριλάλτ,τος νάνος Έλίζα Οϋάλσων
τί,; οποίας τό άνάστ»;μα δέν υπερέβαινε τα 60 ίκατοιΐτά
τοϋ μέτρου απεβίωσεν έν ήλικία 115 έτών (Λυκτ-/',ρίζουσα
53
τοΰς (Λεγαλοσώαους. Ό Κορνάρος χ.αί Φοντενέλο; η7αν κρά-
σεω; άιθενεστάττ,ς άλλ' ή μεγάλη αυτών έγκράτεικ εθρι¬
άμβευε τνίς έπκΐ^αλοϋς αυτοϋ ΰγείας. Ό Κορνάρος συγ-
γράψας ο ιύιος ·περί μακροβ'.όττιτο; χαρένει ήιιΐν παρά-
οειγ|ο.α όιοακτι>κότατον. Άντ,κων είς ρ.εγάλτ,ν οικογένειαν,
αρο5 κ,ατετ—ατάλ'Λΐε την άμύθνιτον α^τοϋ ττεριουιτίαν έν
κρκ-.ττάλ-/] ·κατά τό 35 ετο; ήν σ^είόν έί·οι;Αθθάνατος.
Δ(αΐ7ί.ιθείς εχανόνισε τόν βίιν αυτοϋ ούτω ώ«?Φε έτρέφετο
σΊ' όλιγίσττ,ς τροςρίς στα&μιζοΐΛεν/,; έκ,χττοτε- Την άπο-
λ ύ έξύθ ά
ρψ ργ |
χρΐ'τέλους τνίς ζωίίς τον ύ—ερ€άστις τα 100 ετη.
Ηολλάκις παρατγΐροΰνται έν τοίς τρονομ'.ι-.ύχοι; αυτοίς
ταΐζ υ—έρ τάν αΐώνα βιώσατι μεταβολαί ·~ρΊεργότατοι.
ΓΙλεϊΐϊτο· ό'σοι έπανέκτηο·αν την άϊθεν-/'(7^σαν αίτών ό'οα-
σιν, άλλων α κατάλευχ.οι τρίχες κατέστ/,ταν καταμέλανοι·
πολλοί ο"έ ίχ. νΐόττιτο; φαλακ-ροί ύπερβάντε-ς τόν αίώνα
άέ ταίγα.;, τινές ^έ καΐ κό[Λ7ΐν επίζηλον. Ό ί'ατρός
τίον άναρερει ότι Ό «Ιοΐΐΐΐ ΜίπίΐΚΓΐΐΡ γνωστό; έκ νε-
ος ίιά την τελείαν αυτού φαλακρότητα (Λετά τό 80
έ'τος. -/ίρςατο νά βλέτ:-/] τρΐχας άναφυο;ο.ένα; επί τνίς κεραλ?,ς
τού· έκτοτε άέ μέ^ρι^τθ'ϊ δ7νίτου τού σναβάν.τος κατά τό
112 ετος τνί; ήλικίας τού έπώλνισε'» ει'κ,οοάκ,ις την πακντ,ν
αΰττ^γΛΟμνιν ε:; τοΰς κουρεΐς οΊά χατασχ,ευήν «ενάχ.τ,ς ά'λ-
λτ«ϊΐ. νϊοίτέρων. "Ετερος ι'ατρός άνα'ρέρει δτι ΐΛονΐχνί τις έ'Λ
Βενετίας άπωλέ(ΐα7α τοΰς οδόντας οτΰτ/ί; κατά τα 45
ει^ε [Λετ' έχπλτ,ζεω; κατά το 90 ετο; τν)ς ήλ'.κία; τνίς
μετά ηρο·/ιγού;Λενα ραινόιαενα συννίθους βρερ'.κής οίοντοφυίας
"ίίτοι έξογκ,ώβϊω; των οϋλων κτλ., έκφυέντας 4 οδόντας
κοχτηρας, 2 κυνόίϊοντας, καί 4 ώραίους τραπεζίτας.
Ή {Λ«χ.ροβιότ·/ις ε^τί /.ατά τό -λεΐττον κλν,ρονοαικνί. Τ/,ν
άλ·/,9ειαν ταύττΐν καλώ; γινώακουσαι αί άσφαλι«ϊτικαί εται¬
ρίαι άσφαλίζουηιν ε^νερέστερον καί εύθυνότερον τοΰς έκ
μακροβίω^ καταγομένους. Έν ετει 1766 έν τη κο7.-/·,τεία
τού ΟΐιΙοθΐΊίΙΙΚΐ ή Ίωάννα Φορέστερ έν τ;λ'.κία 138 έτών
54
έσχε τό άτΰχϊ,μα ν' άπωλέση την μονογένή αυτής θυγα-
τέρα ήλικία; 114 έτών τό φέρετρον έκράτουν οί τέσσαρες
τής αποβιωσάσης λευκότριχε; ηδη έγγονοί. Κροάτη; τις χώ-
ρικός άπιβιώσας έν ετει 1724 κατά τό Γ75 έ'τος τής ν^ί-
κίας τού έγκατέλειπε 4 υίοϋ; έξ ών δ μεγαλτ'τερο; έ?χ£
ηλικίαν 155 έτών, ό δέ νεώτερος τό θωπευόμενον παιδείαν
τής οικογενείας δ—ως τότε όνομάζετο, 105 έτών. Ό&-
ρίφημος μακρόβιος ό Νορβηγό; 8αΓΓΪ^ίθΐ1 απεβίωσεν1 'ίν
ήλικία 160 έτών όΊατηρών άχ.εραία; απάσας τα; α?βθν5^εΐς
καΐ τάς σωματικάς καΐ δΊανοητικάς αΰτοϋ ουνάμεις. Ημέ¬
ραν τίνα πρό τοΰ θανάτου δΊένειμε μόνα; την περιουσίαν
αΰτοθ εις τοΰ; υιού; τού έξ ών Ό μεγαλείτερος ήν 120 έτ&ν
ό οε νεωτέρας μόνον 9. Ώς τελευταίον οέ παράοειγμα'ά-
πείροιν μακροβίων άναοέρομ,εν τό καταχληκτικόν έκεΐνο Τής
περιφήμου κομηση; ϋβΓηθπάδ ^τις απεβίωσεν έν ήλικία
185 έτών νυμφευθεΐσα δΊά τρίτην φοράν έν ήλι/.ία ί82
έτών, τελάκι; δ"έ άνακτνίσασα τοΰς άλληλοδΊαδ'ό'χους -/Ά-
ταπίπτοντας καί άναβιοΰντας αυτής οδόντας κατά τό μυ-
θώοε; αΰτό δΊάστημα. Οί πλεΐστοι των μακροβίων ού^^-
ιτοτε σχεοόν ήσθένησαν σπουδαίως' εισί δέ ίυνηθω{ έγκρα-
τεΐ;, ολιγαρκεΐς, άφρόντιδες, έργατικοί. Τα άγρια πά9ί,ν ή
ύπέρμετρος φιλοδοξια, αί παντοίου εΐδους καταχρνίσεις/ 'Λαί
μεταβολαί τής τύχνις, αί ριψοκίνδυνοι έπιγειρ^η-
νά ζηστΐ, ώ; έφθν,μεν είπόντες καΐ έν ττροΐι/.ίω. Αυτή είναι
κρβυγή ίιάτορος έξεργοΐΛεντ, βαθίω; έκ. των σπλάγ^νίαν, εκά¬
στου άττίριου. Άνέκαθεν ^' ό άνθρωπος ήσ/ολη9η ν* άνε^'ρ··/;
μέσα τ:αρατάσεως τοΰ βίου τού. ΚαΙ οί μέν άρχαΐοι σο^οί
Αίγύπτιοι, Χαλδ"αΐοι καί άλλοι είτε έκ προθέσεως εΐν^'έκ
πετυλαντ,(ΑένΛς πεποιθήσεως ιτεριφρονοϋντες τάς σοφάι/'καΐ
σωτπρίου; αρχάς της ίιγιεινή; ήτις έκαλλιεργηθη &-ό των
ή|λετέρων προγόνων προιηκόντως προσεπάθουν δΊά της ά-
55
«τρολογία; κ,αί μ,αγειών κ»Ι φίλτρων καί λοιπών άγυρτικών
{Λεσων νά παρατείνωσι τάν βίον των άνθρώχων. Άλλ' αλη¬
θή; μανία εφευρέσεως ραρ|ν.άκ.ου τινος θεραπεύοντο; πίσαν
νόσον καί άναχαιτίζοντο; τό γήρας καί. αυτόν τόν θάνατον
κατέλαβε τόν κόσμον κατά τόν μεσαιώνα. "Απειραι δ"έ Άλ-
χιμισταί τότε κ,αλοΰμενοι πυρετω^ώς ειργάζοντο πρός ανεύ¬
ρεσιν τοϋ φΐλοοοφ'κοϋ λεγόμενον) λίθου όστις ήίύνίτο έπι-
θεΐ; νά μεταβάλλη τα άγεννί μέταλλα εις χρυσόν καί
ίρεσιν ρέυστοϋ τινος κωλύοντο; $ι% παντός τόν θάνα-
| 'Η παχ.υλ·/| ά(αάθεια τής έρεβώίους έ/ΐείντις έποχνίς
εστνισε παλυτάλαντον τόν άραβα Άλχτ,μιστνιν Γαβγΐρον
ις οιά τοϋ έρνθροϋ αΰτοϋ έλι·ξ·/ίρίου υ~έσχετο θεραπείαν
ν^ς νόσου, αιωνίαν νεότνιτα καϊ αθανασίαν. Είς την κα¬
τοικίαν τοΰ Γαβ·/.ρου στιφτ,5όν συνωστίζοντο τυφλοί ζνιτοϋν-
τε,ς τνΐν πρό οεχαιϊων έτών άχολεσθεΐοαν αυτών ό'ρασιν, πά ·
5Ρ«^υ·5Ϊ!{.οΙ επί·κρ^ββάτων φερό(Α«νοι αί'τοϋντε; ώχυποο'ίαν,
■^βΛΜί^ ,γε,^ηβα.1- ν|«ι ο^υσειίεϊί δσαι τουλάχιστον τό ήνόουν
^χοίίϊαί κάλλθί, ιτροικο&ηραι φίλτρα [χαγικά οΊά πολυ-
ύ'Λφ^ς, βλακες εϋφιι'ίαν καί νάνοι άνάστν,μα· πίντζς
θορυβώίει συνχυλία έβροντοφώνουν αίτοϋντε; τό ά[ΛΪ-
ύδωρ της αθανασίας όπερ κατέστνισεν άθάνατον μό¬
νον την μωρίαν της έποχης |/.είνης. Καί ό μέν Δίπιτελ, έτε¬
ρος οίγύρτης, ΐφευρέτης καί αυτάς της αθανασίας καί τη;
τ,^ϋτέρα; κενώσεως των βαλαντίων απεβίωσεν έν ήλικία
50 έτών ό ο"έ σιινταράξας τάν τότε κόσμον οιάσημος Πα-
οακέλσος έτελίύτησε τβυσαρακοντούτης. Μετά τάς οίκτράς
τοΐ-ύτας άποτυχι'ας, ό κόσμος Ιπίστευσεν'έπΙ σμικρόν εις την
•^ιετάγγιβιν τοϋ αί'ματος, άλλά καί ή εγχείρισις αυτή καίτοι
ν περιστάσεις παρέχει όμολογουμένως έ/.οου-
πίρρω άπέχει τοϋ νά πραγματοποιηθή τα χρυσά
των θιασωτών αυτή;. ·
Ν Μόνη λοιπόν ή αληθή; καί άγνή επιστημη είναι έ/.είνη
)τις_ θεσπίσασα νόμου; και κανόνα; άποτό/.ους μακρών έρευ-
Χών καί παρατηρησεων έπιστηΐΑθν'.κών άπείρων, οιαθέτουσα
36
δ"έ μέσα τελείφόρχ δύναται νά προλάβ·/] νόσους, νά θεραπεύ¬
ση τάς ένσκ.·/;7;τοΰσα; καί νά ποοΎιγετΫί τόν άνθρωπον είς
την οΊβτηργισιν τνίς πολυτίμου αυτού ΰγείας κ«1 την παρά¬
τασιν τοϋ βίου. Ό έ-ιστΎ,,αων καί οΌϋλο; τοΰ καθηκοντος
ΐα.τρό;, ό έκίγειος ούτος άγγελος πάση; οίν.ογενεί*; οταν
κατανοϊ) ττ,ν ΰψτ,λτ,ν αΰτοΰ άτΐο^τολ/,ν, Ό πλειότερον χα'^^βί
άλλου μίτά τοϋ; συγγενεϊς έν«ϊιαφερό(Λενος ο*ιά των σωτηρί¬
αν των δμοίων τού θέλει καθορίσει εκάστοτε τάς εισΊκάς
Ικείνα; περιπτώσεις τάς σιψ.βα'λο'ίιας εί; τν·,ν υγείαν, κατά
ίέ τα; νοσοκ; θέλει πράξει δ,τι ά"νθρω«ίνΐκ είναι",δ
■πρό; άποτόοτισιν έ—«κειμένου κ,ννδύνοο. Άλλά μν; άν
μεν έξ ΰ Ρ ^ ^ β
ά τέλος πάντων χ-αί ό γέρων καί _£ ΰττέργρ
υπερεΛατοντούττι; άπέρ^εται καί ποντοχορεΐ καί αϋτό; τα ά-
τελεύτ'Λτα κέλευθα τνί; μυσττ,ριιόίους αίωνιότνιτο;. Άν»€σλ·)ι
άνωφβλνις τελόΐϊΐίίκον καί [/.οιραίω; εκτελϊσθησομέννι; ά
φάσεω;! άγωνιώτίιις χαριεντιβμοί άο%υσο>π·ίτου ο'νΐμίου! Ά^
ό τολμνιτιας ανθρωποί ό τοσούτον τροσκεκολλημενο; είς τ
έαυτοΰ ΰζαρξιν άν^.αθεν ηρεύνίσεν οιονεί συνεχίζων τόν βί
ον
σοΰτον Λΐ-βφέροντο; των λοιχων ό'ντων άνθρωπίνοα γένονς; Γίόί-
σα·. «ι επϊ αιώνας βασανίσασαι τόν έγκέ-ραλον αϊ5ειρο·. &Λβ9έι-
σειςτών μετ' έπιμονής έγ-ίυψάντων ιίρός ίιευχ.ρένισιν των Ιν>
ο'.αφϊρόντων τούτων προβλνιμάτων ιτόρρω άχέχουσι τοΰ νά
άρωίΐ τόν πέπλον τόν καλύπτοντα έρμνιτικώ; τα άνεξεϊε·^
ν/ιτα μυστ-Λθΐα τη; φύσεως. Π2βα έπ' αυτών μελέτ·/), πα.οΐί*
ανάλυσις των κ«τά Χΐΐρού; ^εσποσάντων φιλοσοφικών «ΙκΗ^Ρ
μάτων οοοαρ,ώς θέλει /.«ταστηιει ημάς σοφωτέρους η πρότερον;"
Έάσωμεν λοιπάν τήνε-'α^τών μελέτην τ·λ;ν ϊί'/.ιστα συμβά/-
λουυαν τρό? ΐΛακράν καί ηο-υχον βίον /.αί κ»ταστρέψωμεν καΐ
ή;/.εΐ; ενταύθα τόν λόγον ρίζτοντε; γ:ργόντι βλέμμα επί
■ 57
τοϋ σύνολον» τη; ανθρωπότητος Ό μετά προιο/η; μελετώ/
τή>; βαθμ·.αίαν ανάπτυξιν των όργανικών ό'ντων -/.αί ['ίίως
τοϋ ανθρωπίνον» γέναυ; /{λβριθίις παρατηρήται βλέπει εστ&ι
βραόίτητ'ος ά"λίί#τ5ΐΐι%νον 'κρο αυτού τό έξη;
ϊ;το.ν ιί·.ά κάντα «νε-ΐΐΑατίκδν ά;ατό[Λον. Ό άν-
ίζ-θΐ ή?έ{λχ, άνειτα.ΐϊ9ητως ίσω; ά7λάκαί σταθε-
ρώ; —ρός τα •προσ'ρ'.λέ; ονδ'.ρον πάιη; εογενοϋ: υπάρξεως ήτοι
ττράξ τ')ιν τεΧειότητα. *Ας σιγηβωσιν επί στιγιιήν αί ;ο.ε;ο.-
[).οίρΛς"αιϊτΐ)ΐ»^ίδϊ!'.ζ>ιΐΛέ'νΜν των πάντων επί τό άπ*£-
Ιά-ν στρΐέψώ^Χε'ν τό'ρ.ελαγ^ολικόν ημών βλέι/.υια καί
άντιθδΥόυ «νέ;» προτΛχ—ίλνίψεως ο^έν θέλομεν βραοΰνε·.
να παρατηρήσωμεν έστω καί έν λίαν άφεο"τώσ·/ι άπόψε'. μαρ-
μα^ϋβρυγά; τίνα; βα[Λβούια;, πολλά ύτ:ιϊχνουιο.ϊνα;. Ό άν-
θρω#θί ό την ανωτάτην βαθα''(5'α έν τη κολο'ΐ'Τ'αίια κλίμακι
όργανικών ό'ντων κ".τέ/(ον, ό α,αριο.αίρων
τητ] άκτινοβολού-ης φύτεοκ, τό άριστούργημβ
ς, ίγζι ·προορίσ[Λον αέγαν, υψηλόν, εύ"γενγί. Ή
καί ή 7ιεριβάλΛθυ70ί παντβ^όθεν αϋ-
;ΐ}σι; ο'η(Λ1ο^ργοϋτιν έν αυτή αϊιθνμά τι άόρι-
τού; κοινού; καθορισριοΰς δ—ερ ίια^εόμενον
ενεργητικόν αϋτοϋ βίον |Λεταρ7ΐοΐ αίτόν ε?; σραϊ-
*; οχθερί-ου; καί ρώννυΐϊΐ καί χοσΝιγετεΐ τα άκρο^φαλη «υ-
πρό; τίΐν &λο ά/.αταλη^του τινο; κΤυνά|λ2ως χ«-
άκανβώοΎ) καί ττολυ^αί^αλον ο^όν την Λρόί την
άγοιισαν·. "Ε/ίτακτοι καί παράβολυι τινε; νόεί,
,ς μοχλοΐ, αληθή (/.ετέωρ* τέμνουνϊΐν άποτομώ-
"?ό σκολιώο"ε; τοϋ καταπληκτικοΰ τούτου λαου-
Ρ'-ίΌ«Η>. -Αλλά καί εκαττο; άνθρωτυο; ϋστο καί ~ολί> άΐο-
£Κ έχείνων 'λρΛΧ&ν μετ' εΰλαβεία; την θεσπέσιον
τοΰ καλοδ, τοΰ άγαθοϋ καί τοϋ άληθοϋς, άγωνιζέ-
>Λαντω όύναμι; πρό; πραγι/ατοποίηιιν τοϋ ιοϊώοουί,
τοϋ θαυαασίου τούτου φιλοσοφικοΰ συνωνΰμΌυ, τοϋ ηθικόν»
τούτου συμβόλου, τή; ττανευίαΐ|Λθνί*ς.
Η ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΑ..'"' ν
Γυμνααιίρχ»!
χρίναντες μάλλον αξίαν άναγνώίεω; και ωφέλιμον δια τό παιδαγω
μέρος της την κατωτέρω, μετεφράσαμεν Ικ τού Γ'αλ,λΐ'χ.οίϊ, "δπως Γυ*ϊέΐ
ρωμεν χαι ήμεΓ; τον μικρόν έρανον μας εί; την πραγμάτωσιν τοΰ εύγϊ
ιυ εύγϊνους
1 ··- ... ■--^■■Γίϊ *
οποΰ, δι* όν ανελάβετε την εχδοσ.ν τοΰ ^Ημερολογίου τοΰ χιχθ* τ,μας
ί
θε κ) π.
Λ. ΜΑΡΙΝΟΣ.
ο
Λ Ό;Τ. ίθΐ ν...
Παιδική κα,Ι νεανική ήΐικία τής Βιχτωρίας.
ψ 24 Μαίου ι δι 9, έγεννδτο έν τ^
μεγάρω τού Κένσιγκτον ήγεμονΐί, ζανΘ*]. καί
γλαυκΰΓΐΐζ, όνομασθεΤσα Άλεζάνδρα ΒΜτω-
ρία. Ό πατήρ της, δούί τοϋ Κέντ, νυμφευθείί: την
ήγεμονίδα Βικτωρίαν Μαρίαν Λουίζαν τοθ Σαίκοβονργου,
ήτον ό τέταρτος υιός τοθ βασιλέως Γεώργιον το^ Γ',
ητον δέ όλως απίθανον, ότι ή θυγάτηρ αύτοΰ ήτο προ-
ωρισμένη διά την κινδυνώ-δη τιμήν της βασιλίίοκί. Έν
τούτοις ϊ^μίραν τινά κατειλημμένος ούτος ΰΐτ' ένθαυσι-
ασμοϋ διά τάς χάριτος τ?]ς κόρ,^ςτου, κπί οίονεί χρψ
59
ομολογών, άνέκρα£ε· «Θεωρήαατέ την καλώς, ημέραν τινά
6ά βασιλεύσει.»
Την 23 Ιανουάριον ί$αο«, εί- ψίραζ ακριβώς μετά
τόν θάνατον χοϋ πατρός τού, απέθανεν ό δού£ τοϋ Κέντ
έκ δεινοΰ κρυολογήματος. ΤΗτον ό κάλλιστος των υίών
τοϋ Γεωργίου Γ', άν/]ρ δημοτικώτατος ένεκεν των γεν-
ναίων αίσθημάτων καΐ των ελευθέραν σΰτοϋ άρχών, αί¬
τινες τότε ήρχισαν να ύπο|>ώσκΛσι μεταίύ τού λαοΰ
άλλ" έπολεμοϋντο δεινώς υπο των όλιγαρχικών. Απέθανε
παρρ(δούς είς την γνναΤκα τού την μονογενη κόρην Βι-
κτωρίαν, κα! άναθείς είς αυτήν τα ωραίον, άλλά δυσχερές
έργον τ^ς άνατρο^ης τν]ς, άποβλεπουσκ]ς εις τόν βασι¬
λικόν Θρόνον, ί§' ου έδύνατο ημέραν τινά νά άναβ/]. 'Η
μήτ^ρ ά({>ιερώθΐ] ολη είς την μόρφωσιν τής κόρης, έκ-
πληρώσασα τα μητρικά αυ-Γ^ζ καθήκοντα μεθ'ολης τής
ακριβείας καί φρονήσεως, ήν άπήτουν αί περιστάσεις τού
ήγεμονικοϋ οίκου καί τοϋ λαοϋ. Ό λόρδος Άλβεμάρλ
εν -τλ?^ ϋτοΙιίγ.ρα^Γα νόν έ,ιηγεϊται, ότι μία των καθημε-
ρινων άσχολιών τού ήτον είς Κένσιγκτον νά παρατηρη
τά^·^ΐνιτίσεις χαριτωμένου έπταετοϋς κορασίου;, ο—ερ συ-
νεί^ζε^νά ποτίζη καθ' έκαστην τα άνθη επί τοϋ εξώστου.
«ΤΗτ!θ, λέγει, άρκετά διασκεδαστικόν νά βλέπη τις ρετά
πάύηε. άμεροληψίας έμέριζε τό περιεχόμενον έν τώ άρ-
δοιν^ ύ3ωρ μεταζύ των ανθέων καί των μικρών ποδών τού.
Ή ά^>ελής στολή τού άντεμάχετο πρός την πολυτέλειαν
τθ* ^υνομηλίκων τού. Γίΐλος άχύρινος, έσθής λευκή έκ
βάμοακος καί χρ^ματιστόν περιλαίυιον, ιδού τα μόνα
κοσμήρατα, απερ έφερεν ή ήγεμονϊς Βικτωρία, ή ήδ/]
ημετέρα βασίλισσα.»
6ο
Ή μήτηρ της επεθύμει, ίνα ουδέν βεβιασμένον ή έπι-
τετηδευμένον παρακωλΰση την ελευθέραν ανάπτυξιν της
παιδος, ή αί άπαστράπτουσαι όψεις της βασίλειος έμπο-
δίσωσιν αύτην τοΰ νά διαιτδται σύμφωνα πρός την ψώίιν
της ήλικίας της. Όθεν ό βίος είς Κένσιγκτον ητ>νιΛκα-
θολοκληρίαν λιτάς, ά^ελής καΐ τακτικάς· ητον βίοί ίύγι-
εινός καΐ κανονικάς. Τα πρώται μαθήματα τη£ θρησκείαΰ
καί της ήθικης, καΰώς καί όλας τάς στοιχειώδεις
έλαβε ηαρα της ιδίας μητρός. Ήσαν ?£ τα
πολύ σπουοαιότερα τύν συνήθων της τοιαύτης ήλικίοις,
καί διά τουτο ή Βικτωρίο: δέν ηννόει πολλάκις, διατί ά-
π/]τουν παρ' αυτής εργασίαν π^ρισσοτέ,ραν καί άσκήρεΐί
δυσκολυτέρας των έπιβαλλομένων είς τάς- όμηλίκο^ς.Τίβ^
Ύπεβάλλετο δηλονότι είς κσνονισμον, -το$ ~οτ(οΪό)(ών
σκοπόν δέν ηννόει. Κατά τό δωδέκατον έτος της ήλι¬
κίας της ωμίλει εύχερώς πολλάς γλώοσας, καί έδύν τ.ο
νά άναγινώσκ/) έν^τω πρωτοτθπω τον Όράτιον καί τ,ρν
Βιργίλιον. Κατεΐχε τή/ ιεράν ίστορία,ν καί-εγνώρισε την
Αγίαν Γραφήν κατά τρόπον σπάνιον διά την ηλικίαν της.
Έδιδάσκετο προοέτι τα ήθη καί τούς νόμους της νώρας
της καί έκαλλιέργει την ιιουσικήν καί την ίωγρα^ικη'ν.
Ή υήτηρ της εδίδαξεν αύτην νά προσέχη νά μή άρ-
χίί/] ποτέ ρίαν εργασίαν πρϊν ή τελειώση έτερα ν ή ί^ί-
λψος δ' αύτη έντολή έ£ετείνετο καί είς αύτάς τάς παι-
διάς. Ή νέα ήγεμονίς ώφειλε πάντοτε νά ψέρπ-ιανά
στόμα την αλήθειαν, καί ενωρίς εδείκνυε τόν άπειρο'ν
σεβασμόν, όν είχεν πρός αύτην. ΟύτΛ π. χ. ήι,ιέραν τινά
έ{)σνη άπρόσεκτος καί άνυπόμονσς κατά την ώραν -τοΛί
μαθήματος. Ή μήτηρ της εϊσελθοϋσα είς τό δωμάτιον
κατά τό σύνηθες την διοάσκαλον πύς διήγαγεν
Ϋ] ήγεμονις.—Όμολογω, άπεκρίθη έκείνη, ότι σήμερον
μο*1)ςπρο£ένη.σε κόπον. Ή Βικτωρία διακόψασα αύτην
εοΐ&τ— Κυρία Λεζέν είνε ή δευτέρα φορά, καθ' ήν σάς
δυσηρέστησα, αλλά δέν τό ενθυμείσθε.
Μία των άρετών, άς έπιδίωκεν ή άνατροψή της ήτον
καίι ή αύστηρά'- οίκον©μίΛ* *ί§εν~ ΐύδέΐτοτε έΓτρεπε νά
την διδομένην- εΓΓεχορήγησιν §ιά τας άναγκαίας
της. Ή^ιίρα^ τινά είχεν άγοράσει Γτολλά δ'ϋρα
διά Ί-άς ψίλας τ?ης, δϊ' ά- είχεν ηδη δαπαν/ίσει ολα τα
χρήματά της, όΐτότε ένεθυμήθη αίφνης ενα έςάδελφόν
τηί", εις τόν όΐτοΐον επεθύμει νά προσ'ψέρη κάτι τι.
Ί^ουί3α ωραίαν τίνα θήκην, ήτις τη ηρεσκε καϊ ήτις έ-
αταίχιζε 3ύο βέλΐνικ, εζήτησε νά προοτεθ^ ιοαΐ αδτη είς
τα" λοιπά άγοραοΰίντα. Άλλ' ή παιδαγωγός της παρζτΫ-
ρη'δεν ότι τό θυλάκιόν της ητον κενόν, κα'ι ότι επομένας
δέν εττρεΐτε ν' άγοράοη πρδγμα, όπερ δεν έδύνατο νά
λ άμίόΐά£, ^ιίατν αυστηρόν κανόνα, αί όν ώφειλε
ά ύττείκη. Άλλ' ό έμττορος έττρότεινε νά θέση
καΐ»α μέρος την θήκην, καΐ ούτω την έττιοϋσαν ή ήγεμο-
νίοέΐτανηλθε πρός αγοράν της θήκης, ήν έφερεν αυτή ή
«δία.
:ςθτε έγεινε δωδεκαετής ή Βικτωρία, ή μήτηρ της, ή-
τιΐΓπμέχρι τού χρόνου εκείνον είχεν επιμελώς άποκρυψει
τα ·δικαιώματα, άπερ είχεν αύτη επί τοϋ στέμματος της
Αγγλίας, έκρινε κατάλληλον την στιγμήν νά άΐτοκαλύψη
τουτο είς την κόρην μετά πάσης της δυνατης μετριο¬
παθείας.
Ή Κυρία Λεζέν ανέλαβε νά διδάίη την ήγεμονίδσ παν
62
ο,τι άνεφέρετο είς τό μέλλον αυτής μεγαλείον. Έντόζ'
των βιβλίων της ιστορίαν παρενέβαλε ημέραν τινά γενε-
αλογικόν πίνακα της βασιλικής οικογενείας· γινομένου δέ
τού μαθήματος ή Βικτωρία ήνοιςε τό βιβλίον καί παρα-
τηρήσασα μετ" άπορίας τδν πίνακα εΤπε πρός την διδά-
σκσλον — Ουδέποτε εΓχον ΐδ/} τόν πίνακα τούτον. — Δεν
εκρίθη άναγκαΐον, ήγεμονίς μου, νά τόν ιδής πρότερον.—
Παρατηρύ, ότι εψαι πλησιέστερον είς τον θρόνον παρ"
οαοΊ έσκεπτόμην. — Πράγματι,άπεκρίθη ή Κυρία Λείέν.
Καί έπηλθον στιγμαί τίνες σΐγ^ς, διότι ή Βικτωρία ήρχι¬
σε νά κλαί/|· μετ" ολίγον δέ προσέθηκε.—ΠλεΤστοι νέοι
καί νέαι βασιλικων οίκων θά έθαμβοϋντο, άλλ' ώς φαίνε-
ται δεν γνωρίζουσι τάς δυσχερείας. ΕΓνε μέν πσλλή ή
αΐγλη, άλλά πολυ περισσοτέρα ή εΰθύνη. Ήδη έννοώ δι¬
ατί με βιάζετε τόσον, ινα μάθω την λατινΐκήν, καί μοί λέ-
γετε αυτή είνε ή βάσις τής άγγλικης γραμματικής. Θά
την έκμάθω, έπειοή σεΤς τό έπιθυμεΐτε' άλλ' έκεΤνο πρό
παντός άλλου έπιθυμώ, νά γείνυ άγαθή· την στιγμήν εκεί¬
νην εϊσελθοθσα ή μήτηρ της καί άκοΰσασα τόν 2ιάλογον>
είπε πρός την κόρην. «Έχε πάντοτε κατά νοϋν, ότι έν τ/)
)(ώρα ταύτη δεν λαμβάνηται ύπ' όψει τό πρόσωπον τοΰ
ήγεμόνος, άλλά τα καθήκοντα καί τό άίίωμα. Πρέπει λοι-
πόν νά διάγ/] καί νά πολιτεύηται ούτως, ώστε ουδέποτε
νά ύττερπηδά τόν οιαγεγραμμένον κύκλον τής ενεργείας
τού, ούδε νά έκθέτη τό άζίωμά τού είς την δυσμένειαν
και την έλλειψιν σεβασμοϋ. "Ωστε ό πόθος μου είνε νά
γείν/)ς γυνή άγαθή, καί τότε θά εΐσαι άγαθή βασίλιοοα.
Ή προμήτωρ αυτής, δοΰκησσα τοϋ Σαίκοβοΰργουν ή¬
τις ένδιεφέρετο καρά πολύ διά την ανατροφήν τής έγγο-
63
________ *
νής της έλεγεν ημέραν τινά. *«Ό Θεός νά εΰλογή την
γηραιάν Αγγλίαν, δπου ζώσι τα φίλτατα τέκνα μου, καί
όΐτου τό γλυκύ άνθος τού μαίου, ή έγγονή μου, θά "βασι¬
λεύση. Εύχομαι νά άπομακρύν/] επί πολύν ετι χρόνον ά-
πό της νεανικήςτης κεφαλής τό βάρος τοϋ στέμματος,
καί νά επιτρέψη ώστε το ζωηρόν καί εύφυές παιδίον νά
δυνήθη νά διαφύγη 'τούς φοβερούς κινδύνους τοϋ μεγα¬
λείον»
Ό βίος λοιπόν της νέας ήγεμονίδος ήκολούδησε τό
στάδιον της επι των βάσεων τής άττλότητος, της ακριβεί¬
ας καί των πόνων της σττουδης έν τω ίίρα'ι^ καί σεμνω έ-
κείνω άσύλω της βασιλικης οικογενείας, οττου ή μήτηρ
ε^ΰλαττεν αυτήν προσεκτικύς άπέναντι των .προώρων τι-
μών καί περιποιήσεων, αΐτινες θά έδύναντο νά βλάψωσι
την οεμνότητα της άγωγης της. Τα δέ {>ιλάνθρωπα αί- .
σθήματα τη"ς Βικτωρίας εγνώσθησαν ήδη άπο της ήλικίας
ταύτης. Ούτω π. δ.χ. άκούσασ'ά ποτε νά ομιλώσι περί μι-
ας ήθοποιοϋ, τής οποίας ό άνήρ είχεν αποθάνη, έγκατα-
λείψας αύτην καί τα τέκνα τού έν τή εσχάτη ένδεία, συ¬
νεκινήθη τοσούτον, ωστε απεφάσισε νά δώση δέκα λίρας
εκ τοϋ ίδιαιτέρου ταμείου της, άφοϋ πρϋιτο^ έλαβε την
άδειαν παρά τής μητρός της, την όποιαν παρεκάλεσε μά-
Λιστα νά προσθέση τι είς τό ποσόν τούτο. Μετέβη δέ ή ■»«
ιδία είς τήνπτωχικήν οικίαν τής χηρας καί προσενεγκοϋ- . 'Β
σα την δωρεάν ίίί^ραοζ όλην την ζωηράν αυτής συμπά¬
θειαν.
Κατά την εποχήν εκείνην δέν υπήρχεν ή φωτογραφία,.
όπως γνωρίζη ευκόλως ό κόσμος τα πρόσωπα των έν τέλει,,
καί έπομένως καί την κληρονόμον τοϋ θρόνου τής Αγ-
64
γλίας. Ημέραν τινά λοιπόν, καθ' ην ευρίσκετο ή Βικτωρία
είς τι χρυσοχοεΐον πρός αγοράν κοσμημάτων, παρετήρησε
συμπα'θητικήν τίνα νέαν ζητοΰσαν νά έκλέζ/) χρυσην ά-
λυσίδα, ύπηρχε δέ μία, ήτις ήρεσκε ττολύ είς την νέαν,
άλλ'οταν έμαθε την τιμήν, άπέθεσεν αυτήν μετά στεναγ-
μοϋ, είττοϋσα, ότι τα μέσατης δέν τ^ επέτρεπον τοιαύτην
δαπάνην. Ήρκέσθ/) δέ νά άγοράσ/] άίτλουστέραντινα καί
ανεχώρησε. Ή ήγερονίο, ητκ δέν είχεν άπολίαη ουδεμίαν
λεπτομέρειαν τκ|ς σκηνάς ταύτης καΐ έν ταυτώ εΓχε συγ¬
κινηθή, έσπευσε να Γτληρο^ορηθ/) περΐ τοϋ δνόματοζ. της
οικογενείας της νέας καί της διευθύνσεως της οικίας της,
καί άμέσως αγοράαααα την άλυσίδα εκείνην, ήτις η,ρεσκεν
είς την νέαν, έπεμψεν αύτην μετάτοΰ έπισπετττηρίου της*
έπιγράψααα καί λόγους τινάς ένθαρρυντικούς.
II.
Τα πρώτα έτη τής βασιλείας
Ήδη δέ την 24 Μαίου τού 1837 έφθασεν ή Βικτωρία
τό δέκατον όγδοον έτος της ήλικίας, καϊ επί τούτω ετε¬
λέσθησαν λαμπραί έορταί. Άλλ' ό θεΐος αυτής ό βασι¬
λεύς Γουλιέλμος ό Δ'. ασθενών βαρέως δέν έδυνήθη νά
συμμετάσχη των έορτών. Μετά ενα δέ μηνα απέθανε, καί
ή νέα ήγεμονίς άνηγορεύετο βασίλισσα της Αγγλίας. .
ΤΗτον ή 2ο Ίουνίου τοϋ 1837, ωρα 5η της ηρ^ΐα^ 6-
ττότε ό άρχιεπίσκοπος της Κανταβριγίας και ό λόρδος
σ^ραγιδοφύλαί ήλθον έσπευαρένως είς Κένσιγκτον, ίνα ά-
ναγγείλωσι τόν θάνατον τοϋ θείου είς την Βικτωρίαν. Κα-
τά την όλως άσυνήθη δι' έπισκέψεις ^ραν ταύτην εύρον
Ι
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΑΡΑΠΑΝΝΑΚΗΣ
Δήμορχος Έρμουπολιτων
ι84ο-ι8χ3.
Δέν ευρεθή ή ειπών.
» "ϊί Λ" Γ* *> ΟΙ ,χ
--,1 ν :

V
έ"1"
V.
"ΐ*> ν

65
ω; ητον επόμενον όλον το παλάτιον κοιμώμενον, βαθεΐα
οιγή έβασίλευε, καί μόνα τα πτηνά επί των δένδρων εψαλ-
λον τα πρωϊνά άσματά των. Ουχί άκόπως κατώρθωσαν νά
λάβη είδησιν ό θυρωρός, όστις έίεπλάγη 1δων την ώραν
εκείνην τα τόσον ύψηλά έκεϊνα πρόσωττα. Εΐσελθόντες ε¬
ζήτησαν νά γείνη άμέσως γνωστόν είς την Αυτής Ύψηλό-
τι^τα, ότι είχον νά άνακοινώσωσιν αύτ/| σπουδαίον τι. Πε-
ριέμενον έΐτϊ πολλήν ώραν, καί νοιιίσαντες ότι έλί]σμονή-
θκ)σαν, εκρουοαν έκ νέου τον κώδωνα. Ένε}ιανίσ9κ) τότε
ό ύπασπτστής της ήγεμονίδος, όστις εδήλωσεν, ότι ή Α.
ύψηλότης έκοΐ|.ιδτο τοσούτον ησύχως, ώστε εδίστασε νά
ταράΕ,'Γΐ τον ύπνον της. «Ήλθομεν, άπεκρίθησαν έκεΐνοι
διά σπουδαίαν υπόθεσιν τοϋ Κράτους, και είνε απολύτως
άναγκαΤον νά την έζυπνήσητε. «Μετ' ολίγα λεπτά ή Βι-
κτωρία παρουσιάσθη ενώπιον των, ένδεδυμένη νυκτΐκόν
έπενδυτην, την κόρην ζχουαα λελυμένην καί τούς ο¬
φθαλμούς δακρύοντας. Ότε δέ οί άπεσταλμενοι άνήγγει-
λαν τον θάνατον τού θείου της και την κληρονόμον τοϋ
στέμματος, ή Βικτωρία στρα^εΤσα πρός τόν Αρχιεπί¬
σκοπον εΤπε· «Παρακαλω την Ύμετέραν χάριν νά δεηθη
υπέρ έμοϋ.Λ Άπαντες τότε έκλιναν γόνυ καί διά θερμης
προσευχής πρός τον Βασιλέα των βασιλέων καθιέρωσαν
την νέαν βασιλείαν.
Ή πρώτη φροντίς της Βικτωρίας ύπηρίεν ακολούθως
νά γράψιτ) είς την προσφιλή θείαν της, την βασίλισσαν
Άδελαίδα, επιστολήν πλήρη συμπαθείας καί άφοσιώσεως^
παρακαλέσασα αύτην νά διαμένη έν Ούϊνδσορ ίφ' όσον
χρόνον εΰηρεστεϊτο. Ή έπιγραψή των έπιστολων ητον
«Πρός την Αυτής Μεγαλειότητα, την βασίλισσαν τής
5
66
Αγγλίας», τινές παρετήρησαν, ότι ή έττιγραφη δέν ητον
άκριβης, άλλ'ότι ίηρεπζ νά γρά|ι/) «Πρός την χήραν
βασίλισσαν» —το ή£εύρω, άπεκρίθη ή Βικτωρία, άλλά
δέν ήρμο£εν έγω πρώτη νά άνα-ρέρω είς την χήραν βασί-
λισσαν την μεταβολήν της θέσεώς της.» Ταυτα είποΰαα
απεσύρθη είς τόν θάλαμόντης, όπως διακοσμηθή καί ό-
■ ιιλήση μετά της μητρός της περί τού σΐτουδαίου αυμ-
6άντος και της σοβαράς θέσεώς της.
Την ένδεκάτην ίύραν συνήλθε το ττρύτον συμβούλιον,
συγκείμενον έκ των πριγγήπων, των όροτίυυν καί των ά-
νωτάτων άρχόντων της Πολιτείσς καί της Έκκλησίας,
οΐτινες συνεζήτουν ουχί άνευ τινος άγωνίας, πώς νά δια-
τεΒι^σι κατά την συγκινητικόν ταύτην περίστασιν, καδά-
σον άτελη εισέτι είχον γνύοιν τοϋ Γτροσώΐτου της νεαρας
Ρασιλίσσης. Είνε άληθές, ότι ή Βικτωρία δεν ητον ή ττρώ-
τη γυνή, ήτις άνέβη τάς βαθμίδας τοϋ βασιλικοΰ θρονου,
άλλ' ούδερία άνέοη τοσούτον νέα. Ή Μαρία άνηγορεύθη
βασι'λισσα το τριακοστόν έβδομον ετος τής ήλικίας της.
Ή Έλισσάβετ το είκοστον πέμπτον, και ή Άννα το τρι-
ακοστόν όγδοον. Το νεαρόν τής Βικτωρίας καί ό άΐτομε-
μονωυένος βίος, τον οποίον είχε διαγάγει μέχρι τής ώ¬
ρας ταύτης, συνετέλουν, ώστε νά συζητώσι τινές μετά πε¬
ριεργείας τό πώς έδύνατο νά διαφύγη τον έλεγχον τφν
πρώτων αυτής βηιιάτων. Έν τούτοις είσελθοΰσα είς την
αίθουσαν εχαιρέτησε τούς λόρδους, έλαβε την θέσιν της
. καί άνέγνωσε τον λόγον διά φωνής καθαράς και άπροσκό-
τττου. Ο^δέ την ελαχίστην δυσχέρειαν έδειίε, καί ή ά-
πλοτης τής πεν3ίμου ένδυμασίας της ηύίησε την χάριν
καί ευγένειαν τοϋ προσώπου της. Ό συνήθης όρκος έδό-
67
θη ύπς> της βασιλίς;σης, ήτις έπίσης εί άυοιβης έλαβε τον
ορκον πίστεως πσρά των υπουργόν της καί των λοιπων
μελων τοϋ συμβουλιον. Ή παραχθεΐσα εντύπωσις είς τούς
παριστύ'μένους υπήρξε ιιοναοική είς τό εΤδος της, καί ή ή-
γεμονική συμπεριφορά της, ουνημμένη μετά της φυσικης
άπλότητος καί ατελείας έπεσπάσατο τάς όροθύμους έκ-
οηλ^σεις τοϋ θπυμασροϋ καί τ7]ς ά^οσιώσεως αυτών.
Οτε οί θεϊοι της, δύο συβάσμισι γέροντες, έγονυπέτη-
σαν ενώπιον της, όπως όυόσωσι πίστιν είς τό στέμμα κσ|
ασπασ^ώσι κατά το εθος την χείρα της βασιλίσσης, αύτη
βαθέως συναισθανθεϊσα την άντίθεσιν, ην παρίστα ή πρά-
.ις αύτη της ύποταγης άπεναντι των σχέσεων της συγ-
γενείας καί ήλικίας, ήρυθρίασε καί τούς ένηγκαλίσθη. Κα-
ταλΐΓτουσα κατόπιν την έδραν της τιροζχάρησε πρός τόν
οοΰκα τοϋ Σουσίί, γηραιόν και αδύνατον, καί ιιή έπιτρέ-
ψασσ νά τη άαπας;8ί] την χείρα, εΤπε: «Μή θελήσης νά κλί¬
νης γόνυ ενώπιον μου, διότι έζακολουθω νά ν|μαι ή Βι-
κτωρία, ή ανεσισ σου.» Μετά ταυτα υπέβαλον είς υπογρα¬
φήν διά^ορα ίγ(ρα^α, απερ είχον πσρασκευάσει είς όνο-
μα τηις Άλείανδρίνης Βικτωρίας- άλλ' αύτη ύπέγραψεν
απλώς"-«Βικτωρία» δείίασα διά τούτου την θέλησίν της
τοθ νά φέρη ώς βασίλισσα τό όνουα της μητρός της.
Την ΐτπιοθσαν έγεινεν ή τελετή της άνακηρύίεως. Ή
νεα ^σσίλισσα έγκατέστη έν τω παλατίω τοϋ Άγίου Ία-
κωβόυ, οηου κατά τό £6ος έπρεπε νά έρψανισθη τό πρω-
τον-βιά τινος ωρισμένου παραθύρου. "Οτε ενεφανίσθη έν
τω μίσω των άνωτάτων προσώπων τοϋ Κράτους άκρατος
ενϋδ^οιααμός ίΕ,ζρράγη έκ τοϋ κάτωθεν τοϋ παλατίου παα
Ρ σταμένου πληθους. Ήτον ένδεδυμέν^ πίνθψα, καί πα-τ
63
ρά τα πλευρόν αυτής ίστατο ή μήτηρ της έπαγρυπνοΰσα
μετά τρυφεράτητος. Ό ύπουργός τού πολέμου ΐτροεκή-
ρυζε την ανάβασιν της βασιλίσσης Βικτωρίας είς τόν θρό¬
νον. « Όμνύομεν, εΤπς, πίστιν καί ύπσταγην μετ άκρας
άφοσιώσεως, δεόιιενοι τοϋ Θεοϋ, δτ' ού βασιλείς βασΐλεύ-
°οο, ΐνα παράσχη τή'νεαρα βασιλίσο^ μακρά καϊ εΰδαί-
μονα έτη της βασίλειος της^ Ό Θεός οώίοι την βασίλισ-
σαν!» τς ττλ?|θος εψαλε τόν εθνικόν υ,μνσν. Οί κώδωνες;
τφν έκκλησιύν ήχησαν'κα! τα Υηλε^όλα έχαιρέτησαν." 'Η
Βικτωρία μη δυν.ηθεΤσα νά κρατήση την συγκ'ίνκ]σιν,' Ίκλι-
νε πρός την μητέρα της καί έκλαυσε. ' """ "" '""
Μετά τρείς όδδομάδας ή νζαρά ραοι'Χισσα κατεΓιΐίέ το
μέγαρον, έν ω διήλθε την νεότητά της Καί'έγκατέστ^ είς
το τοΰ Βούκιγχαμ. Οί άνθρωποι τοΰ ΚένσιγΊίτον μολονό¬
τι συμμετέσχον της γενικης χαρδς, δέν έβλεπον ανευ λύ-
πης την εκείθεν αποχώρησιν της Βικτυρίάς7 ην ΎοσδΠ-
τον ήγάπηοαν. Μεταςύ των άλλων εΰέργετημάτων κατπε-
ριποιήσεών της πρός αΰτοΰς άνα^έρονται αί συχνοτ'Γέπι-
σκέ^εις, τάς οποίας έκαμεν είς τινάς δυστυχεΤς γονεΤί, οί¬
τινες είχον άπολέσει δύο υίοΰς καί υπελείπετο είς αυτοϋς
μόνον μία κόρη ασθενική, πρός την όποιαν η Βικΐωρία
άΐτςστειλεν είς ένθυμησιν εν αντίτυπον των ψαλμϋν τοϋ
Δαυίδ, είς τό περιθώριον τοΰ όποίου εΓχε σημειώαει τάς
ημέρας, καθ'ας αυτή άνεγίνωσκε, θέσασα έντός τοθ-βι-
βλίου και ωραίαν ταινίαν, ήν αυτή ή ιδία έ^ιλοτέχνησε.
% Κατα τα πρωταετη τής βαοιλείας της ήγείρετο"τακτι¬
κώς την εκτην τό πρωί. Πρώτον δ' αυτής έργον ητον ή
προσευχή καί ή άνάγνωσις τής άγίας Γρα^ής. Κατόπιν
ήσχολεϊτο είς τήν^νάγνωσιν καί υπογραφήν δημοσίων^έγ-
69
γράφων καΐ είς την έπιστολογραφι'αν μέχρι της ώρας τοϋ
προγεύυ.ατος, εκ ό προσεκάλει συν ήθως την μητίρα της.
με9' ής συνδιελέγετο Γτερί διαφόρων αντικείμενον, άπα-
γορειιομένης της συζητήσεως πολιτικών πραγμάτων. Πε-
ρί την μεσημβρίαν εδέχετο το,υς ύττουργούς είς συνέντευ¬
ξιν *α.! ιίετ*, ολίγον έ£ήρχετρ .είς"_περ|ποίτ_ον; "το έσΓτέρας
είςτο γεθμα εί^ε πάντοτε συν^αι τη μονάς έκ των ύψηλών
προσ-^πων κα'ι ή ίσπίρα ελάμβανε τέλος είς την αίθουσαν,
οίτου δέν άΐτηίίου η Α. Μεγαλειότης νά διασκεδάζ/] τοΰς
ζένους τ^ς ψάλλουσα Α παίζουσα το κ λειδοκΰμβαλον. Τ9
εσπέρας ενός σάββατον; είς των υπουρ γων έφθασεν άργά
είς το παλάτιον. Έπειδή δέ είχε νά υποβάλη σπουδαΤα έγ-
γραφα, έ,η,τησε παρά της βασιλίσσης συ νέντευίιν διά την
έττιβϊίσαν, ςττνςάΐιο^οισίσωσιττε^Ι 'οώτφνάνευ άναβολής.—
Αύριον είνε Κυριακή, παρετήρησεν είς τόν υπουργόν ή
βαρίλιρσα.—"£χετε δίκαιον Μεγαλειοτάτη, απήντησεν ό
ύπουργός, άλλ' αί ύποθέσεις τοϋ Κράτοως δέν έπιτρέπου-
σιν άναβολήν. 'Η ρασίλισσα υπεσχέθη νά έργασθώσιν επί
των έγγ ράφων μετά τό τέλος της λειτουργίαν. Την έπισϋ-
σαν παρέστη καί ό ΐ,πονργός είς την εκκλησίαν έςεπλάγη
δέ ρταν,ήκουσε τρν Ιεροκήρυκα όμιλήσαντα περι των κα-
θηκΰγτ-^ν καί υποχρεώσεων, τάς οποίαι, εχει ό χριστιανός
την ημέραν τού Κυρίου.— Πώς σδς εφάνη, έίοχώτατε,
το σ*5_μερινόν κήρυγμα, ηρώτησεν ή βασίλισσα τον υπουρ¬
γόν ^ς,ίΐτρι,νελθο^σα έκ τηςέκκλησίας. — Ά6όλογοντω-
όντι^ άττεκρίθη. — Δέν σοι άποκρύπτω λο ιπόν, είπεν ή ρα-
σίλισοα, ότι έγω εστειλα τό Οέμα χ9ές το έσπέρ άς είς τον
ίεροιφνκα, καί έλπίζω ότι ό λόγος τού μάς ώφέλησεν
ολους.
7ο ,
Ή Κυριακή λοιττον διήλθε χωρίς νά γείνη λογοο περί
των εγγράφων, και ή ενεργεια τούτων εγένετο ~ο πρωι
τής δευτέρας χ^ρίί το παραλίαν νά βλαφθ',υσι τα συμφε.
ροντα το3 Κράτους.
Ή επιβάλλουσα, άλλ' έττίΓΓονος τελετή τής οτέψε^ ε¬
γένετο μετ' άσυνήθους λαμττρότητος την 28 Ίουνίου
ΐ838. ΔΓ ολιγίστων μόνον λέίεων περιγράφομεν αυτήν.
Την δεκάτην π. ρ. ή βο/] των τηλεβόλων ανήγγειλε την
έζοδον ίΤζ βασιλικ/]ς αύλ/|ί έκ'τοθ πάλατίου το2 Βού-
κιγχσυ. Διελάσασα διά των; μεγάλων άδων κατακεκοαμ/]-
μένων καΐ βριθουσΐιν υπο ένθουσυϋντοί πλ/]Οους, μόλις
Ίίν μεσ/)μβρίαν έφθασεν είί την μονήν τοο Οΰεσμίνστερ_
Περιεοάλλετο δέ υπο παντόί ο,τι ίίοχον ίιη/^ρχζν ίνιζη
κοινωνία. Ήστραΐττεν έκ χρυσοϋ, πολυτίμων λίθων καί
πλουσίων καί μεγαλοττρεΐτϋν περίβολον Μετά τουί πρίγ-
γ/)ΐτα: καί τού; έν τέλει καί ΰ^λοΐς αίιψφαρ^ οΐτι.'εΰ έ¬
φερον τα βασιλικά στέμιιατα, εισήλθεν ή βσσίλισσα είς την
■ μονήν, συνοδευομένη υπο δύο έπισκόπων. Όκτιΐ) νεάνιοες
τής ύ|ίηλήί άριστοκρατίας προεπορεύοντο, κα! πεντήκον¬
τα κυρίαι το3 βασιλικο3 οίκου ηκολούθουν. Επί τκν.ας
στιγμάς έπεκράτκ)σε σιγή, κσθ' ην προοψχηΒη γανυΛςλι-
νής ή βασίλισσα, καί μετά ταυτα ήρχισεν ή τελετη. ι'Ο
Άρχιεττίσκοπος τής Κα>/ταβριγίας έΐταρουσίασε τή,ν
λισσαν χαιρετηθεΤσαν διά το3 βσσιλικοϋ Ομνου. '^
πίσκοπος τοϋ Λονδίνου άΓΓ/]γγειλε τον κατάλλ/)λον τήΧ
ριστάσει λόγον. Ή ρασίλισσα κλίνασα γόνυ ώρκίαδη επί
τού ίεροϋ Εύαγγελίου. Υπο μεγαλοΓτρεπή δέ σκιάδίζ 3α-
σταίονζνψ υπο ίττποτών, δδυκών καί μαρκησίων έλα£ε
τό χρίσμα είς την κεφαλήν κα! είς τάς χείρας· Κα9ΐ- ήν
. 7»
στιγμήν περιέθετο τό στέμμα είς την κεφαλήν αι μου-
σικαι, ο! κώδωνες καί τα τηλεδόλα μετέδιδοΛ τό μέγα
γεγονός άνα παααν την πόλιν. Περΐ την τετάρτην μ. μ.
κατέλιΐτε την μονήν, φέρουσα επί κεφαλής τό στέμμα
καί κρατοϋσα είς τας χείρας το σκήπτρον καί την σφαί¬
ραν. Μετά μακράν δέ καί επίπονον παρέλασιν διά τοϋ
πλήθους επανήλθεν είς τα μάγαρα.
« Δέν δύναται τις νά φαντασθ/], έλεγέ ποτε ή Βικτω-
ρία, ποία φοβερά δοκΐμασία εΤνε τό νά ηνε βασίλισσα
νεάνις δεκαοκταετής, άπειρος κα! χωρΐς όδ^γίαν καί ύ-
ποστνίριζιν άνδρός. Διά τουτο εύχαριστώ τόν Θεόν, ότι
ούδεμία των θυγατέρων μου δέν έζετέδ»^ είς τοιούτον
κίνδυνον.»
III.
«Η Βικτωρία σύζυγος καί μήτηρ.
Μετα£ϋ των έττιστολών, άς έλαβεν ή Βικτωρία έττί τ/)
■αναβάσει είς τόν θρόνον τής Αγγλίας ύπήρχε καί τις
κατ' εποχήν ένδιαφέρουσα αυτήν, ή τού έίαδέλφου τκ]ς
Άλβέρτου, πρίγκηπος τοϋ Σαίκοβοΰργου, κατά τρείς
μήνας νεωτέρου αύτί]ς. Συνέχαιρεν αύτί^, ότι εγένετο
ή βασίλισσα τοϋ ίσχυροτέρου κράτους τής Ευρώπας καί
ηΰ^ίτο, ϊνα ένίοτε ενθυμήται και τους έίαδέλφους της.
Ό πρίγγηψ ούτος, όστις ενωρίς έσχε την δυστυχίαν νά
άπωλέσ/] την μητέρατου^ ανετράφη όπως καί ό αδελφάς
τού Έρνέστος υπό τής προμήτορος αϋτοϋ. Έτυχε δέ
£πιμεμλκ)μέντ]ς άνατροφής καί άφοσιώθ»] όλος είς την
οπσυδήν των φυσικών επιστήμων. Αί δέ συλλογαί, τάς ό-
72
ποίας απέκτησε μετά τοϋ άοελψοΰ τού απετέλεσαν τόν
πυρήνα τοϋ έν Κοβούργω μουσείου, τοΰ )>έροντος τ> ο-
νομα αμφοτέρων των αδελφόν. .ιΐ^.
Ήχήρα δούκισσα καί Ό βασιλεύς Λεοπόλδος ένωρΙς-ΟΛ,ΐ-
■νέλαβον τό σχέδιον γάμου μετα£ύ της Βικτωρίας καί τοϋ
έίαδέλφου της Ή έπιθυμία των δ'αύτη ενισχυθή, ό'ταν
εΤδον την ανεψιάν των άναλαβοϋσαν τοσούτον νέαν τό (3α-
ρΰ άχ6χ τού στέμ1αατο^. Έφοβοθντο δι' αυτήν μένουσοΗ/
μόνην άνευ άνδρόί, όστκ νά -συμβουλεΰχ], όδηγί^ καί ύηο-
στηρίί^ αυτήν, σλλ-α καί εσκέπτοντο, ότι σΰ£υγος ηρρο-
ζεν είς την Βικτωρίαν, τον όττοΤον αύτη νά άγαπα καί ττσ^
ρά τό πλζυρον τοϋ όττοίου νά όδεθ/] έν πλήρει ΓΓεττοιΘήσει,
προκειμένου νά κρίνη ασφαλώς καί νά ύττερπηδά τάς με»
γάλας δυσχερείας τής βασίλειος. Έν τούτοις δέν ηννό¬
ουν νά έπιβάλωσι την επιθυμίαν αΰτϋ.ν ταύτην, άλλά νά
περψένυσι νά οριλήσ/] ή καρδι'α τής βασιλίσσης, Καιρς;-
^υλακτοΰντες νά φέρωσιν αυτήν είς στενοτέραν γνωριμί-
αν μετά τοϋ πρίγγηΓτος. . - . ;
Ό πρίγγηψ Άλβέρτος παρέστη έν τ^ τελετ»}. τη*, στέ-
ψευς. Επανήλθε δέ τώ 1839, όπως διαμείν/] ολίγον έν
Ούϊνδαορ μετά τού άδελψοΰ τού, οπου έτυχε τής τρυφε-
ρωτίρας δείιωσεως. Ή βασίλισσα αναφίρα έν τω ήυερο-
λογίω αυτής, υπό ποίων έντυπώσεων κατελήφθη έκ -τσδ
παραστήματος αυτών. Ό Άλβέρτος δέν είχε μόνον τα
έίωτερικά προσόντα τής καλλονής· είς ταυτα προσετίθε-.
το τό θέλγητρον τοϋ εΰγενοΰς χαρακτήρος καΐ τής μεγά=
λης νοημοσύνης. Ή καρδία τής βασιλίσσης έτρύδη. Ούχ'
ήττον δέ καί ή τού Άλβέρτου, άλλ' ή θέσις τού τώ επί-
έαλλεν έπιψύλαίιν, άφ' ής δέν άπέοτη ουδέ στιγμήν. Ή
εθιμοταςΊ'α απήτει 'ινα ή Βΐκτωρία πρώτη ομολογήση η
συμπάθειαν της, κσί τό βηιια τούτο άνβίστατο είς την
γυναικείον φύσιν της. Εσπέραν τίνα έν τούτοις έν τώ
χορώ, άφ 0 έχόρευσε μετά τού ώραίου έίαδέλφου τη ο, ε¬
τόλμησε νά τώ ττροσφέρη την αύθοδέσμηντης. Ό πρίγ-
γηψ:έκ ητον επόμενον ένθους εδέχθη τό'πολύτιμον ένέ-
ν>, Ή Βικτωρία ακολούθως τόν ηρώτησεν, εάν άγαπα
.Αγγλίαν, καί την έ.πιοϋσ«ν έττσνέλαβεν έρυθριωσα
έρωτόςτης έκδήλωςϋν. Μετ' ολίγας ώρας έγρα-
ψε ηρόζ. τόν πάπΓΐον της λεοπόλοον « Άγνοω πώς νά άρ-
χίσω· την επιστολήν μου, άλλά συλλσγίίο'ΐαι τι ή είδη¬
σις, .τψ/ οποίαν περιέχεα Οά άρκέσιτ) είς τό νά μοί ίίασ^α-
λίσϊ],τήν ΟΓίό ρέρους υμών συγγνώμην. Ό Άλβέρτσς έ-
κέρδισεν εντελώς την καρδίαν μ^Μ ^αί τα πάντα εκανονί¬
σθησαν μεταίν μας ταύτην την ττρωίαν. Εψί βεβαία, ότι
ούτχκ; θά με κατβςίτήση καθ" ό'λα ευτυχή. Θά ήθελον νά
είΓκ^έπίοης, ©τι «ΐμι βεβαία, ότι θάτον κσταστήσω εΰτυ-
χη, άλλά θά πρά£ω δ,τι δύναμαι όπως τό κατορθύσω.»
Προζ.τοίΰτα α ΓτάπΓτος της απήντησεν, ότι ουδέν έν τω
κόσμω 0ά υπήρχεν, 'όηζρ θά έδΰνατο νά προίενήσ/] είς
αύτεν(.ρίγαλειτέραν χαράν, ή ή είδησις αύτη, την οποίαν
δεχόμενος^,καταλαμβάνεται υπό τοΖ άγίου έκείνου ένθου-
οιαίψοϋ τοϋ γεοοντος Συυεών καί άναφωνεΐ «Νυν άπολυ-
ειο.τόν δοϋλον σου Δέσποτα, κατά τό ρηρα σου έν ειρή¬
νη.βθίθ-δέ πρίγγηψ ήτένιζε ρετά σπουδαιότητος καί χα-
ράςν,ε,ίί τοΰς μετά τής Βικτωρίας άρραβώνας τού. Έκδη-
λϋνδέ την ναοάν τού πρός ένα τού φίλον προαίθΐ-το. α Ή
μέλλουσα θέσις μου θά έχη και τό σκοτεινόν υέρος της
καίΐίι ούρανός μου οέν θά ηνε πάντοτε κυανοϋς καί άνέ-
1
II
74
φελο" άλλά κσ6' όλας τάς ροδίνους περιστάσεΐς τοϋ βί¬
ον θά παρουσιάΖονται καί αι άκανθαΐ.» Εγνώριζεν έν
τούτοις τάς σ^θόνους άμοιβάς, άς 6ά εύρισκεν είς τάς ε¬
νεργείας αυτού, όπως καταστήση τ/]ν σύντροφον τού βί-
ουτου ευτυχή, καί όπως έργσσθί] ρετ' αυτής είς την ευ¬
δαιμονίαν τοϋ λσοϋ.
Ό πρίγκηψ ανεχώρησε διά Γερμανίαν, ή δέ βααίλΐαοα
ανήγγειλεν είς τούς ύπουργούς της τοως άρραβώνάς της"
έτε δέ έδημοσιεΰθησαν γενικάς ένδουσιααμός εξεδηλώθη
καί είς το Κοινοβούλιον κσϊ είς τόν λαόν. Πσραυτα δέ
ήρχισαν αί προπαρασκευσί "ών γάμων. Ό Άρχιεπίσκο-
πος της Κανταβριγίας, όστις επρεπε νά έκτελέο/) την
ίεροτελεστίαν ίΐ,ήτηοε νά |.ιάθ/] παρα της βααιλίσσης. ^εν
άρμόζοντα τρόπον της οιατυπώσεως της τελετης, ιδίως
πρός ό.τι άΓΓεβλεΓτς την υπόσχεσιν της ύποταγης, ήν ό-
φείλει νά τηρη ή γυνή άπεναντι τοϋ άνδρας της. «Ώς
βασίλισσα, άπεκρίθη, καθήκον (.ιου είνε νά έίασκώ τα Βί-
καιά μου- ώς γυνή ο^υς εψί ετοίμη νά έκπληρω ολα τα
καθήκοντα γυναικός πρός τον άνδρα της». Ώς έκ τού¬
του άπήτησε παρα το3 Άρχιεπισκόπου νά (.ιή μεταβάλ/]
τίποτε έν τη τελέσει τοϋ γάμου κα'ι έπομένωζ νά ,άπευ-
θύν^ είς αύτ/)ν τάς αύτάς παραινέσεις, αί ότιοΤαι δίδον¬
ται συνήθως είς δλαί τάς είς γάαου κοινωνίαν έρχομέόνιας
γυναίκας.
Ό πρίγκηψ έφθασεν είς Αγγλίαν την 8 φεβροΐία,ρίου
το3 184ο. Η μνηστή τίυ άνυττομόνως περψένουσα αυ¬
τόν, τάν ύπεδςχδη ηαρά την είσοδον τού ηαλατίο^ το3
Βοΰκιγχαμ. Ή τέλεσις τοϋ γάμου εγένετο μετά δΰο η¬
μέρας, ήτοι την δευτέραν, ι ο φεβρουάριον/, έν τω άνα-
ι
75
κτορικω ναώ τπΰ πσλατίου τοϋ άγίου Ίακώοου. "Ολίγον
προ της ίεροτελεστίας ό πρίγκηψ έγραφε πρός την μάμ-
μην τού· Μετά δύο ωραζ θά πσρασταθω ενώπιον τοθ ίε-
ραϋ θυσιαστηρίου μετά της ψιλτάτης μνηστης μου. Έν
τη έπισήμω τβύτ/] ^τιγμ/) όφείλω νά ζ/]τήσω κσί πάλιν
τάς εϋλογίας σου, τάς οποίας άπεκδέχοραι ώς φρούρη¬
σιν καϊ ασφάλειαν έν τώ μέλλοντι £ίω μου. Ό Θεος νά
με βοηθήση». Μετά την τέλεσιν τοϋ γάυου ή βσσίλισσα
έίελθοϋσα μετά τού άνδρας της εφαίνετο Ιςαλλος υπό
'χαραζ, επι τοϋ προσώπου της δέ έζωγρα^εΐτο ή συναί¬
σθησις της ασφαλείας τοϋ ότι δέν θά £η πλέον μόνη.
Ό γάμος της Βικτωρίας ΰΐτηρζε πράγματι πρόίενσς
καί είς αύτην καί είς τόν λαόν της άκρας εΰδαψονίας.
Ό πρίγκηψ Άλβίρτοα. ουχί υόνον ώς σύζυγος καί ώς
πατήρ απέκτησε τόν σεβασμόν καΐ την ευγνωμοσύνην
τοϋ άγγλικοϋ λαοθ, άλλά κα! ώς σύμβουλος τοϋ στέμιια-
τος. Ύπηρζε πάντοτε διά την βασίλισσαν φωτεινός όδη-
γός· και 'ΐολονότι ό τίτλος καί ή άίία τού ήσαν πολύ κα¬
τωτέρα της γυναικός τού, πολλαί περιστάσεις άπέδειίαν^
οτ» αύτός ήτο πράγματι ό βασιλεύς της Αγγλίας.
Πρώτη ^ροντζ αυτού ήτο νά κανονίση την εσωτερι¬
κήν διοίκησιν τώ" άνακτορων. Πολλαί καταχρήσας εΓ-
χον ΰπεισέλθη έν τη μακρά σειρα των χρόνων καί ή ύπη-
ρζοία κατέστη λίαν περίπλοκος. Ό πρίγκηψ ητον αν-
θρωτος πρακτικός, καϊ διά τοΖτο ώρισε κανόνας καϊ με-
θόδίυς απλάς, δι' ών διείήγοντο ευκόλως τα της υπη¬
ρεσίας. Έν τώ ρέαω δέ των σπουδαίων κα! πολλαπλών
καθηκόντων της βασιλείας δι£3ςσε καί ωρισμένας ώρας
διά τα έργα τοΖι σί'ογενειακο3 οίου. Οί νέοι συ^,υγοι χά-
76
ρις είς τ/)ν μέθοδον ταύτην κατώρθωνον νά εύρίσκωσΓ
τακτικαί ώρας διά την μελέτην, την μς>υσικήν, την ζω-
γρα+>ικήν καϊ τόν περίπστον. Άττέναετι δέ τής γλυκείας
λαμπρότητος της οΐκιακης εΰδαιμονι'ας ώχρία ή α'Υ^
των βασιλικόν έορτών κσί των πολυτελεοτάτων και ττδ-
λυδαπάνων γοράν καί γευμάτων είς 5 ή βασίλισσα
τοϋ γάμου τηζ εύρισκε τοσαύτην εϋχαρι'στι^σιν. Έ
νερχομένι^ πο~ε έκ τής έίοχης πρός τέ^εσιν εορτάς
σιλικης έλεγεν είς τόν Άλβέρτον. «_'4.λλ5Έε έύ
εϋτΰχιτ)[-ΐα νά έΐτιστρέ^ω είς ΛονοΓνον, καί πάντοτε μετά
λυΓΓ^ς το έγκατέλειΐτον, άπό της εύλογι^μέν^ς ομως ψτ·
ρας τού γάμου μας μετσ ττολλοϋ κ6ηου ά^>ίνω την είο^
χήν, όπως καταβύ είς την πόλιν. Αί άληθεΤς ήοοναί τ$^
ηρέμου κσί ά^ελοΰς 6ίου της έίοχης έν συμβάσει μετά
τοΰ ανεκτιμήτου άνδρας καί φίλου μου, είναι πρλύ
κέστεραι καί ΐτραγματικώτεραι των 3ιασκε$άσεων
Λονδίνου.
Την 2ΐ Νοεμβριού τοΰ 184ο το τηλεβόλον άνήγ
λε την γέννησιν τού πρώταυ τέκνου. ΤΗτο κόρη, ή πριγ-,
γήττισοα Βικτωρία, ή ύστεραν αύτοκρατορικη πριγγήτίΐ-!.
σσα της Γερμανίας. Τέ δέ επόμενον έτος, την 9 Νοε|ΐ-
βρίου ήχησεν έκ νέου τό τηλεβόλον, όπως αναγγείλη την
γένν/ριν τού κληρονόμου τοΰ στέμματος, τοϋ ΐτρίγγηπς^,
τοϋ Γσλλες. Τινος θά όμοΐάειτ] ούτος; εγγρα^ζ Μ£Π"ά
τίνα χρόνον ή μήτηρ τού πρός τον βασιλέα Λεοπόλδον,ϊ^.
Θά έννοήσητε, πόσον θερμαί είναι α! πρός τόν Θεόν ευ-
χαί μου, ά^οΰ όμοιάζει υπό πασάν έποψιν τόν πατέρα τον
κατά τε τό συμ α καί την ψυχήν. Εάν ήίευρες, άγαΐτητέ
μοί παππ; πόσον είμαι εύτυχής και πόσον ΰπερη^ανος
77
κατέχουσαι έν όν τόσον τέλειον όσον ό πατήρ τού! "Οσά¬
κις σκέπτεσ9ε ότι ύμεϊς ύπήρίατε τό όργανον της τοιαύ¬
τας ενωώεώτ;, πρέπει νά χαίρψζ ά—ο καρδίας. Έν τούτω
τω κόσμω άπαντες κατά φυσικόν λόγον ύποκείμεθα είς δο-
κιμασίας καί κακωσεις. άλλ' οταν ό οικογενειακάς βίος
ευτυχή, τα "λοιπά κακά έν συγκρίσει είνε μηδέν.»
" Ε'ντός οΰ'ο'έτων ή βασιλική οίκογενεια ηΰ£ησε· την 25
Απρίλιον το'ϋ"Γ843 έγεννήθ*] ή πριγγήττισα Άλϊκχ], ή
ττρώθφιλεοτέρα κ6ρ?) τ/]ς ^ασιλίσσης, την 6 Αύγοΰστου
τόυ ΐ844 δ^ρίγγκ]'ψ 'Αλφρέδος, δούξ τοϋ Έδιμβούργου.
"Η ρασίλισσα επιθυμούσα νά παιδαγωγήσ^ -ίά τέκνα τκ)ς
εν ήσυχία ωκοδόμ^σιν επί τούτω άνάκτορον "έν Όσβόρν/],
δτΐως μακράν της τύρβι^ς καί της έπιπόνου καί πομπώ-
&ους έθιμσ1"α£ίάς τού Ούΐνδσορ διαμέν/) τδΤπλεΤστον τού
χρόνου. "*(5 ίίρΐγγηψ Άλβέρτ'σς δίηυΘυνε" τα πάντσ. αύ-
ΐοζ έδωΐ?ε"·Ρ§"(5^£δ(ον καί την σίκονομι'αν τ/]ς νέας κατοι-
κίας καί τοϋ κήπου, απερ αΰ^ότερα έμαρτΰρςιυν τόν πρα-
κττκον αύτοϋ νούν καί την καλλαισθησίαν. Κατά το πρώ¬
τον ^γεϋυα, βπερ ίοόθη έν τη νέα κατοικία ό πρίγγηι
άν'/]γγολε προσ|>ύνησεν μετά πολλης χάριτος, καΐ μετά
σοβαροτέρας έψαλε την αρχήν ενός ασματος τοϋ Λου-
δ'ήρου κοΤταλλήλδΰ'τ'^ττεριστάοει. ΤΗτον εύχή ττρός τόν
Θϊόν όπως εύλογήσ/ι τόν νεον αυτών οίκον.
"Έν τω νέω άνακτόρω ή βασίλισσα έχαιρε περισσότε-
τέρΌν χρόνον νά άψιερών/) πρός πσΐδαγωγίαν των τέ-
κνων τκ]ς, όπερ ηννόει ν' άνοΒρίγ/] άπλοΰστατσ, μανδά-
νόυοα αύτά νά άγαπώσι τόν οικογενειακήν βίον. Έλυπεΐ
τδ δέ οσάκις δέν έδύνατο νά παρευρίσκηται την στιγμήν
καθ' ην εκαμνον την εσπερινήν προσευχήν των. Έλεγε
78
δέ ότι ώφειλε νά οιοά£/] αάτά, όπως έχωσιν άπεριόριστον
σέβας πρός τόν Θεόν κα! πρός την θρησκείαν καΐ νά έμ-
πνέωνται υπό τοϋ αίσ3/ίματος τ?]ζ ά^οοιώςΐεως κσί τ?]ς
άγάττης, άπερ άΓΐαιτεΤ ό ουράνιος ημών Πατήρ καί ούχι
τοϋ φόοου καΐ το3 τρ ομού.
Μίο! ωραία έλοετική καλύβη διεσκευάσθκ] διά τα τται-
δί.α Καϊ διά [.ιεν τούί πρίγγιπας ύΐτηρχον έντοα
ολα τα έργαλεϊα καϊ τα άναγκαΤα ύλικσ διά την
γικήν καϊ λεΓΓτουργικήν, αί δέ πριγγήπισσαι έμάνΘανον
τ/|ν μαγειρικην. Έμυοθντο δέ είς ολα.τά μυοτηρια τηα
πλακουντοποιίαο καϊ τηο ίαχαροπλαστικηί, καΐ πολλάκις
εύρισκε τις αύτάς ρέ άνασυκωμένας τάς χειρίδας καϊ
τάς χεϊρςις πλήρεις ολέθρου καϊ {ύμ»|ς μέχρις άγκόνος.
Έκαοτπν παιοίον είχε τον κηττον τού, τόν οποίον ώφει¬
λε νά διατ/]ρ/) έν πλήρει τάζεΐ καϊ νά καλλιεργί] έν αύτω
άν9>7 καϊ χόρτα. Έδίδασκον αϋτά νά ^ναι εϋπροοήγορα
καΐ συρΓΓ30/] πρός τ^ύς ^ττ^χοϋς. Έσποθδαζον δέ νά κα-
στ/)συοιν αύτα ανορας καΐ γυναίκας βσον τέ δυνατόν
πρακτικοΰς έκτιιιώντας τόν άπλοϊκόν καϊ ήσυχον βίον
τ?]ς οικογενείας. -.' ;>--
Ό περι^ανης μουοικός και συνδέτης Μένδελσον"έττι-
επισκεφθείς δΐς την βααιλικήν οικογένειαν, έγρα^ε πρός
την μψίρα τού, ότι ητον ή μόν/] αγγλικη οϊκία άληθ'Ικ:
θελκτική καϊ άψελ/)ζ, έν /) εύρισκε τις τό πρότυπον τού
πρακτικοϋ (3ίου. Ό πρίγκηψ Άλψρέοος είχε προσκαλέσετ
αυτόν εν άπόγευιια, όπως κόμωσι μουσικήν. Ό Μέναελ-
σον εΐρεν αυτόν μόνον. Ήνοιξαν δέ εν βιβλίον μουσικ/)ς,
τοΰ όποίου τα ^ΰλλα μή όντα συνδεδεμένα έθΓτάρηοαν
εις τό εδα^ος. την στιγμήν εκείνην είσελθοϋοα ή βασί-
79
λισσα καΐ ϊδο^σα αμφοτέρους κεκυ^ότας συνάζοντας τα
φύλλα της μουσικής χωρις νά χάση καιρόν εκυψεν, όπως
βοηθήση αϋτοΰς είς την συλλογήν. Άλλην τίνα ημέραν
το βασιλικόν ζεϋγος προσεκάλεσε την περίφημεν άοιδόν
Λίνδ νά ψάλη. Άλλ' ό κυμβαλιστης της βασιλίσσης έκ
ζηλοτυπίας έθεσε την δυστυχη καλλιτέχνιδα ■είς αμηχα¬
νίαν συνοδεύουσα αΰΐην δσο*. τό δυνατόν κακώς. Ήννό-
ησςν ή βαοίλισσα τί συμβαίνει, καί ότε επρόκειτο νά αρ¬
χίση τό δεύτερον τεμάχιον «έγω,. επτε, θά σέ συνοδεύ-
σω» καί έκάθισεν είς τό κλειδοκύυοαλον.
Διά τα βασιλικόν ζεΰγος, οττως καί διά πάντας τούς
γονεΐς, ή άνατρο^ή των παίδων δεν ητον εύκολον πρδ-
Υμα, διά τουτο εθεώρουν πολύτιμον τόν χρόνον των παΰ-
σς^);, όπότε έδύναντο νά διαθέτωσι περισσοτέρας ώρας
πρός πρακτικών ανατροπήν. Ή εύπείθεια πρό πάντων ητον
αύστηροτάτί)· όθεν οί βασιλάπαιδες προσεΐχον πολύ είς
τουτο. Ημέραν τίνα ό πρίγγηψ προσηγόρευοε τόν ιατρόν
της βασιλικης οικογενείας δια μόνου το3 όνόματόςτου.
Οί βασιλάπαιδες εύρον εύχαριστότερον νά ακολουθήσωσι
το παράδειγμα τοϋ πατρός καί νά δεχθώσι τόν ιατρόν
επί τό οίκειότερον. Άλλ' ή βασίλισσα παρετήρησε, ότι
δεν ήτο διόλου εύγενές τουτο καί άπαντες συνεστάλη-
°3ν, έκτός της μικράς πριγγηπέσσης, ήτις δεν ηθελε νά
ε^νοήοη ότι ο,τι έπιτρέπεται είς τόν πατέρα της δέν
ητον δυνατόν νά επιτραπή είς αυτήν. Εξηκολουθεί λοι-
πόν νσ προσηγορευη τόν ιατρόν μέ μόνον τό όνομά τού.
Ή μήτηρ της εδήλωσεν, ότι εάν έπανελαμβάνετο το άτο-
πον, δα εστ;λλεν αύτην κατ' ευθείαν είς την κλίνην πρός
τιμωρίαν. Τό πρωι της επομένας ημέρας αμα εισήλθεν
II
8ο
ό ίατρός «Καλ'ήμέρα Βρόβ! εΤπεν ή μικρά πριγγήπισ-
σα, καί ίδοϋσατοΰς οφθαλμούς της μητρός της προοηλω-
μένους επάνω της « Και καλή νύκτα, Βρόβ, διότι ύπάγω
νά κοιμηθώ!» προσέθεσε, καί απεσύρθη άμέσως είς τόν
θαλαμόντης.
Έπεθυμοϋνμεν νά διηγηθώμεν τα πάντα, διότι ή (3ιο-
γρα-{>!α τής βασιλίσσης Βτκτωρίας περιέχει πράγματι
λίαν ένδιαφέροντας χαρακτήρος. Άλλ' ή έκτασις μάς
άναγκά£ει νά περιορισθώμεν είς τινάς μόνον πράζεις, χα-
ρακτηρι£ούαας τα φιλάνθρωπα καί εΰσεβή αυτής αίοθή-
ματα, καί είς τίνα ώραϊα άνέκδοτα.
Το φθινόπωρον τοϋ 1847 ό λιμός έμάστι£ε την Ίρ-
λανδίαν. Ή βαςπλισσα πλήρης συμπαθείας πρός τα αί-
σθήματα τοΰ λαοϋ της απηύθυνεν έπίκλησιν είς την γεν-
-ναΐότητα πάντων των δυναμένων νά (3οηθήσωσι, καί πε-
ριέστειλε τάς ιδίας δαπάνας, όπως διά τοϋ περισσεύματος
ανακούφισιν τούς πτωχούς Ίρλανοούς. Είς τό εϋγενές
■αυτής παράδειγμα άνταπεκρίθησαν σπουδαΤσι προσφοραί,
δι' ών συνήχθη τό ποσόν ΐ7ο χιλιάδων λιρών. Ούτως
έπολεμήθη τό κακόν τοϋ λιμοϋ, καί τό παν επανήλθεν είς
τά£ιν.
"Οτε διέτριβεν έν Σκωτία η βασίλισσα ηρέσκετο νά
ΐπισκέπτηται τάς όρεινάς Σκωτίδας έν ταίς κατοικίαις
των, νά διαλέγηται μετ' αυτών καί νά παρέχη γενναίως
■έπίκουρον χείρα εις τάς ανάγκας των. Μεταίύ των άλ-
λων επεσκέφθη καί γραΐαν τίνα όγδοηκοντούτιδα, την ο¬
ποίαν εύρε καθημένην και νήθουσαν την ηρώτησε περί
των άναγκώντης «Δόία τω Θεώ, άπεκρίθη ή γραϊα, τόν
ίπιούσιον άρτον κερδίζω έκ τής εργασίας μου· εν μόνον
ΙΩΑΝΝΗΣ Λ. ΡΑΛΛΗΣ
Έρμουπολιτών
ι843-ι846.
^0,« ) * ι. ^ "ν
/ - ι::3>0 ζ -ΐΐ,ΐχ^τΐ ;;τ;,^ ι οΊ ο
ς*ί .:-.-..- Α' _ γ ( , γ "Γ:- ν€
ν ^ . νι-ν2 ^ ^ ^, 'Χ^^ ,ι - -'ν "ο ι ς-ι. ΐοχ *
ςΐΝΪστβ (ν > /Οι-ος.ς-χ ν'εοξπ [ς:;ο;Γ ^
^γ.- : ι-, ~ - Τ ■«:-,3- ,οογ
ι« '. . , ,-- " .;0ν ^ ;γ. ν,'ίΓς;^ ,-ς
" .^": ;,, π·:- - ~ : '
V*
£5 ^Γ , -· ', - . - ,ν -)(/.„
Ό;4ε . ( .ν. ;. ς. ' - -, _ -/,^· μϊγ >,
^'-ι; .* ν -ν Λ γ ,..::..
Λΐςι^,ν ΰΐ; ς;?*Γ. _ς ε·ι Ά . , ■
V
-, - ' -»- Η ;- ; ^ „ . ... ,

με λυπεΐ, ότι δένμοι περισοεΰει μικρόν τι Γτοσόν, όπως ά-
ποκτήσω εν δεύτερον |>όρεμα, τ"ό οποίον νά ένδύωμαι καΐ
νά συχνά£ω είς την εκκλησίαν.» Συγκινηθεΐσα ή βασίλισ-
σα έοώρησεν άμέσως εκ αυτήν καΐ φόρεμα καί χρήματα.
Κατά τό 185 ι εγένετο·ή παγκόσμιος έκθεσις έν Λον¬
δίνω, έργον τού πρίγκηπος Άλβέρτου. Τό πράγμα ητον
όλως νέον καί ώργανίσθη ουχί άνευ δυσκολιων άλλά τό
άποτέλεσμα ύπερέβ*] πασάν προσδοκίαν καΐ ή βασίλισσα
έ£αλλοςΰπόχαραςέλεγε:« Τό μέγα γεγονος επέφερεν άλη_
θη θρίαμβον, ϋίαιια ύπεράνθρωπον, ί^' ω δύναμαι νά καυ.
χώμαι. Ό Θεός τωόντι εΓνε ηατ/^ρ αγαθάς καΐ εΰσπλαγ-
χνος είς ημάς. Ό Θεός νά εύλογ/] τόν ττροσ|ιΐλη ρου
Άλέέρτον και την |)ΐλτάτ/)ν πατρίδα μόν, ήτις άναφαί-
νεται θ/ίμερον τοσούτον μεγάλ/). Αϊσθάνομαι έμαυτήν
πλήρη εύγνωμοσύν^ς πρ6^ Αυτόν.» Άλλ' α! ημέραι τής
είρήνης, την ΟΓτοίαν ήλπιζον, ότι ενεκαινίασεν ή ΐταγκό-
σριος έκθεσις δεν διήρκεσαν επί πολύ. Έίερράγ») ό κατά
της 'Ρωσσίας πόλεμος τόν φεβρουάριον τού 1864. Καΐ
τό πεδίον της Κρψαίας ύπηρίε διά την βασίλισσαν αν¬
τικείμενον φρικώοουί άγωνίας. Ή ύγεία της προσεβλήθη
έκ των έντυπώσεων, άς επροξένουν είς αυτήν α! είδήσεις
των φονικύν μαχών, καΐ δταν ό στρατηγός 'Ράγλαμ επε¬
σκέφθη την βασίλισσαν πρός άποχαιρετισμόν διά τό πε¬
δίον τής μάχης, ο! βασιλόπαιδες είπον πρός αυτόν «Ά-
νάγκη πάσα νά επιστρέψας είς Σεβαστούπολιν καΐ νά
την κυριεύση, διότι άλλως ή μήτηρ μας άποθνήσκει».
Έτερον γεγονός όπερ ένέβαλεν είς ανησυχίαν καί
μερίμνας την βασίλισσαν ήτον ό έμ^ύλιος πόλεμος των
Ήνωυένων Πολιτειων της Άμερικής, όπότε άνευ τηςσυνε-
6
82
είας. Ή
ί'ον ήθελεν έΐτ
ούρανοϋ.(τΔένή£ευρομεν έλεγεν
βλ ;„ "- υΡ°Ρεν? έλεγεν,
δ,' αυτήν ταύ-
83
τας στιγμάς, το3το 9ά ητον απόδειξις, ότι ό Θεός εΐσή-
κουσε των δεησεων τοΰ λσοϋ της.
Ένταϋθα διακότττομεν την βιογραφίαν, παραλείποντες
πολλάς άλλας λεπτομερείας τού βίου της βασιλίσσης, κα¬
θόσον ό χωρος των όρίων τοϋ Ημερολόγιον δέν μδς έπι*
τρέττει νά προβώμεν περιασότερον. Έκ τοϋ δημοσίου
βίου της όλίγιστα παρελάβομεν, καθόσον ό σκοπός ήρών
ητον νά περιορισδύμεν είς τα αφορώντα τόν ϊδιωτικον,
ή βϊκογενειακόν βίον της βααιλίσσης, ώς περιέχοντα ίκα-
νά ιια9/ίιυατα ττρός παιδαγωγίαν.
ΕΙΣ ΛΕΥΚΩΜΑ ΚΟΡΗΣ
'ΟΡΗ άβρά, τό λεύκωμα, της μνήρης ή κυψέλη
Δέχεται μΰρον των ψυχύν καί καρδιών τό ρέλι,
Καί ώς ή γραΤα μέλισσα χαίρει άν εΰτυχήσ/],
Όταν έπέλθ/) ό χαμών, το μέλι νά τρυγήσ/],
Ούτω κ' ημείς, οτ' ή £ωη ημών χωρεΐ είς δυσιν
Καί ή νεότης εφυγε μα την μοιραίαν πτήσιν,
Όταν έσπερινον ψαλμον θρηνήσ' ή Φιλομήλα,
Άττλήοτυς τοΰ λευκύματος φυλλοστροφοϋντες
Τςτ. ~μέλι της νεότητος, το [ΐΰρον της λατρείας
Τ-ρυγώμεν, δττως τέρψωμεν τοΰ γήρατος άνίας.
Και σϋ ττυρσέ βίου τινός, άστρον γλυκύ, ωραίον !
Σΰ, δπερ τον απέραντον αιθέρα διαπλέον,
Μόλις την ροδοδάκτυλον έχρΰσυσας πρΐύ'ια^
Άγγελον 'ημαρ αίσιον καί σΰρανύν αιθρίαν.
84
Τό στάδιον σου στάδιον έαρινν]·ς ημέραις,
Ώς παν ωραίον επ! γης Ιχει.καΐ τουτο πέρας!
Όταν ό χρόνον φθονερόί, όστις τα Γιάντα φθείρει,
Λοιττόν, μαρμαΤρον άστρον μσυ, καΐ σέ είς δύσιν σΰρ/],
Χώρισε άλλων λατρ:ιών, διάκρινε τοΖι πλήθους
Τοϋς στίχους πο3 σύ άττοσττάς τοο ττατρικοϋρου στηθους.
Είναι τεκμήριον αύτοι πώς εΓτσλλε καρδία,
Έν 7] ύΓΓ/]ρχεν άδολος ή δΓ έοέ λα¥ρεία,
"Ητις τοΰ βίου ι^ύχετο άνευ άκάνθας ρόδα,
Άειθαλη καί εύοσμα στόν λατρευτόν σου πόδα.
Τοϋ γήρατος δ' ό ιταγετός άν αίσθηιια καλΰΐττ/],
Άν είς γωνίαν μύχιον ε!!;γν^[ΐοσΰν/]ν κρΰΓττ^,
Άς σβέσ/) μέ τό δάκρυον τότε ό οφθαλμού σου
Τούς στίχου; καίτηνμν/ίμι^νι.ιου έκτοϋλευκώμστάςΣου.
Ερηεστοϊ Νοννοτ.
!3ΛΛΕγ ^Κ
λυκεϊα
Τ/λ6ε, γλυκεϊα φιλη,
' Ή μοΐρα μας χωρίζει,
Ό πόνος μας άρχίζει,
Καί ψεΰγει ή χαρά.
Είς την άγκάλ/)ν έλα
Νά σε ψιλίίσ' άκόμα
Στο δροσερό οου στόμα
Άκόμα μιά φορά.
Πλήν κλαίς, γλυκεϊα
-Κι'-έμέ τα δάκρυά μ ου
Έπνιζαν την καρο]ά μ ου
. Μοϋ λείπει ή φωνή..
Άλλ'ή πατρίς τό θέλει,
Την άγαπύ/διότι
Είναι μν/)στή μου πρ£πη
Ίζύ όκ ού πονεϊ.
Ήλθε τούς ΐτόνους μ' ολους
Στιγμήν νά λησμονήσω,
Πρίν ι|ιίλη μου ά^ίσω
"Ο,τ' ή ψυχή ττοθεΤ.
Είναι πρωΊ', τ' σηδόνι
Τόν χωρισμόν μας ψάλλετ
Κ'ή §1λη σου'αγκάλ»],
Μικοά μου4 ο' άττωθεΤ.
Εύχου μακράν σου μόνον
Μή, {ιίλχ], ύπο^ΰψω.
Έγώ δέ ίν' άμείψω
Τοϋ χωρισμοϋ ^ιλι,ά,
Θά τρέίω είς τάς μάχας
Καΐ δάψνας θά.συλλέζω,
Στεφάνους όπως πλέζω
Στά μαΖρά σου μσλλιά.
86
Άν δέ ή τύνη θέλη
'Οπ'ιαΆ νά γυρίσω,
Λ' Πάντα μ'έσο νάζησω04 :
Εύτυχισ^ένος ι*ρίΰ·'
Τό αψα των πληγών μου
Αγαπη οα
"'ΟΙΛΔ:ύο ϋαί μ'αγαΐτωσι,
^ >"'ϊ Έσύ καί ή Πατρίς!
ζόχ>» ϋοτ
,ικοοι ^Ϊ3θτ
.- £), .. -> οχ ... . κ.
Έκκλησις
Τ|
οιητασ.
ποΰ μές τα στηθειά σας είνε βαθε,ιά
καρδιά μέ αίσθημα ττολύ κι'αγάττ^ ποτισμέν/].
Όΐτου δακρύίετε ττικρά καί στοθ ΐτουλιοϋ τόν πόνο
αύτούζ τούί λίγους στίχονί ιου, σ' έσά; άφιερ'όν^
Πάψετε πειά νά ψέλνετε τήί κόρηί τα στολίδια^
τα καστανά της τα μσλλιά καί τα σμιχτά της
τ/ΐ ροδισμένη όψι τ/]ί καί τή θερμή ματιά της, '
Μπορεΐ μές τον καδρί^τι^ τ ]ί νά δ/) τ^ν όρμορ
Κ'άρχήΌτε μέ τή λύρα σας καί μέ τον ίδιο τόνο
να ψέλνετε τόν άν9ρυττς> καί τόν ΐτολύ τού πόνο.
Τοϋ όρ^ανοϋ το γύρνυμα κ'ή φτύχεια τοϋ έργ
θέλουν βοηθεία σήμερα κ'εύαίσθητο ΐτροστάτη.
87
Γιά τό άγράμματο παιδι, την πς:ιναομέν/] χήρα
πρέπει συχνά ν' ακούεται των ποιητϋν ή Λύρα.
Πρέπει γι' αΰτούς καθένας οαί τραγοϋοι νά τονίση
ποϋ κάθε άναίσθητη κ*ρδιά,ρί?§ειά νά συγκινηθή.
εΤδα
δρόμο πέρασα άντιπροχθές
άπ' τό βιβλίον τϊόν ^τωχων- μιά θλιβε^ή σελίοα.
Μέσα σέ σπήτι βρώμικο,.μ-γρό, νμέ δί,χως δώ|.ια
τρείς κόραις κάθουνται τρελλαις καί μέ ά^ρους στο στόμα*
Περνα ό κόσμος άττο Υεΐ, αχ^ύ/ει καί.... οακρυζει
άλλά .... κσνείς γιά τ' άμοιρα, κανένας δΐν ^ροντίζει.
Πρέπει γι'αύτά καθένας; σας τή λύρα νά τονίσ/)
καί τ^ς άναίσ9ιτ|ταις καρδιαίς βαθειά νά συγκινήσ/].
7/βριο; 1887.
^ 31 ^Π
ΣΚΕΨΕΙΣ ΕΠΙ ΤΟΎ ΗΓΛΕΡ0Λ0ΠΟΥ ίΐΙΟΥ
υτνδ μόνος π'αρά τό γραφείον μ.ου υπό ιό άμυ-
ο"ρόν φώς λυννίας, ήτις πλτ,σιάζει νά κΛείττ, τόν
κα;ο.|Λΰοντα όφθαλ;ο.όν τ/,ς, υποχωροθ^α πρό τίίς
ς ονέι1α·/ι; ά/.τίνων λάμπρου σεληνιαίου φωτός, διει-
σο'ύοντος, ώ; ελπίς τταρ-Λ.γορος ιταροτρόνουτά μβ είς εργασίαν,
^ιά των ήμ,Γ/.λείσ~ων ·παραθύρων τοϋ οωματίου μοί». Σιγή
έπικρατεΐ β*θεΐα οΊακοπτο^.έννι μόνον ίι-ό τού συριστικοϋ
άσματο; ψυ//,ς ■περιτιεχούί/,ς έν μακαρία άγαλλιάσει τη
88
λυχνίαν, άπό τη; οποίας μετ' ολίγον μέλλει ί'σως νά κατζ
βροχθκτθνί. Μάτην τείνω ^εϊρα Ι&τ,Θείας πρός αΰτ-ίν, μά^ην
προσπαθή νά την άπο&ώξω άπό τοδ λΐιμτττήρος, έν ώ θέλει
ευρεί τόν τάρον τη;. Έκείνη πτερυγ(ζει, πτε^γίζει π«ίντοτ;&
αοΌυσα καί οίονεΐ οΊισανασχετοΰσα, ίκίτι άποοΊώχω αύτήν·>
έπιπίπτει Ινίοτε λαΰρος,.επί τα; τϊαρειάί ;/.ου, προσψαύαιισ^
αυτάς 5ιά των κτβριίγων τη;. Άθώον πλασαα ! Παυάκ.ις $
λεσε "άς πτέρυγά; τ·/;:, έ'νθα προτεα^ό^χ νά είίρτι νέαν ζω.Υ/ν 1
Άνά πάσαν εσπέραν, οπόταν ή μϊλέτν; άττόλλυΐϊΐ μετιά
πολύωρον πνευματικ-ήν εργασίαν το έ-αγωγόν αΰτ?,ς καΐ
τό σώ(«.χ καταβεβαρυ^Λενον εκ την άσχολιών τί; ήρ.έρβς
άναζ-νιτ4ϊ την κλίν/ίν, άπό της ό·^κ>*'*5:-Γτ-ί;Α;;τ^ρω'ίαν θά
έζέλθνι πάλιν άκαϊΐον, παρατείνω έ-' ολίγον τό κράτος
της εγρηγόρσει·); καί άναχαιτίζων τόν ίί^νον, τχΆτο—οι&
έν τιο ήμερολογίο) ιαολι τοίι; |/-ε'-ά τή; οϊ^οΐΛενης ημέραι;
γαριασμούς μ,ου. Ή παροΰτ»;, στ^γμγί, είνε ή συνη9·/ι;
την εργασίαν ταύτην -/.αί η^η τό ημερολόγιονμοι> άπλοΰ
λευκόν λευκόν ενώπιον (/.ου καϊ ετοΐ(Λν νά κρύψτι έν τοΐ;
κΛποις τού παν $,τι τί* έμπιστευθω. Άγνοώ
ή 9έα αυτόν μέ εαβάλλει ^ιά πρώτην φοράν ει';
μοί προξενεΐ γλυκείας συγκινησε·^ ^Ι' νχτοπο
Δέν ενθυμούμαι τί; των φιλοσόφων έλεγεν, ότι δπάρ^ο
σκέψεις, όι' ά; καί αυτόν τόν νοκτικόν τού σ κ ο ΰ φ ο ν Θ&
έ'ρριπτεν εί; τό πϋρ, εάν εγνώριζεν ότι αύτα'. ήσαν γνωσταί
εί; αυτόν. Καί ό'μω; τα; σχέψεις ταύτα;, δ; θά έο'ίσταζ·®^
νά άνακοννο'ισω καί ε'; αυτόν τάν έπιστηθιώτερον των ρί-
89
λων (Αθυ, διά τάς οποίας θά έτοεμον [λυι γείνωσι γνωσταί
κΐΐ &ϊ νο[Λΐζω ότι προσπαθούσι νά· μοί άττοσχάσωσιν, οσάκις
βλέπω τινά προσϊ,λοϋντα έπ' έαοϋ έταστν/.όν τό βλέ[ψα,
οΊν £ιστάζΐβ ποσώς νά έ«.7Γΐ?τευθώ εις τό ημερολόγιον μου,
τόν άψυχον τοΰτον φίλον ^ου, είξ ού την καρδίαν, τα λευ-
φύλλτ, ε?νε έναΐϊθταμΐευρϊνα-' τα ξερώίϊοα των αί-
μ,ου, β
των η-Λέψέίόν μου. Δύναται τις
νά~ιίίψ.φ'βΐ£'λλΐι ~ερί τίς ειλικρννείας τού φίλο^ τού, όσω ·λ%
άν ^*ίν7ΐται ούτος βτι τδν άγαπα, Ινε'. νά φοβΐτα·., μτίτίως
δ,+ϊ ώ; ιτρόί ψίλον ττιστον τω 'εκμυσττιρϊύΕται, τό είπτι α{>-
Ίκΐΐνο; ε?ς έτερον, έπίστ,ς τϊιστόν τού φίλον, καί ούτω
καί τρίτος έν άγνοία κοιν&ινός τοϋ μυστικοΰ τού. Ύ-
νπι ίτροσέτί περΐίττάσεις, κα^' άς ό*έν ο'ύναταί τις νά·
φρασθϊ) ει'ς ουδένα. 'ΑΤίν βίς^αϋτό· Ιο"ώ τό -ηαεροί.όγιόν
μου, τό οποίον άπλοθται ένώΐτιόν μο^ο λευκόν, λευκότατον,
ύσδί Οέλο* νά έλκι>σνι την εΜ-πιστοσύντ,ν μου βιά τοϋ σύμ¬
βολον τούτου τής άθωότϊιτοί, κ*Ι άφ'ού ^έν έ'χει τις νά φο-
β/ι&νϊ οΐίτε σχόλια, οίτε Ιπικρίσεις, οΰτε τταρεξγιγνίσει:, τα
ττά-ντ* 5ύνχ|ΐ*'. νά ε?ιτω κ.*ί νά έμ πιστευθή, οΊότ·. ττολϋ, ώ·
πολί» έν_έ|Λυθο; είνε ό αΛακός αου ούτος φθ.ο;.
Δέν φοβοΰριαι έκ ·μέ3θυς αύτοϋ ·προοΌσίαν καί δύναμαι νά
τω έπιβάλω, οπόταν θελτ,σχυ σιωΐϊίίν, ί νά σΊατάζω αυτώ
νά 'λαλτ'σ-/) καΐ πολΰ εϋγλωττότερον ίσως έμοϋ. Δέχεται ι:αν
δ,τι τφ ίίίω, έγχαράσσει εις την ιχν·/·'μν;ν τού πάν ό',τι τω
ζω, τό φυλάττεε ώ; ιεράν τ:αρα·/..αταθϊίκγ;ν, τό —50-
κ,ατά τής λ·ί}θϊΐς καί τοΰ χρόνου, τό άτ:οκρύπτει
ντ05 άλλοο καΐ μοί τό άκοδίο'ει πάλιν, οπόταν θε-
λ-ό«ϋΜ7ϊ άκιχαϊον, άγνάν, ζωτ,ρόν, ό'πω; τό —αρέοωκα εις αΰτό
τότε, καί ϊσω; άχόμνι ζωηρότερον, ώς ·προσλαμβάνον με-
9ο
γαλειτέραν έ'ντασιν έ* τίς τταρελεύιειος τοϋ χρόνου,
εν εί τί, ν ΐίιότητα την μέν ζωηράν άνά'Λνηοιν νά κα
ζωηροτέραν, την ίέ άσθϊνΐί νά έξαλείφτί.
Μετά πόσου πόθου κ.αΙ μεθ' οποίας άγαλλιάσεως τό 7ϊ«-
ραττρώ- νοοίζω ότι μοί [Λειίια, ότι μοί ψιθυρίζει, 6'τι μοί
ομιλεί ϊτεριτταβέστατα «ϊρί ό'λων Ιχείνων των άντικεΐ[Αβνων,
άτινα μάλλον άγαπω Χαν'λα"·ρεύα> καί ^τινα- ά'ίΤ'ίτελοΰϊΐ τα
φωτεινότερα τ·/,ιο.εϊα τοϋ α,βικοαϋ μοί» (χτα^ίου, δ~ερ 5ινίνυο«,
φωτίζοντα έ'τι νυν τ/ίλοθεν τνϊν ό«$'ον ·?,ν άκολουθώ, ν τβν
βίον μου, ώ; ο; φάροι &ί έκπέΐΛΧο-ντε; τό φώς των είς τα τ.ί-
ξΆ·ζα. τοϋ κόλπου καί παρα/.ολουθοϋντε; δΊ' αϋτοϋ τόν πρό
αυτών οΊελΟόντα ναυβάτην. Μίαν σελί^α άρΑεϊ νά στρέψω
πρός τα όπνσαι κα'ι ευθύς-μεταοέρομαι ώς οΊά μαγείοις,ε^ς
άλλου; χρόνους καί πολλάκι-ς ει'; άλλας χώρ«?, έν οίς νούρ
ναμαι καί πάλιν νά ίΊϊω τοί>; παλαιούς μου γνωρία,ους, νά
συνομιλ·/ίσω μετ' αυτών, νά χλαύσο>, νά γϊλάσω, νά $(ήΐ-
σκεόάσω, νά πράςω τέλος τα ττάντα. '(,ν|1
Ένίοτε πρό τοϋ άττοθςσω τι νέον έν τω ημερολογίωιμοί*,
οΊεζέρνομοι πολλάς των υελίνων αυτού κ«1 έν τνί άν*-
γνώτει των, έχού'ίτ, πολϋ τό έπαγωγόν, άναγεννώ[-ΐαι οιά
των άναμνηιεων, ταχέω; έξεγειρομβνων έν τνί μνί[Α·/ι {/,ου,
ώς τ/,ν ΐϊτιγΐΛγ,ν ταύτν,ν, ότε ό οφθαλμός (Λου περιέ
ολίγων λέξεΐον, γραφεισών άλλοτε έν συντριβίί
Άναγνώαωμεν αυτάς-
«Ιουλίου 12. "Ερχομβι «πό της Κλεώνης·
εύρον καθγίμένϊ,ν πρό τη: τρα-έζη; της ώ/ράν κα'ι κλ
Οί ΐλεγάλοι καί μέλανες αύτη; όφθ3ΐλ[λοί ήσαν
[λένοι ύαν.ρύων, ή κόμνι τη; λελυαένη επτττϊν άττ
έ/.ατέρωθεν των ώμων της. Έβτηριζε την κεφαλήν Ι—Ι τίς

χειρός. Εισήλθον άχροκοίτ,τί έ* τω δ^ατίω ττ,ς καί έ'σττ,ν
«-«6» αύτη;, ίνα ά»ροαβθ», διατί ένίμιζον «τι Ιλεγέ τι,
καί έμονολογει βεβαίως «νιγοαένϋ δπβ λνγ;ο.ών. Μεχρι
τή; στιγμάς έκείντ,ς άμφίβαλλβν κερί τίς άγάτττ,ς ττ.ί, ένο-
μιζον «τι ήγάτ:α άλλον χα'ι έ*εθύμουν νά μ««ω ϊιά ποίον
£*λ«« χαι έθλίβ&τα τόορ· 'Αλλ' «πό-τ·«ί «τιγμϋς '«^'^
ή ά|ο.φιβαλία ^ Ιξτ,φ^^η. Ή Κλ.ώ^ είνε άβφος, έπΡό
τό 3νομ-ά [Αβυ- *αΙ έκυ75τεν έΐΐ τίς είκονος μόν,
ι ^/.άλυητβ λά των φΧογϊρων «υτί; φιλτμάτων. Κλίώνη
' ! Κλεών/ι σοί άν
ει, κ«ν *ν £νΕυ τίί βον,θείας ήγ
βέβαιο;, βΐι οίίέΐϊοτε ίτΛ τοθοϋτον ζωηρώς θά ενε-
«λλας τθιαύΐ« χρύπτει "τος τού τό μι-
ά υπο
7ονίρο« χαί μέλανος «ίρι,ΛΛ^.τοί, ούίΛως οειχνίοντος
τ4. Οχυρόν, ·βν «««Λν 8;«, χαΐ *™? ^ έξΛαμβανέ τις
ώί-ίύρ^ιών χ«τάστΐχον τρογάστορος «αντοκώλου^ στμει-
οϋντος έν αυτώ »ιά των λιπαρδν χε·.ρών τού τάς επ ανα-
βολΐ ,ί—«ά&ι; «δ ««ντο«Λ«ία» *··." Κ^ είνε αλτ,θ»;
τοκ,Βτον Βίνε «ατάσ-τ.χθν τϊ,ς χαρίίας ^ «νθρώ.ο, με
τ***φορ«ν, «τι άντί νά «οτ:νέ? όσρν έλαίω. χαι χρομ-
μύων, Ιξέογεται ά.ό των λ,υχδν αύταϋ «*£*«« >επτον,
λ^τότατον'ίρω^, ώς έχείν», δ«ρ ένυπϊρχεν εν «ϊς τρ«-
φ«..^ έ-ιείν»; &τ:άρξ«η, τίς Κ>εώντ.ς Κλ«ρ»««, Μ*ρι-
κ«6, χ^ν τα όμματα αν«γράφοντ«ι Ιν -ο τετρα6ιω τούτω.
Είνε κ,τάατιχον 6',ερ «ρ.λ.μβάν.1 τό παρελθόν, το -ρον
£4 άθώ*ο« όαοιάζει χ«λ.ιίο«-
92
-ιον, έντός τοο ό-3ίου βλέπομεν κ,ατά βούλαν οϊφό?ο»ς
είχόνας, αρχινά άν^ρψμϊν έναλλάξ τού; κρατούντα; '««-
7«ς μίτου;, το^τέο-τι νά στρέψω-Λεν τάς σελίδας αΰτοϋ.
Αί
^ ρ ς ς [υ
««Ρίεργοι -εριχέτεια* τον βίου μου, αλαι αί άρντίσει»;ν«4-
τοϋ «&ρ{-οντ«, έί« ϊ,ντ,θρο.σμέν»», Ιντα; των βλίγων τού-
τ«ν «λ,Ίων τοϋ -^ερολογίου μοο, δπω; ΐντός τοΰ στβνοϋ
χωρου τοϋ νεκροταββίβυ ζψνΑζτη τεθαμμένγ, ή κάνιΓ δλο-
κλ·/·ρων γενεών. "Α ! τό™ οοβοΰ,
Ιρεμω επί τη ίίί, ^-,. Δέν εΤ[Ααι χ ^ άνθρ
νων, των ζητβόντβ,ν νά έξαλείψωσιν «-' αίτών
αν«ρτ;σεω;, δϊϊω.: μ4 άναγχά^ται νά σ-ρέψτοο. τα βλέ>-
ματά των -ρός τα ο'-ίσω, προ; τό παρελθόν αυτών. Τουναν¬
τίον άγαπώ «ίτάς καί τρέ?οαα-. σχείόν έξ αυτών, ^ν ο>τ
ί
ό«
γινεται έν τω βίω μο«,
ίί
{,β4 τ·^ ά'-,εσον έκβίνων
επίίρα,,.ν. Εντέυθεν £ξ,γεϊτίί1 ή άγά::, χϊ1 ή ^ν
τρε?ω -ρός τό ήμερολίγιόν μου, τό πεεικλεΐον έν το'ϊ; κόλ-
ποις τού, όλας τοϋ βι'ου μου τάς άνβ|4^σίΚ. Φοβοϋμαι μή
««λ.σωβδτό, όπως φοβοϋαα·. ^ιά την ερωμένην ,χου καί
τοαγαπώ εξ ίσου, «_ν κα1 το-; γβλϊνού. ^^^ χ_
μου;. Δέν ^νασθε νά οαντα,θίτε μίτ* -0—ς τ .^ χβ1
Βς ανοίγω το χέ*ρΐνον κιβώτιον έντό; τοϋ ό-οίο.
ται. Δέν ίύνα;,αι να προ,αρ.,ό,ω την χλΛβ« ^
β?°υ αώ μ^ καί άναπνέω τέλος, 'πά-
ίω, «. Οο άνβιχθ? τ6 ^.^ ^ ^_
εί; τ,ν Θέ«ν το.. Τό ^νΜ τότε ,,[ τάς ^
^τό μ,,' άνεκ?ρά*του άγαη-.άσεως Μοί-
93
«τρίΊρω τάς σελίόας αύτοι» καΐ στααατώ εναλλάξ ότε μέν
επί- τοότοΊ)1, - δτέ δέ έττ' εκείνον τοϊι σ-ψείου. Μία σελίς [/.έ
κάΐΛνεΗ-'νά'-σ^γκινώμαι, ετέρα νά γελώ, αΰτν, μοί προξενεϊ
ήοον/ίν, επί τνί άναμννίσει κ,αλνί; τινο; πράξεως, $* έν τω
βίω μου έτέλεσα, έκείννι μοί «ϊιεγείρει ττ,ν ευθυμίαν, ή πρώ-
τ»ι {£8 κάμνει >νά βνϊΐβοπολω- ή ίβυτέρα »ά σκέπτω|Λαι.
Π*ντοΐαι (ΓΛβψεις, οΊάφορα αΐσθνίμοττκ συρκρύρ^ΐτνται, βυγ-
κροόονται, οΊα^έγονται καί χατατίνίγουσιν άλ7>ν,λα οίίτωις,
ώστε" ·ά7τοτελϊϊτα'. θαυ[λάσιον |ο·.θ3·7αίκον, ού εγώ μονον /.ατ-
έ)^** τβ^{ί9σ·»ι>κ>ν, καΐ σ-ζο ^έν έπιτρέττω ε?ς οϋιϊέ^α άλλον
νά"ϊί-/ι, διότι είνε ή φωτογραφία τ·?,ς ψι>γης ,κ-οο. Καί σΊα-
τ·/!ρ5 βΰτό ^ιά τό γήράς αου, (ϊιότι έν τ^ ήλικία έκείννι,
&' ·?|ν δ %ν$ααιτ:ος άπόλλυσι πάσαν έλπίόα, καθ" ην τα
ριετά ιιπχγ»τώοου;"ψο^ρότν;7ο; ττεριστοινοϋσιν «ϋτόν,
καθ' ?,^ άποζενοίται πάντων των περί. αυτόν, εχει ανάγκην
παρηγορίας καϊ, τνΐν πρηγορίΐϊν ταύτ/,ν θά είίρνΐ έν ταΐ; ά-
σι. τοϋ παρε7,θόντ»Γ,3> αί'τινε; θά τυνδ'έωτιν εισέτι
λο.χ ;;οτ- .'3 νο.'3 ι.·';;γ
επί τούτω τοϋ ιτά~~ου [/.ου. "Ημτ,ν μικρόν
πχΐο'έσν «τΐ^αΙ^χιζΌν ·έπΓ των νονάτ.υν αύτοΰ βυθίζον,
όΐίίΕρ.ς ^ ελάαοανϊν άνά /εϊρας τα μικρά μο.) ίάκτυλα έν
τ^ ν/εΛ)/.-?, καί μακρά τού γενειάίι. Ή μθ:φ-/ί τού τ,το γαλτ'-
νίίς, σοβαρά, άτάρα/ος. Οοιϊέν συνεκίνει αυτόν, ουτΐ τα 5α-
κρΰά [ΐοΌ, σδτε οί γελωτές μοο, οΏτε αί παΊδΊαί ρ.ο·υ· έφαί-
νέτ-οζένος πρός παν το περιστιγοΰν αίτόν, κίορός πρ6ς παν
δ,-η άπό τνίς πρωΐας μέχρ·· τηί εσπέρας έβλεπεν.
Ή κατάστασις αυττ, ίτο συν/,θη; δΊ' αυτόν. Καί ομως
94
υπάρχον στιγμαί, καθ" άς ή άίράνίΐά τού έκείννι ήφχνί-
ζετο, οί τεω; άκ'.ν/,τοΰντες |ο.ϋς τοϋ προσώ-κου αυτού ελαμ-
β«νον άλλοίαν τινά ιτχϊιν, αί ττζρε'.αί αυτοϋ έ^αιθρΰνοντο,
έρύθρνιΐΛα άνέβαινε καί. ενεφανίζετο έπ' αυτάς ίιαχέον έκ¬
τακτον γλυκύτ/,τ* έ~ί τοϋ ττροσώπου τού, ώ; ή έςαίφννΐί
έν τΛ ο^ρανώ -ίμρϊνιζ*ο*ένη /.«Ι χρώρΛτίζουσα αυτόν ϊρις,
αί λευκαί τί; γενίΐάο*ο; αυτού τρί^ες' ήνωρθοϋντο βοιτρυ-
χιζήχεναι καί οί γερονιικοΐ α^τοΰ οο&χλμοί, οί εμφαίνον-
τες τ/,ν γαλήνην καί τί;ν καρτερίαν, έπλτ,ροΰντο αιφντ,οίως
ίχκρύων, ίε«νύοντες ούτω την ειω~ρ·.κ·/ιν Τίϊς ψυχί; τ"α-
ραχ·/ίν. Κα'ι ή ιο.εταβολ'/ι αίίτη εγίνετο έπ' αότοΰ, όζτάκις
έ7>άμβ»νεν άνά ^βΐρβί ρ.ικράν τι κιβώτιον έ/- καρύου ξ'ίλου,
ενοοθι τοδ οποίον ουδέποτε κατώρθουν νά μύίθω τι εκό¬
πτετο, ^ιάτι -{ί,έ -άπεάίωκε Χπ«οτοίτ' "άνοίξει τ6 ττολΰτιμον
'·)-*Η[Λϊ)ν πολύ περίεργον πα'.δίον, κατά ττ,ν Λέρί^τωσιν ·ο^
ταύτ/,ν ί; οΊαγωγή αίίτη τοϊι ίτάππου μου έ{/.εγεΘυνεν επί
τοσούτω τί;ν ϊ—ριεργίαν ;ο.ου, ώιτε ν-μέραν τινά κατώρθωσε
νά άφαιρέίω έπιτνιο'είως άπ' αϋτοϋ τν;ν κλεϊο*α τοΰ -/ιβω-
τίου έκείνου καί ν' άνοίζω αΰτό. *Ηλπιζον δτι θά ευοω εν
αύτω γλυκίσματα, σακχαρωτά, παιγνίίια, παν δ,τι τέλος
ή ·παιί'/.ό μου φανταοτία ήο"ύνατο νά συλλάβτι. Όποία δμως
υτΐτ,ρξεν ή έΆπλτ,ξί; μ,ου καί όζεΐος νευρικ,ός γέλω; μέ κατέ¬
λαβεν, δτε άντί πάντων τούτων εύρον έντάς αΰτοϋ [Λΐκρόν
τό σχίμα καί πενιχρον τετράοον ε'πί τοϋ εξωφύλλοι» τ^ϋ
όποίου άνεγινώυκετο ή λέξις Ημερολόγιον, καί ου
αί σελίΰες νίσαν «υκνώς κακογεγραμμέναι οά μελάνης, ή'τις
έκ τοϋ χρόνου εΐχε καταστ·?ί άχρους. Ανέγνωσα έν τάχει
μίαν έκ των μάλλον εύαναγνώ«ττων ιελί'ίων, έν -^ ττοοΰκειτο,
ώ; ενθυμούμαι, περί ερωτο; καΐ αισθ/,μάτων, πρχγμάτων
τόχε άγνωστον είς εμέ κ,αί λές,εων μή έμ-εριε^ομένων έν
τω λεξικο μου, καί είτα μετά περιφροννίσεως συνοδευο¬
μένη υπό γέλωτος τόσω ή^τ,ροϋ, ώστε μικρόν ίεΐν συνε-
λαμβκνόμνιν υπο τοΰ έ~'στρέφοντος τΛ—ΤΛ'ί μου επ' αϋτο-
φώρω, έ'ρριψα τό άστ,μον οΊ' έ|ο.έ έ/.ξ.ΐνο τετράοΊον έν τώ
κιβωΐίω, χ.αϊ σψ'/λίσας αϋτό έθεσίί τν,ν χλεϊοΌ. είς τό μέρος,
άφ',οί» την είχον άφχΐίέσει. 'Η^ννάτουν τότε ν« έκ.τιμν·ιΐοι
τόν,^σαυρόν εκείνον, όστις άτςετέλει την ;ο.όνην/3νϊριθ'ο7ίαν
το,ίί πά—που [Αθ'-ί, "ίν ούτος ήουνήθτι νά σώσγι έκ τοϋ ναυα-
τοΰ βίου τού, κ,αί -^ν έν/ισμ5νίζετο ·πολλά·/.ις νά κατα-
κ,αί βλέπ71. Άλλ' δ|Λως μ,ετά πάροδον άρκετοϋ γρόνου,
ότε.· πλέον έ^ τοΰ πάππου υ.ου ο^5έν έσώζετο, άνειο.ννίσθνιν
τοϋ ν^.ερολογίου τού, άνεζνίτν,σα αΰτό, κ,αί τό ανεύρον μετά
πολλοΰς κόπους, έρριμμένον μεταξϋ πολλών οι/.ογενειακ,ών
έγγράοων_είί_γωγίαν ν.τινά, τνίς Οικίας μας καί τροσί'.ωρ'.-
(7[Λίνον ΐσω; είς την οια τοϋ πνρό; εξαφάνισιν. Μετά με¬
γάλας συγκινΛσεω; καί βεβασΐΑθϋ, ώσει έποίουν άνακοιο.ιδ'ν-,ν
τώ λείψανον,, α^τοΰ, τό ανέλαβον έκ τίς γωνίας έκείννι;,
τό έ"σω7« έκ, τνί; άφανείας χ.αί τίς καταστροφάς καί τό
φυ^νάττω. ως θ« έφύλοιττον καί τ/,ν ει'κ.όνα αΰτοΰ γ.α.1 ψά.-
λιστκ μετά περισσοτέρας άγάπνΐί, διότι έκείνη μοί άνα-
μιαν-^σ/.ει τό εξωτερικόν αΰτοΰ, τ·>,ν μορφήν τού, έν ω τουτο
μοί, ^εικ,νύει τόν εσωτερικόν ^άππον μου, τάς ίιαθέσει;, τα
ί{/.ατα3 ττ.ν ψυχ·/;ν αϋτοϋ.
Όποιαν ή^οντ,ν αίσθάνομαι τγ,ν στιγμήν ταύττ,ν, δτί
άνζλογίζομαι ότι κρατών τό ημερολόγιον μου περικλείω
96
έντός των χειρών μου ολόκληρον τό παρελθόν μου, ότι ού-
ναμα·., ρ'πτων *ν βλέμ|Α* επ'αυτου νά άναπαραστ-Λΐω οιά
τη; αναγνώσεως τόσου; έ'ρωτας λησ|ο.ονηθέντας ηοη, τόσας
λύ-ας ρυτι&ωσάσας προΐ,όρω; τό μέτωπον μου, τόσου; κιν-
ο"ύνους, οΰς οεξέφυγον, τόσα προαισθνί'Λατα ματαιωθέντα
πλέον! ΤΩ σεϊ; έρασταΐ, ο'ίτινε; εΰρίτ/.εσθε νί6ν» έν τω
πρώτω σταδ"ίω τοϋ ερωτος, ώ σεΐς εΰαίσθϊΐτοι κόραι, ών αί
καρσ'ίοα τό ττρώτον τ'τρώσκ,ονται ϊ>~' α'ϋτοϋ, ώ σεΐς σύζυγοι,
οΐτινες ιίιέρχεσθε ειιέτι τού; πρώτους τοϋ αέλιτος μνίνας,
ω σεΐς εΰαίσθτ,το'. χ.αί ποΐ7ιτικαΙ κ.αρο'ίαι, αΐτινες συνηνώ-
θητε νί^τ, οΊά των ίερίον τνί: φιλία; ίεσμων, ώ σεϊς μελαγ-
χολικοί καϊ βυρώνειοι γα^α-Λττ,ρες, ών τό δνειρον δΊέλυσε
καϊ κατέστρεψε ττ,ν ευτυχίαν άπιιττος καϊ ά—αίσιος σειρν;ν,
ώ σΐΐς έςόριστοι οί πλανώντες τα βτ.αατα μακράν τίς πα-
τρίοΌς κ,αί των προιφιλών ύ|χών υ~άρξεων, άκ-.ύσατε την
συμβουλήν μου : συντάξατε Ή μ ε ρ ο λ ό γ ι ο ν καΐ εσεσθε
«ΰτυχεϊς. θά ίύννισθε νά έκμυστ·/·,ριεύϊ·,σθε είς αϋτό άνευ
■φόβου τοΰς ερωτάς πας, νά εκιρράζητε τού; μυχίους οΊαλο-
γισμούς σας, νά στ,μ,ειώνητε εί; τάς 'λευκάς τού σελίδας τα
όνό|Αατα των έρωμένων πας, των φίλων σας, τάς λύπα;
υμών, τα συν,βάντα της ημέρας, το·ΰ; κινδύνου; ούς δε-
φύγατε, τα πά^τα τέλος. "Οταν ίέ μετά παρέλευσιν ^ρόνου,
•δτε θά είσθε άπηλλαγμένοι δλων εκείνων των παθών, των
κατεχόντων σημερον υμάς, φυλλολογη'σατε τάς σελίδ'ί'ς
αύτοϋ, θέλίτε αίσθανθΐ, την ήδΌνήν εκείνην, ην καί έγώ
δβάχις άναγινώσκω τ6 ι'οΊκόν μου αΐσθάνοααι.
ΑΡΓΥΡΙΟΣ ΤΑΡΠΟΧΤΖΗΣ
Δήμαρχος Έρμονιπολιτων
ΐ846-ι848.
Δέν ευρέθη ή εικών.
ι—
97
Σέ άγαπυ, ώ ημερολόγιον {/.ου, σέ άγαπώ. Σΰ εϊσαι
■οΊ' εμέ δευτέρα έρω{&έντ;, καί —ρός σε ερχοααι τό εσπέρας
νά εκ[Λυ"γιρευθώ, κ*ί οταν νέφος μελαγνολίας σκ,ιάζν) τό
πρόσωπον {/.ου, καΐ δταν ή χαρά φαιορύν·/) αυτό, καΐ' δταν
η ά—ογο/,τευσις κ,αΐ ή άνία κατέχνι την ψυχήν μ,ου, καΐ
δταν εφειις πρός την εργασίαν μέ ώθ-?ί επί τοΰ γραφείου
τούτου. Οΰίέν μέ κωλύει ά πό τοΰ νά σέ βλέπω, οΰτε αί
βιωτικαί άνάγκαι /.αί αί μέρ'.μναι, ουτε αί κοινωνικαί συν-
6ί/.«ι καί ^■έθιμοτυττίχ, οίίτε ή θύελλα καί ο παντός ουτε
ό χειμών καί το ε^ρ. Εϊσαι ό -ιστότερος των ς^ίλων μου,
λαλεΐ; εϋγλωττότερον παντός άλλου, μέ καταπραθνεις ό=ά-
κις ειΐλαι ώργισαένος, μέ παργ,γορει'ς έν -:·?, θλίψει (/.ου, μοί
■ο'ίδ'εις συμβουλάς, οσάκις έχω άνάγκν,ν αυτών, άντλοϋν αύ¬
τάς έκ τοΰ παρελθοντος, μέ ενθαρρύνει; ο'ειλ'.ώντα χ.αί μοί
παρένεις εργασίαν, οσάκις κ,αταλαμβάνομαι υπό άνία; καί
ά-αγοτ,τεύσεως. Ημερολόγιον μου σέ έπαναβλέπω, χαϊρε !
"Αφε; καί πάλιν νά σοΐ έκμυστ/.ρευθώ, νά σοΐ μεταίιόσιο
τάς σκέψεις μου, τα «ί'σθτ,ματά μου, τάς θ>ίψεις μου. Γνω-
ρίζω ότι δ"έν θά μέ προοώσν;;.
Έν ΠειραιεΓ 1887.
ΑΝΤ. θ. ΣΠΗΛΙΩΤΟΠΟΤΛΟΣ.
χ-—~>ΐ
ΣΩΣ ίέν είναι άπο σκοττοϋ νά δΊαλάβωμεν οίγχ
τινά περί «Λέσχτ,ςϊ καί τοΰ προορισμοϋ αιΐτϋς,
- —- ^.3 "ράγματος καί λέξεως άρχαιοτάττις, ιτερικοσμ,ού-
στι; τάς άρχαίας -ΟΑε-.ς, έν αί; ό ιτολιτισμδ; κα'ι έξευγενι-
98
βμός τοϋ άνθρωπον έν άλλοία πολιτεία καί κοινωνία εΐχε-
φθάσει εί; βαθμόν ίίψιστον κατάΤά; τότε αρχάς τάς βλέπου¬
σα; έν Έλλάίι τό ανθρώπινον γένο;.
Πρό οΊετίας ή ε'ντιμο; Έ?ορεία τής έν Έ?υ.ου-ολ« Λέ-
σχνις «Ελλάς» ίΜτχτχ χβΐ'σοφώτατα οΊεϊοΈ χαί έθέσπι-
σεν, είσαγαγοΰσα τάς εσπερινάς έκείνας δμιλίας δχι ώς νεω-
τΐρι-Λν, ίιότι τουτο ά-άίει -ρός τόν δρισμόν τϋς Λέσχτις,
«λλ'ώς αναχρονισμόν, έπιτρα^τω μοί ή λίΕις, κατανοΐί-
β«β« αχριβέστατα τόν προορισμόν της Λέσχτ,§·^ις γενν/,-
«Ι άνα,.τ-,χθεϊσα έν τη αρχαί* Ελλασ,, έκχλ^οοϊ
ις —μ,ρον τον σκο_ον α,τ.ς ^^ τ.ν φ[λαρχα:ων
καί φιλομύθων συνίρβμητών «ύτης. "Οθεν οΐκιιάς καί άυέ-
ριστος ί~ίλ«τ» 0 ε'-αινος είς την πρωτοβουλίαν τή; τοτε
εντίμου 'Εφορείας. ,-.-ϊ.χλ
Κατά την άρχ^^τα δ 5υνοικισμός άνθοώπων 5ιά νά
θεωρίαι καί όνομαζητβι ,Πόλις» ώφειλβν άπ«οαιτ·/!τως νά
εχ·? τέσσαρα συστατικά. ά) Άρχεϊον, έν φ έφυλάττοντο οί
νομοι, τα γ,,γί^η, β', συνθί5χαΐ; κα1 έν γέν£( τ^ ^^
σιον έγγραφον, ό'θεν καί «Γρ«μ«4«το?υλακιον], -ροσω^ά-
ζετο. β'.) Γυμνάσιον, έν ώ -οοηλείφοντο καί έξ-/,σκοϋντο τάς
σωματικάς γυμνάσει; ο -αϊίε;. γ/) Θέατρον/ έν ώ έ(Λπρά.
κτως εόιοα^ετο 0 λαό; χβί σύ|Λ_ασα ή κ0ινων,α ^ν θ ,
6ον της αρετη; καί τόν στιγματισμόν της κακία;. Τα έν
Δηλώ «ρ,κ,ηέ; θέατρον οί σ-ψερ,νοί Μυκόν,οι προσονομά-
Δ«σχ«λϊιό> ^ρ^^^ &Μ ποό ά.
τ* εάτρου ίέν ^—,5βην νά ε2 ^ ^/ [
,ον ένθα σ.νανεστοέ?5ντο οί .ολϊτα, καί ξ
θημ^νΑ- 2ώ ίψ
^ ών ίςλΤιψ(ας,
Έκτό; των τε,,άρων τούτων άπ«ρ,ι,Τ;Των 0>ν ^ »νο.
99
μασίχς ((Πόλις» παρείποντο πλεϊιτα δσα στοιχεΐα εμπε-
δοΰντα, κ,αθωραΐζοντα κ,αί σοντελοϋντα πρός ευδαιμονίαν
καί εΰεζίαν των κζτοίκων τή; πόλεως, οίον ναοί, βωμοί,
στοαί, έξέδραι, άγά'λμ,ατα, συιο,-λέγματα, άνδριάντες καΐ
λοιπά ζώντα μνημεϊ» πρός λατρείαν, διδασκαλίαν καί μί-
μησιν.
Άλλ' οί άρχαΐοι ·ίίντλουν το θάρρος καί το μεγαλείον
τη; ψυχνί; ίλ. της αρχαιότητος· διότι, ώς γνωστόν, ίέν
υπηρχε γωνία γής Έλλνινικής νά μ,ή ε/νι τάς άναμντίσεις
αύτη; εις θεού;, ήρωας, νυμφας, ί;μιθέους καί τα τοιαϋτα.
"Επρεπε λοιπόν έξ άνάγκη; νά συνέρχωνται που, /.αί νά
οιαλέγωνται πρό; δ"·.αιώνισιν περΐ των σπουδ'αιοτέρων των
άφορώντων εις την κ,ατχγωγήν αυτών, είς την πολιτείαν, είς
την θρησκείαν. Καί τοιοϋτο κατάστημα ίτο ή Λ έ α χ η,
ό'τι ((ενταύθα συνιόντες τό αρχαίον τάτε σπουδ"αιότερα οιε-·
λέγοντο, καί όπόσα [ΑυθώοΎι.»
Τοιούτος λοιπον ήτο ό προορισμός τής Λέσγτ,ς, καί τοι-
οϋτον διετύπωσεν καΐ έπανέφερεν άξιεπαίνως πάνυ ή προκά-
τοχο; Έ-ρορεία.
Ή ίδρυσις Λεοχης είναι σύγχρονος μέ την Ελληνικήν
ίθαγένειαν. Οίίτω βλέπομεν τόν "Ομηρον εν Μελανθοΰς λοι-
δοροία πρός Όδυσσέα ότι εδήλωσεν.
» Ούδ' έθέλεις ευδειν χαλκηϊον ές δόμον έλθών
ο ήέ που ές' Λέσ/τ,ν, άλλ" ένθάδε πόλλ' άγορεύεις.ί
Τοιαϋτα ίδρύματ* Λέβχιπς ίσαν πολλά άνά πάσαν την
Έλλάδα, ώς άναιρέρει ό αύτόπτ·/·,; Παυσανίας πεοιηγηθεΐς
την Β' μ,. Χ. έχατονταετηριδα.
Οΰτω; απαντώμεν είς την αρχαίαν Σπάρτην δύο Λέσχας.
την μέν των Κροτανών εισί ο'έ οί ΚροτανοΙ Πιτανατών μοί-
ΐοο
ρα. Έτέραν δέ χ.λουμέντ,ν Π ο ι ν. ι λ τ, ν, ένθα κατά τΛ-
σ*ν π-.Οανότ/,τα έοόά«οντο οί νέοι £*« στόματος τού; νό-
μους τού Λυχ.ούργου πα:ά των γερόντων.
Έν Άθ-ζίναι; *βν απαντώμεν Λέσχτ,ν, ί,ότι ή π0λι; ϊ-
7Ρ1.· ?8ίΓων &ων «"ν.ντβ.ΛτΤι?£&Η. ίλλως τε Χβ1 ^έν
«χολαζο, εκ τών θεάτοων .αί των ίι,.αστ,οι'ων· γνωστόν οέ
ότι οι^ Αθν,ναϊοι «χελ^ν;ον λβλ(σ—ροι „. Διό ^^^
τον γεροντ, Σω.ράτ,ν χερι^>.£γοντα —^ ΟΒβίβίιί ^
«ι •«θ,.ενόν —^ ί πα?ά τά 4ιβυγί. ν ,^τα το. ,Ιλΐ^ο.
ΤΙ υ« τν,ν φΛίξ,νβν σκιάν χλθερας -λα,άνο., «-«ρτί^οντα
Λε^ν. , Καί τού; θ,,αυροϋς ,ών -άλαι σο ών άνίοώ
~: -εϊνοι -,ατα,-ον έν £ιβλίοις ^^ ,^,^
οί; ?ίλο,ς διέρρ,,αι, χ4ν τι δοώ ά 9όν
γ, .αί ρέγ« ^ίζο^ ^ ^ Τ
Λ φέλιμοι γιγνώμεθα λ.
• - ρ ι ο ν τ* Ά-Λλωνο;, κ,Ι 4τΛβδντβ „: 'Πβθίϊ6β1 Λ.
ε5)> ε,-το; τών άναριθ-,^ν άγαλριάτων κα1 ^?ιάΖν
«τος των ^..καλλεσ,άτων θ,,α.ρών των Σι*ιωνίων, τών
Σκρ,ιων, των Θ^ίων, των Άθ,ναίων, των Κνι^'ων τών
Ποτιοαια™ των ε'ν θρ,«,, των Σν,ρα,οοσί^ ^ τών
-ολ«πλτ,θ«ν στοών των διαφόρων Έλλ,νικών -όλεων έ.τος
- γΡ?ας Ι,ον των ΠοΧυγνώτο.; «^, ^ ,*
Ή Αέ
3Τ,
ι τούτον Ισετ
νά «,
^
101
εντευκττ,ριον, ένθα τυντίρχοντο «~ό περιτών τοΰ τότε γνω-
ΐϊτοϋ Κόιμ,ου οί "Ελλν,νε; ά πό εϋλάβειαν καί πρό; θέαν κα'ι
εΰχαρίιττιΐιν, /.αί άττό συμφέρον -/.αί ίδιιοτικόν /.αί πολιτι-%
/.όν, οίκος π α ν ελλ νί ν ι ο ς, τόν ό~3ΐον άφιέρωιαν οί Κ ν ί-
ο* ιο'., φιλοτΐ(Λ·/ιΟέντες νά καταστ-ήσωσ'.ν αυτόν ώς οίον τε
τερπνότατον ένο*ίτϊΐμ.χ έ·—ί πλούτίο -/.αί /.αλλωπσμίο·
Προτεκλν,θη δέ Π ο λ ύ γ νω τ ο ς ό Θ ά σ ι ο , έξονος γρα-
φεΰς, σύγχρονος τοϋ Φειο"ίοο, δίτις άνατταρέιττ.σε οΊ' εί/.ό-
νων έν τ·7, Λέτχνι ταύτγ των Κνιίίων αχασαν τ·»ν 'Π.ιάία
καί Όο'ύισειαν τοϋ Όμνίρου, συ[/.τ:ε~λϊ,ρωιαέντ,ν ί»-ό των
ττοι/,τών Όμ/Γ,ρου, ΰ~ο τνίς ποινίσεω; Μινυάδος κα'ι των Νό"
ιτων, ά—ό τα Κύττρια έ~νι, υτ:β τοϋ Σϊΐαινο'ρου έν Ίλίου πέρ-
τιοι, υπό τοϋ Λέσνεω κ«ί Άονι'λόγου.
"Ήτο 9αϋ|Λ7 Οαυ^ί/των ή γραφτ, αίίτϊ], καθότον «το μέν
σύ|Λτ:αν τό έν ^εξια τ·?,ς γραφΫ,ς "Γλιό: τέ εστίν έαλωκυΐα
•/.αί άπόιτλου; ό Έλλήνων». Τό ιΐΓέ έτερον ρ.έρο: ττ,ς γραονΐς
«τό έξ άριστερας /ειρός, έιτιν Όίυσσεΰ; καταβεβ·/-,ν.ώ: είς
τόν "ΑοΎ,ν ονομαζόμενον, ά'ττΜς Τε'.ρεσίου ττ,ν ψυγν,ν τερΐ
τί,; εί; ττ,ν ο:>;:ίαν έττέρτ.ται οωιτ,ρίαςΐ). Ή ·—ρός τα άρι-
ιτεοά αυτή εικών τταρί'ίτα, ώ; ήθέλομεν εϊπει σ/μερον
«τόν κ ά τ μ Κόσμον)). Έν ταύτνι άναπαρίσταται ή
Δευτέρα παρουσίχ. Έκεΐ εβλεπέ τις τού; φιλο-
στόργους καί θεοοεβεϊ; παΐίας έν τό·~;) χλοερω, έν τόπω
άνχψύζεοος, ένθα ά-έ!»ρα π?.σα λύπτ, -/.αί στεναγμός. Τοΰς
ο*έ '.ερο^ύλου;, τοϋ; ,άιεβεΐ; καί άίίκου; έν "ΑοΌυ κα·/.ά
άναττιυ.τλδ'ϊΐ. Γυν-λι 5έ ή κολάζου-τα αυτού; φάρμακχ άλ-
λα τε καί είς αϊ/,·'αν οίδεν άνθριόπ&ιν.
Ή γραο>, εχει ούτως· (ΐΤίωρ είναι ·κοτιΐμόί Ιοικε,
ο*ηλα ώ; ό Άνέρων, καί καλαμοί τε έν αύτω πεφυκότες,
102
καί άμυίρά ούτω ο1-/! τι τα είίγ) των ϊχθύων σκιά; μάλλον
η ιχθΰ; εικάσεις. Καί ναΰ; εστίν Ιν τω ποτα[Λω, καί ό
αορθμεΰς επί ταΐ; κώπαιςϊ. Τόν Χάρωνα ό Πολύγνωτος
έΤγραφε γέροντα. — Έν τ·?| πολυτιμοτάτϊ] ταύτνι γραφ'ί
((εισίν ίερεΐα οί έταϊροι τοϋ Όίυισέως Περιμ/'ίνις καί Εΰ-
ρυλοχος φέροντες- τα ίέ Ιττϊ μέλανες κριοί τα ίερεϊα. "Ε-
γραψε ίέ ό Πο-λΰγνωτος Έλπτ'νορά τε καί Ό^υσσέα ο%ί-
ζοντα επί τοίς ττοσίν, έ/οντα υτεέρ τοϋ βόθρου τό ζίφος*
καΐ ό Μάντις Τειρε,σίας χρόεισιν επί τόν βόθρον μετά ο"έ
τόν Τειρεσίαν επί πέτρας η Όιίυσσέιος [ο,νίτηο Άντίκλειά
εστινϊ. "Ωστε ό θεοσεβέστατο; βασιλεύς τη; Ίθάκϊΐς. ιτρό
τρισχιλίων έτών επίστευεν είς την άφελεστάτν,ν ίίίέαν ότι
αί ψυχαί συν/ίντώντο ε:; τάν "Αίνιν ! — Άλλ' ^γρ*ψε καί
άλλον τινά Εΰρύνομον. Δαί|Λθνα είναι τίον έν "Αίου
φασιν οί Δελφών ές·/!γνιται τόν Ει;ρύνο;./.ον, καί ώς τάς σάρ/.*;
περιεσθίει των νεκρών, μόνα σφίσιν άπολειπων τα όστά».
Εί^ε οέ μορφήν κ»ί σχίίαα τοιούτον. ((Κυανοΰ την χροαν
μεταξύ έστι καί α,έλανο;, ό-οΐαι καί των μυιών αί πρός τα
κρέα εισί προσιζ'άνουσοπ, #τοΰ; οβ οίόντας φαίνεί, καθεζΌ-
μένω ίέ υπέστρωταί οί ο'έρμα γυπός».
Άλλ' ό Πολύγνο^τος· πρός τέρψιν καί σΊο'ατκαλίαν συν-
άμα έν τνί άιίτη ει'κόνι πβρέστησε κβί άνο'ρα καθτ'αενον,
έπίγραμμα δέ "Ο κ νόν είναι λέγει -ίόν άνθρωπον πεποί-
νΐται μέν τ:λέκων σχοινίον, παρέοτνιχ.ε 5"έ θνίλεια όνος υπε-
σθίουσα τό ιτΐ—λεγμέ-ην αεί τοϋ σ^οινίο.υ. Τούτον είναι τόν
"Οκνον φίλεργόν φασιν άνθρωπον, γυναΐκα ο*έ ε/ειν ^απα-
νηράν καί δ—όσα σΛλέξαιτο εργαζόμενος ου ττολΰ άν ύ¬
στερον δπό ε/.είνν,ς άνν-λωτο;).
Επισφραγίζει τ-λ,ν ■—εριγραφν;ν τίς εΐ/.όνος ταύτ/,ς έν
ΐο3
έπτά ό'Άοις κεφαλαίοις ό Περιτ,γγίτή; οΊά των εξής : «Το-
σβεύττ) μέν πλίθος καί εόπρεπεία; είς τοσούτον εστίν ήκουσα
ή τοϋ Θασίου γράφη!.
Έν γένει ή εί*ών αυτή τοΰ Πολυγνώτου έ'χει πολλήν
την όμο'.ότητα πρός τάς εί/.όν*ς, τα; οποίας φέρουσι σήμερον
οί προσκυνηταί (χατζηδες) άπό τα Ίεροσόλυμ,α.
Τοιούτον εν συντόμ,ω ήν τό κ,ατάστημα των Κνιδίων έν
Δελφοΐς, τό έπονοΐΛαζόμενον Λέσχνι, |μ~νίον τόν σεβασμόν
•πρός τάς άρχαίας άναι/.νόσει; κ.αΐ ττ,ν οίασκαλίαν πρός
μίμησιν καί έπίρρωσιν τοΰ έθνικοϋ φρον/,ματος.
Εις τοϋ; Δελφοΰς ίέν συν/ίρχοντο οί "Ελλ-Λνες ε/ ώρι-
«μέννι ώρα. τοϋ έτου:, όπως εν Όλυμπία, κατά τετραετίαν
περί τόν Ιούνιον οΊαρκούντων των άγωΎων επί πέντε ημέ¬
ρας, κατασχ.Υΐνοϋντες έν υπαίθρω, καί τούτου ένεκα έκεϊ ο"έν
απαντώμεν Λέσχν,ν, άλλ' εις Δελφοΰς ένθα ύπΐρχε τό
χρ νι α τ τίρ ι ο ν συνέρρεον αδιαλείπτως άνά πάσαν ώραν τοΰ
!το*ι;, δτ:ω; λάβωσι χρ·/ίσμάν διά πασάν υπόθεσιν είτε ιίιω-
τικτιν εϊτΐ καί 5τιμοσίαν, όθεν τ,το δ τα [Λαλιστχ συχνα-
ζόμενο; τόπο; Ι"λ των περάτων τοΰ Έλληνικοϋ, οιά καί
β;ο.φαλός τίς Γτϊς έκλτ,θ·/), ώστε ή Αέσγ·ι άνεπλτ'ρου έλλειψιν
σπουδ'αιοτάτϊΐν τ/,ς κοινωνίας.
Λέγομ,εν ό'τι είς τοΰ; Δελφοϋς συνέρρεον άπό τα πέρατα
τοΰ τότε γνωστοΰ κ.όσμ,ου, καί ο·ίι συνέπεσΐν επί των ημε¬
ρών τοΰ Πλουτάρχου, οΊατρίβαντο; είς Δελφοϋς κάπό των
εναντίων της οίκου;/.έννι; περάτων» νά τύχωσιν άνιϊρε; ίεροί
δύο, συνϊρα[ΛΟντϊς είς Δελφοΰς, Δτ,μητριο; μέν ό Γραμ;ο.«τικός
έκ Βρεττανία:, Κλεόμβοοτο; δέ ό Λακεδαιμόνιος, άναπε-
πλειχΊ>; πόρρω τη; Έρυθρας θαλάσσνι;, ού κατ'εμπορίαν,
άλλ' άνήρ φιλοθεάμων -/.Λ φιλομαθής, θυσίαν ο*έ εχίον ίκα-
νην, καί τα πλείονα των ίκανών έ'χειν ού/, ά'ς/.ον πολλοί*
ποιούμενος, έχρητο τϊί σχολνί προ; τα τοιαΰτα, καί συνηγ%ν
ιστορίαν, οίον ύλην φιλοσοφίας θεολογίαν, ώσπερ αυτάς
εκάλει, τέλος έχούσης.))
Προσήλθον λοιπόν οί 8ύο ούτοι 'ιεροί άνορε-ς πρό; τάν
Πλούταρχον, τόν έγκυκλοπαΐόιχώτατον άνόρών απάντων επί
παιδία καί μαθησει τη; έποχης έκείνη:, καί άφοϋ συνε¬
ζήτησαν πολλά καί σΊάφορα εν τνί άγορά περί τοΰ μαντείοι/
τοΰ "Αμμων^ς Διός, ένθα μετέβη Ό Κλεόμβροτος, έφερεν
οϋτο; τάν λόγον καί προυκάλεσε συζητησιν (( περί των έκ-
:ων χρηστηρίων ))· ίιότι ώ; γνωστόν έν Βοιωτία
άπειρα χρηστ/'ρια, τα ό~οΐζ ολίγον κατ' ολιγον
ισαν, καί ο·/>, συζητησϊως αρξαμένη· υπό των τριών
τούτων άνόρών, άπό τοΰ Ναοΰ τοΰ Απόλλωνος προχωροΰν-
τες χ,χ'ι συζητούντες άνεπαισθητως έ'φθασαν επί ταίς θ'όραις
τη; Κνι^ίων Λέσχης. Εί'σελθόντες λοιπάν ειίον τού; φίλους,
•πρός οδς οιευθύνοντο, καθημένον; καί περιμένοντας αΰτοΰς.
"Ήτο ίέ των άλλων ήσυχία ^ιά την ώραν, άλειφομένων ϊι
θεωΐλένων τοΰ; άθλητά;. Κ«ί ό Δημη'τοιος ο^ιαΐλειό^ινσαί,
« ψεύσομα', είπεν, η ετυμον έρέιο ; Δοκεΐτέ μοί μηιϊέν α-
ξιον σκέμαα ύά χ^ειρών εχειν. Όρώ γάρ ίιμας άνειμένως
σ^όίρα καθημένου; καί οακεχυμένοι>; τοίς προτώποις.»
Τό άθώον μειδίαμα τοΰ Δ/,μητρίου οΊετοίραξεν, ώ;
■φαίνεται, τα νεΰρα ενός των παρακαθημένων, όστις έκ των
προτέρων εγνώριζε τόν Δημητριον, ότι ήτο Διίάσκαλος, μ,ϊ
συμπάθειαν. 'Υπολαβών ούν ό Μεγαρεΰ; Ήρακλέων α Οί
γάρ ζητούμεν (εφη) τα β ά λ λ ω ρημα, τζάτζ^ των £ύο τό
§ν λ ά μ β 5 α κατά τόν μέλλοντι χρόνον ά-ίλλυσιν, ούδ*
άπό τίνων άπλών όνομάτων τό χ ε ΐ ρ ο ν καί τό β έ λ-
Ιθ5
τ ι ο ν ·αλϊ τό γ ε ί ο ι σ τ ο ν καΐ τό βέλτιστονέ-
σχγιμάτισται. Ταυτα γάρ ΐσως καί τα τοιαΰτα συντείνει
καί συνί7Τ·/·,7ΐ τα ττρόσωπον τα ίέ άλλα Ι'ξεστι τάς ί3«)ρϋς
κατά χώραν εχοντα; φιλοσοφεΤν /.αί ζητεϊν, άτρέμα μτ, σ"ει-
νόν βλέ-οντας, μν;ϊέ χαλεπαίνοντας τοίς τταροϋσι. »
"Ωστε ή αίτν) [λέθοιϊο; τνίί σημερινάς (ϊιΐϊασχαλίας άνέρ-
χεται ει'ς Λκτχιλιετηρίία! "Εκτοτε χρονολογεϊται νά
άγριεύωσιν οί ίισ'άσααλοι, νά γρουλόνωσι τα 'μαάτια, νά στι-
κονωνται τα φρύόια, νά άλλοιοΰται τό πρότωπον αιίτών, οσά¬
κις έρωτώσι τόν άτυχή ααθνιτνιν, ποίον άπό τα ο"ΰο λά[θΐ.β'5α
τοϋ Ένεστώτος χάνεται είς τόν Μέλλοντα ! Τα -ρώτον η
τό οζ'!>τζξ>ον; Καϊ ττ, άλνιθεία τό ττράγμϊ [Λενει έτι άλυτον ! !
Αλλ' ό ΓρααίΛατικό; Δ'ψ.·/ίτρ'.ο; ουιϊόλοις έταράχθη, με
όλον οέ τα αιόαικαλικόν ρλεγ«.χ ειπε «Δέξασθε ουν ημάς
καί μεθ' ήριώ* λόγον, 8ς ο"·/] -ροστϊέτττωκεν ήαΐν οικεΐος ών
τοΰ τόττου, καί οιά τάν Θεόν άπασι, "ροσ'ίκων καί δπω; ου
συνάςατε τάς όφρΰ; έττινειροΰντες «οπεΐτε ».
Καθώ; λοιαόν άνείΛ(χθ/;σαν οΊακαθ'.ζόμενοι, καί προίίοα-
λεν είς μέσον ό Δν^ίΛν-'τριοί τόν λόγον «—ερΐ έκλελοιπότων χρτι-
»τττ)ρί6>ν, ευθύς άναπΓΛϊίσα; άλλος, ό κ^νιζός Δίο"υμο;, επί-
"ίκ,λτισιν Πλανητ'ΐάο'η;, ν.ι τη βακτ·/ίρία $ί; η τρί; πατάξας /
»άνεβό-/;σεν. Ίοϋ, Ίοΰ, ο"ύσ·/.ριτον πραγμα καί ζητ^σεω; 5εό-
ϊμενον πολλάς -ίίκετε /.ομίζΌντε; ήαϊν. Θαυ|Λαστόν γάρ
ίέστιν, εί τοσαύτνις κ α κ ί α ς £> π ο κ ε γ υ ιλ έ ν ?, ς, ρ.νι μό-
»νον, ώ; τροεϊπεν Ήσίοίος καΐδ"ώς καί Νέμεσις
))~όν ανθρώπινον βίον άχολελοίχασι, άλ-
))λά καί πρόνοια θε ώ ν συσκευασαμένν; τα
ίχρτΐσ-τνίρια πανταχόθεν ο ΐ χ ε τ α ι. Τοΰναν-
θίτίον ο" ίιμΐν έγώ προβάλλω οΊαπορνίσαι, ~ώί ούχι καί τό-
ΐο6
2τε άπείρν,κεν, ουδέ Ήρακλτίς αύθις ήτις άλλο; θεών άπέ-
»σπακε τόν τρί-Λθδ'α, καταπιμπλάμενον αισχρών /.αί άθέων
ιιέρωτνίσεων, ά τω θεώ —ροβάλλουσιν, ο: μέν ώς σοοιστοϋ
))οάπϊΐραν λαμβάνοντες, οί ο*έ περί. θησαυρων η κ,ληρονο-
ϊμιών η γάμων παρανόμων οιερωτώντϊς- ωττε κατά κράτος
Λεξελέγ/εσθαι τόν Πυθανοραν ειττόντχ βελτίστους
»έ αυτών γίγνεκϊθαι τοϋς άνθρώπους δ'ταν
«πρός τοΰς θεοΰς βαίίζωσιν. Οϊίτω; α καλώς
είχεν, άνθρώπου πρεσβυτέρο» πχρόντο; άρνεΐσθαι καί άποκρύ-
Βπτειν νοσνίματα τή; ψυχί; καί πάθη, ταυτα γυι*νά κ-αί
Λΐϊερκρανίί κομίζουσιν επί τόν θεόν.»
Ένω ίέ προσεπάθει άκ,όρι.·/-, νά λέγη ό φαναπκ,ό; Δίο*υμο:,
έ"ϊλάβετο τοϋ τρίβωνος αΰτοΰ καί ό Ήραχ.'λέων καί ό Πλού-
ταρχος όστις ήτο σχε^όν άιτάντον ό σνετικώτατο; αΰτοΰ.
Διίτι^ ώς βλέπετε τό ιτράγμα Ικιν'ϊύνευε νά λάβ·/) δΊαστά-
σεις ευρυτέρα;, /.αί έ-ομένω; ναρακτΐ,ρα σπουίϊαιότερον.
Ό θεός ο*έ νά φ υ λ ά τ τ γι πάντα ν ρ ι-
Ι ι Γ·* *
στιανόν καί κάθε μ ά ν ν α ς γέννα κάπό
καυγάοε; οασ/.αλικοΰ;. » Χειρότερον τούτου δ'έν γίνεται.
*Οθεν ό πολύπειρος καί κοσμογυρισ;χένος Πλούταρχος μέ
γλυκϋν τρόπον καταπραυνων την οργ·>,ν αυτού, κΐΐαϋε (εΐκε),
ώ φίλε Πλαντ,τιάοϊΐ, παροζύνων τόν θεόν εΰόργτιτο; γάρ
εστι κ.αί ου πραος, κατεκρίθη ο"έ θνατοΐς άνανώτατος ίμμεν,
•ώ; φησιν ό Πίνο"αρο;· /.αί είτε /ίλιό'; εστίν, είτε κύριος
•ηλίου καί τατΫ,ρ, καί έπέκεινα τοΰ όρατοΰ παντός, οχα εικός
άπαξιοϋν φωνίίς τοΰ; νυν άνθριόπους, οί; αϊτιός έστι γενέσεω;
καί τρορίί;, καί τοϋ είναι καί φρονεΐν ούο" ά'αα τνιν Π ρ ό¬
ν ο ι α ν, ώσπερ εΰγνώμονα μ,τ,τέρα καί χρηστήν, πάντα ποι-
οϋσαν ημίν καί φυλάττουσαν, έν μόννι μντ,σίκακον είναι τνί
ντικη, καί ταύτην άφαιρεϊσθαι οΌΰσαν έξ άρχΐ,ς- ώσπερ οιί-
■ ΐο7
γ καί τοτε πλειόνων δντων εν πλε£ο£ΐν άνθρώπων πονηρών3
ότε πολλαχόθεν της οΓκουμέντις νρηστν"'ρια κ.αθεΐστηκει.
Δεΰρο/ ο·}) πάλιν καθίσας, καί πρός την κακίαν, ^ν
είωδας άεί τώ λόγω κολάζειν, —υθικάς έ κ ε-
χειρίας σπεισαμενο; έτέραν τινά μεθ' ημών αιτίαν
ζητεί τής λεγομένη; εκλείψεω; των νρηστηρίων τόν ίέ θεόν
ευμε.νί φύλαττε καί άμηνιτον. Έγώ [Λέν ούν (λέγει ό καλό;
κάγαθό; Πλουταργος) ταυτα ειπών τοσούτον ΐιειτραζάμν,ν
όσον άπελθεΐν ϊιά θυοών σιωπνί τόν Πλαντιτιάδην.ί
Ήουνίας ο"έ γενομένης έπ' ίλίγον, επανελήφθη ή συζή¬
τησις περί ελλείψεως των χρηστηρ ίταν, άναπτύσσοντος
εκάστου την έαυτοϋ γνώμην παρρητία. Ό ο"έ Φίλιπτος ο
Μεγαρεϋ; λαβών τάν λόγον κατά την συζητησιν εν έπεισο-
οΊ'ω οιηγηθη τό εξής άνέκοΌτον :
(τΑιμ,ιλιανοΰ τοΰ ρητορος, ού καί ΰ[Λών έ'νιοι ^ιακηχ.όασιν,
Έπιθέρσης ην πατήρ εμός πολίτης καί δΊδάσκαλος γραμ-
ματικών. Ούτος εφη, ποτέ πλέων εί; Ιταλίαν εχιβηναι
νεώς, έμπορικά χρνίματα καί συχνοϋ: επιβάτας αγούσης.
εσπέρας ο"έ ηο*η περί τάς Έχινάο'ας νήσου; άποτβηναι τό
πνεϋμα, κα.ί την ναϋν οΊαφερομένην πλησίον γονέσθαι Πα-
ξών, εγρηγορέναι ο"έ τού; πλείστοι»;, πολλοϋ: σ"έ καί πίνειν
ετι ίεο^ειπνηκότα;. Έζαίφνης ο"έ φωνήν άπό της νν'σου των
Παξών άκ,ουσθηναι Θαμοΰν τινο; βοτ, καλοϋντο;, ώττε Οαυ-
μάζειν. Ό ο^έ Θαμοΰ; Αίγύπτιο; ήν Κυβϊρν/,της, α^έ των
έμπλεόντων γνώρι;ο.ο; πολλοϊ; άπ' ονόματο;. Δι; μέν ούν
κληθέντα σιοιπησαι, τό ^έ τρίτον υπακοΰσαι τω κκλοϋντι.
Κάκεϊνον έπιτείναντα την οοινήν ειπείν :
"Οταν γενή κατά τύ Παλώίε; άπάγγειλον, ότι «Πάν ό
Μέγας τ έ θ ν η κ ε)). Τουτο άκούσαντα; ό Έπιθέρση; εφη,
ΐο8
ί ίΛόν-:; |αϋτοϊ; λόγον, είτε"-,,-
Γ'! Γ™ Τύ ^^«γΜνον, είτε ^ ^αλ,πραγμονεϊν,
?
^
τόν
ω,ε?, ουτε .^^ δντο?5 οΰτε χλύί(ϊ &
μν«, βλ ποντα τΐν θαμοϋν -ρο5 την γήν ε?-εϊν, ώσ_
V
-ουαεν, ότι 6 Μ^ Παν ζ,θγηκεν, ^ ^ ^ ^_
«νόν „—ν αί γεν£θ Μ
γαν άλ. , π
-α,ον ανθ?ω-(,ν χαρ,ντων? τα/, τ,νλ ^
Γ Γ' Χ" Α Θ^ν γενέσθ" Ι---:—ν ^ Τιβε-
Γο Γ' Α γ Ι:—ν ^ Τιβε
:" Κ™*^; °-ω ** --.αι .ο Λόγ', ,όν Τίμιον,
«χ. *^β.ν^« .αι ζη—ν, πε?ι το0 Γ/α ν, ς- ΕίΜ|ζβι;
«. Πη,λ,=ηϊ γ,γ,—^ί^. Ό μέν 0,3ν φ{λιϊΜϊβς ε, ?1κα1
των -αροντων ενίβυ; ^ρτ,ρα-:, Αίμαλ-.ανοϋ τοϋ γέοοντος ά-
Λαβών ά,ολούθως τάν λ(5γον δΔτ^ 4 Τ,ν ^^,
Β?8ττ2νιαν να»ν Λ» «ηά; ίρψβϋς ά5α ,/,„,
^ονωνκαί ,ρώων όνο.άζε,θαι- -λ,^,^.^ ί5το3;α;
*« «έας ενε,α, ^^ —0 βασιλέω.? ε;,ς ^^ β ^_
,,εν,ν ■-,/?%·-, ϊχο.,«ν ού ^04; «-«ο^., ίε,οι,ς
όεχ*1 αα,Λου: πάντας ^6 των Βρε.,ανών δντας. Άφί-,ο-
«»«-!««; «ολΧ4; γενέ,θα·., χβ1 πηΰ|ΜΤβ ΜΤβρββΡ
?' Τ:ε!ε'"ν -Ρ^-*?*ί· Έπεί όέ έλώ-,τ,σβ, λέγεΐν το»; ν,«-
ω«ί,οτιτωνκρΒιίΓονων τινος ίλλβιψι;γί.
γονεν ώ; γά? λΰχνος άνα-τόμενο:3 φάναι, ίεινόν οδίέν
ϊ
ΐο9
ϊγζι, σβεννύμενο: δέ ττολλοϊς λυπηρό; εστίν, οίίτω; αί με¬
γάλαι ψυχαί τάς μ3ν άνχλαμψει; εύμενεϊς καί άλύπους
έχουσιν, αί οέ σβέσεις αυτών καί φθοραί πολλάκις μέν, ως
νυνί, πνεύματα κ α Ι ζαλας τρέιτουσι, πολλάκις ο"έ λοιμι/.οΐ;
πάθεσιν άέρα φαρμάττουσιν)).
Τώρα περιττόν είναι ν' αναφέρωμεν ενταύθα τα σ/όλια,
τάς παρβτηρησεΐί καί τάς κρίσει; των θεολόγων, εάν τό
χωρίον τουτο ήναι γνιήσιον η —αρείσακτον ·?, τ:αρε·ρΟαρ[Λένον,
οιότι, ώ; γνωστόν, ό ΙΙλούταρχος άκμάζων περί τού; χρό-
νους τίς τοϋ ΧριοτοΟ γενν/'σεω; ουίαμοϋ άναφέρει ττερί τοΰ
σ~ουι·^αιοτάτου τούτου γεγονότο:. Άλλά τούτων άλλοις
μελέτω.
Έν τούτοις ή συζήτησις εν τνί Λέιχνι έςακολουθεϊ ή
~ ε ρ ι ελλείψεως των γρτιστηρίωνέζ υπαμοιβγί:,
ότε λ«βώ/ πάλιν τόν λόγον ό Περιτ,γτ,τΛς Κλεόιιβροτο;
μετά τάς συν·/,θε·.? καί πλ'ιίρεις χάριτος φιλοφροσύνας έπι-
λέγει : Έπεί ίέ μύθων χ.αί λόγων άναμεμιγμένος κρατήρ
έν μέσω ιτρόκειται, καί ποϋ τις έν εΰμενεστέροι; άκροαταΐί
έπιτυχών ώσπερ νομίσματα ξενικά, τούτου; οΌκιμάσειε τού;
λόγους, οΰ-' οκνώ χαρίζεσθαι βαρβάρου ίιηγγ,σιν άνδρας,
8ν πλάναις ιτολλαΐς, καί μνίνυτρα τελέσας μεγαλα περΐ τν,ν
Έρυθράν θάλασσαν, άνθρώ-οι; άνά πάν έ'τος άπαξ έντυγ-
χάνοντα, τάλλα ίέ συνόντα νύμφαι; νομάσι καί >5αίμοσιν,
ώς εφασκε, μόλις εξανευρών, έτυχον λόγου καί φιλοφροσύν/ις.
Κάλλιστος μέν ην ών εΐίον άνθρώπων όφθνίναι, νόσου 5έ
1 πάσης άπαθλ; διετέλει, κσρπόντινα ττόας φαρμακώίγ, καί
πικ,ρόν εκάστου μηνός ίτροσφερόμείος· γλώσσαις 5έ πολλαίς
τίσ/.ητο χρτ,σθα-., πρό; ο" εμέ τό πλείστον έδίόριζεν, ού πόρρω
μελών. Φθεγγομένου ίέ, τόν τόπον ευ&.ίία κατεϊχε, τοΰ
Ι 10
στόματος Υψιστον άποπνέοντο;. 'Η μέν ούν άλλ·/] μ,άθτ,σ'.ς
καί ίστορία συνήν αύτω τόν πάντα χρνον. Είς οέ μαν-
τικτ,ν ένεχνεΐτο μίαν ημέραν έ'τους εκάστου, καί προεθέ-
σπιζε κ,ατιών επί θάλατταν, έχεοοίτων ο"έ καί όυνάσται
καί γραμματεύς βασιλέων, είτα άπνίεσαν. Έκεϊνος ουν την
μαντ'.·/.ν;ν άνήγεν εί; Δαίμονας.))
Ό Κλεάμβροτο; ώα,ολόγτ,σεν έν τγ, συζνιτ·ήβει ότι. πολλά
έδ>ιο"άχθ·/ι παρά τοΰ Ξ έ ν ο υ εκ,είνου περί θεολογία; "/.αί
μυθολογίας, όστις ήτο ένν,μεοώτατος είς τα τή; Έλλτ,νικης.
Σιωχνίσαντος δέ τοϋ Κλεομβρότου τοίς πάσιν ό λόγος εφάνη
θαυμαστάς.
'Η περί ελλείψεως των ν ρτιστνιρίων συζνίτγισις ελάμ¬
βανε πολλάς οΊκστάσεις ενώπιον φιλοσόφων, περιγ,γνιτών,
άνίρών έγγρα[χ[Λάτων, πεπειραμένων, οϋκ, άπείρων Ίστορικών
γραμΐλάτων οΰο" άκριβοΰς φιλολογίας καί φιλοσοφίαί, σο-
βαρών καί άξ'.οσεβάστοιν, μετά πολλής της 7επτότ*/)τος καί
χάριτος άναπτύσσοντος εκάστου την έαυτοΰ γνώΐΑΤ,ν καί
άνάγοντος τό ζ/,τ/,μα εί; άκαοΎιμαϊκ,Υίν συζτ,τνιστν, καί έξαί-
ροντο; ταύτνιν εί; τόν ΰπατον βαθμόν, εις οίον ίύναται νά
φθάσνι μόνη ή Έλλτινικτι γλώσσα ώς έκ των τυχών καί τνΐς
τελειότνιτος αΰτ?,ς. Έν γένει ίέ έκ τοϋ δλου της συζνιτνί-
σεως οΊαφαίνεται ή παρακ,μ,νι καί κατάχτωσις τοΰ άργαίου
θρ·Λ.σκεύ(Λατος καί ώς ι/, τής1 Ιπικοινωνίας πρός τα οΊάφορα
εθν/) τής Ευρώπνι;, Άσίας κχί Άφρικής, καί ως έκ τής
ελλείψεως τής πίστεως πρός τάς άρχιηας χαραδ'όσεις, καί
ώς έ» τή; ήθιχής καταπτώσεως τής κοινωνίας άνακνιρυτ-
τούστ,ς εκάστοτε ώ; θεοΰς τοΰ; ίσγυροΰ; τής ημέρας· η κατά
Πλούταρχον κπο'λλά καλά τοϋ θεοϋ οΊίόντο; άνθρώποιί,
άθάνατον ^έ μν,θέν ώστε θνησκειν καί τα θεών, θ ε ο ΰ ς
ο έ ου, κατά τον Σοφο/.λέα.
Ι Ι Ι
Τοιαϋτά τίνα θέ;ο.ατα υψίστης έννοίας καΐ ο-ημασίας υπό
έχοψιν κοινωνικήν, θρησκευτικόν /.αί πολιτειακήν συνεζτ'τουν
έν ταίς Λέσχαις πρός έπίρρωσιν τοϋ έθνικοΰ φρονηματος,
άείποτε συνδυαζο;./.ένου τού καλοϋ πρός τέρψιν καί ψυχα-
γωγίαν.
Είίχομαι δ' έκ ψυχ/,ς όπως ή έντιμος 'Εφορεία βυνεχίστι
τό έργον έπ' άγαθω, καί μή κατακριθώμεν αύθις δια τα
φιλόκαινον καί άψίχορον, άλλά καταστήσωμεν την Λέσχτ,ν
όντως Λ έ α χ η ν.
"Εγραφον κατα Όκτώβριον 1887
έν Έρμουπόλει
5^. ^Π. ^ΒΛΑΣΤΟΣ
ΑΣΜΑΤΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΜΙΤΥΛΗΝΗΣ
Γιά ποία υοϋ ρίζεκ Λ.γερή, γιά ποία μοΰ ουντυχαι'νεκ,
Γιά τη ξανθή, γιά τή σγουρή, γιά την άγγελομμάτα.
Όταν μιλίίσχ) πέ^τουνε τα ρόδα στήν ποδιά τκ]ΰ,
Τα κόκκινα γαροΰ^αλα είς την πορπατηίιά της.
Αύριον θενά βλοηθώ κάτω στό Σταυροδρόμι,^
καί αν άγαπα καί ρέγεται κουρπάρα γιά νά γένρ.—
Παίρνει και'πδ καί λέγει της τα πικραμμένα λόγια.
Σάν πέρδικα μοιριολογά, σάν περιστέρι κλαίει.
Σιγά, σιγά αψό^ται καί άπό τα ροΰχα βγαίνει
Ι 12
στό ΐταραθύρι κάθεται, σύρμα (ι) χρυσά^ι κλύθει.
Βλέπει τον καί κατέβαινεν άττ τού:; άήλιους κάμπουί. (ί)
— Αν τονε πυ κλημόβεργα, βέργανε καί λυγί£ει,
αν τονε π' άστρι τουρανοϋ, άστρ' εΓν καί βασιλεύει,
άν τονε π£ βασιλικόν, άπτήν κοττρΐάν έβγσίνει,
αντόνε πώ χψαζ υϊόν, μπέρκιμ (3) κακοφανί] τού.
Γω θά τοϋ πώ τα πρέπει τού καί τα πρέττουμενά τού:
«Μαχαΐρι 'μπρουζουνι'τικο (4), οπαθίμ' άλλατζαδένιο (5),
»Άϊτέ μου χρυσο^τέρυγε, ττο3 πάς νά κυνηγήο»·)*:;
» Εΰτοΰ(6)ποΰ π5ς νά κυνηγας καί μ'άλλη μιά νά ρείν^,
»τά κάλλημου καυχήσουτα, ταίς εΰμορψιαίς μου πέτσιί,
» ταίς άγνωστιαίςυου ταίς πολλαίς νά μην ταίς μολογήσ·/]::,
»ποϋσαν τα χείλη μου ^ζρ6, τό στόμα μ ου πηγάδι,
» τα στηθια μου ζωγρα^ιστά, άγάττι^ μου μεγάλη.
» Καί νά ίειδιάσουν τα κρασιά, καί νά χαθοϋν ο! γάμοι,
» κ έλα νά βλοκ]9ούμενε άγάΐτη μου μεγάλη.
Μοιρολόγι.
Όντε Οενά ψυχομαχώ, θενά σοϋ τό μηνύοφ,
ναλθί,ς τραντα^υλλέν.αμου νά σ'άττοχα.ρετίσα
, ,εί εΡθίϊζ στό σπίτι μας καί κάμγ]ς το σταυρό σου,
ερωτηοε τή μάναμου, κερά καί ττοΰν'ό γυ,ός οου.
Κ^εκ^νη έχει νά οο3 π- λογάκια πικραμμένσ,
και ου αν εΤσα, φράνψκ, μή φί]Κρασ0^ κανένα.
μεσα στήν καμάρα, δεζ,ά, ζερ'β,ά στο στρωμα,
^Τ^!^^ΐο καί ^'λαμε οτο οτόμα.
πα
0πο τοϋ ηλίου,
««^ =ως.' (4) Μπρο^
ρδαλό;. (61 Δύτοί, αΰτόβι
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΡΑΣΑΚΑΚΗΣ
Δήμαρχος Έρμουπολιτων
ι837-ΐ84ο Χ«Ί ΐδ48-ΐ85ο.
Ιΐ3
Μην έντραττ/]ς τή μάνα μου μηδέ την άδελψή μου,
ελα τρανταφυλλένια μου, κάτσε στήν κεφαλή μου
Κα^ όντε θά δ/]ς μικρό παιδι μέ θυμιατό στό χέρι,
τότε νά κλαϊς καί νά μοϋ λές ποΰν τό οικό μου ταΐρι.
Καχδντε μέ καταιβάσουνε στής έκκλ/ισιας την ττόρτα,
έβγα καί σύρε μιά φωνή νά μαραθοϋν τα χόρτα.
Καιδντε μέ καταιβάσουνε τρία σκαλιά στόν αδ/],
έβγα και σΰρε μιά ψων/], κρίμα στο παλλι^κάρι.
Κρίμα το νεό, τον κατανεί) ποΰ θά τόν §ά ό αδης.
Σάν κάμω τα σαράντα μου καί ψάς τα κόλλυβά μου
Φάτα καί τρισμακάρισε τον νεον όποΰ σ'άγάπα·
» ό θεός νά μακαρίσ/) τον τόν νεον όποΰ μ'άγάπα,
» κ'έκαμε τα περάσματα στράταις καί μονοπάτια (ι).»
ό Σαββατιανός.
Σαββατιανοα' έγείνηκε, σάββατον δ#λκ) ^ίρα,
πως εγεννήθη σάββατον, Σαββατιανό τόν λέσι.
Άπό βραδύς γεννήθηκε καί τ ο· ταχύ προγεύθη,
κ'έφαγ' έννεά φουρνιαίς ψωμί καί ΐτέντε μέτρα λάδι.
Στό μηνα έπιασε σπαθΐ, στούς δυό πιάνει κοντάρΐ,
μέσα στούς τρείς, στούς τίσσαρεζ. εί, ωβγε κ' εκανχίστΥ];
» — Μάνα μ' άττό τό βασιλχά κανένα δέν φοβοϋμαι ^2),
(1) "Οστι; τοσάχις ήρχετο έχ τοϋ ερωτος νά με βλέπ»), χαι συχνάχις
διά των άτραπων μεταβαίνων χαι χαταπατών αυτάς μετέβαλεν εις εύρείας·
λεία; χαι ομαλάς όοούς.
(2) Ουδεμίαν βασιλ'.χήν δύναμιν φοβοϋμαι, ουδέ χωρο^υλαχα; ουδέ στρα¬
τιώτας αυτοϋ.
8
»μ>]§έ τόνγέρο τονΣαμψών, τόν(ΐ)τρέμ' ό κόσμος δλοζ,
» μ^δέ τόν Τρεμοτράχηλο, τόν τρέμ' ή γη και ό καβρός.
»τόν τρέμουν τα βουνά ττεζό, κ'/] στράταις καβαλλάρχρ
»—Σύπασε βρέ Σαββατιανέ και μή πολλοκαυχιέσαι,
» καί θενά στείλκ] ό βασιλείς, Οενάλθουν νά οέ πάρου'ν.»
ό βασιλιας τό ήκουσε κ'έκακοφάνηκέντου*
Στέλνει ανθρώπους τήί Ε,ερ^, καράδια τού πελάγους,
πέρνουν καί παν καί βρίσκουντον σ' ενα βαθυ λαγκάδι.
καιδντας τόν άνταρόνουσι, στέκουν καχ άναρωτοϋν τον:
» — Δέν εΤδες τό Σαββατιανό, δέν εΤδεζ τόν ΤΙροα^ΰρη ;
» —Έγωυ,αι κα^, όΣαβέατιανός, έγωμαι καί ό ΤΙροο^ύρης.
Πιάνουν σ^ικταγκωνιάζουντον (.ιέ δεκοκτ' άλυσίδες,
κ' έρράψσν τα ματάκιάν τού τριώ λογιω μετάίι.
» — Παρακαλω σαζ άδελ^οϊ' τταρακαλιά μεγάλη :
» σ'ολον τόν κόσμον πά τε με, σ' όλον γυρίσετέ με,
» στκ]ς μάνας μου τή γειτον^ά ποκεΐ νά μή μέ Γτδτε. »
Κ' έκεΐνοι γΐά τό πεΤσρά τού ποκεΐ τόν επέρασαν.
ώς εΓδεν τον ή μάναντου ίεψώνι^σε καί τοθττε:
» Δέν σώλεγα Σα^βατιανέ νά μην πολλοκαυχιέσαι,
» Καί θενά στείλ/) ό βασιλχας και θάλθουν νά σέ πάρουν;»
»—Σώπα μανοΰλα μου μην κλακ:, μύ σΰρν/]ζ τάραλλιά σου,
» ωστε νά βγοϋμ' άπ' τα στενά νά πιάσωμε τσ' άπλάδες (2),
»τότε νά δί}ς τόν πόλεμο ττοΰ κάνουν άντρειωμένα».
»Σάν ήβγαν άπό τα στενά, κ' έπαυσαν ταίς άπλάδες,
τα μάτΐαν τ'άνετράνωσε (3) κ' έσΓτάσαν τα μετάξια,
έσείσδη κ'έλυγίσθ»)κε καί σποΰν /) άλυσίδες.
(1) 8ν. Τί) άρθρον μετά ση[ΐασίαΐζ όνβφοριχης άντωνυμίας, ώ; χαι π«ρ*
ψ. (2) Τάς πεδιάδας. (3) Άνέτεινί.
ιι5
Στο εμηα (ι) χιλίους εκοψε, στο έβγα (2) τρείς χιλιάδες,
μεσα στό £αναγύρισμα μηδ' ηυρε μηδ' ά(
Τής αυτής υποθέσεως ρΊ'μα φέρεται καΐ έν Νάξω,
αρχομένη ώδε :
Καλογρηάν έγέννησε κ' ήκαμε γυιό Προσφΰρη.
ΙΙαρσσκζυί] τάν εκαρε, σαοβάτο τόν βαφτίσαν,
την κυριακην έγΰρεψε κουκιά νά ρουκανίσ/]* κ.λ.....
Η ΠΟΛΥΤΕΛΕΙΑ
ΚΑΙ
Η ΕΠΙ ΤΗ_ ΚΟΙΝΩΝΙΑΝ ΕΠΙΔΡΑΣΙΣ ΑΥΤΗΣ
ή Άκαδν]μία των ήδικων καΐ πολιτικών
επιστήμων ήσχολήθ>] σττουδαίως έπ' εσχάτων
περί τοϋ ίητήματοζ της πολυτελείας. Έκ
των διαφόρων σο})ών γνωμών καί άρίοτων σκέψεων, των
ύποβλ>]θεΐσων καί συζ»]τ»]θεισών παρ' αυτής επί τοϋ προ-
κειμένου θέματο^, παραλαβόντες τάς σπουδαιοτέρας έκ-
τιθέμεθα αύτάς" χάριν των Αναγνωστών τού Ήμερολο-
γίου τού υπέρ τοϋ έντοίϋθα Ρυμνασίου έκδιδομένου, ού
ό ά£ιότψοΰ ττροιστάμενοζ πάνυ φιλο^ρόνως έίητήσατο
καί την ημετέραν μικράν συνεργασίαν:
(1) Κατα την εφοδον αύτοϋ. (2) Κατά την ?ξοδον.
ΐι6
Ή αδιαλείπτως αύίάνουσα παραγωγός τοΰ άνθρώπου
δύναμις έπενεργεΤ είς την αύ£ησιν των καταναλύσεων καί
άπολαύσεων αύτοϋ, πρό πάντων δέ των διαφόρων είδων
της πολυτελείας, σιντελούσης τα μέγιστα είς τό ανέτως
καί εύαρέστως {ην. Σημειωτέον δέ, ότι όσω κοινωνία τις
έκπολιτ!£εται, επί τοσούτον ή πολυτέλεια έίαπλοΰται είς
ολα άνε£αιρέτως τα κοινωνικαί αυτής στρωματα.
Ή πολυτέλεια εχει πολλούς σφοδρούς εγΒρουζ καί δι-
ώκτας. Τινές ^ρακτηρίζουσιν αύτην ώς κατάχρησιν, ετέ¬
ροι ώς ύβριν κατά της κοινωνίας καί άλλοι ώς σκάνδαλον.
Φαντάζσνται ότι εάν ή πολυτέλεια έ£ηφαν!(ετο, α! κοι-
νωνίαι θά καθέσταντο εύδαψονέστεραι καί ήθικωτεραι.
Πιστεύουσι προζ τούτοις ότι τό περιττεΰον παρά τισι
προσκταται άναλώμασι τού αναγκαιούντος είς άλλους.
Ή τοιαύτη της πολυτελείας έκτίυησις, εάν κατά τι¬
νάς περιπτώσει υπό ηθικήν όλως έποψιν δύναται νά θεω¬
ρηθή ώς όρθή, υπό γενικήν εποψιν τυγχάνει εσφαλμένη.
Καί έν πρώτοις, δέον νά ορισθή τί έστι πολυτέλεια, οηζρ
είνε ήκιστα εύκολον.
Είς τό πρώτον τυχόν λείικόν, εάν ρίψωμεν τό βλέμμα,
ευρίσκομεν τόν έ£ης όρισρόν: Πολυτέλεια, τό πλου-
σιοπάροχον έν τή" ένδυμασία, τη τραπέζη, τοίς έπίπλοις·
ά^θονία των μεγαλοπρεπων καί δαπανηρων πραγμάτων.
Ό όρισμός ούτος τυγχάνει τα μάλα περιωρισμένος, εάν
δ' άνταπροκρίνηται είς τάς ίδέας ενίων λεπτεπιλέπτων
τα αίσθήματα άνθρώπων, δέν δύναται νά εκφράση την
κοινήν καί λαϊκήν της λέξεως έννοιαν.
Δύναται τις ειπείν ότι ή πολυτέλεια έγκειται έν τω
περιττεύοντι, όπερ ύπερτερεΐ τού παρά τοίς κατοίκοις έν
ιι7
γένει τόπου τινος θεωρουμένου ώς απαραιτήτου, ου μο¬
νον διά τάς ανάγκας της υπάρξεως, άλλά συνάμα διά τό
ανέτως καί εύπρεπως ζήν. Όθεν ή πολυτέλεια ποικίλει
έξαιρέτως καί μετατοπίζεται άδιαπαύστως έφ' όσον τό
σύνολον κοινωνίας τινος πλουτεΐ καί έκλεπτύνεται.
Ό έπιδραμύν βάρβαρος την ρωμαϊκήν αύτοκρατορίαν
θά εθεώρει την άπλουστάτην οϊκοσκευήν καί τό Ιματιο-
φυλάκιον μετρίας σημερινάς οικογενείας της μέσης τάξε¬
ως ή και έργατικης εύπορούσης, ώς άντικείμενα μεγάλης
πολυτελείας: φέρ' ειπείν ολίγα καθίσματα, μικράς άξίας,
άλλά κεκαλυμμένα δι' ύφάσματος, είς τάπης, παραπετά-
σματα παραθύρων, ώραΤος χάρτης εύθηνός καλύπτων τούς
τοίχους, καθρέπτης, τραπεζοσκευή, υποκάμισα τίνα, ρι-
νόμακτρα, ποδοκνήμαι κτλ., άπασα ή άποσκευή αύτη, ό¬
λως πρωτοφανές δι' αυτόν, θά τω εφαίνετο μή ούσα άπα-
ραίτητος, διά τάς ανάγκας της υπάρξεως, άλλά καί δι'
αύτην ετι την εύπρεπη καί άνετον βίωσιν.
Μεταγάγωμεν πρός στιγμήν σήμερον ετι ποιμένα έν
τώ οΐκήματ. εϊσοδηματίου, έχοντος φέρ' ειπείν ετήσιον
εΐοόδημα δέκα χιλιάδας φράγκων κα! ζώντος συμφώνως
πρός τούτο· θά εύρη ότι ό άνθρωπος ούτος περιστοιχεΐ-
ται υπό πληθύος άνωφελών άντικειμένων καί άχρήστων,
παρεχόντων τεχνητάς μόνον άπολαύσεις.
' Ήτο.άδε ήτο.άδε της πολυτελείας έννο.α πο.κ.λει
κατά τούς διαφόρους τόπους καί χρόνους καί τάς κοινω-
ν,κάς τάξεκ. Εκάστη τάξις θεωρεϊ ώς πολυτέλε.αν τα αν-
τ.κείμενα, απερ ^πζρ^υσΐααϋτ^ δέν τηέπ.τρεπε. να
έχη, μόνη δέ ή άμέσως ανωτέρα αυτής τάξις κατα τον
πλούτον κέκτηται. ·
ι8
Αί βιομηχανικήν πρόοδοι καΐ ή αυτοίς τού πλούτου
καθιστωσι βαθμηδόν κα! κατ' ολίγον άντικεψενα κοινης
χρήσεως πληθΰν είδων, άπερ άλλοτε εθεωρούντο ώς με¬
γάλαι πολυτέλεια. Όπως δέ περιορισθωμεν είς τα της
τροφάς, αναφέρομεν την ζάκχαριν, ήτις άλλοτε εθεω¬
ρείτο πολυτέλεια καί τα ϊΐ^ύομαχα καΐ τόν καφέν καΐ,
έν οΤς τόποις δέν παρήγετο, τόν οΤνον. ΑΙ ΰελοι των
παραθύρων επί πολύν χρόνον έλογίζοντο πολυτέλεια,
έτι δέ πλείονα χρόνον ο! καθρέπτας τα παραπετάσματα
των παράθυρον κα! οί τάπητες. Τό εχειν ωρολόγιον εθε¬
ωρείτο άλλοτε μεγάλη Γτολυτέλεια, έ'ως ου επί των ημε¬
ρών μας ή τψή αυτών έφθασε μέχρι 4ο καί 5ο φράγκων
κατ'αρχάς, τα νυν δέ μέχρι 5 καί ι ο. Ώς πρός την
ενδυμασίαν, τα υποκάμισα, α! ποδοκνημΐδες, τα ύποδ/]-
ματα, τα ρινόμακτρα, αί ταινίαι, τα τρίχαπτα εθεω¬
ρούντο ως άνω^ελής περισσει'α, άτινα ό άνήρ κα! η
γυνή, ζωντες κατά τούς νόμους τί|ς φύσεως, ώ|)ειλον ν'
άντιπαρέλθωσιν. Έν τω διοργανισμω τϋζ κατοικίας, εστι¬
ατόριον κεχωρισρένον τοϋ μαγεΐρείου, α'θουσα πρός ΰπο-
δοχήν κεχωρισμένη τοϋ έστιατορίου, θάλα^οζ πρός εϋ-
τρεπισμόν κεχωρισμένας τοϋ πρός ύπνον, δωμάτιον λου-
τρων κα'ι ύδροθεραπευτικης, καί αύτό έτι τό καλώς κατε-
σκευασμένον, άεριιϋόμενον κα! έχον ύδωρ άποχωρητήριον
ΐθεωροϋντο εντελώς περιττά καί θεωροϋνται έτι ώς τοι'-
αΰτα παράτισιν.
Εύτυχώς τα δρια τί]ς πολυτελείας εΰρύνονται έσημέ-
ραι άδιαπαύστως. Τό άλλοτε λογιζό(οενον πσλυτέλεια ά-
ποδαίνει την σήμερον άν ουχί χρήσιμον καί άναγκαΤον,
ουδέν ήττον ομως προσιτόν είς ηολλουζ των άνθρώπων.
_ΐ9_
Τό έ(()' ημίν αδυνατούμεν νά ψέ£ωμεν έστω καί έπ' ε¬
λάχιστον την πολυτέλειαν τουναντίον θεωρούμεν αυτήν
ως ένα των σπουδαιότερον παραγόντων της ανθρωπίνης
προόδου. Ή ανθρωπότης όφείλει αύτη ευγνωμοσύνην διά
παν δ,τι σήμερον κοσμεϊ καί έξωραίζει τόν βίον, έπίσης
δέ ώς πρός τάς ένεκεν αυτής επελθούσας παντοειδείς
βελτιώσεις, αΐτινες έζυγιαίνουσαι μηκύνουσι την ύπαρ-
ε«ν.
Ή πολυτέλεια δικαίας δύναται νά κληθή ό πατήρ των
ώραίων τεχνων. Ούτε ή γλυπτική, ούτε ή ζωγραφική,
ούτε ή μουσική κλ. θά άνεπτύσσοντο παρά τη κοινωνία,
ήτις θά έκήρυττε πόλεμον κατά της πολυτελείας.
Άναντιρρήτως γίνεται καί κακή χρήσις, προπετής,
άλαζων και παράλογος ένίοτε της πολυτελείας, καί ώς
παράδειγμα έστω ό προσπαθ ών δι' αυτής νά καταττλήί/)
πομΐτωδως καί κομΐταστικώς τα πλήθη και μάλιστα, εί δυ¬
νατόν, νά τα έίευτελίσ/]. Ή ήθική καταδικάζει τέλεον
την προπετη ταύτην, αυθάδη καί άνανδρον έκθεσιν καί
•επίδειξιν τοϋ πλούτου. Ή πολυτέλεια, ή σκοποϋσα απλώς
την άλαίόνα έπίδειίιν, ώς [>έρ' είττεϊν ή πρός τό θεαθή-
ναι παράταζις πολλών άνω{ιελών ύττηρετων, προκαλεΐ δι-
καίως τάς αυστηράς έττικρίσεις καί έΓτιτψήσεις της κοι-
νης γνώμης. Άλλ' ό κύκλος ούτος της πολυτελείας σμι-
κρύνεται εϋτυχως καθ" ημέραν. Ή άνόητος κατασΓτατά
λησις τοϋ πλούτου, ώς έπραττον ο! ΡωμαΤοι της παρα-
κμης, αί έττιδεικτικαί καί πομΓτύοεις έκκεντρικότητ'ες, άς
ή κοινή γνώμη μέμ|)εται άνεηιεικώς παρά τισιν όψιπλού'
τοις, αί έτταίσχυντοι τέλος άκολασίαι της πολυτελείας, αί
άλλοτε τόσω συχναΐ, καθίστανται επί μάλλον καί μάλλον
120
σπανιώτεραι έν τη ημετέρα έποχη. Ή πολυτέλεια έπιδεί-
κνυται ήττον ή άλλοτε έκτός τοϋ οίκου έΐτί των δημσσί-
ων όδων περιορί£εται, περικλείεται είς τα έσω, γίνεται
έχέμυθος, έχει αίδημοσύνην τίνα, ήτις τή άπαγορεύει νά
έκτίθηται πομπωδώς έν πλήρει μεσημβρία καΐ νά έίερε-
θίίη ούς δέν δύνανται ν' άπολαύωσιν αυτής. Την ούτως
εννοουμένην πολυτέλειαν αδύνατον ό εύ «[ιρονών άνθρω-
πος νά καταδικάση.
ΎπΌθέτουσι πολλοΐ ότι άν ή πολυτέλεια δέν υπήρχεν,
αί κοινωνίαι θά είχον πλειότερα χρήσψα άντικείμενα. Εάν
δέν κατηναλίσκετο, λέγουσιν, εν δισεκατομιιύριον ψράγ-
κων είς είδη πολυτελείας, οί άνθρωποι θά είχον έν δισε-
κατομμύριον επί πλέον σίτου η γεωμήλων ή κοινων ένδυ-
μάτων. Νομίζοιιεν ότι σφάλλεταί τις, σκεπτόμενος ούτω·
π^ς, διά τούς έίης λόγους.
Καΐ έν πρώτοις, έν δισεκατομμύριον ))ράγκων είδύν
πολυτελείας δέν άναλογεΓ ποσώς πρός τ^ή ν ποσότητα
τής εργασίας, ην θά απήτει έν δισεκατομμύριον ^ράγ-
κων γεωμήλων, ή σίτου ή ένδυμάτων καί συνηθων έπί-
πλων. Ή πολυτέλεια πληρόνει άδρώς ουχί την ποσότη-
τα τού έμπορεύματος ή της εργασίας άλλ' αποκλειστι¬
κώς την ποιότητα αυτών. Τρ μυριόμετρον §ίρ' ειπείν
ωρισμένου τόπου παράγει 15 έως 2ο έκατόλιτρα ο'νου
έίαιρέτου ποιότητος, πωλουμένου 5οο ή ΐοοο φράγκα
τό έκατόλιτρον, άποψέρον ούτως άκαθάριστον ετησίαν
πρόσοδον 7,5οο έως ΐ5,οοο φράγκων. Τό αΰτο μυριό-
μετρον δέν είνε δυνατόν ν' απο^ζρη τό αύτό ποσόν έκ
τής παραγωγης κοινοϋ οίνου. Ούτω, καταλιπόντες την
παραγωγήν των έκλεκτών οίνων όπως έπιδοθώμεν ει^
121
την των κοινών, θά παρηγάγομεν ίσως "ίο^ή 5ο έκατό-
λιτρα έκεϊ ένθα παράγονται σήμερον 15 έως 2ο, άλλ'
άντί τής άίίας των 7,5οο έως ΐ5,οοο φράγκων θά εί¬
χομεν μόνον ι,οοο ή τό πολύ ΐ,2οο φράγκα.
Ωσαύτως ίργάτηζ χρυσοχοείον, τα μάλα έπιτήδειος,
κερδίζει, ώς ημερομίσθιον, 15 μέχρις 2ο ])ράγκων κα-
τασκευάζων διάφορα είδη πολυτελείας. Εάν υποθέσωμεν
ότι καταργεΐται έ κλάδος ούτος της παραγωγης καί ότι
ό αύτός εργάτας ασχολεΤται είς την κατασκευήν χαλκί-
νων ή σιδηρών σκευών, ουδέποτε θά κατώρθου νά πα¬
ραγάγη άίίαν κοινών εϊδων άντιστοιχοϋσσν πρός 15 έως
2ο φράγκα καθημερινης εργασίας· άναμ[>ιλέκτως ή έρ-
γασία αυτού θά έφθανε μόλις καΐ μετά βίας τα 3 ή 4
φράγκα. Έΐτίσης έβενουργός, ΐκανός καί αληθής τεχνί-
της, άμείβεται δι* ήμερομισθίου 15 ή 20 ({ιράγκων, ί¬
να κατασκευάζη γλυπτά επιττλα. Άναθέσατε αυτώ την
κατασκευήν κοιτών έπίπλων κα! θέλετε άμέσως παρατη-
ρήσει ότι είνε εντελώς αδύνατον νά κατασκευάση ποσό-
τητα άναλογοθσαν προζ τό ττοσον δ εκέρδισε. Τα αύτά
συμβαι'νουσιν ως πρός την έν γένει κατανάλωσιν των δι¬
αφόρων είδών της πολυτελείας. "Οθεν ή πσλυτέλεια
πληρόνει είς υψηλήν τιμήν αποκλειστικώς το ποίον της
εργασίας, το ειδικόν της τέχνης τοΰ έργάτου ή τοϋ τε¬
χνιτού· εάν δ' άνετίθετο, ώς έ^θημεν είπόντες, είς τόν
αυτόν τεχνίτην ή εργάτην ετέρα έργαοία βάναυσος καί
κοινή, δέν θά παρήγαγε ποσότητα συνήθων είδών στερε-
ωτέραν της παραγομένης υπό τοϋ κοινοτέρου χειρώνα-
κτος. Όθεν πλάνη είνε τό πιστευειν Οτι διά της καταρ¬
γήσεως τής παραγωγης ενός δισεκατομμυρίου είδών πό-
122
λυτελείας, δυνάμεθα νά επιτύχωμεν εν δισεκατομμύριον
έτέρων είδών άναγκαίων καί ω^ελψων τ/] άνθρωπότητι.
Δυνάμεθα βεβαίως νά δεχθώμεν ότι ύλικώς, καί έκΐτο-
δων τιθεμένης πρός στιγμήν της σκέψεως ην μετά μι¬
κρόν θέλομεν εκθέσει, ή ανθρωπότης εάν ήθελε νά περι¬
ορίση τάς ανάγκας αυτής είς τόν άρτον, είς τό κρέας,
είς τόν κοινόν οΓνον, είς τα μάλλον συνήθη ένδύματα καί
είς τα άπλούστερα οίκιακά σκεύη, θά ηδύνατο νά προ¬
μηθευθή ποσόν πολλώ μεϊζον των έν λόγω είδών. Εάν
άπαντες οί ζωγράφοι, γλύΓτται, έπΐπλοτέχναι ΐτλουσίων εί¬
δών, ρα|)ΐδευτα1, ποικιλτσΐ, κλωστσι κσί ύψανταΐ μετοί-
£ωτων είδών, άμαζοποιοΐ πολυτελείας καί έν γένει κατα-
σκευαστα! είδών διαφόρων των κοινών, κλ. κλ. εάν άΐταζ-
άτταντες .ούτοι έττέστρε|)ον είς την καλλιέργειαν της γ?]ς
καί είς την κλώσιν καί ΰ^ανσιν τού ράμβακος, ένΐ λόγω
είς την κατασκευήν κοινοτάτων είδών, ή ανθρωπότης ή-
θελε προοΓτορισθη μεγαλειτέρον ΐτοσότηχ01 κοινών έμττο-
ρευμάτων, των μόνων οΰσιωδών έν τώ βίω κατά τινάς.
Παρεδέχθημεν πρός στιγμήν ότι ούτως θά είχε τα
ηραγμα, άλλά τό τοιοϋτο είνε άττλη ύΓτόθεσις. Οΰδεμία
ύπάρχει βεβαιότης ότι ή κατάργησις της πολυτελείας
3ά είχεν ώς αονέιτειαν μεγαλειτέραν αφθονίαν κοινών εί¬
δών. Οί υποστηρίζοντες τό εναντίον, δέν λαμβάνουσιν
ούδ' έπ' ελάχιστον ΰπ' όψιν την κατευναστικήν καί καρω-
τικήν επιρροήν ην έίασκοϋσιν επί της ανθρωπίνης ενερ¬
γείας, δραστηριότητος καί πρωτσβουλίας, επί τοϋ πνε.ύ-
ματος της εφευρέσεως, τό μονότονον καί μονοειδές τού
έργου. Κοινωνία έν η άπαντες εκτελούσι σχεδόν την αυ¬
τήν εργασίαν, £ώσιν υπό τάς αύτάς περιστάσεις, έχουσιν
123
ωρισμένας έκ των προτέρων ανάγκας, ενθϊ ουδείς βλέπει
νά διανοίγωνται ενώπιον τού άπόψεις ζωης λαμπράς, δι-
αφερούσης της των άλλων, παρομοία κοινωνία μεταπί-
πτει τάχιον ή βράδιον είς άδράνειαν καί στασιμότητα.
Ή έλαστικότης αυτής έλαττοϋται βαθμηδόν καί άπο-
βαίνει συν τω χρόνω κοινωνία παλινδρουική καί καρκινο-
βατοΰσα. Καθ* ημάς δ* έτι πλέον ή κατάργησις των εΐ-
δών της πολυτελείας θά κατέληγε, τοΰ χράνου προϊόν-
τος, είς ελάττωσιν αυτών των είδών της κοινάς κατανα¬
λώσεως.
Ή πρόοδος επετεύχθη πολλάκις διά των προσΐταθειών
άτόρων, έζαιρέτως ττεπροικιαμένων δι* ισχυράς θελήσεως
καί εύφυίας, άλλ' είς άκρον έπιρρεπών είς τό έτταγωγόν
των υλικών άμοιβών. Όθεν ή άσ^αλεστέρα καί βεβαιοτέ-
ρα των άνταμοιβων αυτών είνε πάλιν ό πλοϋτος, καί ό
πλοϋτος διά πλει'στους άνθρώπους θά εχανε την άίίαν
τού, εάν άπεστέρουν αυτόν τής πολυτε λείας, ην έχει ώς
άμεσον συνέπειαν. Άναμ{>ηρίστως, μεταζΰ των έ^ευρε-
τών, "ΐεταίύ των μεγάλων έπιχειρηματιών και έργοστασι-
αρχών ύΐτάρχουσιν άνθρωποι φύσεως πράγματι ΰψηλό^ρο-
νος, οΰς ή άπλη άποψις των ύπηρεσιών, άς έπιδαψιλευου-
σι τη άνθρωπότητι καί της δόίης τής είς το όνομα αυ¬
τών περιποιουμένης, άρκεΐ όπως προοηλώσ/] διαρκώς έν
τω άδιαπαυστω καί κοπιώδει αυτών έργω των έ^ευρέσε.
ων. Άλλ' ύπάρχουσιν ετέροι δραστήριοι καΐ ρέκται έπί-
σης, {ηλωταί καΐ ίκανοί, ποδηγετούυενοι έν ταίς έπιχει-
ρήσεσιν αυτών υπό ίδ,εώδους ήττον εύγενοϋς, ράλλον
δ' έπιρρεπεΤς είς τό έπαγωγόν της πολυτελείας παρά είς
τάς άγνάς άπολαΰσεις τού πνεΰματος ή την ικανοποίησιν
εύγενοϋς φιλοδοίίας.
Ή πρός την πολυτέλειαν έφεσις δύναται νά ψζ αυτή
καθ εαυτήν ματαία κα! κοΰφν,· ή «ύστηρά ήθ.κή' δύναται
ενΙΟτε νά την καταδ.κάζη, ουδέν ήττον αυτή χρησφεύε(
απε,ρακ.ς ώς ωφέλιμον δέλεαρ είς την άσθενή άνθρωπό-
Δυνατα(νά θεωρηθή ως εντελώς άνωφελές το νά φέ-
ρωσ,ν α. γυναΤκες μεταςωτά ένδόματα, ττερ.δέρα,α άδα-
μαντοκολλ^τα καΐ άλλα δ.ά^ορα ΐτολύτψα κοσμήματα,
το να μεταφέρωνται επί λαμΐτρών όχψάτνν, κλ. κλ. Άλ¬
λα πολλάκις ηλεϊστο! ανθρ^πο. έκαττίασαν, ήγρυτΐ^σαν,
ε ευρον, ύΐτέστκ,σαν μυρίους κ.νδύνους, ουνέστησαν ώ-
φελψους β.ομ^ανίας είς τόν κόσρον άπαντα, 3πως μό¬
νον κα. μόνον προσΓΤορίσωσ.ν είς τάς συζύγους Λ τας
δυγατερας αυτών τα ώς ,'ιρψαι έκ το0 πλούτου ά θά>
ε.ς εαυτούς δέ την αίγλην καΐ την δόξαν, δς συνεηά-
ευΤεΊΓ "^'^' ^ άνθΡ""^^τι β.ομ^χανία. καί έφ-
Δέον πρός τουτο.ς νά ομολογήσωμεν οτ. αί μοναδ.κα!
κα, υττεραγαν ΐτροσπάθε. α., άς έμΓτν'έε, ό πρός την Γ,ολυ-
τελειαν έρως, αύ&νουσ.ν έ£αιρέτ-ις τψ τταοαγωγόν δύ-
ναμ,ν τής ανθρωπότητος καί ώς πράς αύτά ετι τα γρή-
σιμα και^αναγκαϊα είδη. ΛΓ '
Τό ζήτ^μα της πολυτελείας είνε ή μία δψ.ς ^τήμα-
τος εύρυτέρου, τού της άν.σότητος των κάταστάσεων·
Αττοοεώε,γμένον τυγχάνε. 6Τι ή ισότης των καταστάοεων
6α εθετε τέρμα είς πδααν πρόοδον εν τινι κο.νωνία καί
βαώδήγε, αυτήν βαθμηδόν είς δςανοητΐκήν νωθροτητα
και ε.ς τας ύλ,κάς στ^ρήσε,ς των προϊστορ, κων χρόνων.
Αι εκ της καταργήσεως της πολυτελείας συνέπειαι θά Κ-
σαν μέν μικροτέρας άλλ' άνάλογοι.
125
'Η ήθικη λοιπήν καΐ ή θρησκεία δύνανται νά ψέγωσ,
και νά καταδικάζωσι τάς ύπερβολάς κα! άκρασίας τής
πολυτελείας, ΐτροσΓταθοϋσαι παντί σθένει ν' άώαιρέσωσι
το παρακολουθοϋν αυτήν πολλάκις αύθαδες κα! ττροΐτε-
τες και νπαγορεΰουσαι τοίς άνθρώποις ευγενεστέρας καΐ
ύ>|/>]λοτέρας αρχάς καί ίδέας· τοιούτον είνε τό έπιβαλ-
λόμενον τΡ]/]θικ/] καί τ7) θρησκει'α καθήκον. Άλλ' ένόσΐ*)
ή |)ύσις ίοΖι συνόλου τό5« άνΒρωπ^ν δέν μετασχ^ματι-
σθ^ διά της ^ιλοσο^ίας /) της θρησκείας, ή κατάργησις
της πολυτελείας, ύτΌ οίκονομολογικήν επο^/ιν, δα ήτο
μεγίστη καί θεμελιώδης πλάνη.
£Η· Τ"1· Ζωγραφάκης.
Η ΜΙίΗΜΗ
"Έκ τ&γ τοϋ
Τί1ταν μονάχα ονεΐρο, όποθ οτάν ϋπνο εΤδα
Ή ευτυχία πέρασε, δέν έχω πειά έλπίδα
Βορρηας έ^ΰσησε ψυχρός και ήλθε νά τταγώσ/]
Την ^ροσερί τοϋ βίου μου αΰγη πρ'ιν ίηρερώση
Χαρά και έρως καί ελπίς έφύγαν ενα ενα
Άς ε^ευγε τουλάχιστον κι' ή μνήμη άπό μενά
ΑΙΣΩΠΟΣ
Φίλε χ.
'Ηα^ί """ ^μ6θλθ? ^ παρΙχω «""* δ'« ™ ™ Γυμνάς
ΓρΓΞΓ: » 7Γ ^ *~'™ν™ ΧΡόνον, ίνα σπου.α.4*ν τ
Ζ 11 "°μβ1 πΰ5αλλ0ί Ι»^·Ρ·^υ -λο«τ(«,,, χά! αρτυ-
" "7 ™ π°· ««««?*μ.ν.ν «νε,ματ,χον -μ,ί,,βν
7
Έν Έρμουπέλε!, τί) 20 Νοέμβριον 1887.
-μ,ί,,βν.
'Τμέτερος
Ν. Σ. ΜΠΑΞΕΒΑΜΑΚΗΣ.
ΠΕΡΙ
111 ΑΙΤΙΛ2 ΤΗ_ ΠΙΡ' ΕΑΛΗ2Ι ΤΕΛΕΙ0ΤΗΤ02
ΤΩΝ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ.
ΑΝ τι; μετά προσοχνίς παραττ,ρ^ση βριβτούρ-
ρμά τι τϊίς -«λοαας ελληνικάς πλαστιχη;, την
αρχήν, ούτως ε.'πεϊν, ήλεκρισθείς υπό θαυμασμοϋ
μετά τουτο ει'ς βαθείας «έψεις κα1 ^ουΛνούμε-
^ παντός αλλο» -ράγματος -ιράται να γνωρ(ση τάτ6
«ριΐ τα σ,ναποτελοϋντα αύτό καί τό ο"λον έν γένει.' «Όσω
-τις μ,,ζοος περ1 τούτου ρΜτ*ς ποιείται, τοσούτω μαλ-
>ον τοτοϋ αγάλματος κάλλος έγείρεται καί μείζονε: λόγοι
ρ^, ™βι«,λλέγου« καί περισ«ρίγγΟυσ« έν μι« κα1 μ"ον71
ν71
127
συνοχή ισ"εών αίώνας δλους, πράγματα καί γεγονότα έπιοΊώ-
κει την παραβολήν των νεωτέρων τη; τέχννις άριατουργτ,-
μάτων πρός τα παλαιά. Άλλ' ό'μως ό παραλλτιλισμό; ευθύς
καταστρέφεται σιάτε τό άκρον τού τελείου καί τό εξονον τής
χάριτος τής παλαιάς έλλτιηκής τέχννις, άναγκάζεται δέ τότε
νά ζϊΐτνίσ·/] τις την αιτίαν ταύτη; τής άνευ άντιζτίλου τε-
λειότητος.
Τό τελείαν τουτο, όπερ οίχ ήττον ένυπΐρχεν έν τοίς των
ζωγράιρων εργοις η έν τοΐ; των Έλλνίνων πλαυτών, έξτίγει-
ρε τάς μάλιστα δΊαφόρους όποθέσεις καί τα; μάλιστα άντι-
θέταυ; γνώμας.
Καί τίνες μέν των κριτικών ελέχθησαν ότι τό εΰκρατον
τής Έλλάοο; κλΐμχ καί ό λαμπράς καί αίθριος αυτή; οΰρα-
νός εσχον την μεγίστνιν επιρροήν επί των Έλλ^νων καλλι-
τεχνών άλλοι ίέ βεβαιοϋΐ'.ν ότι οί παλαιοΐ έχοντες ωραιο¬
τέρα η ο: νεώτεροι πρότυπιχ φυσικώς έποίουν καί ωραιοτέρα
εργα, τρίτοι ^έ ισχυρίσθϊίδαν ό'τι οί "Ελλϊΐνε; καλλιτέχναι
άείποτε τό γυμνόν έ*χοντε; πρό αυτών έξωκειοϋντο πρός τοϋ*
το, κατενόθ'ον τό πνεύμα αϋτοΰ κα'ι ούτω; εγίνοντο ίκανοί,
ίνα μετά μείζονο; εΰχερεΐας «ΰτό παραστ'/ίσωσιν. Αυται α
■Βερί τούτου των πλείστων γνώμΛΐ· άλλ' δμως μεθ' δλους
τοΰς λόγου;, ου; έφερον ούτοι πρό; υποστνίριξιν, δεν φαίνον-
ται κατά πάνια άληθεϊς.
Ώς πρός την γραφικήν ο πρώτος λόγος εχει άλι!θειάν τίνα
περΐ των χρωμάτων λεγ5μενος· δμως 5' δταν τις, έστω καί
επί βραχύ, σκεφθ/ί, δταν τού; μεγάλου; των νεωτέρων ζω-
γράφων λάβνι έν τω νώ, ό λόγο; ούτος καταστρέφεται. Ό
ΜΐΠΪΠθ καΐ νβ1&8(|11β2 ειργάζοντο κατακαιόμενοι υπό
τοΰ φλογεροϋ τή; Ισπανία; ηλίου· οί ΡΙ&ΠΙ&ηαδ, Κϋ-
128
ΙοΟΠδ καί Γβη ϋνθΐν έβλεπον αδιακόπως χώραν ζΌφώο*τι
καί συννεφώδΎι· οί ΌλλανοΌί, ως ό ΚθΙϊΐΙθΓαηάί, άείποτε
φαιόν ουρανόν ό Κβνηοΐάδ καί Ηθ^3ΓΪΐΐ νίρχοντο των
έργων αυτών καί είς πέρας ίγον αΰτά περικεκα/.υμμ.ένοι υπό
αίωνίου ζόφου* ό ΕιθΟηαΓά άθ νΐηοί έγραψεν έν διαφόροις
πάλεσιν εϊκ,όνας καί ό'μως πανταχοϋ ήν σ'εινότατος κατά ττ,ν
των χρωμάτων σύνθεσιν. Οί ζωγράφοι ο' ούτοι ώφειλον να
μ.ή έργάζωνται μέν τόν χειμώνα, νά παράγωσιν άριιτουργν
ματα τό θέρος, νχ συνθέτωσι 5ε μετριώτερα έργα έν καιρώ
τοϋτε φθινοπώρου /.αί εαρο;· θά καθίσταντο ου/Χ. άπλοϊ ρω-
τογράοοι, οΐτινες ο'έν έργάζονται, εί μ.71 έν ήμέρα αίθρία καΐ
λαμπραί.
Ή· δ'ευτέρα γνώμνι εγένετο ο'εκτή καί καθιερώθτ, κατά
συνήθειαν φαινομέννιν μέν άναμφτ'ριστον, άλογον ο" δμως·
ίιότι είνε μέν άλγ,θές δτι οί παλαιοΐ "Ελλτ,νες λατρεύοντες
το καλόν έσπούδ*αζον παντί σθένει νά επιμελούνται τούτου
άσκβύμενοι σΊαφόρου; Ιν τοίς επί τούτω ίίρυμένοις γυμνα.
σίοις άσκιίσεις, 5έν δύναται δ° ομ.ως νά πιστεύσττι τις ότι
κατά τοί»ς παλαιούς /:όνους έν γένει ην ωραιοτέρα ή των
άνθρώπων φύσις. Ό ΗβΠΓΪ Ηθαδδαγθ λόγον περί τούτου
ποιούμενος έν τίί ΗΐδίθΪΓΘ ά' Αρβΐΐβδ έγραψεν επί λέξει
τάο*ε· ί]βδυ.ίδ αιΐδδϊ Ιοΐη ά' βοουίβΓ Ιοδ άβοΐ&πΐίΐ-
ΙβιΐΓ8 8ιιγ 1α ά*θ£βηόΓβ80βΐΐ06 Ιιιιπΐίΐίηθ ςυβ άβ πιβ
γλπ^ογ ίΐ Γ ανίδ άβ 1α ρΙιιραΓΪ άθδ παΙ,υΓαΙΐδΐΘδ βί άβδ
ρΓΐϋθδορΙιβδ ηιιί, ραΓίίδαπί άβ 1α ^βηβΓαίίοη βροη-
Ι&πόβ, &ΓίιπηβηΙ ςαο 1α ταοβ άβ Γΐιοΐηΐηβ δ' βδί ίοα-
^οα^ βηΐόβΐΐίβ, βΐ ςα' Αάαπι ί,έπαΐΐ ιιπ ρβυ. άβ 1'
ΙιοπΐΓαβ οί Ιόοαυοουρ άυ. δΐη^ο ; — ιιη
αοαό άο 1α ραΐ-οΐο ; —.
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΙΑΓΙΤΖΗΣ
Δημαρχος 'Ερμουιτολιτών
185ο- ΐ853.
Δέν ευρέθη ή εικών.
Ι
V
Ί #4
139
Καθ' δλους τού; αιώνας αμφότερα τα φΰλα εγένοντο
καί καλά καί σΊ>σει$·/ί· παρα^είγματα ίέ τούτου εχομεν
άναντίρργ)τα. Ό Άλκιβιάίης καί Πλάτων ό πό των πα¬
λαιών έπαινοΰντχι ως καλαί, ώταύτω; Μέγιλλο; Ό Κορίν-
θιο; υπο τοϋ Λουκιανι,ΰ, άλλά ο"έν άναφέροντα'. 7ΰν τούτοις
ό Θερσίτη;, Ό Αίσωπο: καΐ Ό Σωκράτ·/]; ; επί των πεπα-
λαιωμένων -^'ϊν; μετάλλων των νομι7μάτο>ν, ώς καΐ είς * τό
ώχρόν ·ήο·η γενόμενον μάρμαρον των άγαλμάτων εάν τα
τοΰ Άλεξάν'ορου χαρακτηριστικά φαίνωνται ύ~ερνίρανα καί
ΰ~εροτττικά, τουναντίον ή Άοιστοτέλους κεφαλνι, ί; Ίσο-
κράτου:, -η Άντισθένου;, ή Διογένου; οΊαγράφονται 8ιί
φευγουιών, τρόπον τινά, γραμμών, άνίσων, στερουμένιον τοΰ
αιθρίου τοϋ χαρακτήρος.
Περί 5έ τοϋ ότι οί "Ελλ7,νΐς είχον νίο'γι έξοικειωθη καί
εί7(ϊύΐ·/ι ει'ς αΰτά τό πνεΰμα τοϋ καλοϋ βϊβαίως ϊέν ίϊύνα-
ταί τις νά άντείπνι. Τό μέν κατά τα; καθ' ημέραν έν τοΐ;
γυμνατίοις άσκνίσει;, τό ίέ έν τοίς πανελλτ,νίοις άγώσι,
τοϊς κοινοΤς τούτοις των Έλλνίνων ίεσμοϊ;, τοίς τό ό'μαι-
μ,ον καΐ. ιτυγγενές α^τοΰς υπομιμντίσ/.ουσιν, έν τοίς Όλυμπί-
θ({, Πυθίοις, Ίσθμίοις, Νεμέοις, παλαΐίΐταί καί πΰκ,ται,
ίρομεϊς καί οΊσκοβόλοι ήσκοϋντο γυμνοί, οί ίέ καλλιτέχναΐ
έσπούο'αζον ούτοι τό καλόν έν ζώτι ιτροτύποις· άλλά ο*ε'.νώς
θά έ'κρά'λλετό τι;, εάν ένό,οαζεν ότι τα παλαιά εργα τή;
πλαστικής είνε τελειότερχ κατά τα γυμνά μόνον μέλη. Εάν
τις τάς έν τω τη; Άκροπόλεως Μουσείω Νίκας παρατϊΐρνί-
οτ,, ίπιητ-ήαγ δί τόν νοϋν εις τ·>,ν λεπτότνΐτα καί την χά¬
ριν, 5ν -/ις τα ^ιαφαννΐ αυτών Ίμάτια έχουσι ποιηθη, εί; τόν
τρόπον όι' ού ό ο>·/·,μ·.ουργό; αυτών κατϋ'>ρθωσε νά σ"είς"7·| υπό
ταυτα τό σωματικήν κάλλο;, δι' ού ΐϊαρέιττ,'ϊε την %ο>ψά-
ΐ3ο
τητα «υτών κ,αί τάς ακριβώς ταίς τοΰ σώΐΛατο; οΊακυμάν-
σεσιν ακολουθούσα; πτυχάς, ευθύς θά νοηση δτι οί τταλαιοΐ
•/.αλλιτέχναι ΰπερέβαινον κ.αί ν.ατά την των υφασ^άτων δή¬
λωσιν, ώς κ-αί κατά την τοΰ γυι/.νοϋ, τους νεωτέρους, των
έργων των οποίων τα σκοτεινά καί σκ-λτίρά ίαάτια όαοιά-
ζουσι πρό; σίδΎ,ρον καΐ ουχί προ; ΰ·ρασ!Λα. Μεταβώμεν οέ.
καί είς τ6 των ζώοιν γένο;· οί παρ' ήαϊν άρά γε καλλιτέ-
νναι ιϊέν βλέπουσιν άοΊακόπω; ώραίου; ΐττ«ους, ώ; καΐ οί.
■παλαιοΐ; καί δ|/.ως δ4έν έδυνηθτισαν ?τ·. νά φθάσω'ίΐ τό κάλ¬
λος των ίππων ~.ί', τα παναθτ,ναια «αριστάστ.ς ζωοφόρου.
Πρός τοίς είρν,μίνοις έλέχθνι -/.αι ότι την υπέροχον των-
Έλληνων γλυπτών καΐ ζωγράφων έγέννϊΐσεν ή έν 'ΕλλάδΊ
ελευθερία καί [Λαλιστα ή οΎ,μοκρατία· άΧλά. μ.·/,πως ή Κό-
ρινθος καί Σικυών, αΐτινες άνέ&ειξαν καλλιτέχνα; ένο'όξους,
ώς καί αί Αθηναι, δέν ΰπέκειντο επί πο'λύ εις πιεστικϊΐν·
τυραννίοα ;
Καί ιτερΐ τοϋ πλούτου δ' έ'τι τί; Ελλάδος λέγεται ότι.
ενεψύχωσε την έπίοΌβιν των είκαττικων τεχνών ούτω ο'
δμως ήθέλομεν παραβλάψη τόν Φειίίαν, Ζεϋξιν, Άπελλην^
Πραξιτέλτι καί ίτάντας τού; αρίστου; καλλιτέχνας νοαίζον-
τε; ότι μικρά η μεγάλνι άμοιβ·}) ήρέθιζεν αϋτοΰς είς ίτ,[Αΐ-
ουργίαν θείων ?, κατωτέρων έργων.
Οΰίέν άρα τούτων, οΰτε ϊνιλ. ή κλιμοιτολογικνι έπνίρειαχ
ούτε ή τιρό; τό καλόν έξοικείωσις, οΰτε ή δΊτ,νεκνις τοΰ γυ-
μ,νοϋ δψις, ουτε ή ελευθερία, ουτε δ ·π/οΰτος είνε τό κύριον
ελατήριον τ?,ς παρ' "Ελλησιν έττιο*όσεως καΐ τελειότνιτος
των είχχστικών τεχνών ισως μέν συνετέλεσαν τι καί ταυ¬
τα έν μέρει, κυρ£ω;|δ" δ;Λως, ή γνώμη, ί,ν -ερΐ καλλιτεχνών
είχον οί παλαιοί, αί τιμαί καί αί ά;Λαιβαί, οΊ' ών αυτή ■»}
. ι3ΐ
πολιτεία άντ·,ψ.ειβε κ,αί ίτψ.χ τοϋ; άριστεΰοντας τεχνί-
τα; (ώ; π. χ. ή άχονομή τού τϊολιτικου οΥ/.αιώμ.ατος) καΐ
ή τοϋ καλοϋ θερχπεία, ό άί'οο;, ο'ηλον ότι, τοϋ κ,αλού θαυ-
ματμος, ή οηνεκής αϋτοϋ λατρεία, μετά τοϋ πολυθεΐσμοϋ
είνε τα κυρίοις ίδν,γησαντα τού; "Ελληνας είς τάς τεχνας.
Οί "Ελληνε; έλάτρευον τό καλόν, ή θρησκείχ αυτών οΰ5έν
άλλο ΐν η έν.φρασι; τοΰ καλοΰ ίκρ' όλας αϋτίίς τα μορφάς,
παρ' αυτοίς 5« τέλος τ6 κ,χλον ην συνώνυ[Αον τώ θείω. Έπει ο"ή
ο' οί καλλιτέχνχι ήσαν οί ποΐΐΐταΐ των θείον, έφαίνοντο ζών-
τες ά&ιακόπω; έν κοινωνία πρό; αΰτούς καί έπιστεύετο ότι
οί θεοί κατ' ά/.ατανό·/ΐτόν τίνα τρόπον ένεφαιίζοντο εις τό
ανεϋμά τίον όπως ο"έ παρά τοίς άλλοις των εθνών ή θργισκεία
υπήρξεν ή αιτία τνί; σχετικνίς των τεχνών άναπτύξεοις, ού¬
τω; εν Έλλάοι ην ή μόννι αι'τία τή; ά—αραβλνίτου τελειό-
τητος της Έλλνινιχή; τέχνκις.
"Ιδωμεν νυν έν βραχεϊ τάς κυριωτέρας θρνισκείας τη; αρ¬
χαιότητος, ϊν» μάθωμεν π(5ΐον αυται ήσαν έναντίαι εί; την
έπίοΌσιν καί τελειότητα των εικαστικών τεχνών. Οί Αΐγύ-
πτιοι ο*ύο τινά εΐ/ον τ?ς θρησκείας αυτών χαρακτηριστικά,
την κτηνολατρείαν καί την πρό; τοϋ; νεκροϋ; εΰλάβειαν έν
τοίς όφθαλΐΛθΐς αίτών ί^βνικόν εφαίνετο ή ζωΐκή φύσις, ό
δ" άνθρωπο; ην κατώτερο; ταύτη;· άντί άρα " νά βλέπωσιν
άτενώ; είς τό καλόν, προσέβλεπον είς τό δνυο·ειο%ές, τα δ'ύ-
σμορφον, τό ζωώδ"ες. Έιέβοντο τοΰς νεκροΰς ταριχεύοντες
αύτοΰς, περιτυλίγοντες έν £>φάΐμαΐι καί κατασκευάζοντε;
αυτοίς νεκροπόλεις καί είς ημάς ετι υπό τοϋ χρόνου δΊατηρη-
θείσας· έ» τής πρός τα ίερά δ*έ ζωα λατρείας αυτών εγενντί-
θησαν τερατώο*εις μορφΐί, δς άπεδίδΌσαν τοίς θεοϊς αυτών,
εΐκονίζοντε; «ύτοθ; συμβολικώς. Ό "Ανουβις, ό Ζεύς, 8ν
ΐ32
Ά[Α{*οϋν έκάλουν, ό ΜένοΎις η Πάν, ή 'Ίτις, ό Φθα, ό Φρα,
ό θεΰθ η Θώθ *. λ. πλάττονται ε/οντες [./.ορφήν κυνό;, κ,ριοϋ,
βοά;, λέοντο;, αίλοΰρου, κροκοόείλου, άετοΰ· μαρτυρεΐ οέ
μοί περί τούτου ό ΉρόοΌτος λέγων έν
II,
49 τάίε" ϊτά
γάρ τνί; "Ισιος άγαλρια εόν γυναικείον βοΰκερών έστι.»
κα'ι έν
II,
42 ((κριοπρόσοίττον τώγα>[Λ« τοϋ Διός ποιεϋτ'.ν
Αιγύπτιοι» χ«1 έν
II,
46 κχϊ. αλλαχού πολλαχοϋ, συμμαρ-
τυροΰσι ίέ /.αί τα έν τω Μουσείω τοϋ Πολυτε^νείου Αθη¬
νών αγαλμάτια· ούτω ο" δμως ι; μέν αληθής τέχντι κ.ατέ-
πιπτε μεταχειριζομέν·/; τοιαΰτα έπινονίΐΛατα, δ σ^έ πρός τού;
νεκροϋ; των Αιγυπτίων οΊά την [Λετε|ο.ψύγωσιν σεβασμός έ.
γένν/ΐίε «αρ' αύτοι; τάς νεκροπΛεις, τάς ~>ρζαί#ας, την
Σφίγγα, τα; (Λθμμία;, τέχνην ^ν;'λ- όλω; άπαράβλνιτον πρό;
την ελληνικήν.
Πρός τούτοις ή των Αϊ'γυπτίων Θρνΐ5κεία παρεΐχεν έτ^
Λαί όλικά έ(ΛπόοΊα· το (ϊια^ελίζειν, δ'ίίλασ'νί, τα πτώματα
άπτ,γορεύετο, μόνον 5έ τό άνοίγειν (καθ' Ήρό^οτον) τν-,ν
λα—άρ/ιν αυτών πρός εκβολήν των έντοσθίων καί ταρίχευσιν
τοΰ σώματος επετρέπετο, οΰτιυ ^' ή άνατομικγί η~ουίή ά-
■πέοαινε ουσχερν;; ·?, μάλλον ά^ύνατο;· ο; καλλιτέ/ναι ώφει¬
λον άείποτε ν' άπομιμώνται τυφλώς |Λή άλλοιοϋντε; μτ,ο'έν
έν ττί (Αθρφ·ίί (/.νιά' έν τί, κινήσει η στάσει των θεών; οί ^έ
ιερεϊ;, αύτοι κατέχοντε; τό κράτο;, οΊά κεφαλικ-νΐί ποινΐ;
άπτ,γόρευον Ττιν άπό της μιά; ε:; άλλην τάξιν (Λεταβίβα'ϊΐν
τί; τέχν/·,;, νίτις ούτω κωλυομένη (λόλι.; άναφανεΐσα άπέβ-/·,
Οί Άσσύριοι, Πέρσα'-, Μήίοι, Βαβυλώνιοι, Χαλίαΐοι,
Φοίνικες ίσαν πυρολάτραι* ή των οΰρανίων δ"ηλ. σωμάτων λα-
τρεία 6πό συνολικήν μορρήν ά~ετέλει την θρν;σκείαν «υ-
133
των συνλεν/,ϊ'ν/) αετά ίεροτελΐϊτιών τι νυν πρός τα τερατώοΎι
ειιϊωλα τα Βχαλ κα'ι Μολόχ. Έπειο*ή ο" ούτοι ίέν έτόλμων
να παραστήσωσι τού; αυτών θεούί υπό μορφήν ανθρωπίνην,
■πολϋ ολίγα τίχνιχ,ά εργα παρηγαγον χά Ι ταυτα πολλήν τ·>,ν
ίροιάττ,τχ πρό; τα Αί'γυπτιακά ίγοντχ, ώς θέλουσι τα έν
τοϊ; έρει-ίοις της Περσεπόλεω; είιρεθεντα Λείψανα τη;
Περάκης τέχνης, άτινα είνε (Λθρρ»ί τυ[Λβολι>.αί /.αί τερα-
τώοεις, ώ; π. χ. τοίϋρο'. Τϊτϊρωτοί, εϊ'ϊωλα κεφαλτ,ν άετοϋ
έχοντα καί πόο*ας καταλνίγοντα; εις ό'ννχας οξείς κ. λ.
Ο Ίεχωβα των Εβραίων γνωιτόν ότι επί τοϋ Σινα ά-
■π·/;γ^ρε^σε τφ λαώ αυτοϋ την κατασκευήν είο'ώλων ο"ιά τνίς
Β' έντολΐς τοΰ Δεκαλόγου* «ου ποιήσεις, ειττε, σεαυτω εϊ-
σωλον, οϋοέ παντός όυ,οίωγ.α, 67χ έν τω οίρανώ άνω καί δ"
τα έν τνί γ·?) κάτω κα_ί δία έν τοίς ίΐάασιν ύποκάτω της γί;ϊ'
■πώς ά'ρα θά ήν /ουνατη παρά τοίς Ίσρατ,λίτα'ς ή των τε-
χνώκ έπίιϊοιις, αψ' ου ούτω τα τούτων εργα άπηγορεΰοντο ;
Ή ίέ |Αυττικ·/ι τοΰ βρανιχανισΐΑθΰ θρνισ/.εία έν τοίς τ:ρο-
«ϊώποις τοΰ Βρά^[ΛΖ, Βίσνου καί Σίβα άντικρυ; άντιτίθεται
εις την άνά-τυξ'-ν τη; τε, γραρ'//4ή; «αί πλαστικης. Ό τε-
τράχειρ καί τϊτράπους οηιΐ',ουργό; Βρά/μα;, Ό συντηρητνΐί
τοΰ παντός Βίϋνου (νΐδΟίΙΠθα) κ*ί ό /-αταστροφεύ; αίτοΰ
δίνίΐ 5 πυρίπνβυ;, ό *ατά τ^; 'ίνοοΰ; έχατόν έ/ων χεϊρα?
κεραυνοϊς καί ξΪΒειιν ώ—λιιμένας, δύνανται μέν νά &{*ν»ι-
θώ«ν 6πο τή; ποιηπεως, άνα;Λφίλε/.τονϋο° ό'μως ότι δέν εί¬
νε (ϊυνατόν νά πζράβ^ωσι καί. γραφικόν η πλαττ·.κόν τι ττρό-
τυηον όθεν ο*νί καί Ό των μάλιστ* ιριλλελ-ΛνωνΓάλλος ΗθΙΙδ"
δίΐ^'β περί των θεδν πάντων τυύτων των εθνών όΐΛΐλών
«Γιινοζ, λέγει, ϋΐνίηΐίβδ ΙιθΓπΙιΙθδ, α ίοπηβδ δϊηϊ-
βΐ ΙοαιΊβδ^αβδ, ίΐΐδρ'Γίΐηί ιιηο ίοιτβυΓ ΐ
134
! Τοπώβζ
Εναηοιπ83βζ-νοα8, ίι
8γηα1)ο1βδ οΐο
Μο1β8 ΐηίοπταβδ,
ΙΐΟΙΤΟϋΓδ, ΐηοηδίΓΙΙΟδΐίόδ δαοΓΟβδ!» Καί ο"έν εχει νομί¬
ζομεν άίικον άνζφωνών ταυτα, δταν παραβάλλν] τάς εΐρνι-
μένα; θρτ)!7Λείας πρός την ελληνικήν.
Οί Πελασγοί, οί πρώτοι την Ελλάδος οΐκτί^αντες, γνω¬
στόν ότι ήσαν φυσιολάτραι· εις ταύτ/,ν δ"; την φυϋΐολατρεί-
αν εγένοντο δ'εϋταί καί αί υ~ό των έξ άνχτολΐ; άποί-Λων
είσαχθεΐσαι θεότνιτε;, επί ο"έ ταύταις οί υπ6 των [χετά ταυ¬
τα άναφανέντων Έλλ-όνίον πιστευόμενοι ηρωε;· ή ανάμιξις
τούτων των στοινείων ελληνικόν ναρακττ,ρα λαοοϋσα καί
πάν ξένον άποβαλοϋτα άπϊτέλεσε την ελληνικήν πολυθίίαν^
•^τις υπό της μεγάλης τοϋ εθνους φαντασίας πλουτισθεϊηα
την ανθρωπίνην ευθύς προσέλαβε μορφήν καί φύιιν, ό'τίερ
παρ' οϋιϊενί των άλλων παλαιών εθνών βυνέβη. Καί καθιε-
ρώθησαν μέν οί περί θεών [Λϋθοι ίιπο των παναρχαίων άοι-
δών, Ό "Ομηρο; ο" δμω; καί ό ΉσίοοΌς τάξιν εθεντο »αί
έμόρίρωσαν την αληθή θεογονίαν. Οΰτο1. είνε οί τ6ν χαρα-
κτηρα ενός εκάστου θΐοϋ καί τα Ιργα όηλώσαντες καί πα-
ρασχόντες ταύτα ύστερον τοΐ; τε ■πλά'ίται; καί ζ*ωγράφοις
■προ; παράστασιν ούτω λ. χ. «βρ'Όμη'βω έν Ίλ. Σ. 410
κείται κ.άλλιστοξ τοϋ Ήοαίστου ναρακτηρισι/.ός οϊε·
«Τ1Ι ««Ι άκ' άχμοθέταιο πίλωρ αΕητον ανέστη
χωλεύα»ν υπο 8ί *νη·*αι ρώονΐο άραιαί-.
Έν Ίλ. Α, 528 τοϋ Διός·
·ΤΗ χαι χυανέτ,αιν ς«' όφρύσί. νεϋσί Κρονίων
άμβρόσίαι 5" &ρα χαΐτϊΐ ίπερρώσαντο
νιρατύ; άπ' ΐθανατοιο' μέγαν δ' ίλίλΓ,ςεν -
ι35
Πασίγνωστον ο' ότι τούτου; τού; στίγου; είχεν έν τω νω
β άθάνατο; Φε·.ο'α;, ότε τόν Όλυμπιον Δία χρυσφ καί έ-
λέααντι επλαττεν.
Έν Έλλάόι οί θεοί ήσαν πάντοτε τό υποκείμενον των
ασματων των ποιητων κ-αι των έργων των τεχνιτών ως ο
"Ομηρο;, Ήσίοίος, Άλχαϊο;, 'ΑΤαμάν, Πίνοχρο;, Αΐσχύ-
λο;, Σο^οκλή; κ·, λ. ίίμννισαν τοΰς θεοΰς, ούτω; ό Δαίοναλο;,
Σχύλλι;, Βού-αλος, Φειο'α;, Πείναινο;, Ζϊϋξις, Παρράιτιο;,
Πραξιτβλτ,;, Σ/,όττας, Λύσιππος, Άπελλνί;, εγραψαν καί
«πλαοαν αυτού;. 'Επειο1"/) ο"έ τό άνθρωπόμορφον των θεών
Ιίκϊεν εις πάν πραγμα μορφν;ν τα μάλιστα αισθγιττ,ν, ό πο-
/.υθεϊσμός των Έλλτ,νων εγένετο κατ' εξοχήν ή θρνχτκεία τοΰ
καλοϋ, οί ίέ καλοΐ καί ήγεμονικοί τούτου τύποι άνέδειξαν
τού; "Έλληνας Ααλλ'.τέγνζς ·/.%'. ~ρο/"'γχγον αΰτοϋς εις την
Ό Ζώ; έν μεγαλοπρεπεϊ κ«1 γαλ-ζ,νίω κάλλει, νίρε[Λθς
καΐ ισχυράς, πατνιρ άνο'ρών τε θεών τε καθ'"Ο^-ϊίρον, καθνί-
μενο; επί χρυιοϋ θρόνου, αΰσττ,ροϋ -/αρακτί,ρος· ό Πθ'ΐειδ'ών,
όστις άλλοτε μέν καθεύοει σττ,ρ'.ζό|ο.ενο; επί τής τριαίνης
αΰτοΰ κ,αί λικνιζό|Λ»νο; υπο τνίς ήσύγου των κυμάτων ροής,
άλλοτε δ'έ ρίχτετχι εί; τό όρμνιτικόν αυτοΰ αρμχ καί τρέχει
τό ίιγρόν τή; θαλάσσης πεοίον Ό Απόλλων, τα ίοανικόν τής
άνθρωπίννι; τελειόττ,τος, ό έκη'βόλος θεός, ό λοξία;, ό μου-
σηγέτνις, όστις ΰπερτΐφάνως ρίπτει τάν χι~ώνα υπέρ τοΰ; ώ-
μου;, ίνα φαίνηται γυμνό;, ένο'εο'υμένος μόνον το ψώ;· ό Δι-
όνυσο;, ό Έρμίίς, ό "Ηφαιστο;, ό "Αρης, ή "Ηρα, ή Άφρο-
ίίτ·/;, ή Αθηνά, ή "Αρτεριι;, ή Δ·/ι;Α?'τ·/ιρ καί αί κατωτέρα-.
καί χαριέσταται θεότητε; καί νύμφαι, αί 'Ω/.εανίδ'ες, Ά-
(χαο'ρυάσ'ες, Ναϊάίες, Ντ,ρΎ,ΐίες κ. λ. ουδαμώς ο*ύνανται νά.
ΐ36
πρό; τοίις τερατώο'ϊΐ; χαΐ αι'σ/ίστου; τή ν ό¬
ψιν θεού; των έν τοις έμπροσθεν είονιμένων εθνών.
•Η έλληνικτ, ά'ρχ πολυθΛα ένί/.ησε την των Αίγυτττίων,
την των Περσών αγρίαν πυρολατρείαν, τόν σκοτεινόν καί
μυστικόν -ανθεϊσμόν των Ίνίών χαΐ τόν *ε—οτιχόν μονο-
θεΐσμόν των Εβραίων, χατέχτη- ο" άχ5-ως έ?' ό'λων τού¬
των των θ?7ΐ«ευμάτων τόν τίτλον της ουσιώδου; της τέ-
χνν,ς θρτι-εί.ς ίιά των πτΥ-, θεών λόγων α3τ-/ίς καί πά-
ραοόσεων.
Τελευταίον 5έ μεγίστ-, άποίειζις τίς £-1 τής τέχνης έ-
πιόρασεως τή; έλληνιχϊς θρη-βία; εΙνε καΐ αύτ-^ ή μετ4
τής των τεχνών παρακμή; συνίεόβμΐνη κατάπτωσι; αυτής.
Επί των ρωμαίχων ίόη χρόνων ή των ε?*«στ«ών τεχνών
καταπτωσις είχεν ϊ™ψ^ χαρτ,^α^ίας ίίόν, κ«ί τή; βΟη-
«Είας. κ»τά πό,ον ί' ό';Λω; έπέ^ρα,εν ό »*){,. δστερον'ά-
ναλάμψας Χριττιανισι*ός ;
Πρός την 'Ελληνιχΐν θρησκείαν καί τέχνν,ν βεβαίως άνε-
φχνη εχθρό; ?αχ«?4ς, έχθρ4ς άνατρέψας τα τε εϊίωλα καί
τού; θεού,, Π,ραλεί-οντε; τοϋ; όιωνμοί,;, οδ; τα τή; έλ-
λτινιχη; πλαστική; £ργα ί-αβσν ^ χών ΧοιΛτιανών τά
τον Ιουλιανόν, τουτο μόνον αναφέρομεν, δτι ή φύσ,ς τ0Γ>
ν.ου θρ,σχ,^^; ίν «νι—,^,^ εί. τ- ν τΛβ{βν ^^_
ξιν των .ίρ-χέν»ν τβχνών. Ή έλλτ,νιχ^ έθνιχί, τέχνη κύ¬
ριον ειχε την τού *αλοΟ π«ράστα«ν, έν ώ ή Χόριαν***
τηναχεικονι^ν,,.εγάλ,ον ^ών καί «ίσθψάτων ϊχαστος
θεδί των -αλαιων ήν έ'κ?ρασις χάλλθυς >ξ{α β -
εκφρασι; -„„,. τΛη6τνης. δ ^ Χρ^.ς ^, &^ ^
«υ Ευαγγελίου εί^νε; είνε ό 5-ρτατο; τύχο; α?σθν5ματο;
«κ ψυχιχϊς τελειότ,το;. Παρ' "λ^ τ6 .^ εΙν£
ΐ37
σεύτερον, έρχεται ο"έ μετά την μορφήν, ής είνε συμτίλτ'ρω-
μα· παρά τοίς Χριστιανόν; ο*' θΆως ου μονον τό αΐσθημα θε-
ωρεΐται κύριον, άλλά καί καταντα μ,όνον ά|ο.ελουμ.έν/;; τή5
{λορφη;* ό Ιησούς —. γ. ή θϊΐοτάτη τοΰ Ευαγγέλιον) εΐχών,
ά{Λοιροϊ τίλείου κάλλου;· ε/ε·. ;χέν [-(.εγζλίΐον ακατανόητον,
άλλά (ττερεΐται τη; χάριτος κ,αί τή; —λαστ·.κη; η γραφικης
'.σχΰος, ένί λόγω αί χρ'.στιανικαΐ εικόνες είνε ψυνολογικαί,
κινοϋσαι τόν σεβαϊμόν καΐ κάταστρέοου'ϊαι σχεο'όν τό ό-
ρατόν οΊά τί ς λάμψεως τοΰ άοράτου.
Ούτως ή τέχν/ι άποβαΛθΰ7α την κυρίαν αιτίαν την κ.'·-
νοϋσαν αύττ,ν, πλ·Λ,μ|χυρνίιτασα ττνευματισμοϋ καί χριιτιανι-
κνΐς κχτηφείας, απολέσασα «"έ σ/ε^όν τν;ν ψυχν;ν αύτη; πε-
ριέττεσεν εί; λήθαργον η μάλλον εις βαρβΐρότνιτα ίέΛα κα^
πέντε αΐώνων πολύ νείρω της εν τη γενέσει καί άναττύξει
ο'ίϊτ-'ος υτταρχούσης- όιότι οί χριττιανοί καλλιτέχναι αγνο¬
ούντες δν. τό άριστον πάντοτε είνε τό φυσικόν, ή τίς φύτε-
ω; οΎιλ. 7τχρατηρ·/ΐ'7ΐς, έ'κθαμβο1. ύττό τ-^ς λα|λ~ού7νις πίστε¬
ως, ένόαιιαν ότι επέτυχον τοϋ άλτιθοΰ; έν τω οΌΆικω ^ραγ-
[Λατισ|χώ κ.αί τ-^ τυρλίί ά^οαιμ ϊίκϊει, κατά $έ τοΰς Γάλ-
λους ίΐδ ηβ ίΓθίι νβΓθπΊ; φΐθ 1& οίΐποαίαΓβ.
Ταυτα ήσαν τα αίτ-.α τί; -ζρ' "Ελλνισι (/.εγάλης των ει-
καστ'.κών τεχνών τελειότητο:, ΐ|ν «ΰται [Αθλις ί,πά τής εφ¬
ευρέσεως τή; τυ7Γ3γρχρίας -/(ρξαίτο ττάλιν έν Εΰρώϊ:-/; μα-
κρόθεν ολίγον κατ' ολίγον ν* άτενίζωσι καΐ ν' άποπειρων-
ται, ίνα προσεγγίσωσιν ο~ω; ο' ή ·κολιτικτ, Ίστορία τό
Δελφικόν χρκιστνίριον πρό; τη φυσικη των Έλ/·/,νων εις τ//
ελευθερίαν κλίσεΐ θ'ωρεΐ πολλάκις ώ; μεγίιττ,ν αιτίαν με-
γάλων γεγονότων,,όίτινα [Λετέβαλον κατά μέγα μέρος την
τ' έσωτερικνιν καί τίν εξ(οτερ·κ.νιν τής ΈλλάοΌς κατάστα-
^
138
σιν, οίίτω δή καί ή Ίδτορί* τη; τέχνη; νο;χίζε'. τόν ελλη¬
νικόν πολυθεϊτμόν ώ; τί» μέγιστον ελατήριον της εις το
τέλειον τη; τέχνης —>οαγωγης.
Έν Έρμουπόλ5ί Σύριυ, μην'ι Νοϊμβρίφ 1887
Νικ. 2. Μπαβεβανακησ.
ϊ*8 άνθρωπο^ εύψραίνεται,
Τα γήϊνα λατρευει,
Άκοίιι^τος ό θάνατος
Ένΐ τόν παγιδευει.
Τον ενθυμείται ε^ στιγμάς,
Τον λκ]σμονεΤ είς χρόνους,
Εκ τΫζ τρυ^ης κσθημενος
Τούζ ({ιρεναπάτας θρόνους.
Είς την ισχύν τού αφορών
Τό σώμά Τού καλλύνει,
Ένφ ({ιρικώδ^ς σκελετος
Καί χώμα θ' άττογίνι^.
ΔιευθετεΤ την κλινών τού
Τό σώμα τού έφάτττει,
Καί μνημα {ιεϋ! ό θσνατος
Κατάψυχρον τού σκάΐττει.
Άν έχη λύραν, τάί χορδάς
Άπερισκέπτως κροΰει
Καί τα διψωντα χείλ/] τού
ΐ39
Είς οίνον άπολούει.
Πλήν κώδων τις, δταν κρουσθ/),
Τα ωτσ τού προσβάλλει
Καί των άνθρώπ-ων τό θνητόν
Στήν μνήμην τού προβάλλει.
Τό ττληκτρον τουτο ΐταρορσ,
Την λΰραν δέν έγγίζει
Κχ' άττό ευχάς την γλώσσαν τού
Πρός τόν θεόν όπλίζει.
ΑΝΤ0ΝΙΟΣ ΣΤΕΦΑΝΟΥ.
ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΕΙΣ ΕΤίΗΚΟΟΝ ΤίΑΝΤΟΝ Μ ΦΕΡΟΝΤΏΝ ΦΕΝΑΚΗΝ
"Η ΒΑΦΟΝΤΠΝ ΤΗΝ ΚΟΜΉΝ.
ΡΜΗΝ κάγώ (^ιλάρεσκος.—Τοιούτος τίς δέ ν είναι;
Συγγνώμην, αναγνώστα μου έκ των ΐδίων κρίνε.
Άν ποτε είς όμήγυριν ευρίσκετο καθρέπτας
Λαθραίω; τόν ήτένι£ον ώς ^οβισιιένος κλεΓττκ]ε.
Έ|νηβος, ήρην ίλαρος, εΤχον πλουσίαν κόμ/]ν,
Χείλη στιλπνά, κοράλινα, εύκινησίαν, ρώμ^ν
Τό έβλεπον είς κάτοπτρον, στής φίλης μου τό όμμα,
Καί οί φθονοϋντες γνώρψοι τό έλεγον άκόμα.
Τώρα παρήλθεν ή αϋγή, έγγίζει μεσημβρία,
Καί βαθμηδόν κατέπεσεν ή κόμη ή εϋρεΤσ.
•Ο χρόνος δέ εχάραξεν ίχν' είς τό μέτωπον μου
Δηλοΰντα πόσον κατοικεΐ τλν γ/]ν τό άτομον μου.
ι4ο
Στήν παρακμήν τό κάτοπτρον δέν μ' είπεν αληθείας,
Διότι τούτον τόν χρησμόν ηρώτησα μυρίας
Φοράς καΐ έσυνείθισε τάίδια νά λέγη.
Την έλευσιν τοϋ γηρατος τίς τότε λοιπόν ψέγει;
Άχ! φίλος μου, εν κάτοπρον, της αληθείας στόμα,
Των νεανίδαν τ' άσπλαγχνον άδ^α^ορίας όμμα!
Πρό τίνων χρόνων έβλεπον άντ! άγάπης σέβας
Νά μοί προσ^έρουν άφθονον οί νεοσοοΐ τής Ευας.
Τότε ύπόνοια πικρά μ' ηνάγκασε μέ ατόνον
Νά άριθμησω ακριβώς τοϋ βίον μου τάν χρόνον.
Κα! μοί εφάνη μέν στιγμή" πώς ήτο ή £ωή μου,
Άλλ' ην τριάκοντα όκτω έτών ή κε^αλή μου.
Είδες είς διασκέδασιν οπόταν ευρεθώμεν,
Τί ωρα είναι, πώποτε τόν άλλον ερωτώμεν,
Άλλ' άν τις μή ερωτηθείς την ώραν είπη μόνος,
Τω απαντώμεν, τί άργά! Πώς 'πέρασεν ό χρόνοό.
Καί άκοντες αφίνομεν της θυυηδίας τόίτον,
Όπως μή μδς διώίως?ι μέ δείιόν τόν τρόπον.
Ή όψιμός μου φρόνησκ μ' είπε πώς δέν ταιριάζει
Όπόταντις ίγήραοεν εισέτι νά νεά£η.
Καθώς έμπρέπει ή χαρά, ό έρως είς τόν νέον,
Ούτω καΐ είς τούς γέροντος τό σέβας είν' ωραίον.
Οτι, εάν ε
θέσιν, ά^' ής
πτρεπει να παραιτήσης
σέ άπωθεΤ αμείλικτος ή φύσις.
Λοιπόν, κ'έγώ ώς ^ρόνιμος μ' υπομονήν κσϊ πεΤσμοτ
Την κεφαλήν μου έκλινα είς σεβασμόν τό χρίσμα.
Έκων άέκ^ν έρριψα το παρελθόν είς λήθην
Σαλπίίω ύποχωρησΐν, άλλά δέν ένικήθην.
ΙΓΙ
Τό πζϊσμάμου κα την χολήν καί όλον τό φαρράκι
Θα τα εμέσω έ{>' υμών, ηοϋ σδς κοσμεΐ ξενάκη,
'Η βάιρεσθε ρ' άκάθαρτον βα^ήν ύπ·οδ/]υάτων,
Ένώ δεινώς σαλεΰεσθε έΐτ' άσταθών βημάτων
Νάρκισσε, ναί την κόμην σου ήγόρασας ωραίαν,
~.α^9ή_ν, μακράν, ούλότριχα, πυκνήν τε καί άκμαίαν.
Τόν μύστακά σου έβαψας καϊ είσαι μΐά τρομάραΐ
Πολύν χρυσόν έϋύδευσας, κ'έστόλισας την κάρα.
Μοί ψαίνεσαι ώς Μακεδών είς τοΤχον καπηλειό-»!,
Ζωγρα^>ισ3ε1ς ιιέ αν9ρακα, ή ίόανον τού ττλοίου.
Πολϋ καλώς, ττλήν τί ζητεΤς μ' αύτιίν την κόομησίν σου ;
Νά ίραυβη νέανίς τις την μεταμ^ίεσίν σου ;
Τότε λοιπήν συνείθιςε νά ^έρ^ς Γτροσωττίδας,
Κρυτττο^σας τοϋ ττροσύΓτου σου τας ΐτολλαπλας ρυτίδας.
"Οχι, μοί λέγει Νάρκισσος ώς έννενηκοντοΰτης
«Δέν Θέλω νά μέ έρασθοϋν, άλλά μισώ εντούτοις»
«Την φαλακράν μου κεφαλήν καί ττροτιρώ τ' ωραίον.»
ΌττοΤον έττιχείρ/)μα θαυμάσιον καί νέον.
Δέν σοί έιιττρέΐτει, συμφωνΰ, ή ττολιά σου κάμη·
Διότι άν κ'έγ/]ρασας νήπιον είσ'άκόμη.
'Ακούσατέ μζ, παλαιοί τοϋ κόσμου όδοιΐτοροι,
Βαμμένα μορμολύκεια καί σεΤς φενακ/]^>όροι.
Ή μψηρ μου μ' έθήλασε, μ' άνέθρεψεν έκείνη,
Καί δέν μ'έφόβησε ποτέ οταν άνέμων δίνη
Μυκδται θρήνων οίμυγάς είς κορυψάς όρέων,
'Η οταν ψάλλει αϊλονροζ τοΰς έρωτάς τού κλαίων.
Δέν έί))οβν)9/]ν νήπιον τον άγνωστον μου ηχον,
Δέν μέ κατέστησαν δειλον εί άπαλών όνύχων.
ΐ42
Κα! τωρα όλον προκαλω τον θίασον δαψόνων
Νά μ' αναγκάση άκοντα ενα σταύρον καί μόνον,
Έν μέσω £ο^ερ5ς νυκτός καί είς παρθενον δάσος
Νά κάμω, όπως φύγωσι, άΐτοβαλών τό θράσος.
Πλήν δέν γνωρίζω διατί τρέρω άν άΐταντήσω
Ένα καί μόνον εί ύ|ΐων, καί οταν άτενίσω
Ι | Την όψιν έσχατόγηρον, κατερρυτιοωμένην
Είς νεαρόν τι πλαίσιον καλώς ])ενακισμένχ]ν.
Σδς θεωρώ ώς φάσματα (|>υγάοων βρυκολάκων
Επί στιγμήν ά^ίσαντα τόν βρωμερόν των λάκκον.
Άΐτερ ποθοϋντα ήδονάς, άς μετά λύΓτης χάνουν,
Ήλθον όπως τρυ^ήσωαι καί πάλιν άποθάνουν.
Έν Χάλκϊΐ, Ιούλιος 1877.
^ΡΝΕΣΤΟΓ ^ΟΝΝΟΤ.
ΝΕΚΡΑΝΘΕΜΟΝ ΕΠΙ ΤΟΓ ΤΑΦΟΓ
ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΓΡ. ΣΤΕΦΑΝΟΥ·
1 Ιεντε χειμώνος ·πέρασες^ 'ς τέ ν εκτο ΓΓερΓτατοϋσες,
'Σάν χρυσαλλίς 'ςτήν άγκαλιά της μάννας σου πετοϋσες·
ΤΙοκ) μαυροΐτοϋλι πέρασε κ'εΤδε την εΰμορ^ΐά σου,
Ύα κοραλλένια χείλη σου, τού κρίνου την άσττρΐά σου;
Κ' έζήλεψε της χάριτες τού ζηλευτοΰ σου κάλλους,
Κ'εΤπετοθΧάρου. «πάρέτο, ώς τχαίρνεις τόσους άλλους;»
Ή μάννα σου 'ς την άγκαλχά 'σ έβάσταζεν άκόμα,
Καί τής στοργης ({ιιλήματα σοϋ εοινε 'ςτο στόμα,
"Οταν ό Χάρος άχαρο στε^άνι μαυρισμένο
Σ.οϋ έ^ερε νά τό §ορ^ζ νεκροσαοανωμένο.
»ΐ43
Γιά τί τοϋ Χάρου νά μην 'πήζ «άφες με τό καϋμένο !
Ή μάννα μου νά με χαρ/] ττοϋ μ' έχει χαϊδεμμένο"
"Α^ες άκόμα μ,ιά γιορτή νά κάμη 'ςτωνομά μου
Κ' ύστερα τ^ ά^ίν) 'γεχά μέ ενα §'λημά μου;» .. .
'Στό προσκε^άλι σου στοτυρά τώρα 'χεις καρ{>ωμένο
Σ/]ράδι είς τα μνημά σου, πύς εΤσαι 'κεΤ Θσμμένο.
Τό κρύο χύμα σέ (|>ιλεΤ, ή Γτλάκα σέ σκεπάζεΐ,
Κ' έκεΤνος ποθ σ' έγέννησε βαρει,ά βαρεία στενάίει ...
Τη υάννα, ποϋ σ' έβύΖαίε, τή δόλι,α, δέν θυμάσαι;
Σήκω καί ρίψ'τκ]ζ μιά ματΐά καί ύστερα κοψασαι.
Έν Κέχ ^ 12 Δεκεμβριού 1877.
Τό άνθος τό άειθαλές
Ό χρόνος δέν μαραίνει,
Φέρει την όψιν τρυ})εράν
Τόν θεατήν εΰ^ραίνει.
Διατηρεΐ την δρόσον τού
Σε §ύλλα σε στελέχ>],
ΕΓν' εύτυχής ό κηττουρός
Έκεΐνος ποΰ τό εχει.
Φέρει παντοϋ τόν στολισμόν,
Φέρει την εύωδίαν,
Μεταττοιεΐ την έρημον
Είς θέσιν έίαισίαν.
Άλλ' είναι άπνουν καϊ ψυχρόν,
Στερεΐται της καρδίας,
Δέν έχει νοϋν καΐ θέλησιν,
ΣτερεΤται εΰφραοείας.
Δέν εχει έκφρασιν
Πτωχόν εύκιν*]σίας,
Δεν εχει οφθαλμούς γλυκείς
Καΐ γέροντας μαγείας.
Δέν εχει χείλ*] φλογερά,
Δέν εχει εύφωνία
Καθ' δλα το ύηερτερεΤς
Φιλτάτ»].....
ΑΝΤΩΝΙΟΥ Ν. ΒΑΛΛΗΝΔΑ
ΚΤΟΝΙΑΚΛ ΜΕΛΕΤΗΙΙΑΤΑ
Οί Κοζαδίνοι.
αγις έν ετει 1204 έν Κω-νσταντινουπΛει
τνίς λατινικη; αυτοκρατορίας, η βενετική δ'/,μο-
κρατία, γ, κατεκλγιρώθη τό Αί'γαΐον πέλαγος,
ίνα ίιευκολύντι την κατοχήν αυτοϋ έξεκ/ρυξεν «"Οστις ποτ'
άν των έν τγ πόλει άστών η των Ιτ:ο τό κράτος τη; μετοί-
κων ησθάνετο επιθυμίαν καί 5ύνα|ο.ιν νά καταχττίσϊΐ
Ι
ΑΜΒΡΟΣΙΟΣ ΔΑΜΑΛΑΣ
Δήμαρχος Έρμονιπολιτων
ι853-ι862.
υτ^ίΤϊ* ** ;ί*ίο ,ϊγ>Ϋ·.>,_ ΐν τοι ·
-νυ/οτ
-ίι
3.'ίι νιότίκ ντΟ'Α)ντ
:νν$:.'ν.'ττ»ιοΙΓ ϊθοτεΐ
νί ίίι ν,ντ ι.·Ολ'θΧΐ)θ
νϊΤ 'ϊν; νίΥ*ίτ μ
τΐ ίΤ) χτ ,.'Χ^.'.ν'Ι οΐ
ίχ.ν ίηΧέ.'ίΐί :ί>.'
ωτ ^ ΟΙίί ΰθ7 όζ~ 4.
'Ιΐ-'Χ ίθ ίΟτΚ"
3 ν,·τ νο^ΐςωνγΒ
;.ντ ν,ντ ν3.υ έτί
·ν. ;ν '·χ> /
καί παρχλίου; χωρ*; των ελληνικήν θαλαστών εντό; τής
κατακληρωθίίσγ;; τή ί/][Αοκρατία μ,ϊρίοΌ;, οθτο; θά κατέχη
καί κοοερνα αύ"τά; ώ; οΊαοΌχικόν τιμωρίαν ;ο.έ πλτίρε; οΊ-
καίω-Λ* κυριαρχία; . . . Τό κτ5ρυγ|Λ« ώ; «ΰρ όΥ/ιλθε τα πα-
λάτια τϋ; Βενετία;, καί ή ευγενώς νεο7.αία συνηθροίσθη κα-
ταγράρουτχ «ττρατιώτας κα'ι ό-λίζουσχ τρι·/ίρεις είς τολμ-Λ,-
οά; Ί-ποτι·/Λ; εκίοοίΛάς, καί εντΐ; όλίγου άπέττλεον σωροί
στολίσκ,Γον υττερνιράνων |λϊτα Λθ[λβαρο>ών καί Βενετών εί-
γενών, ίνχ κερό>·/Ϊ7ω7ΐ πέραν επί τοϋ Αίγαίου «ελάγου;
στέμν-ατα ήγε;ο-όνων ■) (ΟαΓίίαδ ΝαΧΟδ §· 20). Κατέσχον
λοιπόν την μέν Τηνο^, Μόκονον, Σ/.ϋρον, Σχ.όπελον, Σκίαθον,
Ά[*οργόν, Ά-ϊΤ-υττάλαιχν καί τα γ^ίι-η Κέας καί Σερίφοι»
οί ούο Ρκίζαι, τα ο"έ ετερ* ήμίση αυτών ο'ιεμ.οιράσθτΐ'ταν οί
Δο;Λΐ'νι·/.ο; Μιγιέλης καί Πέτρο; Ίουστιν.άνν,:, τν)ν ίέ Θνί-
ραν κχί Θηοζτίχν οί ίΰο ΦόΊχκολοι, την ίέ Νάξον καί πολ-
λά; τ3ν πέριξ νησων ό Μάρκος Σϋνοΰίος, ττ,ν 5έ "Ανίρον
δ Μχρΐνος Δχνίολο; καί άλλοι ο?λλα;. Έντό; 3—4 ετών
•ίτοι πρό τοϋ 1210 ή των ννίσων κατάκτν,σι; ήτο τελεία
καί πλνίργ); τΐ[Λαριωτικ·/ι υτταλλνιλία, -ίίτοι οί κυρίαρχοι των
{Λΐκρών νΎίΐΐων άνεγνώριζον τν,ν έπικυριαρχίαν τοϋ έν Νάζω
οΌυκό;, ούτος ϋζ ότε μέν τλιν τί; Βενετίας, ότε ίέ τΐ,ν τή;
έν Κων)πόλει λατινική; αστοκρχτορί*;, ότε ίέ την τοΰ -ρίγ-
κιπο; τή; Ά/αία; καί επί τέλου; πάλιν την τή; Βενετίας.
Άκρ'βώ; ο'έν εΐξεύρω αν ή των Κοζ*α5ίνων οιΆογένεια κα¬
τέσχεν έκ των πρώτων την νήσον Κύθνον. Τουτο δύναται
νά -ληροφορτ,στι ήμά; ό την έν ΈλλάοΊ φραγκοκρατίαν έξ-
ερευν/ίίας έπαρκώ; Κάρολο; Χόκφιο;, όν ήμεϊ; έπαρκώ; ο"έν
δυνάμεθα νά συίλβουλευθ'όμεν άγνοοϋντε; την γερμανικήν,
δια δέ περί τή; των Κοζαίίνων οίκογενεία; εγράψαμεν, έ-
ίί
ΐ46
έκ. της περί δ'υνχιττών της "Ανο'ρου πραγ¬
ματικάς τοϋ κ. Νερούτσου' τοΰ όοηγόν έχοντος τόν Καρ.
Χόπφιον. Ού [ΛΟνον &' Ι/, ταύτη; ώρελτ,θτ,ΐΛεν, άλλά καί έζ
έρευνών, δς εχομεν κάμη επί των έν Κύθνω μνη|Λείων χαΐ
εγγράφων εΐ&'/,σεων έθ;ώρη7α $έ αξίαν χ.ότ:ου την περι της
ουναστικ*?); ■τϋύίΐί'οίΊογενϊίας έρευναν, έπειθ1·/; αδτη ά^'α-
λείΐ:τω; έκυριάρχητεν επί 400 πεοίπου ετη ού μόνον της.
Κύθνου, άλλά έπεξέτεινε την κ,υρΈαρχίκν αΰτγίς οΊά κ'ληρο-
νδ|Λΐων καί έ-ιγαΐλΐών έ-1 ^όλλώΐν νων-ΐί2ρΐξ-ν·/?4ων, ως θά
ϊο*ωι/.ΐν κατωτέρω, καΐ άθ?κ$ν> δ—ω; ο"η~οτε ά—ογόνου; πολ-
λοΰ: ου μόνον έν Κύθνω, τν( εο*ρα τη; β*υναττβίας της, άλλά
καί έν Σίφνω Ίί-χι Κέ«, ένΛ τταρηλθον,1 άο' όνου τοΰλάν1.-
στον έξώρμησεν !>; Ττα'λί*: δχρι τοΰ&ε 700- περίίΐου εττ,.
"""■■Κατά τόν ΧόιτΒΕον 7.οι ,τόν, όστις είόϊ τό γβνεαλογικόν
ί:ίνο*κιον τώ·/νΚοζο'ο"ίνων> ί; -των Κοίαϊίνων-" τ, Γοζα^ίνων
(ΟθΖΖΟ.(3ϊηί) όΐχογένεια Ι|ορ[Λΐί~{»ϊα «/. Βονωνίας της Ίτα-
/ 4ην 'έντφ 'ΆίγαΪΗ νίΐιτον Θερμίβκ μέντότε λεγο-
{*ένν,ν ο"εά τά' έν άυτ/ίί- δβρ^ά ' δο'χτα, Κύθνον ο^έ εν τνί άρ-
Άνΐγνώρνζε ^"ί;έν τίΓ Κύθνι* ο>υν*στεί« των Κο-
τη-ν'έπΜα>ρ.ιαρχπι« τβώ . της Νάξοι» ο®υκο?, ώ ήτο
-©βρΌυ. &ποτί'λ·ί)$ ρό-ών κχκβΐ)ό;ύιιβ>νΐ^όιότν -εν ιϊράΐίει γενομέ-
ν:»ι.'Γτνκ23 'ΙβΛνίομ, 1476 δ Νι*»λώί ΚοζασΈνο;, χύριος Κύ-
ίχ^ΐ^νΐϊ'ίβάλλε,τΐι εις τόν τιι/.αρι:ι>τιχόν φόρον ενός πορτο-
γαλ'λίου,.ιρβό; τόν ^οΰχα Νάξου Ίάκ^βον. Γ. Κρίσ-ην άντί
Τΐμαρί,ων. ίίιτονεαηθέντων αύτω. Άλλ' οΰχ ήττον καί ό τοϋ
Νικολω τ:ατή}ο "Αγγελο; Κοζα^ΐνος οΊά πράξεως συνταχθεί¬
σης τώ 1 ·4 ^8 Ίάνουαρ. 21 καθιατα υποτελη ενο; ποοτογαλ-
"λίου τόνΛσυγγ"ένη τού Φράγκ. Δα Βολώνιαν άντί ά
ιτροικοοΌτηθέντων αυτώ επι τη; Κέας.
ΐ47
"Οτι ο" ή τώ" Κοζαο'ίνων οϊκογένεια εδέσποζε1/ έν Κύ-
θνω διαρκώς τουλάχιστον άπό τοθ 1336 μέχρ'. καταλύσεως
τη; φρχγκοκρατίας εν Αΐγαί(;>, εχομεν [Λαρτυρούσας τα; έξ-?,ς
επισήμου; πράξει;. Τω 1336 Μζΐου 1 ό ιϊούξ τ/,ς Νάξου
Ν. Σανοϋδ'»; Ιςέ&ωκ,εν έ'γγρβίφον εν "Αν^ρω, σι' ού έ&ωρνί-
σ«το τω ΦρχγχίσΛω Κοζα^ίνίο χωροίεσπόττ) Κύθνου ττ,ν ε¬
πί της θτ'ρα,ς "Αχραν (Ρααίίΐ) κχί δουλο-αροίκου; τινάς.
Τω ^' έπι^ντι ετει 1337 Μχατίαι* 15 ό «ίό τρύτβυ Γιαν-
ναύλτ,ς Δεί Κοζχίϊνο; (ϋβΐ Οθζζαίϋΐΐΐ) έ^εχτείνει ττ,ν επί
τί,; Θνίρχς -/,ττ^.^χν*^ τοι> τςεριουσίχν /.αί έ~αυςάνε·. την
έΐϊ' αυτή; έςουσί?ιν τ|>'ο α|κχ τ^; ί»,~ό τςν ^ΐίλβυ τη; Ε^ρίπου
Νι/.. Δελλακβίρ,χβρΐν. γ?γί04^*?ΐ5— •^βσικ'ΐ,θΛΊργίϋ^ως. Αΰτό; $'
ούτος πϊ^*τ-»ϊν οιω'ΐίίν έτϊοχν-,ν φ,·ντ,γ.φι$Όζμ. ύ-ι. έχ των ν/·,σι,
ωτΐΆών βχρώνιον ΐΛίνα;, έαμείνα; "«τ^ς είς/τήν υτΐο ιτοΰ
Φράγκ. Κρίσπ/ι ά&ί*ω;. έ/,ίϊιωχθεΐσαν ^αχάστιν
Μαρίαν ΣχνΜ^-βν^ί^ίσί,τ^^
■πρό; τόν αρ-αγα. Τω 1418 Ίχν^υ^ρ. 21 βκνετάχθη πρά-
ξις, αΊ' ή; ό ^ίορθ'ίεσ-ϊ-Τί·,; Κύήνθ),! . "Αγγ-ε'λρ; Κοζαδΐνος
^ρθΓΑθίο,τεΐ τ.]> -ϊυγγενεΐ τού Φ
έβνρ·2ίιΚ$ί»ς: 6—1 'ιτ>)«ί4|νΙτ^{
ψχμεν. Μετ' ου τϊολ'^,/τώ 1433~ οΜϊχντώ^,εν. τόν Νικολών
Κύριον τής Κύθνου ί»πογεγραα[/.ένον εις
ων?,7ΐ·*όν σ>ο|ο.βί€οΙίβίιί(.δ51^δν/ΐίκβιγίνέΐΜν Ζένου χαΐ Κρι-
·πε9ΐ'χτ·ΐίσεως ·ΐί}ί *Ανβ^ιου. Τώ ο*έ 1440 συνέταξεν ό
τη; ΚΰΘνου κυριος'Ν. Κθζαίϊνος τν,ν ο>ιϊβ·/,·ΛΤ,ν τοβ έν&ιταον
τοΰ άρχιεπισκ.όττου Νάξου καϊ, Πβρου. Τώ ο' έπιόντι ε εί
1441 ό τούτου υίδς ΤΊαννΌύλϊίς άνκφέρεται εις εγγραφα των
έτών 1468, 1499 /.αί 1550 ώ;'όυνάστ·« Κέας. Τ« 5έ
1456 7βρίου ^0 συνετάχθν, γαμι/.ον συ|χβόλα'.ον υπό τοϋ
ΐ43
Νάςου καΐ Πάρου Φραγ/.ίικου, εν ω έμφαί-
νεται ότι ό Νικ. Άγγ. Κοζαίΐνος νυμοΐΰετνι την μονονενη
θ.>γατέρα τοϋ κυρίου τη; Σ'φνου Γιχννούλτ, Ρ'. Δα Κορώνια
Μαοιέτταν. Τω 1 ί76 Ίουνίου 23 δ τί; Κύθνου κύριος Νικ.
Κοζαοίνος όποβάλλΕται υπό ταϋ ^ιυ/.ός της Νάςου Ία^ώ-
βου Δ. Κρίσττου εί; φόρον ύττοτελείαί ενός τ:ορτογαλλίου. Τό
• τούτου ο['κόσηΐΑθν 1ν ΚαΌτρω Σίφνου ίρίρίί -τδ ετος
ίτοι 1456 τουλάχιστον, σ*ίότι' τό'τε νϋρφευθεΐς την
Μαριέτταν Δα; Κόρώνία εγένετο κίριοί •/.αΙ~·7,^'·Ηίί(]ίνου. Καί
μετά την κατάλυσιν τη; 8ο·Μί*ί~τ1β Νάίξβ·) γενο{ίέν?ί'ν Κ&
1556 οί ΚοζαοΤνοι έξηΛθλούθΛσάνχ1έ7τί1''ίΓν3£'ν·χίίνον καΐέ*
χοντ'ες, εΐ(/.·/ι ίΐίσας,' τΊνίίί τωι>Ί^ 'τφ-Αίγαίω ίίτνΗεών των
ίΊΐττ τΓνα-ΐρέρετ^-ΐ^τΐ^^-β^'ϊαίαν-θν^τέρ'ϊ Νικολώ -Κο-
ζαοΊ'νόυ ^ανϊϊτβ'ί δΓί/ρνβυ'ν^^ευθεΙ^τίΙ^ΙδΙΟ Χ1τ)ύλιος Δελ-
λαγρϊΐ/.αάτιΖϊν'έζ' 5Άνο^ο«»·>ι-Γ.Γτ{ΐ)-/αί5ενΓ ε-ί'ς -Χτον. Πϊρί ο^έ
την έ«τ5/-/ϊν ταΰτίην οΐί' Κο^α^ϊ^/οι χο>λάς των έν τώ Αι'ναίω
κτ/ττεών των -χάτίϊχ^ν φ^ο'ν^δΐΓοτε^ένοίί-τοίς Ψούρκοί'ς 75/.·/;-
ρώνοντε; κα^ τίΐν •Μκήΐ.»)ρ'ίΐρνχ*ί*ν(-ώτ&ν· ^Ό^ο-^τΛιντες. *Έ-
ι/ατο; ίέ των Κ6ζ*τ^ών·^ώ^οίεβ^τ^η;1είγ?ν3τον -δ "Αγγε-
λο; Ν. Κοζ'ίίιϊϊνο; α^νχ^τπ^ ^^οη^" 8; υπο των Τούρκων έ/.-
βληβϊίίΐδΐΐ
σει; τοο. ,
Ο: Κβζα^,ν
έπεζ£τε·ν«ν τ^ίν^κν/ριίΐΓΜΐΓϊΤαΪΓτδν^ /.αθ' διον γινώσ/.ομεν, τώ
μέν
τοξ» Νικ. Ά._ Σίανο'^ου ίόυκό; Νάξρυ. Τ/;ν 5'|^1 τη; Θ-/ίρα;
0 ί ^ ^Φ
_ ^ ; ξρ ; ^ ρ
ι0 πευίόυτίαν Ι'παυ^ανεί δ τοΰ^Φοαγκίσχ,ου υ'ιό;
Γταν/ούλτις Δέ'Κοζαο*ΐν5;, οϊτι; λαβών -ροΐΛθ^ότΛϊΐν τω
_____
1337 καρά τοϋ θείου τού βαίλου τή; ΕΰρίπουΝικ. Δελλα-
κάρκερι, εγκαθίσταται /.αί επί τίς Κέχς, Ϋι; {Αέρος ό "Αγ-
γελο; Κοζαοϊνο; προιχοδοτεΐ τω συγγενεΐ τού Φραγ. Δα
Βολώνια τω 1418. Τώ όέ 1456 ό Νιχ.. Άγγέλου Κοζ«ο*ί-
νος προστεθώσιν είς τάς κηό'7^ ~ω^τ·}υ.2(ίρνον καί τάς αϋ-τί,
ας /.ττίσει:, νυ;/.φευΘεΙ; τ-^ν μονογενή θ^ατέρ*
τοϋ Γιαννούλνι Δα Κορ^ν^ι^^Μαρι^ττζνί.^Ι^α^^ον λοι-όν οί
^)ΐ,.|ί»;ίρώ
χ τα;
νήσου; Κΰθ^ον, Σίφνον, Κ(μ((ΐλ^ν:?..^:α^γατ(θ>ρον, τα -ϊαιρυ
τίς Κέας, ττ,ν "Αΰρα* τΐί Θ /,οα^ ^1 Αλλ'ρι^νά ^έρ;/^ αι»τ/,ς,
ντΐν Γύαρον.
·έν Ν^£ο
παρά τφ έ^{κυριάρχ·(ΐ'τ·?^ς·ίο·)'αα3!ε(αί των έκέ^-ττ,ντο πιθανώς
τοιούτον τοΐ/λί^νφτον Άτλ §ν ΚύΙ)νίρ μ^ τβ Ι^άστρον τοΰ Κα-
ταΛεφάλου, ε,Γ^αΙ'έντοΐς ^ιπ^ρι^α^τ^-οΰίεμ^α οί/,ί« ^ί-
νρται νυν χ;ία ^γε;^νθί— 'ιτΧ^^}!»
λώ; Άγγέ/.ου Κοζα^ϊνα; έ^αιχοιθΌττ,θ^ τ·/,γ ^ίφ
£τ-/;ρι/ϊτοι ή, έ—{σν,ιιος εφρχγ1ί·-ΐοψ χ(βροδεσ~^τ^ίι
ίΝικ.. Άγγ. Κοζχσινου, Σ ίφ ν ο υ ζ. α ι Θ ε ρ μ ί ^>5» λλι-
$λ ο; ρ / ου)) ρ:ρο>θΊν τίτλον, ·?, / ςιόε/ ειςνΐϊρχ; ^το^ Κ.
Γκιών προξένου τί; Γαλλία^ έν 3ίφνΐ{> τώ 1701 § Το^ργε-
φίρτο;. Έ-βεβαιοί ^ε την είκ.ατίχνμίυ τχύτ·4ν ^}Ι^ τ£ήί
σφραγϊδΌ; ^ρίίταξι; της Σ '- 9 νο υ ***' °'^ τών ® ε Ρ £*· ί."
ω ν , ϊ,τ'.ς εγένετο ου/1 άσκ4πως. ρΰ [Αόνον οέ τουτο, άλλά
5ιά τνίς εί; Σί'^νον ΐλεταθέτεω; τίς γωριοειϊ~οτεία; των Κο-
ζαόίνων τή; Κύθνου {Αετηλλάγη καΐ τί» οϊκό'/ν,αον αυτών
οιότι τα εν Κάιτρω Σίρνου οίκόσΛ,αον τοΰ Ν Α. Κοζαοίνου
οιαφέρει έν πολλοΐς τοϋ εν Κύθνω οικοο··/,ΐΛου τοΰ Άντωνίου
Κο^αοίνου- οιότι τουτο (/.έν φέρει κατά κορυφγ,ν «λεκ.τρυόνα
έστεμμένον έτοιμον νά πετάξνι κοΊ κρατούντα ϊιά των όνύγων
ιτάπυρον άνε'.λιγμένον, •/.ατ^τέρω τταυρόν επί τριών ΐων κα'.
6x6 ταυτα θιιρεάν πλαγίαις είθεία; ιίιατετ|Λτ,|θ.ένον· -τό ο"έ
τοΐ» Κάιτρου Σίφνου, κατά τν;ν περιγραφήν τού σχολάρχου
κ. Κ. Γκιών, ρερει 'άντΐ άλεκτρυίνος γυναΐκχ χρατοϋιαν
ζωττ^ρα κα'ι κάτωθεν τρείς '/οοσδδυίί ίν"*ο1; τ^)^'-"σ!τ» ταινίαν,
έφ' ί; Ν. Ο.—ΜΟΟΟΟ ?.^.ιΈίναί ·λΌι«δν"το έν Σίφνώ
ο?κόσ-Λ,αον (Μ Ο300 . . . — 14 ..") ::αλαιότε3θν τοΰ επί
ι / - ι
τού έν Κύθνω άγίου ΣάβΙ^ "φεξοντος τό ίτος 1611^ Ινω
έκεΐνο τό φέρον τό ονορ.«( τρυ'Νΐ1 Κοζα^ίνου (Ν- Ο·), ενε'
τεΐχίσθη (ο.εταξΰ τοιί^ί^^ καΐ 1500 η άκριβέστερον
(Λετά τό 1456 ετος" τού γάΐΛου αυτού. Φαίνεται ^έ τό έν
Κύθνώ- δν τό γϊ&ιο4'οΜν&ϊί/4ώνΚοζο®(^ 8 σατ/1?·/ί-
σας μέχρις Ιίχατων-σ'Ικ τίς""εϋγενδΰς κα"ίλκραταιΐ5ίς σί-'.ο-
γενεία; αυτών Αντώνιος Κοζα5"ΐνός %ε'ν!?τει 1611 ίι-ερν;-
οανως ανίτείγιιεν άνωθςν τί,; /.ατά ούο ίτνι'νεωτέοας άναθη-
καλ-
Υ,πιοων
;έν
ίς Κόβνο» έ
τοΰ Δα Κόρώνι* σύζυγον τοϋ, Ν. Κ
ί ΰό δ ^^
ρ 9
ΐΓ«ν« τα βύιιββλον τί:
ης σχέ-τβ»;· ο{ 'ί*
ι5ι
κροσσοί αυτού είναι όΐλοιοι, ειμή οί αυτοίς τοίς τριοίν ϊοις
τοϋ έν Κύθνω οϊκ,οσνίμου.
Σχέσει; ο* έ συγγενικά; οι' έτΐιγαμιών αυνήψαν οί Κοζαοΐ-
νοι τής Κύθνου κατα τα μακρόν τής ίυναστεία; αυτών οιά-
στγ,μα πρός πολλάς των έν τί) έποχ-^ τίς φραγκοκρατίας >.έ-
γα αυναμένων ήγεμονικών οϊυογενειών. Τό> ϊ^υρόν τής Εΰ-
βοίας ήγεμόνα Δελλακάρκερι θείον εσ^εν ρ Γιαννούλνις Δέ
Κοζαιΐΐνο;. Τ·ϊ> δέ Φράγκ. Δα Βολώνια γαμβρω τούτου γε-
νομ,ένω πραικο^οτεΐ χ.ττ'ματα επί τή; Κέας ό "Αγγε/ο; Κο-
ζαύΐνο;. "Ετερος ίέ Γιαγ,νούλγις Ι^οζα,ίϊνρί έ'λαβε σύζυγον
τνιν Θαοόαίαν θυγατέρα ^οϋ Δομινίχο,υ ( Σο^/,αρίπα ο"υνά-
στου της "Ανίρου, καΐ την Μαρ'.έτ,τα^ Δα Κορώνια τής Σί.
φνου, ώς εϊτ^ρ.εν, ό Νικ, Κοζαιίινος, ού την μέν Ουγατέρχ
Θαί^«ίαν^τω 157,0 ^υ^εύθ^^ Ιούλιος Δελλαγραμαάτι-
κας έξ.'/θζχο.^εγε(«ς "Α^ρουιμέγα;^υνα|ΐεν·/ι^{-Γ'4ν ίέ^υί.όν
"Αγγελον ε^^-ΐ^τώ^ έν Κοζαίίνοΐί( ο'ννα,στών Σίφνου καΐ
ηθνίΥάτηρ ετέρου-ΔεΧλαν|αν.ΐΑάτικα^ τοϋ Ίακώ-
^' ^ριπα» χατά τό
ου, νΐτΐ[;|^ρ(ς39.ώτ/) .συ
ί ρ
ίά τόα'τον'(1632) ά^«·/τώμε
ρμ () μ >
νον τόν Ν'./.ολών εγοντα (τ5ζ'υγ(ΐν την Φιώίεντσΐιν'Βίί
ών Ό Ιι'ός βατϊτιαθείς ϊν Νάξω >' ώνομάσθΛ Χρύιτανθος -ί-τοι
ο; η καθ' ^.α; Χρουαί^ς (0;αΓ&λ!1θ), όθεν κ.*ί Χρου-
σίνα. Άλλά καί έν Κύθνω /ατά τ/,ν εποχήν της πτώσεως
αυτών ό Αντώνιος Κοζ"α5ΐνος; ό τοΰ άγίου Σάββα κτίτωρ,
φαίνττα1. ότι ο*ιετηρε! ει'σέτι μέρος της οικογενειακάς εΰπο-
ρίχς, έξ ·'η; άνηγειρεν έ/, των κρηπίδ'ων ίοΊ'οι; άναλώμασι
καί άορα ίαπζν/! τάν θολκΧί,ίϊτΓ}} ναόν τοΰ'άγίου Σάββα τω
1613, ου ή έ—ιγραοήίϊνΚι σηαε'.ώσεως άςία όιά τα ·πλ·7,-
θο; των άνορθογρβφΐών καί άφυναρττ,σιών. "Ε/εί ο" ακριβώς
ώίε' «Ω «τιτωρβνΊκά?ΐίίίΓ9?ι εβιονεον (^.τισϊ ναόν 😉 το>>
οσιου ^ατρο; ιαων 3«βίι τού εγ7)«ΐμϊνο·.> ιζ%^ηϊ& τταντεβλο
γον* τ/ιν κλυι Αν~ινκο» Γοζα^ίνοιι τουπυιλι εχ.κλισια υγνΐ-
^ των κριπκίο; ίν μί&ίι γάρ εο-κσεν "Τϊι τοτίήβδσια· ν.ο-
τε 0[λόλ» .τε0«ΛΐαΛο«Λ2ίΗον.ίύν Α, αι>' ιτίρβνβια ορη-
σε χτισι κ.χι υσαγαγτ; «ις χ'ϊΐρυ τ»πο."^λοοτς ετους ΑΧΙΓ.»
ΐί λέςείιν ό ονιντ4κτ^ΐ.α·/>ςΐ'νΓραγελαφ'.κ'ίί ταύτης
ήθέ3(«ιΐϊΒ-νάίίτ)λώβϊίίχ{1δ3(τίτ«ορ Αντώνιος Γο-
ζαίΐνο; ώί κάλ^ίστβς,ϋγειρώί |κ των.-ίίρ-Λπί^ίβνηοονοις τε
καί |ΛΟχθοις »*ϊ άν;>5λώ(ΑΚη τόν ν««.ν τοΰ όσίου 5ΐ*τρος ημών
Σάββα τοίί ήγί«τμέ'ίο«.·ίι«1 π»ντ««λθ.γαν' ^Ο1* ^'"ή άνω πρό-
νονα δρισε κτίβ»ΐ:τβννίνίί2ν,Λΐ{(»ίγά.^4Ί ώςτνίΤ^ϊΜν χλοερόν.
'Εν £τ94 4613α). !ΕΛτ2ϊς Ιίειγρι»φΐί-"03θ!ί ίξά,γεται ότι ό
άλίίαί'-ΐόσβν-υψϊϊλά καϊ. έν (λέσι* τίί
ν.γτϋϋν να'οιΐ· τ»·ό^ερ·»φ«3»αν ο('*ό;γίμον της
άξιώ|ο,*τβς έσιερτ^,ένος, ου Χίεί « έν ι
"Δγγϊλος άκβ ώρα; εί; ώραν εκινδύνευε ν' ά
Ίρντήν αρχήν οιότι &ί ίιεσωζεν ιγνος ιϊ·αναστικοΰ ά-
^ι,-ωίί)ς θ' άνέγρα(]ΐ5ν-αΰττ) έν τ^ άναθ-/;ματικ^
;·^ καί ο"έν θά ήρκεΐτο εί; τό ξνιαον α ό κτίτωρ ών
κάλλιστος.», (Μϊτά κάρΌ^ον ίέ 4—5 γενεών άιταντώμει»
ΐ53
έτέραν επιγραφήν επί τοϋ Οπερθυρου τοϋ τνί; Κεραλεούσνΐί
(κιιρίας έλεούστ,:) ναού τοϋ έν Κατακεφάλω Κάστρου τίς
Κύθνου φέρουσιν άμυο'ροϊς γράμμασι τα κΝΡΔΝΟΓ 1738».
Ταυτα ογ,λοϋσι κατά πασάν πιθανότνιτ'α ((Νικόλαον) Γοζα-
οΊ'νου (ναό:) 1738», δν ονιτος έπΜΛϊύα'υ μέν ώ; άντΛοντα
βεβαίως εις τγ;ν τί>ν Κοζαο'ίνων οικογένειαν των κυρίων
τοΰ Κάστρου, άλ'λά ,$έν ά.'νίίγει.ρεν έ/, των κρτ,πίσ'ων· ^ιότι ίι
οικοόορ.Λ τοΰ κ,τνοί^'Λ ;τ3νηΐ03, ώς ^ΐίσώ.θη «^ρ,ι το>^ί, φαί-
νετχι τ«ι*9-ϋί-·»*3ί «ΐάγχβονΛς·^·^ τθϋ'Κ«&ρΛ^ δ άν/ιγέρθτ)
μέν εί$ νυν-άγγ^ν.ττς, ρρ»γ»β^(ώνΑ-?; έ-~ιχ·?ς, ήτοι μεταξί>
1200-,—13.0Λ— τΥχ·,· Λκτκτϊτβ' ιϊέ χϊρι.. .τα- τέλϊΐ αΰτϊί;
(1500—16θθ.·κκ^.)'οΈνο!^έ.ντοϊςν·κ»0^.-7;μάςοχΒτ)νοτ.{ «ι μέν
ττ^ Νάξφ, λβΘ' όστι»'6ι!ξεόα·θ9^ άτϊόγονιΐ; ϊγοτ^ .ΚοζαΑίνων φέ-
ρ»ν τό τοροΰτ.ο«Ι%Γών3|θ'.ανϊτ)ΰ'Χ$ϊς.ιΪΕ3'ΐώθϊ;,- είτ?.οΊότν μετώ-
άρρενχί κτ:ογά4ά·3%ί;Έν·ϋ τ·^ Κέα, ένθα 6176» '
τνιν ^εστ3Γκτ»ν.ιτο»ν,·ί^*ν.τ)ί*;Λϊ»"έ'η*αί νυν άχο
νά; αιΐτών-ί—*Ά'>-^ίχ'λνιν χθ*ν®·«»-Λ·)!ν «ίίνξιιν.ένιτοΙΓ έαυτων· α*Μ?
πολίταις -/.««τέ^ονταί. ·Έ·Α ,&έ-«τί;■'Σίφνψ* άκό^ονοι τό τοΰ
Νικόλαον, άΪΛγοι^ ·Λαθ?^&(»γ?έΕζέ!ίρων,.ν 7ΐί*ιίλλφον'μ6χεις η¬
μών, εξ ώντγϊί^ν/ρΐϊΐώι-^β:»^ άϊοΊ»σ·ΑάνΓθ)ΓΓοζαόίνου οι'χ.ο-
γένεια — «πΐίλνϊβδέίςϊίΕ^τιβ'^ίΐΓθΛ'ΐβ-ίγκ'ϊτβ'ϊτδϊα. - Έν 5έ
τ^ Κύθνω ττεοιίλθον βίς »;{ϊ.α; οίκβγένειαι Λερί τάς εΓκοσι τό
των Κοζαίίνων ϋνοιια φέρουσαι ιτο/Χΰ άχέχουο«'. τίς τε εύ-
■πορία; χαί εύόίλείΛ; των ποογόνων αυτών ^ιβτι —ρό 300
έτών. πϊρίηοι* έκπεσϊίντε; τ^ς- άρχίίί "»τ· άπολέβαντες μέγα
μέ{ίο;»τ«ί:7—(κοικτίας Τ£βν Βϊρνβλ^ον εις άιτορίαν έ—Ι τοτοϋ-
τον αυξανομένην, καθ' όσον ίτΛ γενεά; είς γενεάν κατέσχε-
[54
Ρ'.,ετο εις ττολυχρίθρ,ους κληρονό'Αου: ή ΰπολεκρθεϊσα περι-
ουσία των. Ο.ΐχ ολίγον ό' εις τουτο συνέτεινε χαΐ ν, τη πτώ-
βει αυτών έχακολοΛν-σασα οΌσ-.τμ,'» των ννΐσων ίχ τε της
««ιρατίίαί χχί τή; τουρχιχη; χαχονομίας. Εί 4' αλλοθί που
σψερον^^εσώθ,,σαν Κοζαίϊνο; έν Ανατολή άγνοώ· τόσον
ι μονον είζευρω, ο'τ-, ού πρό πολλοϋ άνέγνων 'έν έ?7,μερ(σΊ ό'τι
Ι | είς των έν 'Ροψ.ουνία βουλ^υτών φερ3! τό βπώνυμον'Γοτζα-
Αίντ,; ίίγουν Γοζαίϊνοί, ού οί προγοτοι, τίς οΐίε τ.6τζ, αε-
τ Χϊΐ"ν ει'ς Βλαχίαν *) Μολόαυίαν Ιχ τινοςΛΪν^σων τοϋ
- Αίγβίου, 8 βυχνότατα συνέβαινεν |-Ι τη; ^' Έλλη'νων ή-
| ^ γψ-όνων χυβ,?ν—ωί των πβ?ρά τόν Δούναβιν -^-εμονιών.
; Οϋίεμία ό' άαφιβολΐ2 «- ,; # Ίτα-Λίας έ7:ελθό'ντε; Κο.
^«σϊνοτ εί; τάς έλληνιχάς,^σ^^ωνίείς-τΑχλβτινιχίιν
εχχλησίαν -,.ί δπ ^ιετ-φ,σαν την εις «4τ*. .-?«τιν μέχρι
τίίς καταλύσεως τϋ; ίρνχβτείας των οί ·κλείονΕς τουλάχιστον
ε, αυτών. Καί οϋ>: ήν.^λλω; γενέαθΐι, έγόσω ϊσχυεν ή'βενε-
τγ/./, -ολιτεί», άο' ί; έξτφτών-.αοοίοίδβίνίσωβϊρράγχοι κύ-
ριοι^ Διά εύρίσ^ορ.εν τοί.; Κΐί*ί«»« σνν»ί&->~1ς γαμι/,ά
συμβόλϊΐα Λαί 5..αθ·«ας ρώκιον λϊτί-^ν. ^Ι5ίβπων· π. χ.
τόν Ν. Κοίαδϊνονϊ.» «.—/. ϋ&β'/ _υ..-τ'ϊ____ ,
ενώπιον τοϋ Λ^αηβϋια», ^κξο1> καί
^αηβϋια», ^κξο1> καί Πάρου
Φραγχίιαου. Μικρόν & ααό ταύ^οΜ, τ*> 144αδ.τα·)τον, πατήρ,
έτερος Νι*. Κοζαάίνοί,.^έ^ξε, -^ όιββνίί;^.-» ενώπιον
τοδ αυτού λατίνου Ι^σ,όπο,. 'Αλλ»«ιΙΛί έ-γαμ^*υτών
εγίνοντο πρός- λατίνο.;, οϊ*ι ή «ΰ Γιαννούλ·Λ Κο.ζ.ίίνου
λα^ον-ς νύμ?·,ν την θαόΙ.ί,ν Σο^αρ,'—, *-.£-„ ^υνά.
«τού "Ανίρο,· ή τοϋ ΝΛ'Α.γγ. .Κοζ,ίίνακ ν^φευ&έντος τ·λν
Μαριεττ« Γιαν. Δα Κορώ^ι* ■*«*,-.* ,Σ·ίφνο« τ^ 1456,
**1 ή τ* θαό&ίας Ν. Κοζαό.'νοο βυζει,/θεί-ς τώ 1570
τόν ες "Ανσρου λατϊνον Ιούλιον Δελλαγραμμάτιζαν, επ ίέ
ο τοϋ Άγγέλου Ν. Κοζαίίνου τώ 1600 γάμο; λαβόντο;
γυνζΐκα την τοΰ Ίακώβου Δελλαγραμμάτιχα θυγατέρχ ί(πρώ_
τνιν συγγε·ν?, των Σο[Αμαρί«α», οΐτινες τ,σαν λατΐνοι. Ού μό¬
νον ό' έκ, τούτων άλλά καί έ* τή; σ»μαετονής αυτών επί
μ.*ρτυρία εις έ'γγραφχ λατίνων έπισχο-ων έξάγεται ή μέχρ'
των [Λετων τοΰλάχ'.στον τνίς Ι Ζ.' έκατονταετνιρί^ος έμ[λθνή
των Κοζαο'ίνων εις τ·>,ν 'λατινικτίν Ι/./Λτισίαν, "Ηγουν εΰοί-
σκοαεν τάν Χρυαΐνον Κοζα^ΐνον ϋτ;ογεγι>α^.{Λέ!»ον εις έγγρα¬
φον τι έ/ΐοοθέν ΰτά τοϋ ΆγγέΛου άογι&τζΐ'ϊχ.ότζον Παρο^αζίας
τω 1617. Έν ίέ τί) αΰτίί άρ/ιεπίσκοπνί τ*.1632 έβαπτί-
«τθνι υιός τοϋ Ν. Κοζαιϊίνου όνοΐΑ^ίϊθίί; Χρυσΐνοι;. Επι 5ε
πάσιν αύτάς ούτος ό άρχΐϊπςσχο^ς Παροναξ.ία? τω 1617 &Ινα·.
εκ των Κοζαο'ίνοίν. .ν~3.''6 ιί' ν
Φαίνεται δ(Λως ότι ίκτω ές1·Λσ0έγθΐντ)ίΓέ5ΐΐίΤ$ρκγκων εςουαία
έν ταί; ν/ίτοις, ΐ'ϊγυθ'ίβνι; τίί; «ϊυρι&ιθϊ50ί>ί.·.'τόσΛ) γαοίθώ-
τεροι εγίνοΜτβ οί ίεσΐΛθί οί τους·ζβνρϊα;ί 'ιοίετοι^ίλατΛνους, έν
οί; χα'. οί Κοζαα'ΐνοι, συνοέοντ,εςΊζΰτοος ί^ρδί -τ-λίν λατινικγΐν
έκ,κληιίαν. Δέν είςε«ίρο;/.εν τί άπέγεΐΛαν οί Ιν Νάξω -/.αι άλ_
λοθι {Λετοικνίσί'ντε; Κοζαο'ϊνοι·1 ΐσω? έμειναν τπστοί, είς την
έκκλτ,ίτίαν των μίχρΐφ~ έξβλείψ^ως ιαρρένων^ά-ϊογόνίον^.' Έν
Κύθνω δ|Α£α5. εόρί'ΐΛθ^.βν [Λΐχσόν.. «ψο Ί>'γ]ς.νΧ'π16εως αυτών τχο
1611 κοΊ 1613 ·ί?4ν'Άντώ?Ηϊν:νΚοζα&ινΐί(ν>-ΐ:ίΛ
βές τέκνον τίς έ.λλφκ;*·^ Ικ/.λνισίοκί, β*— ς άό'ρόΐ-ία
άννξ-'&ιρίν έν (ί.έΤ(·ι τη; Μεσ'ταρίας Κΰθνου ναόν ί/.«ι/ώί εύ-
ΐϊρετϊή άνηκοντα εί; την έλλ-Λνικΐ,ν έ»κλ-/;7ίαν, τόν τ»ΰ άγ*ου
Σάββα. Όΐΐοία ο"έ άντίθε/ϊι; το3 άνωθεν τίς ά
οτυτό έ—γραοίς τοϋ άττογόνου αΰτ«ιν
ΐ56
ίόγρΐϊ. Οο μόνον ο" ούτο; -ασιοανώ; έξελέγγεται οπαδός
της έλλην./. Τί; έ/./.λητία;, άλλά χαί έτερος Κοζαιϊΐνος τώ
1738, ό Ν'./.. Κοζα^ίνο;, έξελληνκΐθείς ούτω; ειπείν χαΐ
κατά τα ο*όγμχ, άναγράφετχ·. έ «ι τοΰ ύττερθΰρο^ τοΰ έν Κά-
στρω Κατακεράλου Κΰθνου ναοϋ τνΐς Κκρίας έλεούιτ,ς (Κερα-
λεούσας) πολύ πίό τ-%; ί-ο/τ.ι, έ/ΐε'.ντΐς εξελλ7ΐν·.σθείι/,ς. Φαί-
νεται ο" ημίν δπ μετά την -/^τ^λυσιν τ-ο; |ν -ταίς νητοις
ορχγ·/.ο·/.ρ3{τία; άθρόαι έγίνο^το-α;!. μετ*5τάσε;ς ί(; την έλλπ-
ν.κήν ε/.κ.λητίχν ^.άλ'.στα |ν έκείναις των νψϊ«Υ, έν «'? πολί)
άραιό; ήτο 5 λατινικό; «λϊΐ9υσ|ΑΟ;. Οοτως -π.^. ζΐίΐΐζλ.ω έν
εγγράίρω τοϋ 1701 έν Κΰθνω εΛ^οθέντι ίίτΐογεγραΐΑμένον τόν
Παπά Κων^ταντ-ί Δ£ Κορώ;νι*ν σ^χε^λάρΐίν Θ?ρ;ο-ίων, ήτοι
ίερέα τ^ς ελληνικάς έχκλ-ίσία^ ?ν.ώ οί λ1'^ ν'Ισρινία; έπελ-
θόντε; πρόγ&νο^ ιιΐιτφϊ •/.ατέχον'-τίς τ^ν Σ{^ν()ν (λέχρι τοϋ
1456 άννίκον εΐί τυι^ λατινΐΛ'ίιν έκ/.λ»5ί^ν.·ΓτΕί4 ^? τή; των
Δελλαγραμμάτικα ^αγκι^ϊ; ^ό^ε/*^ ^ν_#έ^ν ,'Ανίρω τω
170! Ο'ίο άο'ελφοί ευ-ορώτ»τοι'4νέμβννν τω —ίτρώ'ω σ'όγματϊ,
ό ο"έ τοίτο:, Νικόλαος, τητο οχα^ό; της^ελλίίν. έκ'Λλησίας.
Έν ο"έ Κύθνω κατά την-αυτήν έπρ^·/|ν ΌβΛλογ&ί,ταψπο Τουρ-
νεφορτου' ^ ό^τι νΚάννάχ^;.^ τή;
έν Κύθνω λατινικής κοινότητος ών πρόςενο; ^ή^; Ιταλίας
παοστάτιοοι: των εν τί Άναιολνΐ ντίνΐΛν. 'Κν τΛιί-τοΐ' ιίυσε-
Δε>αγραρί.μάτικα; ία-ανόιας εζωγράφισε τίί 1695 'τό τρι-
[λόρφιον (εΐκόνα τοϋ Χριττοϋ έν μ,έ;ω τή; Παναγίας καΐ
τοΰ Προδρό^θυ) κατά ρυθμόν βνζαντΐνόν, ά'-ερ άνά/.ειται ·/;-
δ·/; έν τω τοϋ άγίου Νικολάου Κύθνου άνατολικω ναώ. *Ετι
οέ |ο.άλλον παράοοςον είναι τουτο, οΊότ'. έν άτϊάσν) αΰτοϋ τνί
έπσ·/·μότητι πϊρίοτταται ό Γιαννίκης έν τνί βάσει τής εικο-
^
ΐ57
νος φέρων την έΐϊίσ/,μον ?:ροξενιζν;ν στόλον τόν χϊλον καί τ6
ξίφο; έρριμιιένα πρό των —οίών αυτού γονυκλιτώ; ο'εου.ένου
των έν τη εΐ'κόνι. Δέν έλλείπει ο"έ καί τό γαλλικόν έθνο-
σ·/",[Λον εί; την έ~ίσ·/)[Αον παράστασιν αοτοϋ οε'ρον ετος 1695
καί ΙΩ. ΝΤΛΓΜΤΚ (Ιω. Ντελλαγραι/.αάτ.'χ,ας). Έντχϋβχ
πρός έξ-ίίγ-Λίΐν τ-ου ^Ζ}ιϊ8ί$»ζζ&&ψβύΐνχ»7:$ίσωρΐί~ν οτι
•ί) ει^ών αυτη'|νγϊλϊ·ΐσα'είν^ϊ·Λνκΐν Ι^ίΛνζσίαν' τϊς Κύθνου
μετηνέχθ/ϊ'ε-.ς ΐίινΧ1/^ήί>'τ'ο^'^'άγ^ίοό- ^ικο^ο'υ μετά την
των λατίνων εςαλειψιν^ είτε ότι εν τνι [Αεταοατι·/.'/! εκειν-/)
έπονή'τϊί ϊώΓλίίτίνων ιϊι^τ-έ^^ίν7 'τδϋς^ν-Λσο^ς Τοσούτον
χαλαρα τιτ-ο ή ττιστΐ; αυτών, ωυτϊ αοιαφορως εοεικνυον αί-
β' > >-'-> / ν ·,ί.»ο ν*.Μ»;ο^Ι>λΐΛ*~»·'~- »' " !'
ασαον εί; «[λ^οτέρας τα; εκκλγισιας. Αλλ εν τω αυτώ ναώ
■/.αί περΐ νή'ν^αίΐήν" ΐπϊ>χϊ& ^ίίθτ^ ',άνάκεινται
ο'ίλ·/] ίερέως''?α«χν·ί)'Λοΰτί'"*ί*ΐ(Λπάο^'άτίδ τδ'^Τουλών
ασ τ,ν ρτ;τω; · αν/,ΐΛονευετι
ί.τν»λ,;,ν»ϊ»(ο.>4?Γ .,>..?____ ,
τε>-
ι/, α
»« , . ο ι ι »
καί Τιΐλπάοίι,' τό
κβλάου κχί Χ^ϊστοΟ, ήτο ο?ό;
δϊτΐί ?ι ίιβτ8'./ίζ"ίτο η (Γονείνετϊ τίδ Ιτέίω· ο:6ν·. «ίέν'είναι
Ίτρωτοφχνέ; ότι έν τώ αΰτ^ χοίρω συνυπίρχον ναοι αμφο¬
τέρων των σογ(Αάτων, περιέχοντε; άτχ.ανίϊαλίστως αγίαν
τράπεζαν των άνατολι/.ών χ.αί αλτίί'ριον των ουτιχών οιότι
επε?άλλοντο υπό τή; κοατούσ/,ς έζουοία;.
[58
Άλλά μικρόν 'Λετά ταυτα ουδείς των έν Κύθνω Λατίνων
περιεσώθί, πάντων «πό [θ.ι/.ρών μέχρις μεγάλων έξελλτ,νι-
σθέντων /.ατά πάντα. Ο!>τε Κοζαοΐνο; οΰτε ΔελλαγραίΛ',λά-
τικας οΰτε 'Ρώτας άχι εί'τι; τοιούτος ένέοιεινε τω λατινικω
ίογματι, άλλων ίέ ΐ7^υρών οραγ/.Γ/.ών οί'κων οί απόγονον
πρό ττολλοϋ ενουν έχλείψ'/ι έν τοΐ; ν/ίσοις· π. χ. ττοϋ οί Δα
Κορώνιαι, ο; Κορωνέλλοι,οί Κυϊρϊναι, οί Ζένοι, οί Κωοώναι,
οί Σανοΰίοι, οί Δάνιϊολθ'., οί ΠρχΐΛαρϊνφΐ 5 Μετά (ϊέ πολλοϋ
κόπου πεοιεσώθτιταν 2ίς ήαχ; οίονεί έρείπιχ των άκ,μασασών
έν τω [χέηω αιών. ιρραγ/.'./.ών ο'κογενειών, οί Γ,αζαι έν Τνί-
νω, οί Φ^οβθλ,ο,}(έγ Τ,νίνω καί Ζχ·/.ύνθω, οί Βενιέραι, έν Κι-
μώλω, οί Ίουίτινιάναι έν Σύοω?^ί Κονταρΐναι έν Τ/,νω, Κύ¬
θνω καί Φολιγάνο'ρω, οί Σαγρέοοι έν Τνίνω κλπ.
Έν τέλει τοΰ ι«,ελετ^|Λ*το; τούτου άναγκαϊον κρίνω νά
στ;;ο.ε'.ω()·ί. τό^'ί^ Τ$·ίέ*>ν$/)· (/ίιΖ^ίΐϋΤΗ π/οελβίν Χαω; ι*.
φθοράς τοΰ Κωνσταντίνος [ο.ετερράσθη είς τν;ν έλλτ,νικνιν έν
άρχίί [θ,έν φρίίγ^?σ>ίτ'/*ιί6!Λ*τ^-ΓΟτζΐ£ν·»ίνη?, %τβί2χρόνου δέ
■π^οϊόντος ε τι (Αβ1λλοϊ,έ^ελλ7ΐνρο·&έν κχτέστ-η Γοζα^ϊνος κ,ατά
'ό Κωνσταν-^ϊν,ο^, οίίτ^^χ^ίο^εν^έν επιγραιραΐ; τοΰ 1611,
πρό πολλοΰ »«ρά. των £ν Κέα καί των έν Κύ,^νφ
ίονω 0|Λω; 3Ίβττιο·/,6·/ι ό τύχος Γοζχίΐνος, οΤος
ν *-1 τολΰ τίαό ήαών. Έν τούτοις ευκόλου; άναγνοιρίζον-
τ*ι ότι οί'τε εν Βονωνία ά'χρι τοΰοΈ άκμάζοντες ΟθΖΖα,Γιίηί
κ*1 οί —«ο* ήαΐν Γοτζαιϊΐναι ν Γοζαο'ϊνο'. η Κοζαίΐνοι έχου¬
σαν άπο τοϋ αότβδάρ^γ,γέτου κοινήν τλιν -/.«ταγωγΐν.
' ' " "Εγρκψα έν ΚΟΟνω
1387.
5^.. ^Βαλαηνδασ
•Ελλογιμ.ώτ«τε Κύβΐί Λουχ&χη,
Έπιθυμών χαι έ;ω ν« ίΜντελέσω χατά τι είς τό ϋ^' υμών έχδοθησόμε-
νον Ήμερο) άγιον πάνυ προθύμως αποσ-έλνω ΎμΓν την επομένην μι¬
κράν μου πρχγμϊτείαν,, γμ άνϊννόντε;, πί7τ:ύω, θα άξιωϊητε νά καταχω-
ρίσητε έν μιϊ σε)ίθ! τοΰ το πρώτον ηδη άναΐαϊνομϊνόι/ έν Έρμουπόλει
πολυτίμου Ήμεροώγίο-ο Ομών. ι;Κ0,ϊ·1 ;0 ,ίθΑθί,νχΔ :,) . ,Κ
Έν όί^ ι^
ω· ι'
.ττ.ίχ ωνό'Τ νά •ΐοό^γχΖ "ί
; ίοΦ
«Πέρυσιν αί αρχαί τού Λ€*ί*ου.»
μέλλοντα ■
ν/ις Έλλάίας/ρόλ^ιον ! 'Γίώ^πΜθ'/,βάρουί έπιέζβντο. τά^
με Ισταιιρωμένας τα; χείρα; κχί- /.ύπτονσαν ί:·4.ν
άττέναντι τοϋ βαρβάρου το^ Μωάμεθ σμτ'νους, Λπέναντι τθϋ
λαοΰ εκείνον, 05τις ένεταφίχίε ττ,ν εθνικήν ί;;Λών ίόξαν καί
μεγαλείον /.αί ά^/'ρ-ατεν ά^ίκω: την «ατριχτ,ν ημών κλν,-
ρονομίαν άτ:ο των χειρών των Έλλ·/,νων ,τ^ών βασιλέων,
'Ο-οι'οι πλτ'ΐΛρρα άρείου αΐ;ο.οίτο; /.χτέ/.λυζε τάς μεγ»ΘίΛθυ;
16ο
Ί
καρδίας των οιλοτίΐ-/.ων τέκνον τίς φιλτάτη; πατρίδος, ή;
τα δίκαια καί την τιμήν περιυβριζόμενα καί κατα~ατού|Λε-
να υπό των εΰγενών ι'σνυρών τη; γης ε^ελλον νά οιασώσωσι
κχί «ϊιαρυλάζωσιν ώ; παρακαταθήκηντοΰ παρελθόντος έθνι-
κοΰ ημών μεγ/χλείου. Ήαέραι ό^υνηραί [λεσταί ττ'.Λρία; καί
άλγου; ! Αί ήαέρχ'. αύτ^ι, φίλε [Λθυ, ηταν, ώ; γινώτκεις, αί
τοϋ Μαίου πέρυσιν, άς ήαεΐς τό ετο; τ-οϋτο, κ,ατά τα ει'ω-
βότα, (Αϊτ'ευθυξίας κ α Ι άρρνίτου οΊαχύτεω; δΊνίλθοαεν, οι-
α^εό;ο.ενοι 1~ο τή; λεπτη; καί εΰαρέστου ότι/.ΐ,ς των εαρινών
ανθέων αί ημέραι1, αύται τότε ίέν άπέπνεον ρόία οΰδ'έ υα-
κίνθου;, άλλά την ο7|ϋ.·λίν έ/ίείν/ιν, -ήτις άνυ|ιοΐ καί κρατϋνει
τα εθν/ι καί οοςάζει τοΰ; λαοϋς, άττέπνίον τ/ιν όσΐλτιν τνί;
•πυρί'τιδΌς. Ό "Ελλνιν η ό άπανταχοϋ ελλΤινισμό; μετ' άνυ-
πομον/ισία; άρορτ'του ά~ό στιγ(αν1; εί; στιγμήν περιέμενε
νά ό^φρανθνί τί; |ο.ακαρία; όσρι.·"!!;, ίτις (Λεθύσ/.ε; τοΰ; πολε¬
μιστάς .... τη; πνιγΤιθά; όσμνΐ; τη; ιτυρίτιοΌ;. Ενόμι¬
σεν ό ταλαίπωρο; "Ελλί,ν ότι ηγγι/,ε τό τέλο; των βασά-
νων καϊ τοΰ όουλείου ζυγοΰ, καί ότι ή έ'ν^οξο; πατρίς έ¬
μελλε ν' αποτελέση τόν τυυρηνα τοϋ Άνατολικοΰ σάλου και
κλύδ"ωνο;. Πλήν φζϋ ! καί πάλιν ήπατνίθη καί πάλιν έψεύ-
σθη των αγαθών έλ-χίίων, καί πάλιν άπέπτη'ΐαν τα γλυκέα
όνειρα αύτοϋ καί έκ νέου εβυθίσθη εί; ίίπνον βαθΰν, ουχί ο-
{Λω; καί ήούν. Άνέτειλε ;χία /.αί μόνη εϋφρόσυνο; στιγμή,
καί ηρχ,εσίν ή στιγμή αυτή νά οΊασκε&άσνι την ^υσθυμίαν
καί την κατηφειαν, ν' ά^ακου'ρ·'σ7ΐ τα; βεβαρη;ο.ένα; καρίία;
των άρειμανίων πολε;χιστών καί άναπτερώσνι τοΰ; αΐωνίου;
πόθου; καί τρυρερά; έλ-ίο*ας των οΌΰλων άίελφών. Ή στιγ¬
μή αυτή, ήτο «πέρυσιν αί αρχαί τοΰ Μαίου)).
Υπό Όοίζοντχ ζορερόν καί όμιχλώο*τ, άνέτελλεν ό λιμ-
_____
πρό; τή; 10 Μα'ίτ.» ηλίας, σκιερά; έξέπ»Λ-ϊ τάς άκ-τΐνα;
αυτού ο Απόλλων, έκ,'ϊιώςα; την μελαγνολώσαν καί σκυ-
θρω-άζουσαν Ήώ έκ. τ~.ν βάθρων τοΰ οϋρανοΰ. Μακρά κα'ι
βαθεία αχ.ιχ των Ίερών Όρέων τοΰ Ολύμπου εκάλυπτε τάς
πεο'άοας τίς ευγεω Θείσαλία;· γλυκεϊαι α: ταχύπτεροι
των άνεα,ων πνθαί έκ. τί,: Οΰρανομηκου; κατοικία; των
θεών •/.αταβαίνουσαι άνεροίπζον τα ψυνρά μέτωπα των χαί-
οων τοΰ "Αρεωί, παραίε'ϊομένων εις τόν ύπνον πρός άνά-
τταυλαν των ζ.ίκί./.τ,κότων υτό τί,ς..........ά—ραζίας
σωαάτων χαί ~ρός λ^θ-ζ-,ν ά/.αριαίαν τί,; |θ.ετεωρου κα'ι άπο-
ΐϊλτ,κτική; έκείνη; θέσεως τνίς ταλαιχώρου πατρίσΌ;. Ή
Δρόσο:, ή θυγάτ/,ρ τί: Νυκτός, ι/.ετα[.Λθροωθίΐο·α εις υγβά
σφαιρίίια έττεκάθιζεν επί τή; άθανάτου κάππας, τη; ;λο-
ν/ις κατοι/.ίζ; των Όρεσιβίων φουστανϊλοοόρων. Σιγν; (Αν-
στικ·/; έβαίίλευΐν άνά το ίύμπαν καί ο θροΰ; των σπανι-
ζόντων φύλλων, τειο[χένων υπό των άνέμων Αιέκο—τε τν-,ν νε-
κρ'.χήν σιγήν καϊ ηρεμίαν τό /.υανόγρων τής Ελληνικάς
θαλάσοης σεανάν χ.αί —αρθϊν'κόν ε&αοος άναγκ.αο·τι/.ΐϋς καί
έ*ιά τή; βία; πρό; υβριν τοΰ ΐλλτ,νι/.οΰ ονόματο; καί φανε-
ρώ; πρό των ομμάτων τή; θεία; Δικαιοσύννι; έμοίχευον αί ά-
λαζονι/.αί ι·/;;Ααΐα'. -/.αί τα έ-άρατα σ/.άφτ, ιή; μισέλληνο;
Δύσειος. Πάντες οί άθάνατοι θεοί τοΰ Αίγλτ'εντο; "Ολύμπου
έκοια&ντο νησΊψ.ον ύπνον εί; τα ίερά οώματα αυτών. Πάν-
τα ταυτα εγένοντο, όπότε μία θΐά ονειρόπλτ.κτος γενομένη,
ονϊΐροτΓθλνίτατα μέγαν τάφον έν ο ε;ο.ελλον ■/.οπέντες τα
•κτερά έκ. των όψηλών ιρίολεών νά καταζέυωσιν οί λευκό-
-πτεροι άετοί τή; περιληαέν-Λ; αατη χώρας /.αί προϊοΌΰσα
την αΐιϊ/ράν/.αί ά^όρητον κατακΐχύνην, είς ην θά ένεβαπτί-
ζετο τό είυ.νι·ψ.χ τή; Ανατολή:, τό "Εθνος ημών, εντρο-
102
μο; άφυπνίζετχι /.αί λεΎειμονοΰια προεκάλει την "Ε ρ ι ν
/.αί ττροστάσσει αυτήν ίνα τάχιστχ κατελθοϋτα έ/, τοΰ Ό-
λΰμπου κ»! εΐσοΰτ-/. εί; τα ϊ/.·/·,νώ|Αατχ /.αι ε;: τα έζοιοοϋν-
τα στη,θη εκάτερον τΛν αντιπάλων εκτελέση "6 ϊοον έρ¬
γον αι3τή;. Ή Θεά αυτή ητίς άγούπνω ο«,ματ·. άκολουθεϊ
ταίς τύχαι; το5 ψ-ετ-έρθΌ "Εθνοιις καί ήτις φοοντίζει περι
τνίς 3ΐ4σώ7ε.υς τί; έθνι/.νίς τ·.[/./,ς καί τοϋ Έλλτ,νικ.οϋ ονό-
ματο; είνε ή όοΰια εί; ήΛα; τΐν ελευθερίαν είνε ή (λέλλουσ*
νά όβΎΐγηϊΥΐ ί;ΐί.5; υπό δεξιωτέραν πολιτικήν χείρα
είς ευρύτερον στάδιον, είνε ή ΙΙρόνοια τοϋ ΙΙαντοο'υνάυ.ου
Οεοϋ.....'Η "Ερις έπετέλί^ε τό έργον αυτή; κχί άτΓήλ-
θε ΐϊαραμΐίναι* α,όνον ολίγας ;τ·.γ|Λάς. Αί στιγμαί αύται
εχρησίμευσαν όπως ύοςαιθώ'ίΐ τα Έλληνικά ό'-λα /.αί λαμ-
πρυνθν; τό ονοαα τοθ άτυχοϋ; "Εθνου;- ένρνΛίμευταν πρός
ίιο'αι/.αλίαν των μεγαλο7//,;Λων ιτραταρχών ττ,? ήμιτελϊί-
νου, οίτινες -μετ3 Άνατολι/.ί; κοα-ορρτ,ρ.οσύν/,; >.αί στόμ,-
φου άλϊζονι/.οϋ εκ.αυγνίθη'ΐαν ειπάντες ότι ανέτως καΐ οί*
ενός /.αί μόνου περι—άτου ήιϊύναντο νά καταθέσωσι μετά τοϋ
προσηκαντο; σεβατ[Λοΐί ~ρό των ττοίών ιοΰ σεβαττοϊ»
"Ανακ,τος αυτών την ιεράν πόλιν τή; Παλλάίο; Άθη-
νάς, την πρωτεύουταν συ^ίχντΌς τοΰ Έλληνικοΰ /.αί
τοϋ —ολιτισΐΛθΰ /.αθόλοΌ. Τα γεγονότι των ημερών ε-
κείνων 6ηο> μικρά κ*ί'-^τν^ιχ^τιχ '/.αί άν έθεωρηθϊΐσαν^
άν μή εταξαν τα έλληνικά οπλζ εί; περιωπην τίνα,
έργω δ;Λως οΊέψευσαν τού; ττεριυβρίζοντας ημάς -/.αί υπτοκο-
ριζομένους δασκαλοπαίδια /.αί δασκάλους /.αί έιϊίιϊ*-
ξαν τοΰ; ίιπερφιάλου; «τι ο: μικραί Έλληνες ο-3/ί μόνον
φιίτίζουσι καί έ/.πολιτίζουσι τοϋ; ά'λλους άλλά κ»ί πο/.ε-
μοϋσι μετ'ΐο-ί-,ς /.αί πρός την παιιϊείαν -ροθουιίας. Τα γ ε-
ΐ63
γονότα έκεϊνα έσυνέτισαν κ,αί τινάς εύγενεΐς της Εΰρώ—ν;ς
.........{ατ; αι'όεσθέντας νά ίιπνιρετ/'σωσιν είς τάς τά¬
ξει; τοΰ Έγιοΰ- κατά της γαλαυχησάση; αύτοΰ; Ελλάδος
καΐ έχ.θρεψάσ-/;; οΊά τοϋ νέκταρος κ»Ι τής άμβροΐία; των
Έλληνι.κών Μουσων. ΟΊ λάτρεις τοϋ Προφήτου εδοκίμασαν
έν-ΐω ήμετέρω ϊΠροφητν; Ήλία», τα: βολά; τοϋ Ηρακλέ¬
ους Γιαταγάνα καΐ αΐ'^χρώ; υ~έμ?ιναν ποοΌ—ατούμένοι έν
τή προτροπάίην φύγη κ,αΐ κτ')?:ού[ο.ενοι ίιττό των άνο'ρείων
χειρωντο) χ/.ατατ/έτου φ&^στ^(νελορόρου ή'ρωος. Αί πλευ-
ραί των πολε^ιιίων έλαβον πείραν των σφαιρών τοΰ Μιλτιά-
ιϊου Γιαταγάνα, άι^ελφοΰ τοΰ μεγχθύαου ; ήρωας Ηρακλέους
έν Χασάν Μελούνα. Άγτίρως ή οόξα καί τό κλέος άθάνατον
των γενναίων τέκνων τής πατρίίϊο; Λ. Πετροπουλάκη, ό¬
στις έν Γκρ'τιόβαλι άττέ'Τειξεν αρίστου; αρομεϊ; καί ταχυ-
τάτου; άγγέλους τι'ττνις αι'σχρχ; τοϋ; έναντι ου;, καΐ των
λοιπών, ών τα όνόματα ή ττατρί; άνέγραψεν ε?; τ»; «ϊέλτους
τής ενδόξου ημών 'στορίας.
Τ5] 10 Νοεμβριού 1887.
ΙΝ·. ,1 ^Πολίτης.
ΤΟ ΧΩΡΙΟ.
Ψ/]λά σέ βρσχους μελανούς, 'ποϋ τριγυρνοΰν οί γλάροι
Καί κρΰβουνε 'ς της σκοτειναίς οχισυάδες τή γ^ληάτο
Ποϋ ή θάλασσα 'ςτά πόδια τους πότε κυλά μέ χάρι
Καί πότε πάλι ττολευδ να ψά/] τα 'σωθικά
Έκέϊψακρυα. ΊηαΖ φοανεται
Καϊ νά ριλ^ τόν οΰρανό τό
γ 64
ι τέ πέλαγφν' ι.ά§ρίΙ.η
};;1 ότ νοτθ
Ξανοίγει ό ναύτη^ μέχαρά 'στήν έρημιά ν'
Μικρό χωριέ χατάλευκο, χωρία χσριτωμένο. ι-.
Έχει σπιτοςκια τέ χυρι·ό;κατάλςυκα?'ξ>τ3!ν.χΛ5>|ΐί;ο3υι' εί;11
'1.αν χά^λιλάοια, 'παϋ κυ«α τέ Χϋμ», '«' .σκρογιάλι, - ,ί'
Κσθώς: τοΰ γλά^ον τα φτερά^'γγοΟ-'« τρν,,άέ^' άπλ«νει,
Καί τάν, ά(|ϊρ£! -'ΐΐοδ 'ίττ^ν κορ^ή"7οδΙ.κό^στο£~ προβάλλίΐ.
'Εο'Ι. κ' έκςΐ, άιτ' ηοϋ-βορρια ^το- φΰσημαπ κρυεμμένσ, - /ι
'Λίγα·«ενδράκι' ρν6ί£όννε -κσί 'λίγ-/} ΐτρσ[ςίινάοατ, /'
Στολί£ς.ι μέ τέ χρώρά τηζ τα σπίτια τ' άσττρισηένα
Καί δίνει '; τέ υικρέ χ
Μίαα 'ς
Ή έκκλ^ριά τού ψαίνετακ'έόχεί ,κοντα '^τή βρύσι, ' » Α
Καί ή μικρή.καμΐτάνατηδ, 'ζί οενορο κρεμαο,μένψί.: Ί Ι
Φ^νάζει κάβδ χριστκχν^νά-ΐΐά·^ νά προσκύνησιν £■- ό/Ι
Ά π* την «Ογή οί-χυρικβϊ -'ς την έκκλ^σχά ιι^γαΓνουν^ )ί
Λαμττάδα τ/)ΰ άνάοουνε, τ^ (ξιςρνουνε λιβάνι^Γ- : " .ί~'
Στσυρόνουνε τα χέρια τουί, γονατισρένοι μένουν,
Καί τ.
Είν' ο,λοΐ ναύτακ* Τ-« ^ζοίή 'φ τή Οά'λασσο
Ά^ίνουν τψ ττατρίοσ το«€, γυρίζοννί ' τα £ένι?, . '
Παλε,ύουν ,μ| τα. κύ|(«τΐα, κρυόνονν;, ΐτεινοϋνε,.. :Λςν. |,Ί
Έχουν άοάιΐαατη ψυχήκαϊ στήθς' άνορειωμένα* ες-ΐ-'- Μ
Βρέχουν ιιέ σλμι^ τέ ψυιιΐ, 'ποϋ'ρέρνοον 'ς τα παι^χάτυνέ
ΊΙοΰ χοΐιζ ττροςίμένουν χσρω:τά '; τέ ποΒητο &κροψά){ΐ.
ΐ6ά
Μά τί χεψάΐ Πώς τρέχουνε θερμάχτά'3«κρυάτους
"Οταν τα 'σπίτια τοϋ χωρίου οί ναντσις 'οοϋνε'·πάλι
- :· - - ·· " , - ς ■ ·-" τϊ.· !. -^. . ι;, ι^,
Τί
Πανί λευκό 'ς τό πέλαγοζ, γοργό 'σάν περιστέρι !
Ποία 'μέρα εΙν8ΜΤ£ΐσ-κβλη, "χαρ οόμδ,ν^,-μεγβλ/],
Ώσάν αύτη ίκοϋ συγγΐνεϊτ; καίΐ)>κλου:ιθα:τϊύς
Μέ ψουσκαμένα τα ηονα ζυγώνει το «αρόβι - /ί
Άχι» ολςιρ τ·ο3γνωρίζουνε, τοοε ναΰτακ-χαιρετοΰνε, -/Ι
Κάθε τρομάρα 'πέρασε,-το καρ3)οχτ·ύπΐ ττβΰει, · Ί'
Κ' οί ναύτβκρκλαΐν' άπω· χορα-κ«^ί-ά^κ«λΐ8Τς ττετοϋ^ε'.
Όμωο έκέΓΉοΟ χαίρώντδί/- ρέφ-'ννίΓήν χαρβ την
Βλέπεις άκόμη έοω κ' έκεΐ καί 'μάτια δακρυσμένα-
'Σ αΰτούς κανείί παρ^γοριά μόνο 'μττορ·εΙ νά 2ώσ/
Άχ ! οί 'οακοί τους τριγυρνοϋν άκό^(ηψίακ'ί τα
Γι' αϋτό των σλλων ή χαρά δεν ^θάνει νά φυτίϋη
Καί τα 'δικά τους πρόσωττσ καί λυπ/)μένσ γέρνουν,
Καί μέ τό'βλχριια άν κανείς σϋτούί άκολουθ/ίο/) Λ>'
θά ίο/) τον ΰρόμο τού χωρ ιοΰ σιγά οιγά νά πσίρνίυν.
Μικροί μεγάλοι 'ς τ* χί^Γδ' τ^>9ίλ'^5σ*?ΓεΛευϊ>ΙνΓ '"/!
Όταν ολίγο τύν παιδιών τα χέρια δυναμώσουν
Μαθαίνβυν νά τραοοϋν κουπί, -(οργα νά Ττ|ί)νεύο»ν ■ '
Άμα υεγάλοι γίνοονε καρά6ι
V
άρματώσο'υν,·" ^"-ονκίΑ
Τ/] θάλασσα γνωρίζουνε γιά ΰζύχερη ΐτατρίδοί, ^ "-- >^Π
Μητέρα καταγάλανΐ] μέ τα πλατιά της στήδ/ρ, - Ί
Στρέ^ουν μονάχα 'ς τον Οεό κάθε κρυ^η έλττίοα,· :":,>
Έχουν 'ς τα στή3^ τους τιιιή, 'ς τό στόρα τους άλήΊ3εια.
ΐ66
Πόσαις καρδοΰλαις τρέμο^νεγι' αϋτούς Ίτοϋ ταίΊδεύουν !
Πόααις λαχτάραις πέρνουνε σέ κάθε. άνεμοίάλ/],
'Ποϋ νά σηκόν/] κύματα άχόρταγκ] άγναντεΰουν,
Καί νά τα ρίχν/] 'σάν βσυνά μ' άφρούς; ς' τό περιγιαλΐ.
Τ^ί νύχτες 'ηοϋ §υσα βορριδς καΐ αούνουνε τ' άστέρια
Γυναϊι^ μέ καρδιόχτυΐτο καί τρόμο 'ς την ψυχή τουο
Πολλαίς θά ίο^ί 'ς την έκκλησιά μέ σταυρωρένα χεριοί'
Νά ψιθυρίζουν όνομα. γν^στο 'στ/]ν προσευχή τους.
Πσηττας μέ κάτασπρα μαλλιά, γονατιστός 'ς το Β/ίρα
Πςίρακαλεΐ την Παναγΐά τό χέρι τν]ς νά βάλν),
Νά κόψ/) το σκληρό Βορρι5, νσ καταβ/] τό κθυα, 'ί
Νά διύίΐ') κάθε σύννε^ο, τ' αοτέρι νά προβάλψ
Κ' η Παναγΐά χαμογελα μέ τό γλυκό τ^ς στόμα·
Κα! τό καντηλι τ' άργυρο 'ΐτοΰ θαμΐτερά φωτίζα,
Ρίχ^ει τΐήί λάμψι γύρω τού πειό μυστική άκόμα,
Καΐ 'ς τ·/]ς ψυχα'ις των χωρικων παρι^γοριά χαρί{ει
Κι'οταν γελα ό οΰρανοο, κι' ή θάλασσα κοιιιαται,
Τί χάρι 'ηούχει τό χωριό μέ τ/) λευκ/) 6ωριά τού !
'Μοιάζει μέ σύννε'|ιο μικρό 'ποθ 'ς τα ψηλά πλανάται
Καί 'ς τα νερά περήψανο θωρεί την εύμορψιά τού.—
'Σ τ/]ν άμμο τί]ς άκρογιαλιας ψαράοες 'ίαπλωυένοι
'Ρά^τουν τα δΰχτια 'ποΖ 'σχιρε τό κϋρα και τα ψάρια
Καί βλέΐτουν τή βαρκο^λά τους 'ς τ/ν' ακρη νά προσμέν/]
Ν' άνοίίουν πάλι τό πανι, 'σάν άίια παλλι^κάρια.
Γύρω τους παίζοι/νε παιδία μέ γέλοια, μέ τραγούδια,
Καί ρίχνουν ΐτέτραις 'ς τό 'γιαλό μέ γυμνασμένα χέρια.
167
Παρέκει βλεπεις νά ίητοϋν τ7ζ θαλάσσας λουλούδια
Εύμορφαις κόρακ τοϋ χωρίου, τηί χαραυγΫζ άστέρια
Χωρό ! Χυριό ! Πύς ηθελα νά £ϋ 'ί την άγκαλιά σου !
Μικρ/] φυληά'ΰ τούΐ βράχους σου 'σάν τα ΐτουλιά νά χτίσυ.
Νά ίύ κ' έγώ χαρούμενοί μα^ύ μέ τα παιδία σου,
Καί κά3ε πίκρα της ίίύΫζ έκεΤ νά
χτοιξ--]ι—.
Τό βλέπεις 'κεΤνο το |3ο·ονο πςλύ 'ψκ^λο δ;ν είνε.
ΈκεΤ την έροοόλαγαν τ^ν 3ρΊ>ανοΰλα νΰ^ι^.
Χίλιοι την Γτ5ν άηο υΐτροατά καΐ δυό χιλιάδεί
Έσκανταλίστ/) τ' άλογο κ' έίεσκεπάστ' ή νύςρκ|
Κ' ενα; άπ' τοΰς συμηέ3εροκς κχ' άττο τοΰς συιΐπεθέρουο
Βιτσΐά 3ίνε-ι· τ' άλόγου τού στήν ΐτεδερά- παγαίνει·
—Γε^ά σου χαρά σου θειάκσ μου. ΚαλΊτς τού; συυΓτεθέρους
Τή νύόΜ ποϋ σοϋ ^έρνουνε την λένε γκαστρωρέν^,
Κάν δαο μ>]νών, κάν τριών μήνιν, κάν τέσσερων, κάν πέντε·
Καί τοϋ μαγέρη έμίλ^σε κα! τοϋ μαγέρη λέει.
—Βράσε τα φύδια πλε,χταργιά καί τ^ς όχΐαίς κουβάρι
Γιά νά τα §ά' ή νυ^οΰλά υου Γπΐιρχεται γκαστρ^μενχ]*
Το (3ράδυ τ^ τα δόσανε, τ/] νύχτα τταραδίνει.
Πέρνει και πάει στή ττεθερά τα χέρια έ
[6-8
—Μσνοΰλ5(-(35υ προέωριν/], νερ& για- τή
—Κσί 'ποΰ ν£ρά Αΐ^6ϋλα ιβυ -ο' αυτόν έδΰ τον χόσμο.
Πέρνη καί ττάει στόν άντροτ της τα 3άκρυα στο ίουνάρι·
—Άντρο3λι μόν ττρέοωρ, ινέ νίθό γιά τ/| ζή
Καί το
Όαο ν
Καί τ3Λ
Τώ /α φυτρόνέί ι
Κ' /) ιιάνα τους
Πά 'δές τα
"Οττ' ά
τ^ΐτ
ΙΟΙΟΠ 3νπ0ϊθΠ3 ,υ:ΐ
- κ ι/Α
Ό Κ^νστσντΤνος "4 μικρά; «ΐ' ό μικροπαντρεμένος
Μάι μήνα γεννή9ηκε, τό Μά_ι_γυναΤκα π^ρε
Τό Μάι τουρ9ε μηνυμα νά ΐτσ νά πολεμ/]σ/].
Δάν τόν
Μόν" ήγ
ύ ύ Κ^' έ μ' ά^ίνεις ;
έρα στοϋς "Αγΐους
Κςί -ττβίιδδ$υΐερέτέρΛ στ-ήν ίδκή μοι> μανα. ' »
—-Τί νοΡ.μ 5%σν^ σ-9εό:, τί νά - μοΰ κάνβν>ν οί "Αγΐ^'·
Τί νά μοϋ κάν' ί] ρέν*3Γ-|ον>έμττράς 3τ/]ν ά|>εντΐά-θου.
'&^ιώΰω'ΐκίνα^ί*) «ν έν' έννοια τ/,ν καλή-μβά^
μίλλΐ ίΐαει ο νΕΐόί, μητ' ένσ μήτε δΰω | ' -π 11
—Έσύ μισεύεις Κωαταντ^,κι' έ^ς^α-
—Πρώτα σ' αφίνω στο σεο καί δευτέ
Καί στο σκαμνί τ/]ν εοανε καί την τριχοκουοεύει. __
Τή δίνει χίλια πρόβατα καί πεντακόσι,α γύδΐα:_Γ κ/]__
Τής δίγεΐ σκύλο κολοβο καί στήν όρά κε-μένο Ι^μ ι:λ:;'[
Και στό βουνό τ/]ν έστειλε νά τηνέφαν οί
Μά χίλΐαβαν.γθ'ΐτίϊόβαταςΛαι μύρΐίϊοαν:τά
Κ' έκαταίίΓύνβν τα σχι^λίά κ'-έπλ^ύτ^ ό
Κατέβαινε^'^? ϋ
Βλέπει στβνς,κ
—Τινος είνε τ5Γίτρό^αταίΛΤ^ν^ ει^ε τα
—Τοϋ ΚωσταντΙΐίΓν'-τά ίτράβατα,
Τ6 Μάι έγενν>][9ηχ.ε-τί» Μάί
Τό Μάι τί*ίίρ9β: |ΐήγο»β-ν«
Βιτσχά δίνει ι' ότλβγον τσ> ατρ οττί}τ-ι τρυ π/}γαίνει
—Μάνα πούν' ή γυναΤκά μου, ποΰ είνε ή καλ/] μου.
—Έτταίθανε Κωστάκη μου, έπαίθανε παιδί μου.
Άπ' τα μαλλιά την άρτταίε τ^€ κόοει το κε^άλι.
Έχ τη; ΣΛλ«γη;

1
Κόκκινη κλωατή στρψμ&η
δός; Τ!^; κλώτςα νά
|>ορ9 ιτντονε |ΐώγρ/)ά καί είχε τρείς θυγατέρες.
Ή πρώτ/] καί ή δεύτερ/], όπως ^τονε άσχηραις, ετει καί
17ο
κακαις;, καί σάν δΊ/νατώτεραις έκάνσνε το κουιιάντο στο
σττίτι, έγκρυνΐάίανε τή μάνα των καί ήδέλανε το θάνατόν
τση. Προ πάντων έφθονούσανε τ/] στερνή άδρεφή, πωΰ
την έβλεπον νά ζεπερνδ τόσο αϋταϊί στήν ώραιότι^ καί
στ*ίν καρδιά, κα! την έκλειούσανε μέσα είς το μαγορε,ιο,
κοντά στή στάχτη, καί δέν την έ^ώνα^αν με τύνομά τι^ί
Μάρω, άλλά πάντο! Σταχτιαρού ^ΐ), καϊ κάθε μέσο
έ^τούσανε νά εύρουνε πρόφασι νά ίεκάνουνε μιά ωρα
το γληγορώτερο μιά άπο ταίί δυο, ή άδρεφή ή μάνα,
καί ταίί έμεταχειριζόντανε σάν δούλαΐί.
Έτσι το λοιπό-ν μιά^ορά ποΰ έστείλανε τή υ ίνα στόν
κάμττο νά υαΐώί1/) λινάρι, καί ή μάνα έ^ερε το λινάρι,
έΓΓ?)ρε κά3ε μιά το λυσίδι (ι) τι^ς; καί εΓΐταν ρτι οηονχ τα
στερογνέσ/) νά τ^ν σκοτόνουνε, νά τ/]ν τρωνε. Καί εί-
χανε μιλ^μένο νά (3γοδώσουνε αύταϊί καί νά μείνη ό-
λοθστερ») ή ή αάνα ή ή μικρ/] άγαπ/)τ*ί τΐ]ί κόρη'
Πραγματικ'ϋί ν) δαο πρώτακ θυγατέρε; Ικρυ^ταν ά-
γνεστο τς> Γτερισοότερο άπουκάτω στον καναπέ, κα! τό
άιτοδέλοιπο έφάνΐκΐκεν ότι το έΐτρωτογνεσανε. Ή στερνή
καί ή μάνα τό στερογνέσανε, άλλά ν κόρη σάν κοττίλλα
έπρόλαβε, καί έμεινεν ή μάνα, ολιγώτερα βγοδοτερή ά-
πό τα γεράματα,.όλοΰστερκ). Ή πρώταις εΓΐτοίν είς τή
μάνα : «.Άκόμη δεν τώγνεαες; ;» Ή μάνα είπεν : «'Αμά
τί ; τό έγνέσατε έσεϊς ;» — «ΈιιεΤς το έγνέσαμε, άλλά
(1) Τί) «ϊραμύθιον τουτο είνε γνωστόν πανταχοΰ της Έλλάοος υπο δι¬
αφόρους παραλλαγας χαί όνομασίΐς, οίον ■ Σταχτοπήττα (Νάξος), Στα-
χτοπτ,ττα (Πάρος), Σταχτοπούττου, Στ3χτομάρω (Μεσολόγγΐον), Άχειλο-
πιτονροΰ {Χίος} κ.λ.
(2) Λυοτ3ι έν Ληξουρίο· γ.ι βιασίδι έν Ναζω = δίασμα, έκ τοϋ
διίζουιαι — ανάλογον μερίδιον πρός νϊ,σιν=τω λατινίχω ρβΙΙΒΠΠΙ.
ι7ι
τώρα 6ά σέ σκοτώσουμε». Είπαν την αγρίαν άπόφασι καί
στή στερνή, όποϋ κατά πως τό σωμα, εΤχε καί τή ψυχή
ωραία καί σεμνή. Έκείνη εσχιζε τα ροϋχά της, κ' εφώ¬
ναξε : «Δέν θέλω νά οκοτύσετε τή μάνα μου, άλλά έμέ-
να». Έκείναις /) μιαραΐς επέμενον: Τή μάνα θά σκοτώ¬
σουμε. «Καίτότε ή μικροτερη είπεν ·» ΈσεΤε σκοτώσετέ
την καί φατε την έχετε το κρί,μα επάνω σαί, οεν άνσκα
τόνομαι. ~·-ί:Γ ΐν1-
Ή μιά λοιπόν άπό ταίς δύο ασχηραιί:1 επήρε το τσε-
κοθρι καί τή^ εκοψε το κεφάλι, καί' την έ-βράσανε, κ' 4-
κάτσανε νάν τή ]>ανε. Ή μικρότερν) επήγε άπουκάτ'
άπό το μάγκο (3) καί έμαζονε τα κούιίκαλσ, καί οταν τα
εμασε ολα, επήγε καί τα έχωσε σέ μτά κου^άλα ζλαμζ,
καί κάθε αύγή καί κάθε βράδυ επήγαινε καί τάέλιέάνιζε.
Στο γΰρισιια τοϋ γ_ρόνον επήγε νά τα £εχώσι^ καί τί
νά βρή ; ένα καρύοι μεγάλο, ώραΐο; τάνοίγει καί γλέπει
τρείς όλάκερακ ^ορεσια'κ μεταΞωταίί κοϊ κεντηταΐςχρυ-
σάψι καί μετάίι : τον κάμπο μέ τα λοΰλουοσ, τόν ούρα-
νό μέ τάοτρα καί την θάλοίσσα μέ τα κΰματα, όποϋ ίσια
ίσ^α τής έπΓ|γαίνανε, σάν νά /]ταν:-έϊτ{τηδες έπάνου της
κομμέναις· και την κυριακή, άφοΰ επήγανε ή άδρεφάοες
της στήν έκκλησιά, έκείνη εβαλε τόν κάμπον μέ τα λού-
λουδα καί έπήγεν ύστερότερα στήν έκκλησιά. Ο! άθρώ-
ποι έθαυμάζανε την ώραι'σ κόρη/καί έκείνη ε^υγε πρίν
απολύση (4) και έπήγεν είς τό σπίτι καί έβγαλε τό ^6-
ρεμα και ταίς άνάλογσις πσντό^ολαις καί τάέφύλα£ε. Καί
13) = ύπί> την τρά-εζαν.
|4) απβοςωτ.ω: τ, τριτ^προσώτΓως = Πρ'ιν ό ί&ρευς ίωστ, απόλυσιν της
λειτουργίας, ΛρΊν οοδη άπόλυσι; τη: >ϊί-ο·ϋργία: ο;ϊ της τί)ευτ3''α; ίύ/.ίί-
II
II
άμά εκατσεν είς τή γωνιά καί έβανε στάχτη στήν κεφα-
λη της (ο} καί εκλαιγε την μάνα της. Όταν απόλυσε η
έκκληοια, ήρτανε /) άδρεφάδες της καί τσ' είττανε: «Να,
κακο νά σώρτ/] Σταχτιαρού, ΐτοθ δεν ,ηρτες νά γοης
(.πάν ύραϊα κορκ] γγοΟ ήτανε στι^ν έκκληαιά,— Έκείν^
τσούττε :_«ΈσεΤτ; ρωραίς ΙκοΓκ'ομοίραϊς ναν 'τά γλέπετε,
κα! έγω θά κλαίω την (.ιάνα μ ου», " , ''λ'*
"Την αλλι^ν κυριακή έΗ^,γαν^άί "αδρε^αδες της οτήν
έκκλησιά, καί τοέίπανε α δελη ναρτ·/)· κ* εκείνη είπε δέν
έ^κςιιαι, Ά^οϋ επήγανε /) άδ^ρεψάδες της κσΐ την ά,φή-
κανέ,'εκείνη, καλέ μου, έβοΐΧε τ/) Ί>ορςσιά , τόν ούρανο
}αέ τδοτρα ίιίαι επ^γε βτήν έκκΧ'ησιά. θΓάδρώποι ςδαυ-
μάίανε πάΧε, κσι τότε τδ Ρσσιλοττρυλο "την ε,Γδε καί ε-
ίουρλάδηκε καί ςατεν ότι α |ίατάρτη,^δενά της' άλείψου-
(,ιε τη σκάλα μέλι, νά 'κολλ/ίσ/) ΊΪ ττάντοψολα'τηί. Τοτ2
λοΐΓΓον έκείνη^ έ^υγε ττρίν άίτολύαιτ|, 'και ,ε^γαλε τή φο-
ρεσιά καί τήν^έφόλα'ζε.'Έπειτα ηρτάνε /] άορείράδες της
καί τσεϊπανε : «Μωρή άλαλη (6), ,δέν έρκόσουγε νά γοης
έκείνη'τήν'κόρη^δποΐί'εΐχεν ένα ώρΑώ ^όρερ'σ, τον οΰ-
ρανο με Υαστρα ;»"—Έκείνη δέν,'τσουδ'αΐκέν άΐτάντησι.
Τΐ}ν τριτη κυριακ,ή-το βααιλοπουλο εδαλε παραστά-
ταις, ^αι άλείψανε τή σκάλα μέλι. Ή άδρεφάδες της έ-
πηγαν εις την εκκλησώ κοίί "την "ΒφηΌανε ΐΐόναχη οτο
σπίτι. ΈκεΓνη οταν εφυγαν έοαλε τή φορεέιά της τή Οά-
λαόσα ιιε τα ψάρια, καί έιιττήκε ρέσα είς την έκκλησιά.
(5) Ένω ή άνομϊβτιχή λέγ:τΐι πάντοτ; ούίετί-ρώί : ·τ>ό «εφαλι, ή »·*-
τιατιχη )έγεταί καί Οηλυκως παροξ^τόνω^.
(β) "Αλϊλος έν Κεφαλληνία = άνόητο;· όθεν ^ϊ,μχ άλαλΐαζω =ί= ά·«τ,-
τχίνω.
ΐ73
Έκεΐ ΟΓτοϋ εφευγε πριν απολϊιζη καί κίχΐεβαιν; το σκαλί,
ίκο^λησεν ν) τταντό^ολα στο σκαλί, και για νά μή την πιά-
σςυνε, δεν έλαοε καιρό νά γυΒΐ'σι^ νά ΐη^,πάρΥ]. Τότε τό
ρασιλοΓΓουλο επήρε την παντοφολα'καί την εΓγοε μέ τόσκι
ν» "ί^^ ~— .-ίνΓ' -^ι - -* ν-'» ς ^^-τ-^
ακριοεια κο^μενκ) και φτιασμενκ| αΓτανύυ' οτ.ο νοοτιμα
καί περίεργο σχημα"έκείνου" τοϋ ποδ'βριΌυ,^'ρποΰ εκρινε
πΊκ οεν είνε ε^κολο,νά έί^αρρόζεται σέ άλΧ»]ς, λογ/]ς πο-
οάρι, καί άπεϊιάστρεΐ'νά οσκψάοα" καΐ οπόΐανη^ πά* τούτη
ή ττ2ντο'|ιολρ να τ/]ν τταρ^ 'ρα γυναικα. , '
ηΐτηγε λοιΐτον σς ττολΛα σπιΐια κϋ/.α, κακα, σραο α-
ράδ.α· καί ά)>/νης( ^Τονε μακρυά, αλλης κοντ,-], άλληςστε-
νη, άλλ'^ς πλατειαι· να κοντολογοΰρο,' δεν έ^άρ,μ^ζζε κάυ-
μιαν^ς.όλόσωστα.^^Εϊτ^γεκοιΓί.ίά τρ οπίχΐ τσ^ Χτ'αχτια-
ρ3ί κσι τ/|ν έττροβαρισε σταί; άδρς^άϊεί τηί Εύτήνι
ο3ί κσι τ/|ν ,έττροβαρισε σταί; άδρς^άϊεί τη.ί. Εύτήνι
την είχανε. κρυμρένη άπό Ι κάτω ο' ενα κο^Γνι, γιατί έ-
γνωρίζανε πΰς θσ πά^κ*"εκεΐ τ^ βασιλ'οττ'ουλ; με τον ί-
-
και εκατοε απανο^
1
Κ,ατα τυχκ|ν το ραοι
σ' έκεΐο το κδφίνι^ *ΐΊΓ_Μαρώ άϊτ5/}ςδ:τονί£;ε__με _μιά α^ΐγ-
κλα (/) τονχταψπαε; ε·*ε£θξ ε^ωτησε τι' είνε ε.οω-μπο
κατου, κ εκειαις^τοίΐ ειπανε τϊ« ειν εν3; γαλλος (8^).—
«Νά άσηκωσετέ το κο^ΐνΓνα ~γ"_θω Τ*ό γά^ο». — Δεν τ'
άςί/)κόνουμέά^εντκ]', Υιατ1! $εύγει ο^άλλος Ααί τρτε _τ"ον
χίνΰυ^-ΐε».—•«Άσηκώαετέ τς,^κσΐ αν χαθ^ 'ο γ'αλλοίσδς
τόν ττλςρί,/ϋ» — "Ας μ5ς συμττσοηση ή μεγαλειότης σου
μξ, γιβτΐ^ρ γάλλος μάί (3γάν;ι τα μά-
*»ρ?ί«»· ««'ϊι ή Ν:α~)·.τι/τί /:; ς ',ρί Χ^Χ^ ια»:·
'ινϊίχο; ορν:;.
τι όρία^Ιο.
(8) = Ί
174
τια.-—Κ'έκεκίς εχασε την ύττομονη, τό άσήκωοε, καΐ
ευρήκε την κόρη μέσα. Της έπροβάρισε την παντόφολα,
καΐ μηδέ πάρης μηδ' ά^ήκης, ίσα ίσα επήγαινε μές τό
ΐτοδάρι της.
Ή άοχημαις άορεφάδες τότε έ{ητούσ»νε νά παραστή-
σουνε στό βασιλόπουλο πΊκ δέν είνε βολετό ή φτωχοσταχ-
τιαροϋ να ητονε έκείνη ή ώραία καΐ πλούσια κυρία ποΰ
ήρκότουνε στην έκκλησιά- καΐ πώς μπορεϊ ή (δια παντό¬
φολα νά χ^ράη οέ πολλά πρδάρια. Τό βασιλόπουλο έ-
τίεμενε πως τέτοΐο ποδάρι μέ την ϊδια συμμετρία δέν
μπορεΐ νά τύχ/| άλλη. Καΐ άμέσως ή μικρότερη έλυσε
τη φιλανικία, καΐ γιά περισαότερη βεβαιότη έπαρουσίασε
τό ταΐρι της ποΰ ειχε (ξιυλαμμένο.
Έτα1 ή μητροχτόναις έμειναν μέ την ντροπή καΐ πα-
ρσςενεμμένοις, ποϋ νά είχεν εΰρημέναις ή Σταχτιαροϋ
έκειαΐς ταίς δαυμάσιαις φορεσιαΐς, ποϋ έπρόσθεταν άλλη
τοση ζμορ^άΰα στό Ουσικό της· τό δέ βασιλόττουλο την
επήρεν άλλαμπρατσάντε και την έστεφανώθηκε διά γυ-
ναΐκα του,-έκεΐάν ποϋ τόσον έπεριφρονσύσανε ■/) άλλαις,
καΐ έλαβε οίκαιη άμοιδή τση άρετης καΐ τση εύλάβειας
ποϋ είχε στή μάνα της. Καΐ τότε έζησανε καλά καΐ ε¬
μείς ακόμη καλ#ίτερα.
?νΐ. ,ΚΡΙΣΠΗΣ
ΤΟ ΘΑΥΜΑ ΤΟΥ ΑΠΟΥ ΑΡΤΕΜΗ
ΑΛΗΘΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑ)
ιατοό; ό έν έςτ'τασεν εχίΐ7τοί]/.ένω; τόν άσθεννί,
ζ~ον.ένως τα οιωρ'.οθέντα φά'ρ|/.«κα ούοεαίαν έ-
ττέφερον βελτίωσιν.
Κ'Δ Ό Ί'οά'νννις [λ' όλας τα; οαβεβα·.ώτεις τοϋ ?ατροϊ>
ττερΐ τοΰ ασημάντου τίς ν^του τού, κατετΰυχετο ίιττό οοβερών
άλγ/,ίόνων. Ησθάνετο ττ'.εζόιο.ενθν τό στ-Τίθο; τού 6—ό φοβε-
ροΰ Ένρ'.άλτου καί τάς ϊυνά|/.ε.; τού Ιξαντλ-Λθείσαί. Ό ο"έ
Μορφεΰς. ώς εάν ή νότο: τού ήτο αεταίοτικΫι, τόν άπέοευγε
•/.αί ούτω έ'σ.ενεν άϋ—νο; ε—Ι ττολλά; νύ/.τας καί κατεβάλετο
ετι μ.%">ν) ΰ~ό της άϋ-νία; κ*ί -~ί ντ,ττεί»;.
Μετ' ολίγχς ί)μέ{ΐα; .σ'χνίπλϊίροΰτο. ο'ωο'εκαετία άφότου
έγκ.ατα'λείψας την πατρικήν ττέγ.·/ιν αφίκετο έν ςέν/; -ρός εΰ-
ρεσιν τύχ'/ΐς. ' , .. _ .
Ή βιαία, ούτως ειπείν, άπομάκρυνβί; τού έκ των άγκ,α-
λών των γονέων τού υπήρξε οι' αυτόν τραΰ'Αα καίριον. Κατ'
αρχάς ότε τώ εγένετο γνωιτή η άναχώρ-Λ,σίς τού, το έόένθ·/ι
|ο.ετά ναρας. '&' τη αυροβόλω ^λ'./.ίίΐ τού των ΰέκα έτών
ϊέν ηδύνατο ν" άνζμετρ·/)7·/ι τα μέγεθο; τί,; ■ϊυαοορά; ταΰτ/;;.
Ένόμιζεν ό'τι κ.' έκεϊ θά εΰργ) χακίιχοΰ; φίλου; υ.εθ' ών νά
παίζη καί εΰρίκ7κ·/ϊται έν έτ:ιχ.θ'.νωνία. Κ' έν τί, αφελεία τού
ωνειοοπίλεί ιιέλλιν γελόεν, ε^τυ^έ; /.' έτάνοίον (Λετά τίνα
ΐ76
έ'ττ, έν τώ νωρίω τού θβια[Αβευτικ.νιν σΊότι θ' άπέκ,τα περιου¬
σίαν κ,αί Οά ηδύνατο νά συνδράμη τοΰς γονεΐς τού ζ,αί υχαν-
ίρεύσ·/1, τα; αδελφάς τού.
Έτχέπτετο -ολλά νά κά[Αν;1
Άλλ' άμα παρήλθεν ο πρώτος ΐί.γ,ν ίρχιζεν νά αισθάντ,ταΐ
κρύφιαν πόνον έν ττ·, κ.αρο'α τού. "Εβλε-ε τάς ;Λ·Λτέρ»ς καί
τού; πάτερ*; κρατούντα; τα τέκνα των και φροντιςοντας οί
αΰτά μετά τνί; «^υνατωτέρα; οι.λοτ;τοργία; καί -ίίρχιζί νά πο-
ννί, νά λυπίται. νά κλχιτι. Πολλάκις ολοκλήρου; εσπέρας [ΐ.ζ
υ-όνην τ/;ν άνάμντ,σ'.ν τί; μν,τρό; τού έλτ,τ^ΛΟνει νά »οιμ·/;θτ,
καί ττ,ν έ—θ|Λέν·/;ν έπε^τϊ'Τΐτετο άγροίκω; ΰχο τοΰ /.υρίου τού
οιότς ό ιτόνο;, τα όά'/.ρυα, ή ΐϋ'νία τω εϊχΰν σκ,οτίτει τόν
εγκέφαλον κα'ι εΰρίσ/.ετο ε;; βλζ/.ώοΎ; κατάστασιν.
Δέν -^το καί αϋτό τταιίίον; Οί συνον.νίλικ.οί τού εςύπνων
υέ τα —αι^νί·1ια καί κατεκλίνοντο πάλιν μέ αϋτά. 'Ε/.εΐνος
έξύπνα μέ τό /.αθί,χον καί κχτεκλίνετο μέ τόν πόνον. Τα
έλ-Λ,7;χόντ,σεν δλα.
"Εν μόνον οΊετιίργ,σεν άμι.γές, ττ,ν προσευντ,ν τού. Οί
γονεΐς τού καίτοι άττλοΐ άνθριο-οι εινον ένσταλάξει εν τνί
ψυχη τού τό άγνότερον χίηΒν^οί, τν-,ν πρός τόν θΐόν άγάπτ,ν.
Την προσευ/'Ϋν τού μόνον δ"έν έλ-Λσμόννιτεν, άλλ'άντί παρτ,-
γορία; έθλίβετο περιστοτερον καθόσον ανεπόλει μίαν πρό;
{Λίαν τάς εσττέρα; καθ' α; Ίστάιο.ενος πρό των άγίων εΐ/.όνων
άκεγίνωσκίν έν κατανύξε'. ψυ/η; τό άπό^ειπνον εί; έχηκοον
των γονέων χαΐ άο'ςλ'ρΜν τού. ·
Άνε-όλϊ'. τα φιλτ'[*«τα ατ-.να ελάμβανε αϊτά τό τέλος
ττ,ς τ:ροσευ/τ,; ένώ τώρα.. .. ουδείς τόν θωπεύει, οΰίεί; τόν
ασπάζεται.
"Ηθελε νά λν,ΤίΛθντ,σγ; όλον τόν έν τ?, πϊτρί^ι τού παιοΊ-
ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΠΑΠΠΑΔΑΚΗΣ
Δτ,μαρχος Έρμονιπολιτων
ΐ862-ΐ87θ.
1
' ι. Θ
ς % ,ι Ι
αο }Γ
• 177
χον τού βίον, ινα γλτϊ ή άνάμνησις αΰτοϋ τόν πληγόνει βαθύ¬
τερον, κ,' επί στιγμήν εσκέφθη κ.αί αυτήν την προσευνήν τού
νά σιαζό'ψη διότι κ,αί αύτη πολλά τω άνεμίμνησκΐν. Άλλ'
όχι Είχε βαθεως ριζωθή εν τ?ί καρδία τού ό φόβο; τοϋ Θεοδ
καΐ δέν ετόλμησε νά σκεφθή τουτο πλέον. "Οσω λυπηρά καί
άν ήτο ή άνχα.νητι; τη; προσευχης, τω υπέσχετο αυτή χολλά/
εΰριτκε παρτ,γορίάν σιν3|χιλών μετά τοϋ Θεοΰ.
*"Ή άχλόν/ίτος 5' αυτή —εποίθησί; τού τόν έκαμε νά προο-
^εύι·/). Καί τοι ίεκαετή; εισελθών εί; τόν πρακτικόν βίον
εγένετο άντίρ. "Ηρνιζε νά σ/.έ—τηται, νά προσπαθή πώς ά-
■χλούϊτερον νά ενίυθη, τϊώ; λιτώτερον νάτραφη. Εί; πάν βί,μά
τού εψιθύριζε την λέξιν ο ; κ ο ν ο μ ι α.
Μαθητή; τοϋ Έλληνικοΰ Σχολείο'ΐ μόνον, ηδυνήθη μελε-
τών ί?.ατ' ι'ιϊίαν ν' άττοκτήινί γνώσεις μαθητοΰ Γυμνασίου.
"Ολαι αι οί'κονομίαι τού εξοδεύοντο είς αγοράν βιβλίων. Διά
τη; έπμελεία; τοο λο'.πόν και της καλή; τού ϊιαγωγΐ; μετά
παρέλευσιν ολίγων έτών κατέλαβεν επίζηλον θέσιν εν τω κα-
ταστηαατι τοϋ προϊσταμένου τού καί τ' όνειρον τού, νά φανίί
χρήσιμος τί) οίίίογενεία τού, έλαβεν όστά κ-αΐ σάρκα. "Ο,τι
• —ερισσότερον ηδύνατο νά θίκ.ονομτ,ο··/ι τό άπέστελλεν είς τοΰς
γονεΐ; τού. Ή άνάμνησις δ"έ τη^ μητρός τού, τα χυθέντα
σ"ά/.ρυα, ει/ον μ-αλάξει την καρδίαν τού καί καταστηιει αυ¬
τόν γλυζΰν κα'ι προσηνιον τοίς πάσι οιό έςετιμδτο καί έθαυ-
{λάζίτο υπο των γνωριζόντων αυτόν.
Δ'.έρρευσαν ούτω δώδεκα ετη. Κατά τό διάστη^ι,α τουτο
■όι' έν πραγμα εδέετο περισσότερον ό Ιωάννης. Νά μ.ή άσθε-
νησ·/|, διότι τίς θά τόν περιποιηθίί καί θά φροντίση δι' αΰ-
12
ι78
Ι
ι.
Ι
,σε
νά εγερ^ίί, άλ}ά^άτ/·,ν! Έττανέπεσε
τού κ' εκάλεσε τόν ιατρόν. Ώ; είπομεν ό'ΐΛω; έν τϊί'
της οΊγιγησεώς μας τα οΌθέντα φάρμακ,α οΰόει&ίχν βελτίωσιν
επέφερον τη: νόσον τού. Ίΐοΰ. τί συνέβ-« , .
, ;_γ- >.ογ... ,ιντι.χ.τ· ; Λ.·ΐν :^τ ογι. ιον3^ίΧΛΤ ωτ'-ν ,
Ητο η πρώτνι φοοά καθ ·?;ν ησθένει. !Ό,τι αέ σιά-όίϊΐ-
,,, 'νϊΓ, ν~ΐ·?ΓΚ.ν' λι.Τ ι,ΛΓωΐΟΐ·" 10"'χνιθι,ν .
σε&5ν εζήτει ν, αποφύγη τώ επήλθε μοιοαίως, Μολις" ήσθατσΛ
ν., χ λ ,ιο(χλ ;ί3α*) (— '.'κλ ο^ε-1 · . :ο Λΐγώχ'» χ^
τ,τΐν κεφάλνίν τού πυββοσρυσαν ίι)πισθαοο'ίμ·/)σ& κβτα,οωόεκχ
+ :εΑ·-"'^Γ^ .««'ΓΧ11*·/·^3"3.-^, ,»/ ^-ί?, :'°~ί»?χ:-'-
— ι» —5ος της ασθενείας και η ιόεα τις σα τον περιποι-
; Χ_νοΑ -«Λ 3 υ Ά 3>~
*αί
-^.ν-ί^λ"· ι.οτ ^ι^νι;τ;3·ΐ νω~ν»ι^.3 υ;τ » ϊ,'λ .17^ ;ν»"ΐ1ι;' ■
ήτο, έλεγεν, εόώ, κα.θχμένη πΑγ,δΐον ιλου θ« αοι επεοαψίλευε
) > Ο ^~ΛνξΤΧ ί-ίΤ
V"
ί (. ΟΙΧΐί.1. ΟΤ ♦ΓΙ?ιντν«Γ».Ό(,Τ.· 6._ ω..
τας γλυκυτερας περιποινί>ϊεις. Θα τνιν ηκούον κ,αΑθυααν με
«τέκνον μου» κ «γω ποοφέρων τ ονομί της μονον, βα επα-
•ΑΓΧίγχ·1^ (ιΐΓγ,,ΐ ί χ4.γί(.ννθ?:οτ^£Ϊκ;ί ι.·> ' ί->ι), :,
νεκτων ττ,ν υγείαν μ"η>.' Ενώ τ&>ρα εάν ρ πυρετος μο>γενννι-
ΧΛΑ,γ
πί πολλάς
νόσον επικινίυνον. Δια τσϋτο ο ιατρός «"έν ο*ιεγνο>σεν ΐΰτνιν
και τάο»οαχκ»;του άσΛΟττως Ιδ'ί'σΌντο. Ό Ίατο'όςίε"ίς ποΛ-
-!.3Γ? χν ν^;^·Β.^^;ί^'^^ , ι ' , * ^ -
λας πο^ιρτασεις _πρέπει. νά μεταβάλληται εις ψυνοίόγον.
^φεΛϊί,'άφου τα φάρ'μακ"* ->·· Λ-^~- Α/>>...--.; α ί..Τ.,*
-κνευματικός, νά Ιξετάσνι
> ϋ^ογ'ονχ **»>. · ~ '
τού άσλόπως 5ίοΌνται, 'ά
όλον π> 6;ο7τ
ΐ79
σθενοϋ;? νά μάθτι μτ, λύ~γι τις τάν καταβιβρώσκει, μνι
τι; τόν καταβάλλε; καί συμφώνως μέ την δΌΘ·/)7θμέ.ν7ΐν εζο-
Μ.ολόγ/;7ΐν ,νά κανονίση την ιατοικη'ν τρι» πορείαν. ' / ' ί
• ' -ι * :., . Λ- : .11 ' .ο τί- -.'- ίΧχλί .ν ι . -
• ·
^ι «ποΛτν;ς ψυνικνις ταυτγ,ς νοσο,υ, το πριν
ρρίίζον χρωμα τοϋ προσωτΛ)υ τον, 'κατίστιο πε'λιδ'νόν, χρώ-
μα θανατον,1 οί ο"ε ζΊατ,ρότάτοι και πλήρεις κάλλους καί ευ-
φυίας άλλοτε οφθαλμού τού, έπεσκιάσ^ησαν υπό νέφον»; λί-
■κτλ και μελαγγο^ιας. ' ', ,
Και εςω τα παντα ανήγγελον τίιν επιτολτ,ν τού Μαΐου.
Ο θόρυβο; των λίαν ττρωϊ εγερθέντω'ν γειτόνων τού ά—ερζο¬
μένων εις ιτροΰπάντγισιν τοΰ Μαίου, ό έν τω άπέναντι οικία
άναρτϊ,θείς μεγαλοπρεπώς έκ ποικιλοχρό'ων ανθέων στέφα¬
νος, αί φωναί τοϋ γαλακτοζώλου,κραυγάζοντο; μαγΐάτι-
κθ γάλα, τό πτερύγισμα των μικρών πττΛών καί οί /αρι-
εντισμοι των κορασιων ζςωθεν τού παρο;ονρου'τού αν επια-
σαν τ,όν ΙΙΙάη, ΰπενθΰμιζον είς.τόν βαρυαλγοΰντα Ίωάννγ,ν
ότι ή ωραιοτέρα, ή ποιγιτικωτέρα'τών εορτήν τελεϊται έ'ξω. Καί
αΰτός κατεοΊκάϊθ·Λ νά ί'/γ, οΊαρχ-ή γειμώνα. νά οιγΐί κ»1
, -, .^,ν,ν . ;.κ .,ιίτ'Ά>·:ΐν,ν ατ^ ίοτ- χίίν-λΙ-Λ 'ίΐ
«τέντη ι»7θ το^ί,φαπλωαα τρν· · · _ , ,, ,
12 εχν τμην εν τω νωρΐί) ρθν» εΛεγϊ οεν σ απε
— 12, εχν τ,μην εν τω νωρΐίι) ρ.θν», εΛε.γϊ^ οεν σ απε-
λά[ΐ.βανον κ έγώ τίς θείας ταυττις ησονής ; Δέν θά έίϊέτων
ώς νθ'-ιταλλί; εκ, τοϋ ενός άγροϋ είς τόν άλλον, 1% τοϋ ένοε
•Λ-ήτϊου,είς τόν (ϊλλον μετά τίς μητρός μου, των ά(5"ελφών μου,
των φίλων μου ; Είς τί.ετπαιια καΐ χ.ατεσΊκάσθγ,ν νά στε-
ρώμαι τί; ζωοίότου «ροας, των Λθλπών τών_ πτηνών, των
οωρν,μάτων τίς νεότ·/ιτος} , ·,"-,,
Ένώ 5' έσ/.έπτετο ούτω ήκουσε ττ,ν θΰρ,α* άνοιγομέντ,ν
/α - ;α νΐί, .- ,. ■ ; , *■ „ , ί ,
ιταρααυρα τού σωματιου τού, η ε/, -ου κ.θ'ϊμ.ου απουσια ^
ηνάγκασαν την γραϊαν νά μεταβή ιτρό; επίσκεψίν τού,., "Οτε
οέ είοϊτόνττάράκαιρον |ί.άρασρ.δν τού νέόυ,, εθλίβη βαθέως ί}
γραια γυν·/·,. "Ηϋο [Λ-ίίττ,ρ κ έ*τ:ρέπε νά 0λι'β| ΕΙχϊ τέκ
σιν τού. Τόν έ-έπληξε, μ'αλκΐτα όιό^ι, οέ» χήν εΐ^
. ,"& Αν ·■" Ι,ι,Τ,,ΟΤΛΟΟΒλ'Ο· Χ,ν ^Ρ' /» ,,ν 'γ'^', -'
να οραατι πρός ΒοΐΟϊΐαν.τουΛίοου τού εγρ^ιΐξν η μοϊ
τού
α να«.η
Είχον
ηρ^το |ν τΛΓ>
τίω τού, έκτός τοΰ δ-ηρέτου τοΰ ξ3νοο'όχείου,'κομ"ιζοντος
αυτώ εκάστην μεσημβρίαν καϊ εσπέραν τό φαγητόν, καί τοϋ
ί'ατροΰ. "Ηο'η η εμφάνισις της γραίας τω Ιτ^οξένησε, ^ράν
,??&νΛλ- Γοτ, /«> ,Μ,ι«3νό ίο3— )ΓΟ)(".άι; χ· ;.·.χ·:ί'.
Αυθημερόν_ή ασΰένε,ια τ,ου ,εγίνε— ννωστίι εί^ολην τηι
συνοικίαν κ,αί αί έυϊισσητοτίραν ενουσαΐΛϊΐν καοίίαν ΐΑ'Λτϊθδς.
συνοικιαν και αι ίι*λΐ5θητοτ;ρβ;ν^νοι.
,^> ι Ο", νΐ·)3ν'0ν*ΛΜ )Γ 07"·. Χνΐ ι
Ν ίΤΪ ..« Ι «ΛΙ ίΙΙ ί^ίΐ·Ι ' Α .... ■ Α*.—. · . ·-... '.
ην χαβ^ιαν,^τβίΐ^
ΙΓ.Ί'Ϊ ,>
πά
οαιϊροτεδον τας ώρας ^ο,ν.
ιόν
ν^ώ. , ο;ίϊ3 Ί:υν3 ΐβονεγοχίθ ι,λτ νχ·ςί3Τ
^Ε-ρεττε ομ_ως,νά,-ίϊΐ μέ-χ^ι^τδ
ίε'ων., Ε—•εΐϊε^α υποστή τα μοιραίον,τίλα,ς τον,-, , ?,-.
Πρωίαν -ίινα καθ', ην εςύπντ.78 .υπό την έπηοευιν ©οβερρϋ
, , .ν·3;-Γΐ-χ- ' η·; νόν (,ο τ(ϊν; ,·χτ>;> -'·Ϊ*Λ : τ^ Γ?^
όνειρον καί βύρίβχβτο λίαν τεταραηγμ,ένος. καί ξνδα^ιΐί,, ει¬
σήλθεν ,ΐν -τω οωματίω τ
ΙδΙ
*— Καί τό όΊκό μου τό ααιοΊ μιά ρορά ίικόφερνβ ά«' αυτή
τϊίν" αρρώστία κ* έτά^γ—νίβ ιτάν "Αί-'Άρτέμ,ΐ κ'ίνεΊνε καλαί
Δέν ιάζε~ι καί ;ϊΰ1"ΛαιοΓί αθύ μίπω; καϊ Βάνει ό "Άνιος
το χερι του^ , _ ^._,_ _ _ ,, ^^ _^^ ^ ^,_ ^ ^ ^,_
. Αλλ δ,^Ιώαννης, ο^τις εϊοεν 'καθ' δπνον τίιν ■ποτοΛχ.γΛ
ϊ >7>ί4'; ν^^,ϊ^:^ , 7ί>'Α χ-7>'κνι ς^-ίττ:-: νοί ιο.-'. -
— Ας φυλας,ϊΐ ο, Αγ_ιο_; γΓ'α^ον εαν,το,τρυ. ·γ»ι νάρϊτου
καί τάνγιατ(*ικα τού,'"τ·ράπενρίθτ), ο"έν έ'/ω ««/ίνν·. ν.»·^/»
'Εγώ τ,η. αοϊρα ιιου την ε
ν?ν ν^νθ^ί -Χ-
,Κ,'έητανέΐεσεν^ίϊΐίτηί
..- _—, ,.-;,>-? '- ;ν·χ:--^ -!7·νϊον·: λ μ Μ ...-χ·
Εοϊ'.-τκετο εισετι υπό το κράτος τής ουσιοαιμονία:,-^ποι-
αθη-ΐοτε καί άν ήτο ή ίιανονιτική τόο άνάπτυς-.ί. Είχεν ά-
κχιομενη εις. την γλώ,ΐϊσίν
) ν, ϊ-Λ ν -'- '1ι),
σε ό/
γ [
μειίιάματο; ά:ΐθγο/;τεύσεω; καί άζελπισίάί, άοου καί κυη>1
ι.^ η.λ_____ '..,____Τ ι.. " £ >.--...- 2.1>*· _!-χ/'ΐΙΙ. *
ό «λείίτάς ώρας ΛατάναλΪ7ων διά τ/,ν προσεύ.χ'ίν'του, ίλλ'
ΙΟ2
ή άπελπι,σία "υ·
λείψει. "Ωμοίαζ'εν αντΤρώπου καιρΤωΤ~7Γίηγο)μΙνου^άΤ~ΰ-
χορραγοϋντο; έκ τοϋ στόματος τοΰ όποίου άιυνάρτητοι καί
οιακεκομέναι εξέρχονται αί λέζεις.
Άλλ' ή γραϊα ηθελε βαθύτερον νά έμττηξη τό 6γχειρ''ίιον
ε:ς τα στήΌη τοΰ όυσμοίροΰ νέου κ' ένω άνε^οίρει σταυροκο-
καί ό "Αγιος
Οά αί τιμωρ^ρ^,,,
Εις τού: τελευταίους. ίΐθύτθϊΐί-λ-4γους ό Ιωάννης ηιθάνθη
ορ'.κίατιν (ϊιατρέ/ου'ταν τα «.έλη το^. ΊΓ/ό^ςν ε^0·^ς τό μέ-;
γεθος της ρλαι^ν,μία; καί τόν κατέλαβεν ό -ίρόμ.θί καΓ υ;
άπόγνωσις.
"Εκτοτε «ίιετέλει ό-ό τό κράτο; τοΰ φόβου*
δτι ό 'Αγιο; ί'ϊτατο ^πί της ^εφαλή; τ-ο« μέ γυ
κ«ι τόν ή—είλει ίιά τό ποί
ραστεν, οίίτω; εΪΛβϊν-, ^ ί^θδς £ΚΪ της β—«μνης
Τοιαύτας ιο^ας Γ7Γείρο·3Τΐν εν -ταίς τρικ,ξροίνί τ&ν παίο'ων
κ,αρίϊίαι;. Τοίς έμιλοϋσι- -ττερΐ φοβερδ; Κολά«ίεω{, '^αιμόνοίν
κϊραιφόρων καΐ άγρίων, ^*7«νιστηρίων,. τ*ιμβρ(^ς Θεοϋ, τι-
ρ.ωριας άνΐ(τ>ν, καί-κ,αθί^τ-εντοίΐ ^οιά τΐιν Βρίντα/7/χ^ών τούτο3ν .
βασανισΐηρίων οί ίολορόν3ΐ των τ§κ.ν*ν των.
Καί ό Ιωάννης εδρίθείς μϊτ' ίλίγαί ημέραι νεκρό":, έοΌ-
γραϊ» ήτις έττροθυμοποιτ,θνι άμα τή ζ'^γ,ί&'. τοΰ θανατου τού
νά οιαχηρύζη εί; —αιαν γωνίαν τη; συνοικίας δτ·. ό "Α ϊ
Ά ρ τ έ μ η ς ε » α ν ε τό θάμματου.
(-.π λ "* . . τ;Λ;υ ν^τ
3.:τ
Έκπ)ηοων υπόσχεσιν μου, ήν &#έ/6./μ::Γσ(Ιΐ
ϋμΓν, άΐτοστ:)λω την παρούσαν διατριβήν πρό; 8η(£οσίΐυοτιν. θέλω Οί λο-
γιο·6ϊ| εύΐ^ής άν τό τ^απ.ίνόν ^^ο,ΐ^νρ^^^οι^ξ^τ»-;»^- ^6*
έλάχιβτρν πρν; τα; φ-'^^Υ111"! αξιώσεις τού 'ΐϊμεβολαγϊαιι, σας.
Δδξασθ: την διαβεοαιωσιν της Κρός υμάς υπολήψεως μου.
ΕΜΜ. ΜΑΚΡνΠλίίϊίΙΤΪ
ό ;ι_ογ*κΑ-ίε8τ«««-;' ο)κτι-3Χ:γ :ιοτ ; Λ
ότι
έ, γ£νννδ'καί
Ί'4ϊάντες
μίαν
γνωρίίετε κ-αί ρβλίβτα "όϊ π'ερί
χμς)Γ, ότι ένόσω αί γν^οέΐΐ: β^λλαίτλασΐά'ίονταιι, έ-
νόσω ή άνάητυ&ί ηροβαίνΐι,^ εΐΤι· γίήσΤΓτον'-ν'έοι ύ
βηου-
ται, καί τ& μόνον ζήτημα-δπερ άΐτ*οχϊλ¥Τ Καθ' εκάστην Ικα-
στονέί ήμ^νεΤν^ιή άνακάλ'υ^ίνέ^ν^υ-ν·τδΝ3Γ(ί'ίΤόννόνομά-
ίομεν άΐτ-:ιρον,ή άνσιίάλ^ΓθΤ^ί ^(ϊί^^λ^ίίΐί^
§/] 6Βζνκα γ] κατανέηΜς τ^ς'άληδδκίί^νίρτκ: είναι1 ή
ωδεστέρα ^άσΐδ πάσης έηιστήμι*ιϊ^'ίί>ν«ιίορρα·έί τύν
ρωτέρων δοκψσσιών. Καί έν τβύττ>ι«^| ενΛβχύΧηοΚ
κσί ϊ άττορρά^σΐί τού νοος ώτό τ-β3 πόθον τΟ
είναι έν ταυτΐί κσί εύχάριστ:^ καί'δκτ -τόΘτο "δικίιιω πλη¬
ρέστατα τον ^ιλόπονον «ρίλον μου_ Χ... όστις περιγρά-
{υν την ημερησίαν διάταξιν των μελετΰν το^ ΐτληρο^ο-
ρεΐ.με έν τέλει, ότι ό-^,σί νύθίΤνατ μονότονο: πλήν καί
■ 84
ευχάριστος έν ολ/] τού τ7] 3τενς;χωρία, ,εννοων δηλαδή
διανο^τικ^ν βάσανον. Ευχάριστος λοιπόν ή περΐ τα
γράμματα κοίί την σπουδή περιέργεια υπο-όλας της τάς
έπόψει^ "Τί»" τερπνόν αώτ?)ς -είναι κραμ'α δύο αντιθέτων
ίδιοτήτων κσΐ διά τόν λόγον τούτον είναι, καί ττοΒ^τόν,
διότι Ιι«ι ναΓγεννί]^" έν·τ;ο~ Χ-ϋφ~αρΟ,ρΖποχΙ"σιναίό$ημά τι
μέγα,-ί^υρέν,-γενΑίαΙο^ "-είνε άϊίοδέδειγμένο.ν έκ της
πρακτικ^ς πλέον,έτΐ' ττρέίτει νάΛθυρμοί^,'/Ισ^σιν.ΐνίϊσθήιοαίτα
ττοικίλλα", αίσθήΐίδ,τ^ιΌθ Ηαρψδίίαουί(βί τχ]ς Κολάσεως.
Ιδού μία μεγάληίάλήθεια., 3Ρό ισ-ουδά£ει«Ιΐταθέτει πάλιν
κατά ^4 υλ^"Καΐ'π-άλΐν- ήΐκί ςΕτ^ψετ«ι ΪΛτί» ~τη*ς νίκης.
Ό τ?]ς μαδήσεωζ■ ΐΓ05ος έΐνΗ ρίά μεγαλαυργρΐ: δύναρις
ήτις δίδει ώθιριν ~είς *^)*ετηστή^τ?τν,.-ΐΓώ1:^χέ-λλχννά κχχ-
τασ^ είς,τό: μέίλον ,ήρδαο,Γ ^τκ Οά -σιυλία/} /τα- σκοΐ'εινά
καί άμ^ίοοΐλα {Λρτ):ττρ ««ΐ6» ράναταίίτκΐ^νά'τήν κρίνη
είς τ/)ν εί'ληνίεϊο^άοάκτίν-οτοΐ/ ήλίομ-ι^αϊ, ρετά χρόνον
θά άτενίσωμίν τ^·«~έΐηστήρτν είλικρινκϊ ^ατάΊτή;ν^κλα^„
σικήν σημασίαν τϊγίλίΖ&ααι:. Ι -Γ:" .ϋ .,'- (^ς.,,
, Όγΐίλετε άναγν^τΐϊΐ^ιλο,μαθεΒ; ^α ποιράοεν^ΐε τάς
σκέψεΐζ μου Ίαύτχ£. ,' ''ο ,κΊλλόΤ νς; ΐετςΐν,Ίγ ο,
ικωτερΐϊ^τρΓοΊϊ/] τής &ιαναίσχ:3Γναΐ-ή άπόκτ^σις
ν. Ώς -τος; ςνμα λκ υληΑχ&ι Λνάγκ^ν ·>λικ^ς τρο-
ύτω κ«ι -ήςδΜνσια,ΐΛί'νάύλο,ί:, .ώρΓ-πνρνμβ* έχει α¬
νάγκην,εί ίαου τρο^ής πνευμα.τιιςης. Είί την διάνοιαν
ουδέποτε κόπωσις έπέρχεται, ουδέποτε κόρος, ουδέποτε
άΐ}δία,_νΈνί!) τουναντίον τί> σώμα πόσον ευκόλως άπαυδά
έν τί)ΐ3^νεχεΤ άπολα,ΰσει των αίσθήσεων! 4£ίς την διηνεκη
της διανοίας ενέργειαν, χωρεΐ τάσις τολμω νά έκ,^έρω,
ποίας τινος μεταβολήν τής ανθρωπίνης φύσεως, ιαεταβο-
λης ογγο τοϋ πεπερααμένου είς το ά^θιτον, είς τί) άπει¬
ρον καί αιώνιον. Προχωρων ό ανθρωπίνου νοϋς είς τα
μυχιαίτατα της φύσεως ιΐυστήρια, έ^ευρίσκει έκ τοϋ όν¬
τος πάν το έν αυτή περιεχόμενον, κα! κατανοεϊ την δη¬
μιουργίαν ασφαλώς.
Εύτι/χώς έν "Ελλάδι, ή πρός την μάθησιν έπίοοσις δέν
είνε έλαττωματική, ώς είς άλλας χώρας της Εύρώπ.ης. Έν
Αγγλία λόγου χάριν τί]. -κατ' εποχήν ταύτη χώρα των
ύΓΓολογΐρμών.και τής^ ύλικης παραγωγήν, τα γρά-φατα
διατελοΰσιν.έν δΐυτέρεΰοντι Χογω τι6εμένον> ώς πρωτί-
στου σκοπαϋ τοθ κέροους, ένεκεν των έκ της φύσεως τοϋ
κλίματος με-γά^ων'άναγκΰν. Ένϋ ή-*έ— στήμη παρά τοΤς
Γερμανοΐς, τοοοϋτον παρ'αυτοίς ώς ανα^>έρει ό πολυμα-
θή-ς Άγαθόνικος τιμσται, ώοτε ένίοτε γεννδ καΐ την ιτροσ-
παΪΓ]3ΐν, πολλάκις δέ καί τήναχολοστικότητα. Πολλοί νέ-
ο». καίπερ, "έπιλέγει,όίυοϊερκεστάσους έχοντες οφθαλμούς
φέρουσιν ^ίατττρα ΐνα ^αίνονται σο^ώτεροι. Τό 3εσπό£ον
έν τ^ κε^αλη εϊκοσαετοϋς Γερμανώΰ 3έν είναι ή έπιθυ-
μία τοθ νά ΒιακριΘ^ έν 'συναναστρο^/) ή έν κα^^ενείω,
ώς τουτο γίνεται έν Γαλλία, άλλ' ή θέλησις όπως άπο-
κτήσ·/] καθολικάς ίδέβς περϊ της ανθρωπότητος, τού κό¬
σμον*, των ύπερ^υσικων «^αινομένων, τη φύσεως, καί πολ-
λων ετι άλλων πραγιΐάτων, συνελόντι, δ' είττεϊν σχηματίο/)
ι^ιλοοο^ίαν πλήρη. Έν ούδεμιδ χώρα ευρίσκει τις τηλι-
καύτην κλήσιν, τηλικαύτ/ρ συνήθη ένασχόλησιν τηλι-
καύτην })υσικήν κατάληψιν των ύψηλίόν ά^ηρημένων έν-
νοΐων.—Είναι ή πατρίς της μετα^υσικης καί των επιστή¬
μων.—». —.
Όπως η ·ή σπουδή αληθής καϊ γνησία, δυναμένη νά ά-
186
ποκομία>] καοΐϊοΰς ττρέπει ό -άνθραη-οθ νά ψζ απηλλαγ¬
μένον πάσ/]ί επηρείας, καί αδιάφορον -είί πασάν ..πρόλη¬
ψιν καΐ δεισιδαψονίαν- Πάσα τού σκάψις τϊρέττει νο ανα¬
χωρεί άϊτσ μίαν πηγήν άσφαλη, μανίαν, όριστιι^Γ] ν, άναγ-
καίαν ομως-Ββτέ'ι -^όττή άνάγκ^άγερ ΐον^Ι'θίΙν-Γίίς'σν^Ρ
ττεράαματατΎελθΤΛΤ»^ πολλάιαίςέβ^ι^ίρΐίΓΛΛοϊ—^-οίϊ-αΛ«γ;
κι^ κατέστη δ£θ^δ: είς τ^τκΛΐνΰ
την στσ(σιμίίτΓ(Τ2Γ;""την.νάρκ>3«,-ιΐ^ν ητώαιν. .
ήτκ καταμαΦτίί«Ρ&λάϊ[λ7ίί()υ"γή^άνδ|5Ώ}ί"έτ/]τ« κόϊ
ταδΐκά{ει είί
αυτής. Θέοατε,έκ ρέσοα τηΐ(ί.£ίι» άνάγκ>)ν κοττ :θαίοητε
άκολουθοάσαν την άλή5ειαν"τδι4τε »δ»ΐΛραοβεΐ ή ΐάνάγκ»)
καί. τ/]ν καλΰΐττει. Θά άτε«ίϊ»^ΐίδΐ)ίήν-!ΐλίίδίΐάν -φωτίΐνήν,
ίωσαν, .ςι-^ς-νν.3 ;οτ ^ιιΐ'ν^ ,ύ λτοιο,Α' ,νο'θν^
Ή ά
Κσΐ^άν παρά τ^-ς κςίινυνίαςιθείιψΐ;
ίταΐι.άσέβιε,ΐφΐ ή άιν,ελιξις
των μερων αύ,τής, τ«3νΛ;Ιθ(, ,ύίκ
3|τ:ει την; ^α^^ξ!τροφήν
της. Ύπ-άρχέί χρόν^ί,,^ς-τθ)^/)
λον οοτεΑ,,θά ρΰοι δι-
καίωιια είς τρν ιίν9ρΜΚ4.ν;νέ5ζ4>α;
ρ5ί5«, τ^ντΊίτόίτλ^ν έκεΐ-
νόν, ό οποίος σήρερρν^ίωλιίεε- χ»
|ν^§ίσδνϊΐν ΤΦ?5»ό|)θαλ-
γοα εΐί τα έντάί, ^ίτείί 6^·ξρ©γ
εν^ι^ 5"^ 53ντ3[ ε[σί πά—
ρηγεΐ τ^ν 4ντίλ»]^ιν ταά έρΛτ.ερ.1)
^οά -τ,ής -α|9ρ^ς ^00^9^ ?,
Περαιτέρω επί τού σκανδαλώδ
ί'-'ί.τβύτοα,ζΐίΓΓΐίυ,ατος
τής ανάγκας κρΐνω οκρπιρον νά^
^"1 υΡ°Χ^Ρ^^· "Ζι^τω δέ
συγγχ^Η^ν -άν^γνώσρ* μόν, οηω
ν κοϊ ού αμχο ^οθτρ θά
επραττεί ΐτρο τοιαύτη άνί(κηζ
εϋρισκόρεν^;^ ,^,
^ ν * *

187
Έλθωμεν νυν καί είς άλλο θέμα πρός υποστήριξιν των
οσων μέχρι τοϋδε είπομεν. -ς -. λ--,
Ή σύγχρονος έλα^ρά φιλολογία σήμερον άπό 'πενταε-
τίας καί πλέον, κατέστη μέσον πρός τέρψιν καί- μόνον
πρός τέρψιν. Είνε δυστύχημα το,Οτο μέγα διά την άνα-
γενν»]θεΤσανι Έλλάδα.ΓΓόϋσπουτδαΪ5» άντεκβτεστησεν ήδη
τό κωμικόν, υπό μόνην την πρόφιαοιγ τής- -κακώς έννοου-
μένης ρήτρά.4, λτι. ,,τό ώ^ΐέλιμο» βυ^ίσταται έν τώ τερ-
πνω, καί ώς εσχάτη ά£ι.ότΐ||φς. .νσνντάκτ)^ περιοδικοϋ
τινος εκήρυσσεν έ γράφων σήμερον πρέπχι νά "ψάλλη
τάς ίδέας τού, άλλως οιονδήΐτοτε, δι«νίί?)τιΚΌν τΐροιόν,
άΐτάδον πρός την -άρχ/Ίνταύτιτιν,.δεωρεϊται έ£οβελιστέον
καί ώς τοιούτον ^καταοικβίετ'αι: *έία"τέν;δια. μαρασμοϋ
θάνατον. Άριστ»] /) γνώμ/) τοϋ συντάκτου τούτου καί
πολύ λαμπρά, όσον ά·|>ορ5 τό ψάλλεν τινά τάς ΐδέας τού,
άλλά δυστνχως οί ηζρ' ημίν τΓΐριδσάτ£_ρδι'%·ω·/> λδγίων, έ-
■φράντκϊθίν,ούχί νά έρΜ>]νενσωσϊ τι^ν^ λέ£εΜ'ταύΐη"ν, ά^λά
μάλλον κατά γράμμα νά^ζ^ι^σιν^αύτφ/", καί ιδού βλέ-
πετε έν τ/] δ-ι^μ&σιό-τητι κατά τό η*λς.ϊστον ουδέν άλλο, ή
ψαλτήοια ΐά όποϊα ήκ-ιστα κολαι(εύΛ»οι τον πνενΜατικόν
στόμαχον «αί ώς-έκ:τί)ΰτρυ πολύ δΰσΛέΐττοί. Ένεκεν λοι-
πόν ταΰτκ)ς τηί: κοινάς καταδίκης —αντός ττερί γενναϊα
ένδιατρίδοντος ίρ^α, ©εν έβράδννεν νά έπέλθτ] μία γενι-
κη κατά τό μάλλον καί ήττον παραβίαοΊς "ίίίν" διαφόρων
της ανθρωπίνης φύσεως κράσεων κα! νά κατέλθωσιν δλοι
είς τό πεδίον τής κωυωδίας των καλαμπουρισμων καί
λογοπαιγνίων καί τουτο όχι διά τίποτε άλλο ή διά νά
ίκανοπσιήσωσι τάς άίιώσεις ενίων οΐτινες έχουσι τό α¬
πόλυτον (;) δικαίωμα ώς έκ της πολυχρονίου είς τα ψι-

ΐ88
λολογικά πείρας, τού κρίχειν ψέγειν καΐ σαρκάζειν. Καί
περί* τούτους, άδρόος συνωστίςΐθΥ] άπας ό ^ιλολογικόζ κό¬
σμον, ΐνα κερδίση τ ό ηθικόν γέρας. Ήλίκους Ιώ
ρισα1· νεανίας, των ό Γΐςίυν ό ιςάλοψος άπέσταζε θρήγους
και αψα επι τον_ναρτου, κσι σήμερον, ρλεττω χΡ,ΐΦργταί
υπό δϊάφοροτ ττροσωπεϊα, καί πειρ_ω^"ενους, καί -τα ^νσί*ώ^
αδύνατον να κάμ^σι Βυνα'τΒνΓ'Όνροττος τ^ς ιΐν*ρ(ΐ.φύ¬
σιν ταΰτ^ςέκί))ράσεως τΰν^ΚβγοΛμάτων χς3β«0ρύ|Τ9ιΐ
σιν
είνε υποκρισια, και'ρΐ3 χον λίγςΛ/ χαζτ-ο,ν, γ
οΰτε Θέλγει, οίτε',^ιοάοκει.! Είνε λίαν'αΓ(ακΓη.τικ^_καί π{-
ρίεργ'οί ή πρωτοβουλία τής Έλ'ληνικης νεολαίας, ςιΚΡ'
πούσ/)ς νά δημιουργήση εΓδος* φιλολογίας εν καί μόνον,
ένύ τουτο άντίκειται είς τούς ^-υσικοϋς καί α,ίων^υί; (νό-
μους. Πώς θέΧε^ε τ6ν άν9ρυΐτον κύριοι εΐσηγ^ταί τςχΰ
νεωτεριομοϋ τούτου έσαεί υπό· μο'νίυου κ-αί σ
οδ^α-τ^ς κατεχόμενον, α,ψο^ο^Λ^ινε^γν^ο
δτι^ή καρδι'α'κσΐ χαίρει κα^θ^ε,τίΐ!_} ^^
τάς περισσοτέρας στιγμάς -τού.-βίρυ το^ δΐΐΐτ,ελζΐ ντρ τ*
κράτος της δδννηί·; Έν τρι^ 'ώέέ
μοί νά σας είπω,^ δχι ίτρδπίίΐγα^
μέσον τα μάλα λυοιτελές, έλπίζω δέ
σω ουσχερές, ά^ρννκαϊ,τ/)ν ψύ,α^Τ ^ρψ^^
σατε νά τρέψιτιτε αΙδ^^/.,ψν^δεΛτρ-ρτα άτίλρύστατον,.
Φροντίσατε νά παρέχητε ά^Οόνως τα μέσα πρός ανακού¬
φισιν των περιπέτειαν -τού βίου,ζίς πάντα καθ" ούτινος ή-
τύχη διάκε-ιγοιι δυσμενώς. Καΐ ούτω διά τοΰ τρόπου. τ,ού-
τον, καί αν δέν έπιτύχηχε. έντελΰί; τοϋ σκοποϋ σας, &ί&
τι δεν δυνάμεθα νά παραδεχ9ό3μεν ότι αί στερήαειζ είναι
το γενικόν αίτ^ν_4λγούσ^ς ψυχης, θά έχκ)τε α
ΐ89
ίσο/; το"ε"ν τρίτον τής Ελληνικάς γ/]ς, άνταποκρινό|ο.ενον
καλιστα' |τΤρ6ίν·Γ%ςΐ|ιπαιτ1ήρει^του/συρμοϋ Σας, άφοΰ θά
ν^ε "βεβάΊοΛμςίλίστα έκ Των προτέρων, ότι θά έχητε
'λ^ την συνα(ν;σιν των δικαιούχων, οΐτινες άναμέ-
έγώνιώς;1 εγΰ'"δύναμαι νά σΦς τδ βεβαιύσω, την
τοιούτον εϋεόγετηιιατος. ΙεΙ Γτ^ος τοισϋτα ερ-
ί'εΓνΕ καΓ«|>[Λάν8ρωΐτβς:'"καΙ"Χ|αν'π«ρήγοροο δι*
δς. ίκλ^θ^αΤ'ώΰΓμεγαλεπίόουλαι άν-
η^τε νά*σ^οήτε πρρς.εαϋτοϊκ σχρατιάν
"^Ί'"' δό
-ορ^ίί,ι βτοτΐ
ρ6'' ΐ+)^5ίίκΙων,ν ε1ργό^,ομένων"^Ί'"'εν ιδικόν σαο
^ε)°λ:3>. ^[>)ιΐ [·ι ί[ϊ~ ·~ΐΑν". ^- *"
εν.ο
ν·2 2
-ρ *45$Τ?
τοι-
ούτον εί4)σ4 τη_ς ({ιιλολογιας, δέον παντελως θα εκλείψη*
διότι Κατ·ά:ταςι 'δια'^όρους άνελίςεις 'των αΐώνων, ή ριλο-
λδγίώ άΓΓα^τ3"ίΓσικΓλί)".ιΟύδέΛο·^έ' τοιοθτον^η τςιιοθτον εΓ-
^οί ύΐ%£έ-χ·ωρ1ς τό' νβίΐΤρ^του.1 ΐί ν^ί" οι^υοϋς Ταν-
δ?ά'¥ηΓ;;ΐδιϊρκοϋς'' καί όίδιαλείτττου καλλι-
έτΗιΛκοΧόυ3ίί0^τ^:σνάδίιδ'δ3?1ο,νι ^άΧρν καΐ σο^όν.
Ή κλίσικ^'Ι έϊτΌ-^η εγέΙνντ)όέ''τον"Άρισνο^άνκ]ν καί
τον ΑίσΛΤον,°*άί ή1" νεωΫίρΊί.'ή «ςΐύγχρονος έποχή, δέν
ΐτρέπει'νά^ωμέν "κανέν Ησρ'άττονον, εγέννησε τέν ά£ιο-
λάτρεθτον ΣΙον?ρ?]ν. μαίΓΥον^^ύσει ι ρ'έίΐοντα ε*ΐ'""τδ παι-
γντωδεϊ"(|)ΐλολογεΐν, καί έσ'αλΐΊσε την άναστασιν τοί Αΐ-
σύπουν άνσβροτσδέντοα έκ των έγκάτων τού "Αδου, τόν ό-
ττοϊον τυτυχίκ κσί σημερον βλέπομεν συνεχίζοντα τό δη-
^έσιθγρχπΐ/ΐκόνα&τοό καθ^*β*, χαί δ/] διά τ^
!3 κουυένΐυ χεριοϋ τό όττδΤον -1; εΤδε αν δέν εχ»)
19ο
ρ^ν^ττό τίνα των χειρών τού τ/|ν οποίαν θά ήκρυτι^ρί-
ασεν ίσως ό Κέρβερος των πυλων τοΰ Άδου κα9' ήν ώ¬
ραν έπειρδτο νά εξέλθη. Πρέττει λοιττόν νά άρκεΐταϊή
Ελλάς και σήμερον διότι ένει τόν Αίσυττόν της, έχει καϊ
άλλους πολλούς άντικαταστάτας άρχαίων άνδρων.
8τά
φαντο5θίο:ς τδ'|ϋέγάλΒυρΥή'1ϋί[τα, ΐα όέτοΐα
|»εν δτ»'θο0ρά5'8ΐ
Άφετ/|ρία της
6εν -ίν δένν-άίίάιτύιρε0οι"-'τΐτ'ρέ €^ραηέλίχΓκάΓ·ζ^όζ ΐλζν-
θερονγρσι|>2ντο[ΉάρέργαΓτοϋ οίειρνήστου Πιτνταζ^. Ά-
Ϋότε ώς-έΡναί 'ΐϋέικον-^ά^^ώρβόνν)1^ ί&χνροτέρ"αν δόσιν,
Τουτο θε διότΡτά'ένολ8γύ'?ρΎΟν έτ^ΛΪΓ μεγίοτΜΰ δε£ιώ·
Όεώζ -ϊΑτο Ιτοϊ^ίριΤίολογιί'ίί ϊόσροΧ;. Βεβαίως είς τό έργον
τασίσς τ&λρ 1^551$ ι·3?τοίηί>]ρα 'δτανΐίβΚ; ^ιλοοόψοΧ/ όρ-
ιάκνηρα τήο.ΈΓνε
καρττός- τόν όττοΓ-
ϋν ή ^ΰϊΚ τΦδ 'άνδροίί- ΙτΤ^ρ/ρρϊίγν.ί Δέ| '-είνς·- ούτε πηθι-
*:ι" εύτέ "σ^^ριιςϊμ^Γαλλότ)ίτώ^"^αρΐ[|ΐ!τ>ίροιν κα!
■: ■ , τ .
■[ Άν¥*Ρ ιλΒΗΤρ.ν να- ιαιμι^δίϊρεν τό-ΰφσς τού συγγράρραί-
τος- -{&!ηού, ώ^ελιμύτερον 0ά χρΌ, δν -έριρώρεβοτ τον
ανθρωΓίίν τθΰτοΛί", καί νά λέγωρεν ώς έκεΤνοο, ίταν ότι ή
έσ^τερική ρας κατάοτασις έπιβάλλετ.
*- Σδδί,ίίορίνίϋ ! Άψήσοπ-ς πρός θεοϋ την ^ύσιν νά έ-
νεργήΰ^ ελευθέρας αδέκαστος, ανευ Γτροκαταβολικων ά-
μοιοΰν, άνευ ΰττοσχέσεφν- στέφανον άμαράντωνν καΐ θά
ϊο^τε κατΟΓΓΐνε ότι-9ίλςτε ΓΓΐρι^λδ/^ε^ί.' τήΜ^νάγυην^νοί
νίτ ΐΐ(ό ιτοιο
ό ίκτότοιετΒχιτνέ
-κ«« ,ίτ: ^
^9-ει ,χα^
γ·^-?ίΗ'χ#^ςΗ]^α^·£^ό9ι?^^ 9
• συντάξαν ^αϋ,1/^υ(^^^
κατενό-
ϋ μω-
τό
οΤ-
τα καί νεότι^τα είς τί> μανθάνειν έΓΓΐστήμας καί
9ζα το
αιν? εν μελετ,αις-καΐ ϊΒρ
οντβΰ ^'ρ^ά^ρ^δς^τ^
λοι-οντβΰ
ποτε έν λιτότ»)τι, πέν^^Τ-ε,θλ^μμενον, ρκβρυτφν£-καϊ
ττρέ>ς π^νταί έπαχθ^,^ί-.δυσάρεστον,, διά^ την ι^χρότ^τα
ήν .ΐοχνότητα, τι^ν άδυναρίαν,τήν λ/^ιην; τύίν ομμάτων
Ι°2
γηράσκοντα πρό^ρα, πολιόν γενόμενον πολύ πρό της
•ώρας, θν/]σκοντα παρακαίρως. Έν τούτοις τί κερδί£ει ό #
ούτως άπο9νήσκων ουδέποτε ζήσιχς ; "Κου μετά τού Έ-
άναί>ωνο3μεν καί ημείς έχετε την έ£αί33τον τού
είκάνα.
Καϊ έν ταύται
Έρασμον, διότι ό
σχνόί; καί ττολλίζ δλ
λά τουναντίον εμγΛψανΛϋ8α:&ύτ©νν/ι Η&βΐζ τού 'Ρο-
τερδάμη είς μέν τ.σΐ-Γυρνάοιβν αύ(τί|0 απέδωκε τέ δνομα
τοϋ 'Έράσμου επι δέ τού μετώπου της οικίας τού έν
7] νομίζεταΓ^τι -εΓδς τα φζχζ, ί&ετο την έίης &ττ(γραφήν :
' Λν ΑΓϋοιι», ϊη^βηΐο, Γβΐΐ^ίοηο, βάβ.
Τουτέστιν έκ τ?]ς οΐκΡαί ταΰτ^ έί£λθών~τον κόσμον
ΐστόλισεν δ Έράομοί, διά ·ί5ν ^^
Καί ού μόνον'δΥα'τω71'έΜΐ7γ^|Ών5%ί^ν~^ αυ¬
τόν άλλά καί οτνδρΐαντΌί ανήγειρεν' ΐίατίι το'-ετος ι57λ.
Ό άνδριάς ούτος έίακολο"ΰ^έΤ νά ωραι'6] την μεγάλην
πλατείαν της πόλεως ταύτας." '"Ν ν~1- ΐ^'-'1·""1 ι*
Μωρός λοιπόν και ο ποϋΐ^οαδροςΓΕΐθέ "3ε να ήμε¬
θα όλοι τόσω μωροί δσω έκεΐνος καί νά καταγνωσωμεν
την μωρίαν άφοΰ πρώτον γίνομεν οσφοί.
Συρο; την 16 Νοεμβρίοχ) 1887.
ΕΜΜ. ΜΑΚΡΤΓΙΑΝΝΗΣ.
ΠΑΡΑΛΟΠΣΜΟΙ.
ίΛ5θβέλ-:τε νά μϊτΐΐ^Τί:
*^?'ΐί' ^τ3!9;7.ίσατε τύν-εναότω εγωϊσμόν,
ίς τινος ;
*ΐν ρι-
λαυτίαν. Τό ΰψο; παντός αίίθχ^ατό; εστίν έν
αν-ιστρόφω λόγω τοθ έν - οέΰτω λέ.γκΕΛΛαμ|Α5νιω έγωϊίμοΰ.
Ό έγω'ισ|ΛΟς έστιγ οΜνϊί Ίριί.α2λΛΐ3νι.πρ]ά;·τά;ρς(ίτ*ν ίτο αί-
σθ/;7.α όπερ τείνίι ν' άναβνί>βρόξ-τά*Έβ33ϊ»·'ςι. ^υ ,(ΐΐί:ί^.
- ---->—- /- ΓΙ ν'ΟΑ^χ·«>,Ί "■ -
'Γπάοχ&ι μί* άτμόιφαφα.-ΐ3?; φσχ^^.ώί &π«ρ^55 καΐ ή
τη; γίίς άϊμόσοχιρκ. Ιίένπρδν Ηΐ>τ·7ίί είναι ,ρί -ίγί',λγι^α, ή
άγαθοϋ ίιψοΰται ΐΓ^ός. τίι
τϊ,ς, άλλ' οΰίέποτ^ Άά. ^ν. υιρβρβϊ^- ^ί^χι-^πέραν το» ίρίου
τίϊί ήθικης ταύττ,; άτ^.οσφαίρχ; ίίψχαγζι τό, χάος, ίιιρ'ου
παντανόθςν ·πϊριβάλλετζι7ίάπά^ει τό,φώ; τό χ.υ«νοϋν., τα
άπειρον χ.ατα τε χρόνον καί, κατ' $ιότϊΐτ*ς· ό θε^ς.
Τοσοϋτο κοινός ί»-χρχει ό έγωΐσΐΛΟ; ξν.τοϊς άνθρώποις,
ώ^τε άνάγκη νά παραδ'εχδιαμίν αυτόν φνσει. τω άνθρώπΐ> ίε-
όομένον, άρα /.αί ά-χραίτητον . βτοιχεϊον τής συντηρήσεως
τίς ΰλ/,ς του. Οΰδεμία πράξις τοϋ άνθρώπου στερεΐται τού
στοιχείου τούτου, ρέρουσα αΰτό ώ; τφραγίοα άείποτε τοΰ
ετέρου μεγάλου συστατικοΰ· τοϋ άνθρώπου, -ίίτοι τής ΰλτ,ς.
13
194
"Ο έγωϊσμά; όμοιάζ*ει τγ άλνιθεία πρός τα εΐ^εχθ/1 έγει¬
να έ'ντομα χαίέρττετά άτινα κοιμώνται υπο τό πέταλον θάλ-
λοντος άνθους. Πλϊί7ΐάζ"ε'.ς ίνα οσφρχνθνίς αΰτό καί 5~ισθο-
σ"ρομεΐς άποτροπιαζό'μενο;.
"Απασαι άνεξαιρέτως αί έκ^τβοθεσ,ε,ωί ίτοάξεις, το« άνθρώ-
που μετέχουσιν Ιΐ
ΟοεΙ; ΰγΐ'ί; .τα; φρένα; υπί^ξεν ουο"' υπάρξε'. κατά πά-
ττιθανότνιτα. ο(ττι? καθ' οϊ.νιυ τ·)ϋ) !ίι*ν τηιι εκ ΐΓατών
εξαίρεσιν., ■ 4 > ' - " · -
Αί άγίίθαί πράς'εις, τα άγαθα.^ί'ιϊθ-Λματοί *5ζί έν γένει τό>
άγαθόν έχει αρχήν μόνον, ήτο·. £ν πέρας, τέλος ο*έ δ"έν ε-
γει, «ϊιότι συγνέεται έτέοωθεν υ^ετά τοϋ Θεοϋ. Τό πέρας τοϋ-
το τοϋ αναθοϋ συαπίπτει αετά τοϋ ιιεθοοίου τοϋ ιϊιιεαίου ά-
παν"
τοτε.
Γί τ »ον
Εάν 6«άρχω5ΐν έν τη φύσει ί'ό'ιότητέ; τίνες κ«1 φαινο¬
μένη ά/.ατάλ7ΐπτα καΐ μή ΰ-οτεταγμένα, μέ/ρι τοϋο*ε του¬
λάχιστον, εις κανόνα; μονίμου;, £ν έξ αυτών είναι τό κάλ¬
λος. Είναι τό μόνον ττραγμα όπερ ίύναταί πως νά έννοτιθν}
όπό τίς φαντασίας καί ουχί ίιπό τοΰ λογικοϋ.- —Ό οφθαλμό;
. 195
ούτος είναι ώραϊο;. Διατί ;—Διότι είναι κυανοϋς, νομίζω,
οότι έχει μακράς βλεφαρίδα;, οότι ο*έν είναι οΰτε πολΰ
μέγα; οΰτε πολύ μικράς, οΊότι τέλος πάντων είναι κανονικάς
κατά κάντα.—Πρό: τούτον τόν άλλον οφθαλμόν στρέψον τό
βλέμμα. Είναι κυανοΰς κ»! ούτος, εχει μακρά; βλειρρίίας,
ακριβώς δσδν αί" Τοο' χρω'τ'ου· είναι μέτρίου μενέθου; καί κα-
νονικώτατος. Ευρίσκεις τι τα ίυσμορρον ,-—"Οχι^—"*θ'{Λθΐά-
ζει
Καί
ότι
ρε; αίσθτίΐΛατοί, τοΰ όποίου στε£ΐΐται ό ίεύτερος.—'Όρισό'ν
« ~Ρ·^-Ϊ~ ΟΤ ^030 ΰίΤ-Λ-ΪΓΪ,υ, ν3θι.)ί37 3 .^ΤίΒΥνΓΓ 1~)"''·
Συμυαινει ενιοτε εί; τα υψηλοτΐρχ 'ΐτρ%ωι,ατ*'τ·/ίς ίτμο-
,' · ·,· ί' » ι? ι/Ο:ϊ(?03Λΐ ι"θ-_ χΓϊν .'3-~.·ν'ι? Γ"» ■-•-ν.ι.^
σραίρα; να υπάρξη ταρχ^η τω αέρος και ανεαο; σ,φοίϊρο;,
άρκεΐ είς «υτο'ν. 'Ταϋτ'ν'έ^άρΐίΛζ'έταϊ καί εί; τοΰ; λαοΰ;. Τί
πρό; αυτού; ή φιλοσοφία, τίτοι τό ΰψο;, ένω ή έττιφά/εια ή-
ρεμεϊ καϊ χαρέχει αύτοι; τέρψιν ; Προσοχή δ'μω; μνι μεμφθ^-
τε αΰτοϋ; οΊά τουτο. Δέν ο*ύνανται άλλ&ι; νά τράξωσιν.
"Ω ! ποίον άπατώνται οί θεωροΰντε; περιττήν καί αχΐττ
ράν την θλίψιν έν τώ κόσμω ! *Η Ολίψι; είν*ι τό πΰρ αό
άγνίζον. Εάν ο*έν ύπγ,ο/ι θλίψι;, άγνοώ τί θά εγίνετο ή
196
θρ·/)7/.εία /.αί ή άρετ/ί, γινώσκω ό'αω; ότι ό άνθρωπος νίθε-
λε σ/.ιοριάιτε·. έν τ·ρ γαληνιαία άτ|Λθισραίρα ίΊγι'νεκοΰς "εΰίαι-
μονιας.
χΛά£ετε την δύναμιν καί την πείραν τοϋ νά βολιίδσκοπΐ.
τχ τα αισθνψ,ατά σα; κατιϋ ¥ί,ν σΊάρκεΙαν άδτίαν1 καί θέλε-
τΐερ, 5-ά τοϋ έγωϊσμοϋ κινούμενον*
μενον εΰτύχτμα «ολλώ μειζδν ^ δ,τι πράγμ,ατι είναι.
Τί; ό Ο*οϊ*νχτ^ι51ν..&χ1?^·5)-ιχινιί3!β>^
■/0> των άνθρωπίνων ποάξεωί_1ϊυιυ«ρχού7ϊΐ; φιλαυτίχς κ*1
5 γτ-Μ τοσούτον,
τοϋ ϊ
άιε.1; τινέ; καθ' άς πβέπει νά
ή άλΫ,θίΐα. Οοχί τω ©Άαλνίθει μεγαλοφυεΐ δ;-
τι; νίδίλϊ/ εΐπεϊ:—Μεγαλοφυνίς ειμι. — "Ω τής οΐήτεω; ·
λέγει τότε ό φθονερό;. Καί ό κόσμος τόν πιστειίει.
Πότε η άλ·/,θεια είναι γλυκεΐχ εί; ε'κεϊνον 8ν όρα καί περ
197
[■ο; έγωϊσμαϋ η μάλλον ά'τε ίιχάρχ-οντος έγωϊψ.οϋ ;
:ά ποτ'έααυτόν.—Ότόταν αυτή αρίστα εργα ■Ληρύτ-
τη. Ό Άριιτείίη; σεανύνεται χαίρων έν^ομύχω; ότι οί-
καιον εαυτόν καλούμενον'άκ,ούει. Άλλά, ηρώτησα καί ■πά'λιν
νδεΐ:ς
πλήν
άλλον
δ*ου ;-—Β^βαζως.
ϊο'ε τ
αυτόν
''° ε'? ^Ζει Οπισθεν
Ζίς την νάοα^ τοΰ Άρ*.στεί-
τν; άντίυτοιγον θλίύιν ;
"Οσάκις ή άλτίθεια είναι
είς εκείνον 8ν όρα, ή
■ - >/ΐι.;*ίΓ.
·? έννοία αυ¬
τής. Είναι ωσ5ΐ"κυκ'λο;νάρτιος1έάΊχά£ρνΐ(?·?1ί,λ Κίϊμίαν ίπιιίΐ-
χόμενος μερικήν έν τή περιφερεία αϋτοϋ οε5ξο;ο.ϊίωσιν. Έ-
κείνων μόνον των επιθέτων είναι έ-ιο"εκτικτ, ή λέξι; άλτ,-
θεια, α-τϊνχ '&ξ&Αϊνϊχ&τι.&βΐζάίϊΐϊΙ'τΰΧ οίον ή άπει-
ρος άλτ,θεια, ή θδ^^νήθ^'^Α^* Λ ^γιίλνι άλιτθεια,
γυμννι άλτίθε'.α, [Λερική άλ·/?9εια, εισί λέξει; άνωψελεΐ; καί
ξέναι -ρ6ς;αύτιίν. Ή^άΐ-ίθεϊά δέν:8Ϊν«ί μεγ^λϊί. δΊίτί εί¬
ναι άνειρθί, ή άλ·/ίθεια 5έν εΤναι 'μερ'.'ΛΤ, ^ιά τόν αυτόν λό¬
γον- γυμν-Λ, ο'έ άλτ,θεια είναι «/νεονασμό:, οΊότι άληθεια μή
τοιαύττι ίέν είναι άλ·/ίθεια.
"Αχοοον πώς ουδείς λαό; επί τη; γνί; έδόξασεν ώ; ΰ—ερ-
ΐ98
τάτην θέαν την Αλήθειαν έ> πάσας τάς ίίιότν,τας τοϋ
9εου
Ή άλ·/,θεια -,οΰπηρ*, τοϋ ^.ου χ,Ι αυτών εί'σέτι των
,. φύσεω;. -« ^ ώ άπ5
ντϊχοδ -άδουσα, ο«ί« καί ^β^' Χ'/'
Είπον ««
λ,θει
ουρ
θέαν τήν'Α-
πον «« ο^εΐνλάόί^^ώώι^τάτρ; θέαν τήν'Α-
«ς««ς «υτ* ώ,- ύπέρτα.,ν ^ί^,; -^λ«6ς ^μι-
υργων θ?τ|—,{βν άναζ-,τεΐ α^τΐν τ/,ν Άλ^θε-αν.
Τί ^έ
-ών, γνωστών ϋ άγνώστων, ου οΰί' άκριβέ^τεο,ς ' ΌΊίό' έξ ?-
σου άχριβίί δύναται νά υ-άρξ^/, άλΥοΥ.............
Ή άλ·^θεια είναι αίιαίρετος.'/^εϊ εΜθα'υπάρνει Γννος
αλ^??, ό-άρχει δλη ή «,'^ο; ά^θει^
"Ενθα άνθρώπων κοινωνίαν ή Άλ-/θει« διατελεί ώς επί
το .ολυ λανθάνου,α. "Οσον ό* δ α-νθοωπος ά-ουσιάζει, οι5-
*** «,-ροσθ,Γ είς τ*ν 'Αλ,ίθει.ν. Έν η 6ρ^ω τ9>ς Σα-
χ«ρ« «*»ρχ« «ίθρ,ωτέρα ή Άλ-/,θει« ί έν ά-άσν, τί οϊχου-
μενν, Ε.ρώ~. Είναι ί?ί γ, προνό(χιον το0χο ^ , '
» όθ ΰ
» κατόρθωμα αΰτοϋ ;
ΡΓονΐηοία1β8, Ιδβιηβ
· υηβ βαΓ Γ
οΓαπβ άβ πί-
οοΓητηβ ϋΐβα
ΐ99
Διαγράψατε ενα κύκλον μέγαν η μικρόν. Τ6 κέντρον αΰ_
. τοΰ είναι ή άλ/,θεια, διότι τό κέντρον τουτο είναι κέντρον
κύκλων άπείρων, ούς ή φαντασία δύναται περί αΰτό νά οΊα-
γράψνι. Είναι δέ ε'ν καί μόνον, ώς Αυτνι καί δέν δύναται νά
γναι αλλο. Είναι αιώνιον καί άναρχον ώ; Αυτή, διότι συν-
εγεννηθη τη έκτάσει καί ττρδδπνίρνε τοΰ δϊαγράμματο;. *Ά-
ξατε (Λίαν άκτϊνα είς τόν κύκ.'λον τοϋτον ΐδοΰ ό φυσικάς νό-
(ί.ος, ό αναχωρών έκ τί,· Άλνφείας'Ίϊαί άπολνίγων είς τό ά-
ποτέλειμα^ ν^τοι είς τό σ'Λαεϊον τνί; περιφερείας, τό οποίον^
ΐάν ή άκτΙςΊτροεκ'ταθ^ 'κΤαΙ ρ6άσνι «ιν; τί,ν τοϋ έςωτέρου κύ-
κλου περιφέρειαν/ θέλει αποτελεί καί αϋτό μέρος της άκτϊνο;
ταύτας, νίτοι μίαν των ουσικών αίτιών, αΐτινες παρ·/,γαγον τ6
απώτερον έκεΐνο άποτέλεσρια, ^τοι τα αντίστοιχον σϊΐμεΐον
τής άπωτέρα; περιφερεία;, κ«ί ούτω καθ' έξίς έπ' «πείραν.
Τί δέ είναι τα ψεΰδο; ; Πάν ό',τι δέν είναι Άλνίθεια. Συι-
}Αεΐόν τι παρουσιαζόιχενον ώ; κέντρον κΰ^λου καί μή τοιοΰτο
|Λαθ·Λ,[/.ατικώς, κεί|Αενον δέ ·πλγ,σι.έΐ7τατα τοϋ άλγ,θοϋς κέν-
τρου καί δυνάμενον νά ε/.λγίφΤ3ν) επί μακρόν άντ' αϋτοϋ.
Ουδέποτε τό ψεύδος ταυτίζεται'μετα τ-7,; Άλ·/;θείας· εάν
•δ' έκ τύχτ,ς ποτέ τα ψευδώς ρ'ηθέν άλ/,θεύιΐτι, μεταξΰ τοΰ ά-
ληθοΰ; καί ιόΟ ψευδοΰ; θά κ,Ϋίται Ό μεσολαβνίσας νρόνος του¬
λάχιστον, όπως τα χωρίσγι.
Δεινόν ή άγνοια τωόντι ! Τόϊ·/ίν εχει δύναμιν, ώστε πολ¬
λάκις, παρούσης τίς Άλν,θείας καί τοΰ ψεΰδους, ή Άλιίθεια
καλύπτεται ΰπ' αυτή; ώς υπό όμίχλν;;.
Αστικόν άγνοι* χ.χι όμω,% οσάκις παράγει· τί·,ν τ:λά-
^τΐν, όπόσον γιγαντιαΐα ένίοτε θετιχά άποτελέσματα ίγζ.
Μία άγνοια >ίύναται νά μεταβάλνι την όψιν των κοινωνιώ".
εάν ί
ώ;
■Α α¬
νέγραψε ιγομ; (
παρχσαλεύτως τάς φυσικάς έ-ιστνίμας τού. Διά τοΰ χψ&—ο*>
τοίύτου ή ήθικ.ή φιλοσοφί* η&τλ~γ είναι, ω; κ.α·. ή Άλνίθει*,
ίν άνχ,ζ^-ϊϊ^^ίτ- >»ί έντιη'ίβ ϊέττί^τιίρττ ύ!τανίϋχβ»>*νί γ-?ί;
καί ο^* ιίτονκ-ίλό^^ίας, γ
λ'«π*7ώ{.ί{ΐ, ουά' ■»νΙ_(___^.,. .^.,,ν
•ιΐτθί^ο" ,α^το τά^ό.·^*τ»Η:6τΒί{>ξΕ&»ς —«Λ· ■
ετι. νά ίορυθνί πανταχοΰ ως άλί5θβΐ£ί74Λ?(" ^ρό ΐϊ(Λ·λ
υπήρχε γνωστόν ότι τό άθρονβ}«ι-τοϋ 2 καΐ 2 είναι 4. Καί
ίχχ
τχς
να χ
ΐ άίρίβώς θΛ,άττβΰτ·» Ί^νΒ Μχ1
^ τοβοϋτβν βώο^ίμ,ί*; ,~ρί τ-^ (1λης? -ί-
τις έκτόί οώτοϋ ^βϊχαΐ, μίι ίυν-Λ,θέν εισέτι νά κρίνν; χαί ά«ο-
φχσί-ϊϊΐ περί τοϋ ό-οϊόν τι ΰπάρ/ει καί -ώς υ-άρνει τό ϊ-
όιον αυττί. (*)
Εάν η Άλνίθεια -Ιτο ττχνταχοϋ προφανής, α'ξιον άγχό-
I
, ΠΡδλ. Ββοοαπα (ιΐβι (ΙβΗΙΙΪ β άθΐΐβ ρβηβ, οαρ.
XXVI.)
είναι όλον τό άν9ρώαι«>ν γένος, ότι ίέν Ιί
εισέτι είς τί,ν σ/.ιτ«Γθναέν/}ν τΕλ3ΐο·κοί·/-,ίπ,ν α»τοϋ.
Ή άνζγκνι τού ΰπνου εΐνο«-ίοι τό προοιϊεΰον ανθρώπινον
ς αί-
τί; ι^
; ι'ο~ χ.Ά -ιότ ;ϊα;γττ>.ι~3 ;χ>.)Π'ρ ;χτ
Τό ϊςί
· ;ω ^■ο_
ΐϊν ς
V
'ίλ 1' ι γ-—«Λ»νο^τ)ΐ οτ
ΐν — ρβ
στνιν βλέπΐο καί εθννι καί π»λΕΐ; χα'ι νώρα; νά μένωσιν ά-
τΒλέ—^ης.τόν «οτ« ί
είναι γϊλ'«?*ιθφ·ώϊ3'*θρέ«-»μ?. νώό^^ ί&ΐιμέν Ιάν κ+.νΐται.
ρ
νεϊται.—Καί -κάθϊν τό «αίίντίυτϊί ;—ΙΙερΕεργον ! *φβ5 βλέ-
πω την ταραχήν τοϋ ΰιϊατο; Τίέριξ τί; σχνίόο; σου. -— Κα ι
τί μέ τουτο ; —■ Τό ΰίωρ φαίνεται προσπαθοϋν νά'Ϋίν1 έκ-
βάλνι έκ τοϋ μέίθυ, ίιότι τω έμ~οοίζει τόν ορίμον τού. —
Λοιπόν έ—είσθνις ότι "κινεΐτϊΐ ; Κ»Ί —αρά πολύ. — Άκού-
εις την ησυχίαν τίς πόλεως ; — Ναί. — Καί δμω; ή πόλις
202
καί την στιγμήν ταύτην ττροοίεύει. — Τουτο είναι το περί¬
εργον. — Εάν ήρχετο είς τύραννο; καί εζήτει νά άρζγι ; —
"Ηθελον συναθροισθ/; οί πολίται κ.* Ι θά τόν έσ'ίω/.ον. — Καί
θά εβλεπες κίνησιν τότε ;—Μεγίστην.— Πιστεΰεις λοι-
πόν δή καί τ;ρΐ|/.οΰσαι αί πόλεις κ** τά> ϊθ-ντι
Κατά τον ορθόν λόγον κ*1 τό αίσιον δίκαιον, ή ληθή εί¬
ναι κακόν, ά-/.όμν) κ,αΐ δταν έ{ί.'·ρανίζγ;ται υχό τ/,ν μορφνιν ττ,ς
ομντ,σικακ,ίας· τουνϊίντίσν 5έ ή μνν'μ'Λ είναι άγαθόν καί δταν
Ιμφανίζτ,ται ύ~ο τ·/)ν μορφ'/ίν της μνί
"Η άλιίθεια ηθϊλε στερςΐ'τθχι σγεδόν του τ^που μεγά-
λείου καί τοϋ σεβαίμοϋ 8ν επιβάλλει, εάν ο"έν ΰπΐρχε ψεϋ-
8ο; καί έγωϊιΐλός. "Ώιτε χ.αί δι' αυτής της υπάρξεως αυτών
τα δ·υό··τε>.εντατά*τ^τί^π^ *
Τίς δύναται άρά γε νά λύση τό έξη; αϊνιγμα ; Εάν Ό
'Ρονισσώ έγεννατο βασιλόπαις τ:ρωτότοκος, ήθέλομεν άρά γε
έχει τ6 «Κοινωνικον σοαβόλαιον)) κ,α'ι τα λοιτΐά'φι'λοβΌΦ'.κ.»
τού συγγράμματα1 ^ Εάν ό 'Ρουσσώ έγεννατο" βϊΐιλόπαις
πρωτότοκος, οποίος τις άρά'γε· Ϋί^ϊλεν είναι δ ή^Οϊκός αϋτοϋ
βίος; Ό λύτων τουτο έναργώ; μέγιστον φ'.λοσΌρι/.όν ελυσε
πρόβλτ,μα.
1875. Τ. Γ. Φ.
Κΰρ» Λουχίχη, αχριβί μοί φ(λί.
Είωθως απο ο*υμβολων έστίασ&αι, ύπείχων εις την ύμετέραν φιλόφρονα
πρόσκλησιν ^ειτι την Έγϊνματική'ν εν τα ήμερολογίϋ)1 τοΰ Γυμναίίου έο-τία-
τιγ, την πλήρη, ώς πέποιθα, παντο§απων χαι σιτίων χα'ι ποτων χαι όρε-
χτιχώνχαί χαρυχευμάτων χαι έπιδορπίων επομένην ενεχα της φιλοτΐμο-
•τάτης χαι ελεύδεριωτάτής οαπανης των άπολαυσόντων αυτής έρανιστών,
ίπως μή ΐΜντάπαΑ» >ά*ύμδολο; ίβξω"είναι, ιδού συμβάλλομαι χάγώ βμι·
χρόν τί ,έχ. Κ(η».πϊωχιίΓάτιις(πήρας μου, τΐβ'ίακΛλων-σύναμα την ύμ. έν-
τιμότητα, Γνα μή άποβλέψη είς τ6 ποσόν μηδ' είς τί) «οίον τοϋ προσιρε-
μένου, αλλ' εις την δίάθίσιν, μεθ' ής προθυμότατα τουτο προσφέρεται.
Έν Έρμουπολει τη 1 Δεχεμβρίου 1887.
?( 5ω3ο*ύ ΐ,ντ ϊτ
Α'. Δυνάμεθα νά ηαρατεένωμεν τόν βίον εν
τή έν τούτω τω κόσμω παροικία ημών;
τ Χ1.1·!
εισίν
άναγ/,αΐα, -καΐ α Θάνατος άνα,ποφευκτα;, ο"έν βο-
νάμ,εθχ νά ,ό^ι-σδοο'ρομ-ήίΐωαί-ν, εν ω φερόμεθα
•πρός τό μοιραίον τέρμα, ει'ατκ {λεταβάλλοντε; τού; τίίς
Φύσεως νόμου;. ΑΊ ίίέαι, τάς εποίας φαντασιοπλίγέ; τί¬
νες εσχον ττερΐ τοϋ ίυνατοΰ τί; σΊαιωνίσεως τοϋ βίου οιά
φαρμάκων, ήθελον άπολεσθή μετ' αυτών, εάν ό έγωϊσμό;
σ"έν τιυξανεν άεί την εϋπιστίαν μέχρι τοϋ πείθεσθαι «ερι
τοϋ πάνυ άίυνάτου, καί τοϋ άμφιβάλλειν περί τοϋ των άλη-
Οών άλτ,θεστάτου, βεβαιοτάτου καί μάλιστα ώαολογ-/·μένου.
*Η πανάκεια, έξ οίωνδτίποτε /.αί άν αυνέκειτο αυτγι, ή τοϋ
2θ4
Ι
αΐματο; £γχυ*ι;, *αι τ& λοι^ά, μέΓ* τχ -ο,οταθέντα, ΤΤρό;
ανανέωσιν ί) άτταΘανάτιθΊν τού σώ^ατος, είναι ήττον χι-
ο,; (τ' ά§άν*τον νερο) εί¬
ναι
,ίι-ΐι,'ί.1
νατόν νά
τριότη; ν|·
των
καί τουτ
σώμα νά
νά χατα,ναλίσ^ π^-δ^
σκ-Λτα^,,ροον ξίναι,.ίκα^ έ
ίιά τΐς.οΊαίτ— λ^
οΐτινες έβίωσαν π
: εςα-
τη τις

λών ζν,σάντων εί
άριθμό; υπάρ/ει παρ«οιγ^των^ ά,γθρώ^ωοι, ριτινβ,ς. εζγισαν
ούτοι
ρων,
των κοηω,ν, κυγηχοι^ ανΛρ^ς^γρτι^^ιΙγ^ρ/ω,ϊΓρ^,κ ενί;
οΐτινες [ί.ετβνε^ρίρθτ,σΛν άπάσϋς τάς φΐλνρ'με'·; Ρο~* έαυτών
σώματοί, οΐτινες ,κατάχρτ^ιν μάλιιτα αίτοϋ έποινίσαντο,
εάν δύναται τι; γά καταγρασθή αυτού άλλω:, εί μή διά
τής άργ,ίαί καί τής υνεν_οϋς άκολαιίας.
"Αλ/^ως, εάν τις άναλογιυθή ότι ό Εόρωχαΐο;, ό Νιγρί-
τη?, ό Κ'νεζος^ ό Άμερικανός, ό πολιτισμένος άνθρωπος, ό
άγριος άνθρωποί, ό πλούσ'.ος, ό ττένης, ό κάτοι/.ος τή; πόλε-
ω;, ό των άγρών, εάν ^ιαφέρουσι πρός αλλήλους ΖαΙ δΊά κάντα
τα έΓλλα, δ|>.ο·.άζΌυ«ν ίμβις *ίτά τουτο-, δτι €**στ%» έχουσι
τό αϋτό μέτρον, τό αυτόθι ά~Ύ]|Α* νρ^νου νά όΊαο^ράμιοβιν άπδ
τής γενννίσεω; μέ/ρι τοΐ» θχνχτου· ότι ή όιαφορά των φύλων,
των χ.λΐ(Αάτων, των τροφών, των μέσων, ίέν συνΐβλίΐ οίίέν
μο-
οά
ά
'ουτε έκ
των δξέϋν1, όΙίτέ'Μ* τΘΪ ήβ^ίδτί'Βί τί; ίδ^τήτοί1 των σι-
νικ-?1;', Ό^ίΛ^εΓ ίΐΑσνίζοϋίΓί ν&ν:αϊιιθίί''ϊνΝίτδίν'· ^.Ετΐ^ων έτών,
ΪΛ^ *λίοΐώ^ι,'ί>είμίι δι*
ρ^^^ τνΐ ίι-
αρκεία τδΰ ^ί4υ,'^ίίίνϊταί άπ^τέχ-^ς-^ΓΓ,ν ιο'ιό'τ·/ΐτα τοϋ ά-
τϊϊ1 νίΐν τοϊςΛ^ά^λβίί'ίΟτ4·τ§ντ1ίς
^νϊίϊ^^λΐίτ&ς'ί*»0*^ έ-
^ργ ρϋίέτ'-^ίχΐα ·'ίί^ϊϊτ»ν γίρον+ων-τ, αί
«οιάοΐίς- ΐί^Οίήΐίνίτϊ;·, Τρ&νίΐίι;* ΡίρΜΪανίΐχ; ί&ΤΉολω-
νί*;. Ά/Λά'γέν^/ώ1; ε^τάξί*Γντ%υν)ΐθ5ι'*Λρΰ»τΓίΛν)1υ γένου;,
ίέν [ιττάρχει, ί'ν* ΐΰτω; εί—/ι τι;, ο$#ε|*ία οαφόρά-&·> τ·?ί ο"ι-
αοκεία ττ,; ζώη;· ό ανθρω-τΛ; ό μ·>ι άτοθίΛτκων χοιϊώ; έξ ά-
σθενειών αϊονιοΊ'ων, ζή π*ντ*χοί> ίγ^οηκοντα ?, έκοέτόν ϊ~ν
οί -ρίγονβι ημών #έν Ιζηϊαν ·π;ϊρΐ7σό~ιιον, κ« ά-ίά' τοϋ αι¬
ώνος τοϋ Δ*βΙ& τό όριον τουτο ιτοοώ; ίέν μίτϊβλντή-/;. Εάν
2θ6
ο" έρωτ·/ίτ7ΐ τί;, οά τ£ ό βίο; των πρώτων άνθρώπων ήτο -ο-
λΰ μακρό'τεροί, οΊά τί εζων έννεακ^ια τριάκοντα, καί μέχρις
έννεακο'ϊίων έξ/ί/·θντα έννέ"/ έτών, οΰνατοίί τις άττο/.ρίνασθαι
ότι τα «ροΐό'ντ* τής γης, όϊ* ών ετρέ'ροντο, ηταν τότε φύ
σεώς τϊνθί ο*ιαρ·όρόυ των υτ,αΐρινών ή έπιφάνεια '.%% σφαίρας*"
έΊτρεπε νί ^αι(νονλί·Μ€ττΟν ίττερεά κ»Γίττον ^υζί-^ ΙΨ τοίς
-ρώ-τοι; χίγ
ί!' δτι/ τ^ς'βα,ώτ^το^μΐ^ργοδβ^/ 'έψη '^τε'ρ'ον έλϊγου
χρίνου^α* γν^ίάΥ^^'εϊ^9όνί^
όλίγω ί ^ί
ρεότ ;
επρεπε νάδ-ν άΛΐΛσγ«?«ρτϊς;τ3ίί:Γ#»'τί» ννί
Ιν
στερ-
ί γίς
λων των ί
«4«.ζϊθί*~τα μ
γίνεταΐ'τήν Ηά
ξήσίί ο-
^^^ δσω
Ρ,*οΓβί~, ΗβττΤΐΓ-'στβτ^ρουν ίσως
-χ, ίι~δτ'α1*αφ*ι «ί
κώτεραι κ»Ί έλχϊτικώ-τ^ρ^^^ίίτ^'σ'^πεΐιιίν αίτΙτττΒί '·*& μέρτι
τοΰ σώματος δέν έφθανον ιί$ όλό-Αλτ,ρον την έαυτών αποκα¬
λύψιν, εί μνι {λετά [Λέγίν τινά αριθμόν έτών- ή γένννισι; δ'έν
έο'ύνατο νά ζραγ«~το·χ»ιττθ^ ιβατά 'όννέκκ**,* εί {Ιί μετά την
αΰξτ,ϊΐν ταύττΐν σχεδ"όν όλόκλγιρον, τοϋτ' έττι τώ έκατοστω
ε:κθ5τω ί τριακοττω ετει, καί ή σΊάρκεια της ζωτ,ί νΐτο ά-
νάλογο; τ:ρδ; ττ,ν τοΰ χρόνου τνΐς αυξήσεως, δπω; είναι καί
οιίμερον £τι· ο*ι' ότι ότΐοτιθέντε; ότι ή έφτ,βικλ ηλικία των
ϊτρώτων άνθρώπων, ή ήλικία καθ' ?,ν νίρχοντο ίυνάμενοι ίι-
2θ7
αιωνίζειν τό είοο;, υπήρξεν ή τού έκατοττοΰ τριακοστοϋ έ*-
του;, ή $' ήλικία καθ' ·?,ν ίύνχταί τις σημερον έ/.τελέϊχι τ'
αΰτά καθν'κοντα είναι ή τού ίεκάτου τετάρτου ετου;, έξάγο-
μεν 6'τι ό άρ'.θμό; των έτών τη; ζωίί; των πρώτων άνθρώπο>ν
καί τή; των «γιμερινών ειται έν τί) ορτ^ .άναλογία' έπει^ή
πολλαττλίσ',^ζοντε; εϋϊΐτον χνν.δ^^ώϊωγ ^αιθμών ^ιά τού
οότοϋ «ριθ|Λθ^ ^·,χ·χ^*ντχο.ν.ίειπ)7ά,^^λ!ΐ;Αεϊ ?ο*η ότι τ, ζω·λ
των 7η^ερι^ν.Λνθρ.ώπων ο3^'ρ4^)^ίί(θντα0ο^Τ}4ίτώνή των
πρώτίον άνθ(?ώπο!«νζΜ;/ι,ρ~ρε^,νά.^νϊ^ζν.^?ικιοσ(ωγ ίέκα έ¬
τών. Φζίνε-α^ λ9ΐ?ί-^έρ*^^,χν,^ζ.^ νΤρ5ΐν%ώπομ·^λ*τ-
τώθη ^λ^^ον^*τ;'13λ.ίγνο^,.καθ^^'σχο^Ξ5 ?ί^??ν?^_τή;. γ·^ς έ¬
λαβε πλείονα, ?—^τητ,^^^^^ΐνε^ε^χς,^ή^συνχχ^ϋ; τή;
βίρύτητα;,. κ^^δτι ο,ί.α;ώ-/£;, (Η^^ν&ί ^ρρευ(ΐαν Λπό "ή; ο*·/;-
μιουργία; 1μ.έ:
ϋλα; νά; λάί
πθ/ςτ·/ίΐω5ΐ
γίί άπ'έκείνοι»^ .^ ., ν ,, ...,. .........
«ι, ότι αίίττι άπέάτηαεν £ιιτο,τε,άπίχχΐ*νντϊΐχισΰστ3ΐ';ιν, -^ν ώ¬
φειλε νά εχ^αί6Μ/ίω;>' ^^τι^Λά^α-τά,&ιιχ τ?,ί εϋξν,βεως
των ^οϊόν^ωννα^τίτί;Νώρ,ίοθϊ7α^Γ9>3.^1?«—^*;, οπω; κχΐ τό ί-
ριον τή; άι»ρ^«ϊ Τ^-β^υ?^*τ4'!ίΡρι*ίτ*ιί·ι,·. --· ν>
ϊ έπιφάν»·.* τΐ,ς
Β'. Φοβητέος ό θάνατος ;
Ανεξαρτήτως των χ.ατά τΰ/ην άβθενειών, αΐτινες δύ-
νζντα·. νά συμβώτιν εις πδι*ν ηλικίαν, καί αΐτινες έν τή»
γ/ίρχτ·. κχθίστανται κινο'υνωο'έ'ϊτερϊΐ καί ινιχνότεραι, οί ίι-
"ρωποι γνι«σκοντες, εί'ϊΐν ετι ίιποκείιιενοι είς φυσικάς ά-
2θ8
όυνααίχ; προερχομένας έκ της απωλείας καί της έξασθεντί-
σεω; απάντων των μερών τοΰ σώμ,ατο: αυτών αί μυ;κ.αί ου-
νάμει; άπολλύχσι την ίσορροπίαν, ή κεφαλή ένοο'.άζει, ή
ν ειρ τρέμει, αί κνήααί εισίν έπισραλεΐ;· ή αϊσθητικότ/ις
των νεύρων έλαττοΰτχι, οθόν /.αί αί αιιθηιε'ί καθίστανται
ά[χβλεϊχι, ή άρη α'οτη άμβλύνετχι· άλλ' όπερ οφείλομεν νά
θεωρήσωμεν ώς μ,εγίστην τινά αδυναμίαν, είναι ότι οί λίαν
ήλικιωμένοι γέροντες συνήθω; εισίν «νίλχνοι πρός την τοΰ
ειίου; οαιώνισιν ένεκα τή; τοΰ αίαατο; καί τοΰ νευρΐ/ΐοϋ
σνβτ'/ίαατος ές,ασθενησεως.
Οϊ πλεΐστοι των νέων άπόλλυνται υπό τοΰ σκορβούτου,
ταΰ ί»5έρου, η ΰρ' έτέρων ά-θενΐΐών, αΐτινες φαίνεται ότι
•προέρχονται ές έλαττο'ιΐΛατος τοΰ αϊματος, έξ άλλοιώσεως
τη; λέμριυ κτλ. Ο'ιανί/'π^τε επιρροήν τα ίιγρά τα έν τώ
ανθρωπίνω σώματι περιε/όμενα καί άν οΰνανται νά έχωσιν
επί τή; οικονομία; αϋτοΰ, ούναται νά σκεφθνί τις ότι τα ϋγρά
ταυτα μή Οντα ειμή μέρη παθητικά καϊ οΊ·/ιρν,μένα, οϋο'έν έ¬
τερον ποιοΰσιν, ειμή νά ^ακούωσιν εις την ώΌητιν των στε
ρεών, όίτινχ εισί τα άληθΐ [χέρη τα όργανι/.ά καί τα ένερ-
γητικά, άφ' ών ή κίνηϊΐ;, ή ίοΊότη; καί αυτή ή ποσότης των
υγρών όιρείλουσι νά κρέαανται όλως. Έν τώ γηοατι ή ίιά-
μετρος των αργείων στενοΰται, η έλαστικότης των μυών έ-
ζασθενίζετα·., οί ήθμοΐ οί έκ,κριτικοΐ έμφράσσονται- τό αία,α,
ή λέαρος καί οί λοι-οί χ'^οί ο'φείλουσιν έπομένως νά πυ-
κνώνται^ ν' άλλοιώνται, νά έκ.γέϊ)νται έκ των φυσικών αυ¬
τών άγγείων, κ,αΐ νά ταράγωσ1. τα συαπτώρ,ατα των δια¬
φόρων άσθενειών, άς συνειθίζουσι ν' άναρέρωσιν εις τα έλατ-
τώματα των υγρών, ώσπερ πρό; τη> αρχήν αυτών, ένω ή
πρώτη αίτία εστίν επί τέλου; άλλοίωσίς τις έν τοίς στερε-
ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΒΑΦΙΑΔΑΚΗΣ
Έρμουπολιτών
ΐ87ο - ΐδ87.
II
,,ν>.·ΤΊ.ο ;,*. ι λ-
Ο^ ΧΤ· Χ.-
3-'τ;6 γΐ νωτνο νω^γ
ί νχ ί«Λ νογί/ό νροό
;.Ϋτ νώτί
'ν ;χ7ν
ν 7 χ.ο' ιν
ν07
17 ;5 6ι
ΓΟ» ν.'ΓιΜ!
V
Υ~ ,νΑ.ν:ΟΧΓ3Α)
XV
.1Χ.Ν; Ν 0-
■ ^χ.'δΑΊοπΕ ;,τ χ.'τ^χ! χτ »τ
Αϋ ιΙΌγ ί3Γ3 }ωττίί3Χχ;οϊ ν
κχ ,ιτί> νοΛ|Ϋ6 ;ί?;:χγ-ι. νω^,ί :λ'->· '"^
_.>;λ λ." *
λ Γ
ι'Όλ. (^ ι
■·.- ~· ΧΓ
2θ9
οΐς, παραγοΐλένγι εκ τί,; φυσικάς αυτών απωλείας, η εκ τι-
νο; βλάβγις καί τινος τυ^αίας αταξία;.
Είναι άλ'/,θές ότι, εί ;'.αί ■; κακνι κατάστασις των υγρών
προέρχεται εκ τινος έλαττώματος όργανι/.οϋ εν τοίς στε-
ρεοϊς, τ' άποτελέσματα τα προερχόμενα έκ τίς άλλοκόσε-
ως των δγρών, έκδηλοϋνται διά συμπτω|Λάτων όξέων καί ά-
πειλ·/ίτικών· δΊ' ότι, των ίιγρών δντων έν δ'ΐϊ,νεκ.εϊ κυ/,λοφο-
ρία καί έν μεγάλνι κινήσει, δοον ολίγον καί άν ταυτα κα-
θίστανται στάσιμα υπό τή; μεγίστης στενώσεως των άγγεί-
ων η ένεκα τί.; βραούτ/,τος αυτών τίς έζ/,ναγκασμέν/;; δΊ-
χέωνται άνοίγοντα ψευοεϊ; οοΌύ;. δέν ο"υνανται ν' άπολει-
φθώ«7ΐ τοϋ νά οΊαφθαρώσι καΐ νά προσβάλωσι ταυτοχρόνως
τα μέρτι τ' άουνατώτερα των στερεών, όπερ τταράγει συχ-
νάκ'.ς ίεινά άν/,/.εστα- η τοΰλάγιστον συγ/.οινοιν&ΰ(ϊΐ ταυτα
μετά των στερεών μερών απάντων, άτινα άρσεΰουσι οΊά τί,ί
κχκίς αυτών ποιότητος, ό'περ οφείλει νά οιαταράςτί τόν ί-
στόν καί νά μεταβάλη τΐν φύσιν αυτών οίίτω τα μέσα τή;
απωλείας πολλαπλασιάζονται, τό εσωτερικόν κακόν αϋξάνει
επί μάλλον κα'ι μάλλον καί έπιφέρει μετά σπουίί,ς τΫ;ν στιγ¬
μήν τή; καταστροφάς.
"Απαντα τα αϊτια τή; άπωλεία;, άτινα προϋπείείχθν,σαν,
ένεργοΰσιν άοΊαλείπτω; επί τοϋ υλ'.κοϋ ί-μών σίίματος, τνίς
υλΐΛή; ημών υπάρζεω; ο"ήλον ότι, /.αί ίοΊτ,γθΰσιν αυτήν μι¬
κρόν κατά μικρόν πρός την διάλυσιν α^τή;· ό θάνατο;, αυ¬
τή ή μεταβάλη ή τόσον άξιοστ,μείωτος, τόσον έ-ίφοβο;, ίέν
είναι έν τή Φύσει, ειμή ή τελευταία παράχρωσι; καταστά¬
σεως τινος προηγουμένας- ή οΊαοΌχνι ή άναγχαία τής ά-ω-
λεία; τοϋ ήμετέρου σώματο; φέρει ταύτην την βαθμΐσ**, ο-
πω; πάσα; τάς άλλας προηγουμένας- ή ζωή άρχεται σβεν-
210
νυμέν/ί πολΰ πρότερον τοϋ σβεσθηναι έν συνόλω, κ,αί εν τντ
•κραγματικόττ,τι ΰπάρχει ΐσω; μακρότερον γτ,ρα; έν τ·?ί νεό-
τνιτι 7, γίίρας τω θανάτω· οΥ ότι &έν -ρεπει ή ζω·>, νά θεω-
ρν,θτί ενταύθα ώς πραγμα απόλυτον, άλλ' ώσπερ ποσότης τις
έπιδ'ε/.τιχτι αυξομειώσεως. Έν ,τ^στι^μτ^ τοϋ οχτ,ματισμοδ·
τοϋ έιο.βρΰου, αυτή ή σωματικϊΐ ζ*ωτι οένίϊναι έτι ούοέν ν]
σχε^όν οΰο"έν κατά μικρόν αΰτνι αΰξεται3 έκτείνεται, κτά-
ται σύστασιν καθ' όσον τό σόίρ,α αΰζάνει, άπακαλύπτεται
καΐ ενδ"υναμοϋται·. ευθύς αμα, «ρξγ,ται Λπολλυμέννι, ή ποσό¬
της τη; ζω·?,ς έλαττοϋτιη· επί τέλου; δταν κυίτώται, απο~
ξϊΐραίντ,ται καί έξαουνατίζνι το σώ|θ.α, αΰτ·/) έλαττοϋτα*, στε-
νοϋτα1., καταντα μηοέν άρχομε^α ζώντες χατά βαθρ.ΐοας καΐ
τελευτώντες άποθντίσκομεν^ όπως άρχό[λεθα ζώντε;.
Διά τί λοι—όν νά φοβώόΐΛεθα τόν θάνατον, εάν αρκούντως
καλώς έζτ.σαιιεν, 'ινα μτ, ορρωοώμε,ν τάς συνεπείας ; ^ιά τί νά
φοβώμεθα ταύττ,ν την στιγμήν, άφ' ού ό βάνατο; είναι επ*
ίσ·/;ς φυσικάς5 ό'πω: ή ζωτι, καΐ/άφ' ού αμφότερα συρ.βαί-
νουσιν ή;χϊν κατά τόν αυτόν τρόπον, ^ωρίς ή^.εΐς νά λαμβά-
νωμεν αίσθ/,σιν τοϋ γεγονάτος.τούτου, ^ωρίς ν?ί,-$υνά[/.εθα
νά παρατ/ιρτ,σωμεν ημάς Λυτού{; νΑς εο,ωτνίσ,γ] τις_τοΰς ΐ-
ατροΰ; καί τού; υπουργοΰς τ·?,; εκκλ-Λσίας, ειωθότα; νά ·πα-
ρατγιρώσι τάς πράξε1: των τελευτώντων καί νά συλλέγωσι
τα τελευταία αΐσθτίΐΛατά των θέλουσιν όμοφωνν'σν) 6'τι πλήν
ολιγίστων όξέων άσθενειών, καθ' &; Ό ριπτα(>μός δ προερ-
χόμενο; έκ κιν/,σεων σπασμωοΊκών φαίνεται νά ίιποοΧεικνύ·/ι
-όνους τοϋ ασθενούς, έν άπάσαις ταίς λοιπαί; περ'.στάσεσι
τελευτώσι τόν βίον οί ά'νθρωΐϊοι ήσύ/ως, άνε7υαισθ·/,τως καί
άλύπως· καί αυταί έτι αί τρομεραΐ άγωνίαι τρομάζουσι πλέ¬
ον τού; θεατάς ·?, όσον Ικπλ·/!ττουσι τόν άσθεν-7,· δι' ότι πό-
21 Ι
σους όεν εϊιίον, οΐτινες 6ποπεσόντε.ς εί; ταύτν-,ν τί;ν τελευ¬
ταίαν έσχατιάν, ^«ν άνεμιΐΛννίσκοντο ουδενός των συμβάντων.
Τό πλείστον των άνθρώπων άποθνιίσκουσι λοι-όν μ/; ει-
οοτες τουτο· καί έν τω μακρω άριθμίο των ίιαττίρούντων
συνείδησιν μέχρι ττ,ζ τελευταίας πνονί;, ο*έν ευρίσκεται |λϊ-
ταξΰ αυτών" "σως^Όίί&ε εΐς1 ό' μή Νδ^ια-ηι'ρών σύνα|Λ* έ/χίο*α
τινά, καΐ δ μ"·/) κολακευόμ'ενος περ£ επκττροφης πρός τ·>,ν ζ*ω-
νΐν ή Φύσις επ" άγαθω τοΰ άνθοώπου, έποί'/ίσε τό α"σθ·/;μα
τουτο ισχυρότερον τοΰ"λογιχαυ. Αοθεν/ις, ού τινος τό κακόν
είναι ανήκεστον, όστις όυναται να κ,βΐντι τ/ίν. εαυτου /.*τα-
σταιιν ϊια παραοε'.γματων συχνων και οι/.'.ακων, όστις «ατ,-
ροφορειται πεϊΐ της θέσεως αύτοι» ε* των κ·.νησεων των
άνγισύνων -τίίς ο*νΐογενείας αάτοΰ, έκ τ;ων 3'ακρύων "των φί-
, ν)~ν'θ4.,ϊ, ■> , »ο >νι ν _>:ι ,ι ' »,'· '■ "£.-" > " 1 --«
λ«ν αυτού), εκ τίς αρχιωσεως τωγ ειΓισκεψεων των ιατρών η
της ΙγκαταΧε'ψεω'ς"αιίτδν, οεν1 είναι πλέον συγκεκιντ,{/.ένο;,
οΊ'ό'τι πλγισιάζει είς ττ,ν τελευταίαν αίιτοΰ ώραν τό ένοια-
φέρον έντί τόσω 'ΐϊέγα, ώστε οΊν'σκίίττονται, νομίζει, ε? μή
πεοΐ αυτόϋΚ· ο*έν —στεύου&ιν οί τοιούτοι τα; κρίσεις των άλ¬
λαν, τάς εκλΛ^βάνοΰσιν ώς ρ4βου; νΌνυ7:οστάτους· Ιν όσω
«ίσθάνονται καί σκέιττονται, ο*έν συλλογίζ*ονται, ο*έν οΊανο-
ουνται, εί μή περΐ "εαυτώ·/, ^βΓ ΐά «ταντα'Ί'κλείτΓθυσιν, έν ω
η ελπίς υφίσταται ετι. λ
Εάν άποβλέψτι τις πρ^τίνα' ί'σθε'ντΐ!,"πολλάκις ει'πόντα
—ρος ήμα; ότι αί'σθάνεται έ^αυτ^ιν προσβλτ,θέντα Οανασίαως}
ότι βλέπει καλώς ότι ^έν ο'ύναται ν' αναλάβη, ότι είναι
I-
τοιμος νά έκπνεύστι, εάν εξετάση τις τό επί τοϋ προσώττου
αΰτοϋ συμβαϊνον, οπόταν έκ ζ·/ίλου η έξ άοΊακρισία; £ρχτ,-
ταί τις, ίνα αναγγείλη αύτω δτι τό τέλος αυτού είναι έγγύ;
έζί τέλους, θέλει ϊδ*τι αυτόν μεταβαλλόμενον, ώσπερ έχεϊ-
212
νόν, πρός 8ν αγγέλλεται άττρο'ΐ&όΐίτΐτό'ν τι νεώτερον. Οδτος
λ,ΟΙ—ον^ό άσθενΐ; £έν πστεύει, δ,τι λέγει αύτος ούτος, οί*
δτι είναι άλΤιθέστατον, ότι ουδόλως είνζι ■πεπεισμένοι ότι
μέλλει -ν* άποθάντι· εγκ μόνον αμφιβολίαν τι-νά, άν?,»υχίαν
τινά 'τί^Λ τ^ϊ''ϊί^ίστά^*ς-«ό^οΟ·»ά)Α1αν^0;€εϊτ4ίΐ> -«άντοτε
«ύ/Λ' $ττον Ύί^^ίΐ^^' !κ»1·'^άν ^έν ',έξύ*νί^όν μ» τ***»
ϊκ'ε£ν~ς
τής
τό φανΐαζ?ίμ6τ3α':)4^-νβ()Ιϊν-^!Εϋ'Τ0&
φάνταβμ* έ
Θεωρούμεν *ι3τδ4 Όί3 '^νβν
τη "
τού
δαον αύ-
*αί βπερ ά-
«έτδ έκ τοϋ
; ψεΐίο*εϊ;.
ά.^ άλ-
νά
ταύ¬
·δ*«ν&ς μέλ¬
ι τοΰ
ρ«ς
μ,βγαλ·ο·Λ(>ιΊί(5*)μ6·
τας ε'κ^νας, κ«ϊ
περΐ τίς φύ 6ωΐ τίς'
λει νά γναι Ιστατο:, εί
σώματό^· δυτο'ί
σΊαρκεΐα;· Ίι«ιβ4ι ό χρ
ίιοι^οχίς των ί(Χίτέί)ω γ
του, %%%* 8ν οΰτ·αι αί ιδέαι σΊαδΊγοντ&ι άλλν'λας [/.ϊτά τα-
χύττιτος ανάλογον πρός τί,ν βίαν ταϋ κακοΰ, δύναται νά ©α-
ντί ημίν μακροτέρα β'ώνος, καθ* δν έκεϊναι ρέουσι βραδέω;
καΐ σχετικώς πρό; τα ·ηβυχα αΐσθηματα, ατινζ σνγκιναΰσιν
ημάς συν^θωί^α' .**' . ιν£. »νο*ΐΡ/**^·ίό νοχ^
πλήν τ·7,ς
πόνου
2ΐ3
"Οπόταν ^ ψυχή $ρχ·/ϊτ«ι,ν £να ί-νωθνί μετά τοϋ σώματος η¬
μών, εχομεν ή£ο.ν·/,.ν; ^ϊ,-εξαίρε^ον-κχβρ*^ ζωϊΐράγ ,χ^ί-με.·
γάλην, ή'τΐί παρασύρη ημάς ·£«Α έχ—λ/,ίϊσδΐ. ; Ουχί· α,ατγι ή
έ'νωσις γίνεται χωρις νά εχωμεν συν&ί^σιν αυτής- ό χωρι-
τΐΛ^ςν-ιέσχάτ»}:^ιτιί; ^ορίτί* ν^ύ
Λ χωρισμός
ίιι «νευ λύ-
, ταύττ,ν
«ώ-
ματβς· είναι
τοϋ
είναι
σοαίρας
; έχει
έν
.:ρτχγΙ .-χ., υ χ.
είναι- τ»
ς -«. υυνο"υά^(ίντ«ι «λέον ^άντίμάλω;·
άλλά τουτο τό μέτρον.εχει·ένότ·ττά τ·.να, ής τέ {«γεθος
σ'έν «ίνα» οοδόλωί «ύθαίρετον οΰτβ άοριττον, άλλά τουναν¬
τίον ίϊν«ι- ωρισμένον υπό ττ,; Φύιΐε«>ς α·ύτ-«, καί -βχβτικόν
ρος τόν ημέτερον οργανισμόν. Δύο ι'ίέαι ίιαίεχβμεναι άλ-
2ΐ4
λτίλας, τ ουσαι μόνον διάφοραι πρός άλλ-Ζ,λας, έχουσιν άναγ-
καίω; έν τώ μεταξν αυτών οΊάστγ,μά τι, όπερ σιαχωρίζει
αυτάς άπ' Αλλήλων όσω ταγεϊακαί άν τίναι ί) σκέψις, εχει
χρείαν ολίγοι) τινός χρόνου, όπως συνοο'ευθΐί 6ρ' ετέρας- τι¬
νάς -
στιγμ·£
χρεία χρόνον τινάς, δσγιβ .«ρ5τ&.οϊ
ά πό ττί? λύπνιςείί^ίτίιν-φ^ονΛνί
είς έ τέραν. Τοώτ!θ:.τό χ,βΐΗΐΛ&ύν >
καίως τάς αγ,έψβις- τ^ών ;ΑβΙίτ
περ'ι τ,ί ό λόγος βνιίαταϊν >ί%5
κρόν, ού'τε
μοιόμορφον έν τ;ϊ} ίο
• υπαρχ,ει
τοπ-Μξ {Λε.τ.α€·ί
ί άΐΡΟ;-|Α·ας λύττ/ις
•χωρίζον άναγ-
νά ·^ οδτε λίαν μα-
■5^ε^·« χΐσον κ«ί
"4 ■5'ξαρτα'και εζ.
ει
ο,ν, ί.υ-
ψ
μζτος ημών, ο&τ«-Μβφ.«1 ϊ«V/^ί;^4ν^(*όγΑ%τί«, ϊά.
μ·>, ωρισμένον τι*ά ■βτΒ^^
νατόν να νπάρχ^^ν.εν.^ω
^λον Ι ήττον-5^χεϊ{?ι, *$τ^ν;ΦΛ-0^4*,, *?τκ -ήθελεν;βϊυ«ι
"άς, 4'πως Τ
ενα αιώνα, μίαν
_ Λύ-7, ζον«ρ
^νλε,ΐϊΐοθυί^^^ν,^ν,ϊρχ·,^ ,.ίργανα λοι^ν %.ών
μ·>, εχ?ντα, εί' μ*.ωρισμένον τινά β»θμόν ί'σχύο;, β*έν ίύ,νβ,ν-
ται ν' άνθίσταντα,,, ει' μ*, επί τίνα χρόνον ει'ς ωρισμένον βαθμόν
λύ-·/;;· εάν ό* αδτνι χαβίσταται λίαν δπέρμβτρβ;, αδττι ϊραύϊτβι,
5ι ό'τι,εϊναι ίσχ,υοοτ^α τού *ώμ«τος, δ-ε? μή όυνάμενον νά
δπομείν, αυτήν, δύναται |τι Ολιγώτερον νά την μβταοέβ^ είς
την ψυχήν, μεθ' ■},; ^έν όίνατβι νά Ιλθ? είς συνάφειαν' καί
21:
άνταπ&βιβιν, ειμή δταν τα δργανα ένεργώσιν* ενταύθα ή
ενεργεια των οργάνων π?ύετχι· τό εσωτερικόν α?σθ·Λ,«.α, ό¬
περ μεταοίοΌυσιν είς τίιν ψυχν;ν, οφείλει κατά συνέπειαν έπ'
νά παύση ται.
Απεδείχθη λοΐπόν ότι ή στιγμαί τοϋ θανάτου δέν παρα-
χνϊ^^ουτε ί>τί4 λύΛτ,ς οΊαρκε«τά·
τϊΐί. Λύπττ&ν ϊί-οί-ίΡίϊϊίβάλλίΑίίίί έγβν, δέν έΐϊΐτρέ^ει ού-
όεαίαν σκέψιν κ*ί 5}ΐως ■—αρβ-τ-ηρνί-θγ,'τα^ πολλάκις σνιμεϊα
σκέψεως έν ηφ ο—ιγρϊ| βδτ^ »θα»νά"ν( βιαίου. "Οτε, ώ; γνω¬
στόν, Κάρολο; ό '$»5ί*ΐ>Τ0!;~έλαβε τ->,ν" ^Χϊΐγίίν, ήτις έίωκε
πέρας εν μ ι α στιγ|*ίί «ς Λθδς ϊθλοΐίί »»1 είς, τόν βίον τού,
55»ρε την χεΐρ^ί-4*1 ^οΰ ζίφβας-αυτοΰ,ν-δτΐως τέ άνασπάστι*
αΰττ, ή·.λύπη λδι-Βάν-η-θαΜ—ίν^όρις ο'έν ήτο άγαν ίικερβάλ-
λουσα, ά'τϊ [/·/> ίϊίΟ-Λλείονκΐα ^λιν-οςέφ-.ν-/(σθΕτο έαοτον προι-
βλτ,θέντα, έσκέφ&νΐ'θΐΐ ίπρίηβ ννό ΰπεραι-ίσ-/) εαυτόν ό^έν
υτίέοερε λοιιτόν, είρίή -δί05«-^*βφ9ρΐ^(->τις ^ίιά ««Χν,γίίί συνή-
νά εν'-τν; 8τι ή τρίΐξις έκείντ, ο"έν υ-
ρ ; μ·«χ«νι*·?κ τινος κιν/,σεω;· δΊ'
δτι εϊνΐίβ- άτ«>^8θ^εΗγ{Αέ-νον δτΐ «ί ·Λΐν/,5ϊις «ν τοΐ: «άθεσιν,
κ«1 μάλλβν τα-^βϊαί,'^ξαβτΐοντίίκ *ϊί τίς σκέψεως, καί δέ ν
είναι, εί ι*ή άποτελέσμ«·Μζ βοΆ-ίρεως βυντ',θου; της ψυν^ς.
Ή ΐρόλ/,ψιί λοίΛΟ^ΛερΙ,το&ιρίιβείροϋ^ΰ θανάτου, έναν-
τία οδσα τ1^ τβδ άνβοώκΚου {άόαι^νία κα-τα«τίετ:τέα εστίν
τι -καραίείγματα άνθρΐΛ-ίον, οΐτινες εγένοντο θΰ-
τ·«ς ■προλνίψεως ταύτγις, άτομα, άτινα ό τρόμο; τοϋ
θανάτου έποίτ,σε ν' άποδάνωσιν επί τέλου;, γυναίκας μά-
λιστα, άς ό οόβος τνίςλύπ-ηί άπώλλυεν. Αί τρομεραΐ αυται
άν,-,συχίαι παοουσιάζονται εί; ιτρόσωπα άνεπτυγμένα κ,α'ι
διά τίς έαυτών άνατροφής καΐ παιίείας γενόμενα μάλλον
2ΐ6
ευαίσθτ.τα των άλλων βΊΊ. &τ* οί χοινβί των άνθρώττων, πρδ>
πάντων οί των άγρών, βλέ-πουη τόν θάνατον άτΐράχω:.
'Οφείλ)|Λ€ν φιλοσοφοΰντε; νά καθορώμεν τα χράγματβι
οΐά εισίν τα εσωτερικόν αΐσ6·/;μα -ήθελεν είσθαι πάντοτε
σύμφωνον τγ περί θανάτω* 'εαΑ&η-ψι"Κοσορίχ, εάν ο"έν ΰιε-
στρέφετο οά των είδΊόλων τίίςφαντασία; ημών καί ίιά τής
οιά των φαντασμάτων των τε λυιτΑρών καί ήοονικών ου-
δ"έν όττάρνει τροΐΛερόν^φέ ^^Ι^'1 ^^^ μακρόθεν άλλά
■πρό; βεβαίωσιν, πρέπει νά έχ^ω^γ ^ό θάρρος 'ϊι τ/,ν σοφίαν
νά ίδωμεν αμφότερα έκ. τοΰ -λ?,σίον.
Πρός άιτόίειξιν κΛ^φί^«6*~'νΐ'*'»?|~θ;-'-ιαίαί παύσεως
τνίς ζωΫΊς καί τοΰ ότι τό τέλος αύτη; ο"έν άφικ.νεϊτ«ι, ε!|ΛΥ)
ϊιά νεφελών σ^^ίΓ"*νε^αΪ9Τ)·/!τών';α!χϊ'ίαΓίετ)Γ ά^έ^αΐότΐί
των σϊ^εΐων ^^βανώ^.^^ξί^ ^ί?αατ/"δα^ατ»ο δπάρ-
χει συχνά'κις ^ν^έφνίς τ'όίόν" άσοε'νές,^'ίωστε ίεν σύναταί τις
να τό ■παρατνιρ'ήϊΓϊ), είμν) Οί δλων των οωτων της ια.τρικΥΐς
τέχννι; καί τίς ■προσεκτικωτέροφ παρατνιρν·σεως. Κατά τούς
έ-ιστιίμονας ή τοϋ πρ&σ4*ον^5ρ;03ΐΙ ^-β^ρ^τ'/ΐί-ΛΌ!} ώ[ΐα-·
τος, ή μαλθακότη; ^ών κΛ^-τών, [/,ερών}^ίς^;^·μί·κί. άββ-
ή ψυχρόττΐί το3 σώμα-τβς,' τ; άν.*ΐλψίΐί των
των κιν/,σεων καί ή άιτοβολή —ΐ&ν- αΐσθησεων των εξωτερι¬
κών εισί σγ,μεΐα λίαν ·άρ.φί^ολα θ«νάτ()0 βεβαί». 'Υπάρχει
έ~' Γσης παϋσις οο^οΰϊα τοΰ σφιιγμ ου καί τΐ,ς άναπνοίίί' αί
κιντ,σεις αυταί εισίν ενίοτε ούτω καταζεπαυμέναι κ«1 νε-
ναρκΐοαέναι, ώστε δ'έν είναι ο'υνατόν νά ■παρατ/,ρνίσγι τις αυ¬
τάς. "Απαντα τα μέσα, οΊ' ών ^οκιαάζονται οί άσθενεϊς,
εάν ζώσιν ετι η έξε7.;τρ7ΐσαν τό ζήν, εισί λίαν ά;χφίβολα.
2ΐ7
1
ί, υψκττάρε&νΜ ϋνβυ πόνου άπαντα τα κει-
ράι/.«τ«--*ϊ*υΐ*, ρ,ή νϊτ·ίόντε$ ουδέν σγ;μεϊον·>£ιίί)·, έπανέρχον-
γθι είς^ήν ζω·},ν «ρβς μεγάλην έκπληξιν τώνθβώμέ-
«ΐούς ·
1,·3 ?."ίτϊ3νχ.οΓϊ νί% ?ίΫτί'κ ;ο/3Τ ότ .ιτδ ΰοτ· ίχχ ;,ν
Γτρνσς Λίιάκοπβ νά.κλα^
-ι'ο- ίτ
καΐ τίύ'ν^ρ^Μκ^'^τ^Ργίά'Ι^ύε^ι'ιή)^ ροϋτιο&ΰυς
ΐτοθ-μου ραρ»!Η)ί)ΐϊνι'τηνν^ά16'§ε^όλάκδΤ|*άϋο' δΰο
Δέν θέλω την 'Αγάπη σου.
Δέν δέλω την άγάττησου, άλλοϋ άς εΓν'δορρέν»]
καί'στή'ν άγάπ»] άλλουνόυ ας'εΓν' σφικτά δεμένη '
Ούτε γιά 'μενα να χτυπδ δεν Οέλω ή καρΒιά σου
μοΰ |ιτάνει ριά 'ματια σου.
αΐ8
Οί Στϊχοι μαηι.
Μοΰ εϊπεα πΙκ οί στϊχοι μου παρά πολύ ο άρέσουν
καί ότι έσυμπάθησεα στά τόσα δάκρυά μου.
Τότε γιατί— παράίενο— δόν μττόρεσαν νά δέσουν
την ίδική σου την καρδιά μαζύ μέ τ/]ν καρδιά μου ;
Δέν £έρεις πώς-οίστΐχοί μου άπ,' την καρδιά μου, βγήκανε
«ι' ολοι γιά σέν' άγάΐΐ^ μου, γώ/ισένά,έγραί!>τνίκανε;
Οέλω νά φύγης.
€)ά ^υγ/)ί, ρουπες, γλήγορα, χρθθή μου, γιά τα ίένα
6ά πάς οε τογτο αγν^ατο, οε μέρη παινεμμένα.11 " ".
Έχάρηκα κσί χαίρομαι άκάρα ..
.V.
ύυλΧογίσου,'
|ΐελαχροιν] άγάπη μου γιά την άπέφασί
Γιατί ; τό £έοεκ χό γατί. Δέν θέλωτόσοι άλλοι
γαί,υ μου να λατρευσυνε τ αγγελικα σου καλλν^.
Σ.οϋ είπα κ' άλλη ιίΐά φορά^τον/ ττσνο" ραύ πιστΐυυ
μττροστά μου σϊν σέ
"Ας γίνη^^αλοκαίρι.
Θάλασσα πάψε τό θυμό, νά γίν(] καλοκαΐρι
καί {ιύσα, {)ύσα σιγανά νοτιά άντριωμένκ|,
το πλοΐο μ' όλα τα πανιά στήν άμμουδιά προσμένει.
νά πά/) την άγάττη μου στήΰ ίενιτειδς τα μέρ/].
2ΐ9
Μή μέ πιατεάης.
Κ' άν λέγ-Λ πώί καλλίτερα στήν ίενιτειά νά ίψνζ
κι αν λέγω πύς έΐτιθυμω μονάχο νά μ' ά^ήσ·^,
μή μέ Γτιστεΰης, δέν μηορύ ν ά εΓσαι μακρυά μου,
Καί άν άργψηζ νά έλθ^ς/τά ιίοτϊρα δάκρυά μου
ολα θά. γίνοαν κύματα καί αλα άφρισμένα
στο μίρος ττ^ϋ θά βρίσκ&σαι .Θά ΐτέ^τουν Θυμωυένα
καί θά βογκοϋν όλι^μερης^ρικτά νά σ: ΐταιοεύουν
καί θά σοϋ κλέβουν τή χαρά τον ύπνο θά σοΰ κλέβουν.
Κι' άν μές τψ τόσητ.$ν£τ·ο£>4ι ίέι>:ιίένανοιώ3/]ς πάλι
καί δέν ακούση; βουίίτο ^οντα στό περιγτάλι
κι'άν δέν ίδ/|ς τα κύματπ ττοϋ τόσ^ σέ παιδέψβν,
μ' όρμή |ΐεγ,άλΐ| νάρχώνταΐ να ^ίνΐήντα^κομμάτκι,
τα δάκρυά μου να σκί^9/|> γκ^ι πάντρΐ ττθς: στερέψαν
καί ττώς η λύπαΐί /] ττολλαί: μοθ κλεισανε τα μάτια.
'"^'^ " 'Αποχαιρετισμός.
Έχετε "γεΐά ονείρατα καί οεϊς γλυκά μου νψτα,
έλΓτίδε:; μου χρυσό^τερακ καϊ χράνια περασμένχ
μου σκλκ)ρόκαρδΐ|,_χλυκειά μου μαυρομμάτα
ά^ίνω 'γειά κ' έσένα.
Στήν άγκαλιά τηί μέ καλεϊ γλυκειά αγάπη άλλη
ΟΓΓου στο νού δίδει φτερά καί οτην καρδιά έλΐτίδα
ποϋ εχει σάν κ' έσένανε μΰρια, Γΐερίσσια καλλη ...
Ή αλαν> ΐϊατρ'ιδα.
220
Άλ/ί6εια, ρεύγω, ίχε 'γειά, μονάχω θά σ' ά^ι
κι' άττο τον^ττόνο τδν Γτολύ ό νοϋς ρου θά πε
ί[)θβ5μΓ μήπως σάν έλθώ και πίσιο '8ω γυρίσω
σούχει ό χρόνος τ/]ν καροιά, άγάπκι ΐαου,
20
έπιστιτιρονικοΐ; άνοκαλΰψδκ, άλ.λ« ~νά 4μ|«|ύν/|- περισσό¬
τερον 3£Ϊί; τα πράγόμ,αίτίί καιΓνρί. άνενρ,ίβκϊρτη^ άλ»ΐ|θή αρ¬
χήν πάοι^ς τελειάτ*|τ·ο£»Β(ΐΓΤΊθίίιτο δεκοιωί^νά άποδίοΐί] τσν
έηοινονΑ-εΐςΙ-τοας^. Λρώτδθί κατηδένταί τα
ρος αϋμπολίτ^ς.δεΜ^εΤ'ϊΕΜ 6"ΐ'φ.ααγηαάατήρ-, όστΐί καθ-
^ τούς θαλασσοπ^συ,ς .τηο:ν·Έλλϊτν»κηέ-.«|πλοσο-
[ εκ τον -ύπο-μυρίων: σκοπέλων, κκαΚ;ίο^ερδχ νυκτός
περικεκαλυμρένον λιμένα τού άιδίου Έλληνικοϋ φωτός,
ότι ό Φΐρεκύδηε δέν εγένετο ή στ^λί] τού πυ'ρός ή προ-
πορει^δεΤσα των έν αχανεΐ έρ^μφ έφ' Ικανόν χρόνον πλα-
νηθέντων Έλληνικών ΐτνευμάτων καί επί τέλους καταβα-
λόντων διά τοϋ Σωκράτους καί των άκολουθησάντων αυ¬
τώ Πλάτωνος καί Άριστοτέλους τα ύΐτερύψηλα καί ά-
221
ττρόσιτα τί) ανθρωπίνη νΐ τείχη της Ίεριχούς τής Έλ-
ληνικής-φιλοσοφίας κσί ούτως έγκαδιδρυθέντων έν τη νή
της έπαγγελίας, ην άπο τής δημιουργίας ό ττλάστης τώ
άνθρώπω έπηγγείλατο.
Τοιούτου δ' όντος τού Φερε-κν^ο.ν^Τ.ρΡ ι μόνου τού¬
του άλλ^^αΐ^ε,γί^το^εμ^ώ^ατ^ς της ήμετέρας νήσου,
νομίζομεν ότι εύλογως 'δυναμεΘόΓέκ τοϋ τόπου της εκ¬
δόσεως τοϋ Ήμερολογΐο'υ"1^ των^"περ1 τοϋ
$ρΜΐ
θεραπευτικώτερον της &αθ£α£ως των αναγνωστών πραγ-
ιιατευό|οεθα τούτο.
Δέγ. έί*« ρόν©£ ρ'-ψρόηο
δου^^ι^ισΙ^ττησ^ος^ίτάίταί,τό ^ρόνΰϊΓΤ{|ς
τα κατ«Ρί·'λν:ρίίίν,;ΐν3ΐ'τ^-σιί1ή
τοϋ άλλοτε -Ιλλί^ί δτίό των ΐκΐλ?ίΐων «Ό·ρεοτά9κ)σίΓ/ καί
ποικίλας εϊδήσειθ^ένρις η^ιω-ν διε3ώ6ν|3ϊ(ν, ωστε μετά
ώ κριτικάς δύναται ή νά άνασύ-
ΐ:>τοδ ΐτολλά περΐ ■ αυτών κο-
ή^άς^ίισ^ορίΑΑ: -Γταρά των πα¬
λαιών προερ^οΐώνα^> ,εϊδήίίεις καίϊ;έ£ Λύτ(5ν άκριβές καΐ
άναμ^ίοβη'^τδν^ί νά ροναγάγ^'σορπέρασμα, άρο3 καί
περί τηζτπατριδοΰ'αύτίθ-'τοβοϋτον-άντΐφατικάς εΐδησεΐ€
έχορεν, ώστε έκ πρώτης όψεως ό Σΰριος υπο φίέΌυ τι¬
νός κατέχεται ρήΐτως καί τόν μόνον αυτού σπουδαΤον
συμπολίτην λαθρα'ν^ άρπάσωοιν άλλαι τινές χώραι κα!
το χείριστον έκτές της Ελλάδος κείμεναι. Προυκρίνα-
μεν δέ των λοιττών τουτο τό ττερΐ"ατικόν τοϋ ρίου αυ¬
τού νά εκθέσωμεν, τουτο μέν διότι ίί αυτού λαμεΐάνον-
222
τες αφορμήν δυνάμεθα κσΐ είς προηγούμενον γεγονοτα
νά άναδράμωμεν καί την εϊκόνα ολοκλήρου τοϋ βίου αυ-
τοϋ τοίς άναγνώσταις νά παραστήσ^υεν, τουτο δέ οιοτι
πολλά περί το3 είδους τη"ς νόσου κα! περΐ τοΰ θανατου
υπο των παλαιών παράδοία Παρεδόθησαν, ωστε τό Θέμα
καί ποικιλώτερον καί >επαγυγό-&φο*£$Ι'*ιαΰτ€>ν καΘίσταται.
Καί ό χρόνος, καθ" ότάπέ6αν'εν;ιώθ καί ό" της γεννή-
σεωίς αύτοθ, καί ό τόττας, έν φ έτάψ^ «ρ^ισ^τεΤταΊ υπό
τε τω/ παλ7ΐων καί τών.νε&λτέρων,Δμότι-τον μέ-ν χρόνον
τοϋ θανατον αύτοΰ ριόλιοτ'μετά-τιτο-ΐ; «ί&ανότΊ^Ιτος δυνά¬
μεθα νά όρίσ^μεν μεταίύ ΤτθΑ>&·45 -καΐ 5·4ο ίτ.Χ. διότι σΐ
πλεΤστοι σχεδον των παλϋα&γ ίταρί'-δέ^ον+αι δτι εζησε }.τε-
τα£ύ των Όλυμϊίΐιίδων 4δ»]ζ καί 58/]ς /] 59^. Τόττους
δί: τ7)ς τ-αΊ>^ αύτοθ άν«'ρέρουσι ΐτολλοίχ, την χώραν των
Μαγν/]των, τούΰ Δελ^ούς;, /)ν Σπάρτην, την Δ?]λον καί
τέλοζ την Σ,ϋρον. Καί πρώτον μέν ό Έρμιππος παρά Διδ-
γένει τω Λαερτίω,'ίστιέ^κοίΐΗΌΰ-τρ&ττόυ^τοί] Θ'ανάτου βύ-
τοϋ μνημονεύε*-, λέγει--Ιτι βαί>ερε1κοδν)ς έν τ/| χώρο τώνΈ-
5>εσίων εύρισκόμενοίΓκβί έΓίΐθ^μωννάνικήσωσινοί Έ^έσιοι
έν τώ κατά των Μαγνήτων πολέμω αυτών ηρώτησε τίνα
διερχόμενον, έκ τινος χώραζ ήτο/· ότε δ' έκεϊνος είπεν,
έξ Έ^έσου, έλκυσόν ρε λοιπϊν, είπε/ 6 Φερεκύδκ)ς, έκ
των σκελών καί θές με είς την χώραν των Μαγνήτων, εΐ-
πέ δέ τοίς συμπολίται σου, ρετά τ/]ν νίκην έκεΤ νά μέ
θάψωσι· λαβόντες δέ την αγγελίαν ταύτην οί Έφέσιοι καί
έπελθόντες κατά των Μαγν/]των την επομένην νικώσιν
αύτούς καί είτα θάπτουσι μεγαλοπρεπώς τόν Φερεκύδη,
όστις είχεν έν τώ μεταζύ άποθάνει.
Τούς δέ Δελ^ούς ώς τόπον, έν ω ό φιλόσοφος απέθα-
223
νεν,
ν, άν-αφέρει ό αύτάς Διογένης ό Λαέρτιος, άλλά δυσ-
τυνως κατέλιττε την είδησιν σκοτεινήν κσι άναίίαν πί¬
στεως άποσιωπών τόν συγγρσφέα παρ' ού ταύτην παρέ¬
λαβε· διότι λέγει ότι απήλθε ποτε ό Φερεκύδης είς Δελ-
ψούς κσ! έκεΐ έκ τοϋ όρους Κωρυκείου κατεκρημνίσθη.
Την δέ Σπάρτην ό Πλαύτ#ρ-χοί, όστις κο παράδοίόν τί¬
να είδηςΐιν τταρέδωκεν ημίν ότι εφέρετο έν Σπάρτ/] ρή-
μη τις, καθ" ην οί Σπαρηίσαι εφόνευσαν- τον Φερεκύδη
πρός σωτηρίαν της - πόλεως αύτών "χπϊΐίβΐ βασιλείς τής
Σπάρτης χρησμω ΐινι έπόμενοι επιμελώς-ίηύλασοΰν την
οοράν τοΰ φονευθέντος ψνΐοσό^ου.;ε-, - (· -
Πάσαι δ' ςψως αζιται χ εέδ/}3εις αΰτί ίΰνίίνται νά θε-
ωρηθωσιν ώς,άέι,όΐτιστοι, ούτε πάλιν λεπτομερείς άνα-
σκευης νρήζουσιν^άν χις αΓτοξλέψη είς τό- πληθος των
λοιττών σωγγραφέων,--οίτινες -ρητύς μ/νημονεΰουσι της
Σύρου ώ,ς χόπον^τ,ηί'τα^ης τού ^ιλοσό^ίου· άλλ' εχομεν
«αί άλλι^·_τ,ι.νάα·.μαρτυρ[οίς;, καθ" άς ό Φερεκύδης έτά^ιγ
εν Δηλώ υπό τοϋ μαθητοϋ αυτού Πυθαγόρου· τούτο δέ
τίνες των- νζωτέρων έπεχε,ίρησαν νά συμβιβάσωσι πρός
τάς άσφαλεΤς μαρτυρίας παραδεχόμενοι 6τι καθ" όλον μέν
τον τής ασθενείας αυτού χρόνον διέμεινεν έν Σύρω είτα
δέ μετά θάνατον μετενεχθείς έτά^η έν Δήλω' άλλ' έπει-
οη άλλη τις είδησις, ής κατωτέρω μνημονεύομεν, ύποδη-
λοΤ μεγίστην άπέχθειαν των Δηλίων «αί ιδίως των ίερέ-
ων πρός τόν Λιλάσοφον, δέν δυνάμεθα νά πεισ6ώμεν καί
είς την περί της έν Δηλώ τα^ης αυτού μαρτυρίαν. Μό-
νη λοιπόν ή Σθρος. ύπολείπεται ώς τόπος της ταφής τοΰ
Φερεκυδους, έν /) οϋ/τος, κατά Μάίιμον τόν Τυριον, κεί-
ύπερε^ρόνει τού κακοϋ, των μ:ν σαρκών αίιτΐ
φθεΐρομένων, της δέ ψυχής έστύοης 6ρ9/]α καΐ καραδο-
κούσης την άπαλλαγήν τού δυσχρήστου τούτου περι-
βλήματος.
Περί δέ τοθ είδους της νόσου, έ£ ής ό «ριλόσο^ος α¬
πέθανεν, έκτός των ανωτέρω μνημονευομένων εϊδήσεων
τοϋ Έρμίππου, Διογένους τού Λαερτίου καί Πλουτάρ¬
χου, αΐτινες, ώς μονομερώς ύ^' εκάστου των συγγρα^ε-
ων τούτων αναφερόμενον υπό των πλείστων ανάξιαι πι-
οτεως θεωροΰνται, πλεΐστοι συγγραφείς, ών ά£ιοι μνειας
εισίν ό Άριστοτέλης, ό Παυσανίας καί ό αύτος Πλου-
ταρχος (διότι έκεΤ μέν άνα^έρει {>ήρην τινά ρόνον, άλ-
λαχοϋ δέ είδησιν, ήν καΐ αΰτος ώς αληθή θεωρεϊ.) όρολο-
γοϋσι κατά την γενικώς παραδεδεγμένην γνώμην ότι έκ
φθειριάσεως απέθανεν ό φιλόσο^οζ* ό Πλούταρχος προσ¬
έτι έν τώ βι'ω τοϋ Σύλλα λεπτομερέστερον εκτίθησι τα
της νόσου ταύτης λέγων ότι έκ της ρεγάλης τρυ^ής
καί ήδυπαθείας έθρεψεν έν έαυτω ό Συλλας νόσον δεινήν
καί επί πολύν χρόνον ήγνόει ότι εσωτερικώς ήτο καθο-
λου έμπυος· ή σάρ£ αΰτοϋ, διε^θάρη καί μετεβλήθη πά
σα είς {ιθεΐρας, ώστε, εί καί πολλοί ά^/]ρουν τούτους, οί
άφαιρούμενοι ήσαν ελάχιστον (αέρος των γιγνομένων και
λουόμενος καθ" εκάστην ουδέν ώ^ελεΐτο" διότι τό πληθος
των (ξιθειρών έματαίου πασάν κάθαρσιν.
Ό αυτάς Πλούταρχος έκτος τού Φερεκύδους, όν θε-
ολόγον έπονομάζει, καί τοϋ Σύλλα, άνα^έρει καί άλλους
άρχαιοτέρους καί νεωτέρους έκ τής αυτής νόσου άποθανον-
τας, Άκαστον τον υϊόν τού Πελίου, Άλκμδνα τόν μελο-
ποιόν,Καλλισθένη τόν Όλύνθιον, τόν μαθητήν τού Άρι-
στοτέλους καί υπό τοΰΜεγάλου Αλεξάνδρου ώς συνωμό-
22$
την φυλακισθέντα καΐ Μούκιον Σκαιόλαν, τόν νομικόν.
Κα! ό Παυσανίας δέ ρητώς άναφέρει Οτι ό Σΰλλας καί
ό Φερεκύδης έκ τ^ς αυτής νόσου απίθανον, προστίθησι
δ' ότι αίτία της συμφοράς ταύτας τού Σΰλλα ητον ή όρ-
γή της Αθήνας· διότι τόν Άριστίωνα κ'ατα!}>υγόντα είς
τό ιερόν αυτής ό Σύλλας άΐτοσπάσας άττέκτεινε* πόσον δέ
έπιρρεπεϊς ήσαν οί τταλαιοί είς το νά άττοδ/δωσι τάς δει-
νάς νόαους είς θείαν οργήν, θέλομεν εκθέσει παρακατι-
όντες.
Καί ό Σουι'δας προοέτι, όν ώς βάσιν πλεΐστοι λαμβά-
νουσι ττερί πάντων των περΐ Φερεκΰοοι/ς λεγορένων, τί^
κοτν/] άκολουθεΐ δό£^ λέγων ότι ό φιλόσο^ος τελευτά υ¬
πό πλήθους ^θειρών.
Νεώτεροι δέ τίνες περΐ των φθειρων τούτων τού Φε-
ρεκύδους λέγουοιν ότι ήσαν εΰλαΐ ήτοι σκώλι^κες έκ της
_ ύ~ερβολικί]ις; ΰ^ραα'ια^ καί τής Γτυκν/]ς ρυΐταρότ»]τος είς
τό δέρμα αΰτοϋ γεννηθέντες. Άλλά πρώτον μέν αί εί-
δήσεις των ΐταλαιίόν καί ιδίως τοΖι Πλινίου δέν έννοοΰοι
σκώληκας επί τού δέρρατος αυτού γεννωμένους, άλλά
{>θεΐρας έκ τού σώίΐατος αυτού έίερχομένους, ώς καί ο
Πλοΰταρχος περΐ τού Σύλλα λέγει, επειτα δ' άτοπον
βεβαίως είναι νά παραδεχθώμεν ότι ό φιλόσο^ος Φερε-
κύδης, ό τοσαύτας ττόλεις καί χώρζί περιελθών καί το¬
σούτον υπό τε των συγχρόνων καί μεταγενεστέρυν αυ¬
τού φημισθείς, ψο τοσούτον ρ'υΓταρόί, ώστε νά παρα-
χθύσι σκώλ^κες επί τού δέρματος αυτού.
Αυταί εισίν αί εΐδήσεις, άς ηαρά των παλαιών ηαρι.-
λάβομεν περΐ τού είδους της νόσου τού Φερεκύδους,^καί
* είς ταύτας επίστευσαν οί πλεΐστοι των νεωτέρων,_ όθεν
15
226
γενικώς έπεκράτησεν ή γνύμη ότι ό συμπολίτας ημών έκ
ψθειριάσεως απέθανεν. Καί άλλοι μέν των νεωτέρων παρ-
εδέζαντο ιδιαιτέραν νόσον την φθειρίασιν, άλλοι δέ έθεω-
ρηοαν αυτήν ώς έπακολούθημα άλλης νόσου οϊκτρας, έ£
ής τακέντος τού φιλοσόφου παρήχθησαν είς τό σεσηπός
ν"|δη έκ της νόσου σώμα αυτού οί φθεΐρες. Ταύτην δέ την
τελευταίαν γνώμην παραδεχόμεθα καί ημείς στηριζόμε-
νοι επί βεβαίων, ώς νομίζομεν, "ςαί αναμφισβήτητον ρσρ-
τυριών. ., άίι ·
Δίων ό Χρυσόστομος λέγει μέν απλώς «τόν Φερεκύ-
δους θάνατον», άλλ' αύτη ή άΐτλή έκφρασις νομίζομεν ό¬
τι ύποδηλοΤ οικτρόν τοϋ φιλοσό^ου 6>άνατον. Ό Πλου¬
τάρχου δέν λέγει απλώς φθειρίασιν, άλλά νόσον προελ-
θοΰοαν, κατ' αυτόν, έκ τής τρυφης καί ήδυπαθείας τού
Συλλα, ήτις παρήγαγεν έντός τοϋ σώματος πύον ή μάλ¬
λον ολόκληρον τό σωμα κατέστησεν έμπυον αλλαχού δέ
πάλιν την νόσον τοϋ Φερεκύδους ώς καί την τοϋ Ή-
ρακλείτου απλώς καλεΐ χαλεπήν. Ό Αίλιανός λέγει περί
αύτοϋ ότι έμπεοών είς άρρωστίαν πρώτον μέν έζέβαλλεν
ίδρώτα θερμόν, ί£ώδη, ύστερον δέ κακοήθη, μετά ταυτα
δ' έ]>θειρ!ασεν· και διαλυομένων των σαρκών είς ψθεϊρας
επήλθε τηίις και ούτω τόν βίον κατέστρεψεν. Άριστό-
ίενος ό μαθητής τοϋ Άριστοτέλους λέγει μόνον ότι
νοσήσας ό Φερεκυοης απέθανεν Διόδυρος δέ ό Σικελι"
ώτης λέγει ότι ό Φερεκύδης ύπέκυψεν είς την νόσον έκ
τοϋ γήρατος προστιθείς ότι καί ό Πυθαγόρας ήλθε πρός
■αυτόν μαθών ότι ένόσει καί τελέως εσχάτως εΓχεν
Κάλλιστον δ' είναι καί τό παρά Διογένει τώ Ααζρτίο
έπίγραμμα περί τοϋ θανάτου τοϋ ^λοσό^ου, ίί ου άπο-
227
δείκνυται ή μεγίστη άβεβαιότ^ζ, ήτις κατά την άρχαι-
οτητα επεκράτει ττερί τε τοϋ τόπου της ταφής καί τού
είδους της νόοου τού Φερεκύδους,
Τόν κλεινάν Φερεκύδη,
όν τίκτει ποτέ Σϋρχ,
εκ φθεϊρας λόγος εστίν
άλλάέσΐ τό ττρίν εΓδος,
θεΤναί τ' εύθύ^κελεΰειν
• Μαγνήτων, ινα νίκην
>τ« . , "δοίη τοίς Έ^έσοιο
- · " 'Γ "γενναίοκ πολιηταις.
·! '"' τΗν γάρ χρησμόα, όν ηοει
μοϋνο^, τούτο κελεΰων
καί θνήσκει παρ' έκείνοιο.
»1» Τ
.IV
Ι Ι ΑΙ
Αρ ουν τουτ σρ σΚηυζζ
^.«^ ·ν ήν, εί τις σο|>ο(ς, όντως
καί ζύν εστίν όνησκ,
χύταν μηδέν υπάρχη.
Μόνη δέ ή υπό τού περιφήμου τ^ αρχαιότητος ία-
τρσϋ Ίττποκράτους έκτιθεμένη περιγραφή τής νόσου τού
Φερεκύοους, ΐτρός ήν φαίνεται συμ^ωνοϋσα καΐ ή ανω¬
τέρω μνημονευομένη τοϋ Αίλιανοϋ, Βύναται καί την γνώ¬
μην ημών νά έπιβεβαιώση καί πάντη άίιόττιστοζ νά θεω¬
ρηθή· διότι πρωτονμέν ό Ίττποκράτης εΓναι ό άρχαιότατος
πάντων, οσοι άναψέρουσί τι περί ΦερεκύόΌυς, ώς μετα-
Υενέστεοος το3 ώιλοσοΦου κατά ΐοο μόνον περιπου ετη»
και περί νόσων προκειμενου είναι ο καταλληλοτατος να
έίενέγκη γνώμην τινά καί περί ^αποθανόντος τινές καί
άζΊοττιστότατος: πάντων, έηειτα δέ βεβαία μαρτΰρια πεί-
228
θουσιν ημάς ότι καί της νόσον ταύτης άκριβή γνώσιν η¬
δύνατο να έχη ό ΊπΓτοκράτης· διότι έν τω έν Κω ναώ τοϋ
ΆσκληττιοΟ διετηροόντο πίνακες πρός ωφέλειαν της ία-
τρικής έττιστήμης βεβαίως, έν οΐς μνεία εγίνετο των α-
σθενησάντων έκ παραδόίων νόοων καί των φσρμάκων, ά¬
τινα έβοήθησαν αϋτούς κατά των νάσων τούτων ετι δέ
έν τοίς ττίνα£ιν τούτοις άνε^έροντο καί τα συρπτωματα
καί γενικώο περιεγρά^ετο όλόκληρος ή ΐτερίοδος τήο ηα-
ραδόίου νόσου κα'ι των μή θεραπευθέντων, άλλ' άποθα-
νάντων εί αΰτ^. Τοιαύτη βε€αίω^ περιγρα^ή παραδο-
£ου νόσου είναι καί ή έκ των αυτών ττινάκων υπό τού Ίπ-
ποκράτους παραληΊ>9εΤσα περτ τη& ,νόσοι^ τοϋ^ Φερεκυ-
δους, ής παρά^ρασιν ώς οίον τε τελείαν -κ^λ- την τού
κειμένου τά£ιν χάριν των αναγνωστών ^αρατι|έμεθα εν¬
ταύθα. «Μετά τάς χειυερινάς τοϋ ήλ,-ίθ.^ τρ©ίτάς, λέγει
ο Ίττΐτοκράτης, νύκτα τινά ό Φερεκύδ/ηί^ -άϋτηλλάγκ) των
πόνων τοϋ δεζιοϋ πλευροϋ, ύ^>' ών πρότερον συνήθως ε-
ταλαυτωρεΤτο, και είτα έλαβε τό άριοτ ν. - Άλλ' έ£ελ6ων
κα/ελή^θη ύττο ρίγους, κατόπιν τού όποίαυ έττηλθε ττυρε-
τ-^ς άνευ πόνων, άλλ' άκολου9ούρενος ύ,Γτό έ,η-ροθ^ βηχός.
Τα ούρα αΰτοΰ ήσαν ολίγα μετά καθι£ήσεως, ·£υσ|ίΐατω-
δη, ψιλά καί διαλελυυένα, μετά δέ την τ£τάρτ-ην ίηγίραν
θολερά. Την δευτέραν ημέραν έίέβαλ-ε-ν ©υ.ρον όνι κακό-
χρουν, καί έν τή άμίδι οϋδεμία σύμπη£ις Της ΰ^ιζήαεως
εφαίνετο ευθύς, ώς ήθελε ψυχθή. Την τρίτην ημέραν αυ¬
τομάτως ελύθη ή κοιλία καί την τετάρτ-ην ,με-ά την ύ-
ποβληθεΐσαν βάλανον έζηλθον κοπρώδη καί χολώδη έχον-
τα καί τίνα ύγρότητα. Καΐ την μέν νύκτα δέν έκοΐμήθη
πολύ, την δέ ημέραν περισσότερον. Ή δίψα δέν ήτο σ^ο-
229
ορα. Την τετάρτην ημέραν μέχρι της νυκτός περίττου
τό δέρρα τ©3-μεΐώπου ήτο μαλακόν καί έίωδηκός. Ό
πυρετάς ηύζανε κατά την επαφήν τής χειρός, ένώ αύτη
έλάμβσ;εν ύγρασίαν τινά. Ό σφυγμός εκ τό μέτωπον ή¬
το Γτολύ άοηλος καί βαρύτης τις των φλεβών, τοΰτέστι
βραδύτης' καί κάματος, έΐτ' ολίγον χρόνον εφαίνετο καί
κατά τάς περιστρ^άς τοϋ ασθενούς καί κατά πάσας τάς
υΓτοχωρήσεις αύτοθ. Παντός έν γένει πόνου άττειρος άΐτ'
άρχης τηΐ'νόοβυ,-ρόναν υπό στενοχωρίας περί την' καρ¬
δίαν καϊ τόν'^τόμα^ον έπιέζετο, ωοτε κατ' ολίγον έΓτηρ-
χετο έρετβς. Την δέ έβδόμην ήρέραν, ήτις ήτον ή προ-
τελευταία τού ^νάτου αϋτοθ, μετά την ύποβληθεΐοαν
βάλανον τ*ρΐδ: έζέ^αλε κόηραν ρετά χολης μ^ριγμένο»/ Ί-
κανώς ύγρό/ -*α1 ώχρόν. Καί ηδη ολίγον τι παρελήρει
καί περί τό-ρέτ-ιΛτον εφαίνετο ύγραοία, ύστερον δέ ύ^'
ιδρώτος ττεριέ-^λήθη άπό κεφαλής μέχρι τοϋ στήθους, ό¬
στις διέμεΐνε μέχρ τού θανάτου αΰτοϋ. Τό πρόσωπον αΰ"
τοϋ διά τοί περιστρώματος εκάλυπτε, τούς δέ οφθαλ¬
μούς σι/νέοτελλεν, ώς εάν ηθελε ν ά ίδη τι, καί έσκαρδά-
μυττε καί ένίοΤέ, έκ στενοχωρίας ίσως, άηίβαλ)^ τό πε-
ρίστρωμα, ένώ-έΐ7ΐ>ρΐττος καί ή παραλήρηοις ηΰ£ανε. Τό
δέρμα αύΐο^ητό τ^Γαστικτον καί το δεΐΧιόν ύποχόνδριον
έςφδηκός, 4νγ αΐλτο'μάτως ίίήρχζτο κόττρος μετά χολής
μεμιγμένος. Την δέ ήμίραν τού θανάτου αύτοθ έ«^α!νον-
το έ^ανθήρατα, ώς τα έκ δηγμάτων κωνώπ^ν γιγνάμενα.
Όλίγον δέ πρό τον θανάτου ε6η£ε καί έίέβαλέ τι ώσπερ
βλένναν, μυίώδη, συμττεττηγυΤαν καί έκ λευκοϋ ^λέγματος
περιβεβλημένην καί, πρότερον δ' επτυεν ολίγα, λευκά,
γαλακτώδη.»
23θ
Ή λεπτομερεστάτη αύτη περιγραφ/] της νόσου, πρός
ήν πλείσται των παλαιών ε'ιδησεις συμ^ωνοϋσιν, άγει η¬
μάς είς τό άσ^αλέστατον συμπέραομα ότι τό εΐδος της
νόος,υ τοϋ Φερεκύδους δέν ήτο καθαρά φθειρίασις, ως
έπιστεύετο καί ως τίνες εισέτι παραδέχονται, άλλά μα-
ρασμός, η μάλλον ό πυρετός έκεΐνος ό λοτμικός ό έττι-
δηιαιον χαρακτηρα έχων καί μετά μαρασ,μοϋ συνδεδεμέ-
νος' καί ό Άππιανός δέ της νόσου τοθ Ζ,ύλλα μνηρο-
νευυν λέγει ότι υπό πυρετοϋ δια^θαρείς ό δικτάτωρ α¬
πέθανεν. ' -?τ>:
Ένω δέ ό ^ιΧόαο^οζ ευρίσκετο έν τοιαύτη δίκτρδ κα-
ταστάσει, ήλθεν, όχ πολλοί των παλαιών αναφέρουσι,
πρός αυτόν ό Πυθαγόρας, ό μσθητής ϊ£ εϋγνωροσύνης
πρός τον διδάσκαλον άλλά, κατά την μαρτυρίαν τού
Αίλιανοϋ, ό (|)ΐλόσο·])ος, γενομένης ασχρ5ί. αυτ'ω της 6-
ψεως, την έκ των συνήθων έίέκλινε συνουσίαν έπειδή
δήλα δή ό Φερεκύδης έγίγνωσκεν ότι έκ της νόσου τό
σώμα αύτοϋ εΤχε καταστή ίκανύς δύαμορψον, ουδένα ε¬
δέχετο, άλλά τοΤς έρωτώσι περί της καταστάσεως αύτοΰ
έίηγε διά της όπης, της κατά την θύραν, τ&ν δάκτυλον
ψιλόν γεγονότα τής σαρκός προστιθείς τάς λέίεις χροί
δήλον είτε χρωτί δήλα, δι'ών ήθελε νά·δηλώαη ότι,
τίς είναι ή κατάστασίς μου, ίκανώς δεικνύει ό δάκτυλός
μου" α! λέίεις δ' αύται ύστερον παρά τοίς ριλοσΟΊ>οις
έλαβον δυναμιν παροιμίας καί έλέγοντο περί έκείνων, οΐ¬
τινες ευρίσκοντο έν κινδύνω καί συμ^ορδ μεγίστ/]· ή πα-
ροιμία δ' αύτη. άντιστοιχεΤ κατά τόν άριστον παρ' ημίν
παροιμιογρά5>ον κ. Βενιζέλον πρός την ημετέραν «αρ¬
ρώστου χείλ,ια «[ιαίνονται καί νηστικοΰ [ΐαγούλαις». "Ωσ-
23ΐ
τε ό Πυθαγόρας δι' ουδενός άλλου ηδυνήθη νά δεί£/]
τόν πρός τόν διδάσκαλον σεβασμόν ή θάπτων αυτόν κατ'
άλλους μέν έν Σύρω, κατά τινάς δ' άπιθάνως, έν Δη¬
λώ, μόνον διότ.ι ή νήσος αύτη' ήτον ίερά.
Υπολείπετο» δήδη νά εξετάσωμεν τα αίτια, εί ών
προήλθεν ή γνώμη ότι ό φιλόαο^ος έκ φθειριάσεως απέ¬
θανεν. Αυτή Υ] διή.γησις τοΖι Ίπποκράτους, καθ" ήν έ-
5>αίνοντο έί«νθήματα είς τό πρόοωπον καί στίγματα ο-
μοια πρός δήγματα-κωνώπων, συνετέλεσεν, ώς φαίνεται,
είς τό νά μεταβληθή ό πυρετός έκεΐνος είς φθετρίασΐν,
άλλά καί Μάζιμοί ό Τύριος ειπών ότι τό σώμα καί αί
σάρκες τοΰ Φερεκύδους έφθείροντο δέν συνέτεινε πρός
τουτο μικράν, Κ,υριωτάτη δ' ομως αίτία φαίνεται ότι εί¬
ναι ή υπό τίνων μεταγενεστέρων συγγρα^έων πλασθεΤσα
είδησις ότι οί Δήλιοι έλεγον ότι ό έν Δηλώ θεός, ήτοι
ό Απόλλων, όργισθείς κατά τοΰ Φερεκύδους κατέβαλεν
αυτόν δι' οϊκτράς νόσον. Έπειδή δηλα δή ό φιλόσοφός
ποτε έν Δηλώ ενώπιον των μαθητών καί άλλα πολλά πε-
ρ της έαυτοϋ σοφίας καυχώμενος έλεγε, καί δή καί του¬
το, ότι, εί καί αύτάς είς μηδένα των θεών ποτε^ εθυσεν,
όμως,)ύδέν ήττον ήδέως-καί άλύπως είησεν, ού χεΤρον
των έκατόμβας προαϊνεγκάντων τοίς θεοΐς."
Καί ταυτα μέν φανερώς εισί συνεπεία μεγίστης δεισι-
δαιμονίας,συνδυαίόμενα δ'ομως μετ'άλλων είδήσεωνδει-
κνύουσι την των παλαιών γνώμην ότι οί περί τούς θεούς
άσεβεΐς καί οί μοχθηροί είς οίκτροτάτας νόσους περι-
πίπτουσιν έκ τούτων δέ των νόσων την πρώτην κατεχει
τοϋ
τάίιν ή ^θε.ρίασ.ς. Ούτω, κατά την ^ρ ^
ροδότου, δΓ οίκτροϋ θανάτου απέθανεν ή σκληροτατη
232
περΐ τάς τιμωρίας γυν/) Φερετίμη· διότι ζϋσα έσάττη διά
• σκωλήκων άναγεννωμένων έκ τοΰ δέρματος· «ώς άρα»
λέγει «άνθρωττοισιν αί λίην ισχυραί τψωρίαι πρός θεΰν
έττίφθονοι γίνονται». Καί Άντίοχος έ ΈπΙψανλς λέγε"
ται ότι απέθανεν ούτως, ύστε καί- έκ τοΰ σύματος σκώ¬
ληκας άναζεϊν, εί καί παρ' Άππιανΐ άναγινύσκεται φθί-
νων τελευτήσαι. Καί κατά τάς ττράίετς ιων 'Αποστό-
λων ό Ήρώδης, έττειδή παρά την ανθρωπίνη"ν δύναριν έ-
πήρθη, γενόμενος σκωληκόβρωτος έ-ζεψυίίν7. ""Ομοίωο έκ
φθειριάσεως λέγεται 5τι απέθανε καί ΦίτΧΊίτΐΐτσς ό Β' της
Ίσπανίας, άνηρ ώμος καί στυγνός, 'άπσδτδο'μένης της νό-
σου κατά τον ποιητήν Βαύδιον ε?ςιΐείσνιεκ'δΓκησιν.
Α^οΟ λοιπόν καΐ έν μεταγενεστέρας» νςπ·οχ/) κατά τό
μάλλον καί ήττον άττηλλαγμέν/] των μώ§ων-Καϊ~τών υπερ¬
βολικήν δειοιδαιμονιων τοιαΰτα ίπλάοΰήβαν, ουδόλως
θαυμαστήν ττρέττει νά «(ιαίνηται ήμΤν-οτι-^οΙ εταλαιοί τοι¬
αύτην γνώμην περΐ της ατα: τοΌ θα-Λττου^κΐΝ τού είδους
της νόσου τού Φερεκύδους-είχον; ίΐολλά δ' εισί τα α'τια,
τα παραγαγόντα καί διαδόντα την γνύυην ταύτην. Ό
Φερεκύδης κατά τοϋς παλαιούς συνέγραψε" σκοτεινώς,
αϊνιγματωδως και άλληγορικως, οΐτινες χαρακτ^ρες ά-
ΓΓοδίδονται καί είς τον έκ τούταν σκοτεινο-Υ έπονομα-
σθέντα Ήράκλειτον, περΐ ού ό Σωιέράτης εΤττεν «δ μέν
συνήκα, γενναΤα· οΤμαι δέ καί ά μη βυνί}ΚΗ' πλήν Δη-
λίου γέ τινος δεΤται κολυμβητοΰ». Κατά 4οΐ— -άρχαιο-
τάτους χρόνους οί άνθρωποι ήσαν ^5ί«νίτ3ν^ο! είς τό
κράτος των αίσθήσεων, ωστε "ΠΤ'-
Α-'ρόνον
διά
καί είκόνυν ηδύναντο νά έννοήσωσίν. Τοιού¬
των δέ συμβόλων καϊ είκόνων ώαίνεται ότι εποιήσατο
χρήσιν καΐ ό Φερεκύοης έν τω συγγράμματι αύτοϋ· τού¬
των δ',όμως-ή έ-ρ^ην-ει'α έν τοίς έπομένοις χρόνοις ήτο
δυσχερέστατα· διότι καί ούτος ό Άριστοτέλης λέγει ό¬
τι «οί περί 'Ησίοδον και πάντες όσοι θεολόγοι τοθ μό¬
νον εφρόντισαν-πιθανοϋ τοθ πρός αΰτοΰς, ήμϋν δ" ώλι-
γώρησαν»,/1^ι,£'-ό Φιλοσοφος ημών έκαυχάτο επί οί-
κεία τινι .μετα-^τφν- Θεύν, όμιλΐα καί ■ Λ-τι έγίγνωσκε την
επιστήμην τρ^-ττρολέγειν τα μόλλοντα, καί τοι τα άνα-
Φερόμενα ΐΐί^ί τϊζΐτου είαΐν ίκανύς άβέβαια· έλεγεν ε¬
πί ιΐιϊραδεΧγ-ματΐιταΙς Σπαρτιάτοις οΰτε τόν χρυσόν πε-
ρΐ π^λλοά,πΜεϊσ^αι οΰτε τον άργυρον, ώς αΰτύ καδ' ύ-
Γταρηγγειλεν ΓτερΐΓτατΊίν δέ
ν τής Σάμου εΤδε πλοΐον οΰρίυ
καταπλέον χαΐ ΐτροεΤττεν Οτι τοΖ-
το ρντος-έλιν^λτδέλ^ι βυθισθί)· ένΙ> δέ ταυτα ελεγε το
Γτρδγ^α έββ^αί^εντήν ττράρρησιν αυτού· άλλοτε δέ πά¬
λιν έν Σν^^-Κα,τ' άλλους έν Σάμω ευρισκόμενος καϊ
άντλ^σας ΰ|^> έκΐ^ρέατος έηΐεν, μεθ' ό προανήγγειλεν
ότι 8εΑ£4-σν)μβ^ ρειαμός, όστις καί εγένετο. Λίαν δέ ττε-
ρίεργος ^α^χα,ι ή πίστις Μαίίμου τοΰ Τυρίου λέγον-
τοο έ-τι βύχμξΰς -κβί έττομβρίας κσί σεισμοΰς γής καί
πυρβς έκβ5λά_-«§(1 ,τχ,νευαάτων έυβολάς κα! άέρων μετα¬
βολάς ό- ■δεό^ «ίδς μόνοο, άλλά καί αΑρΊ>τι·' όσοι δαι-
μόνιοι. Οίτο καί Φερεκύδης σεισυον Σαμίοις ΐτροεμή-
νυσε. — Διβ-το-Οτο δ' άπεδόθιτ) είς αυτόν υπό των πα¬
λαιών τερατθΛβιία, ίισπερ είς τόν Πυθαγόραν άποδί-
δοται σόφια, τερατώδης. Πρός τουτο συνετέλει προσ-
σέτι καί τς> δόγμα αΰτοϋ περί μετεμψυχύσε^ς, όπεβ κα-
τά πιθανας μαρτυρίας παρά των Αίγυπτίων ηαρϋ.αίν
τταρ' αΰτοϋ δέ έκληρονόμησε τούτο καΐ ό μαθητής τοθ
■φιλοσόφου Πυθαγόρας. Άφοϋ δέ ούτος εχλεύασθη σ^ό-
•δρα ύητό των παλαιάν επί τώ δόγματι τούτω, πώς δυνά¬
μεθα νά άμφιβάλλωμεν ότι ό Φερεκύδης ύπηρίεν ά-
πηλλαγμένος άπό σκωμμάτων τοιούτων καί δΐαβολών, ό
■διδάσκαλος καί πρωτουργός της παιδεύσεως έκείνου' των
παλαιών δέ τις μάλιστα γελά την Φερεκϋδους γραολο-
γίαν καί τοϋ Πυθαγόρου την ΐτερί τόδόγμα κληρονομ!-
■αν, έννοων βεβαίως τό περί μετεμψυχύσεως δογμα.
ΔένεΓναι λοιπόν άττορίας άίιον άν ^ιεδόθη-και έπιστεύ-
Βη ΰΐτό των παλαιών, 6π διά την πρός -τούς θεους ασέ¬
βειαν έκ της δεινης έκείνης νόσου, της φθειριάσεως, ά-
ττέθανεν ό ^ιλόσο^ος. Ταύτην δέ τ-ήν γενικώς α-χεδον πα-
ρά τοίς παλαιοΐς φερομένην είδησιν ηθέλησε τις μετα-
γενέστερος νά πιστώση καί πάρέδωκε την πλαστήν εκεί¬
νην τού Φερεκύδους πρός τόν Θάλητα επιστολήν διό¬
τι τινές μέν παρεδέίαντο ότι ό φιλόσοφΘς ύπηρζε μαθη-
τής τοϋ Θαλοϋ, τινές δέ τουναντίον, ό Θαλης τοϋ φΐλο-
αο^ον άλλ' αί είκασίαι αύται ηροίρχο^/ταί έκ κακης έρ-
μηνείας ι^ράσεών τίνων παλαιών περί αΰτοΰ παραδοθει-
■σών, ένώ τό βέβαιον είναι κατ' άκριβεΐς ύπολογισμούς
των χρόνων ότι ό Θαλης ήτο τεσσαράκοντα περίπου ε-
τη παλαιότερςκς τού Φερ"εκύδους.' Α3|-αί^εΓο^ αί τχαρά
των παλαιών περί τοϋ θανάτου τοϋ ημέτερον συμπολί¬
του παραδοθείσαι ημίν είδήσεις, εί ών σαψέστατα δει-
κνυται ό μέγας θαυμασμός της αρχαιότητος περί τοϋ
φιλοσόφου τούτου, άφοϋ και μεταζύ των έπτά σο^ών
υπό- τίνων συγκαταριθμεΤται καί δια^ερόντως, κατά τόν
Τΐλούταρχον, μετά τοϋ Θάλητος καί τοϋ Τερπάνδρου έ-
τφήθη έν Σττάρτ/). Ή καινότης καί τοϋ συγγράμματος
αυτού, διότι ηράτοζ πάντων των Έλλήνων έν ποζώ λόγω
έπραγματεύθη ^ιλοσο^ικά αντικείμενον κα! τού περι μετ-
εμψυχώσεως δόγματος, όπερ τότε συνεχέετο μετά τού
περι αθανασίας τής ψυχης, διότι ό Κικέρων μόνον τό
περί αθανασίας τ/]ς ψυχ/]ς δόγμα αποδίδει είς τον Φε-
ρεκΰδη, σπουδαίαν, φαίνεται, προϋίένησεν εντύπωσιν είς
τάς ψυχάς των άνθρώπων τουτο δέ τό δόγρα, ως είπο¬
μεν, παρ' Αΐγυπτίων παρέλαβεν ό Φερεκύδης, διότι, καθ"
Ήρόδοτον^ΤΌΐδτον τόν λόγον πρώτοι οί Αίγΰπτιοι εΤ-
πον, ότι ή ψυνή τοΰ άνϋρώπου άθάνατός εστίν, καί μετα
την έίοδον αΰτν]ς έκ"τού ανθρωπίνου σωματος εις αλλο
ζώον είσέρχεται- "ότι δέ ό Φερεκύδης ίΕεΖψψζν είς
Αίγυπτον κα! Γταρ' αυτών εδιδάχθη πολλά της θεολογίας
καί |)υσιολογί«ς, ούδεμία ηδη άρφιβολία καταλείπεται.^
Τέλος, ώς συμβαίνει πολλάκις, πρ^ αύξησιν τής δό-
£ης τοϋ Φερεκύδους: συνέτεινεν ού μόνον ή μεγίστη υ-
πόληψις τοϋ μαδητδϋ Πυθαγόρου, άλλά καί ό έπίσημος
τοϋ )>ιλοσόψου θανατος κα! τό κυριώτερον ή χρηστότηζ
τοϋ βίου αύτοϋ.
.ΡΕΜΒΑΣΜΟΙ
$ταντήννύκτα έκθαμδοί τα άστρα άτενίζω,
Κ'είς ρεμβασμούς ά^ίπταται εκάστη σκέψις μόνη·
■Οπόταν μόνος ώς σκ.ά τούς τάφους άντ.κρ.
Όπου ό θρηνος τής ψυχής τον κόσμον συνεννωνε.
236
Άκούσατε ποΐαι σκηναΐ εγείρονται, περωσι,
Πρό της ψυχης μου της ώχρδς, προ τ&ν συλλσγισμων μου*
Πρό τής φθινοϋαης μου £ωης, μεθ' ής θ' άναρπασθώσι,
Αΐσθήματα άόριοτα μετά των στεναγμύν μου !
Νομίζω ότι δάκρυα εΓν'οί άστέρες πάντες,;
Άτινα άγν^στοι ψυχαί υπέρ ήρων έί
Νεκροι άπό τού τσ^ου των την γ
Καί οΐτινες ώς όνειρα παράρχοντα;, -κοζ* σ^ών§ΐλν.! »Η,,,
Ύπάρξεις άγνωστ' είς ημάς ίως>αι έντός λεΐμώνων,
Ώς άνθ', έ^>'ών προσμειδια δρόσος-4ξίψί>ινΐί^),ι ^ '■
Φάροι δια^ωτίζοντες τον δρόμον των σίώνων . . .
Άδάμαντες, δι' ών ή Νϋ£ τον ουρανόν καλλύνει . . .
Σταγόνες ίαματικαί διά την νοσταλγίαν,
Πόθοι χρυσοΤ είς σκοτεινά προοάλλοντες ερεβη,
Όΐταΐ, δι* ών είσδΰομεν είς την αθανασίαν,
Σημεΐα, έφ' ών ό "Υψιστος άλλοτε θά διέβηΐ
Καΐ Βταν ώς έκ θαΰματος έν άστρον άποσπδται,
Ώ άνθος τι, ή φύλλον εν, άπά ρ'οδής θσλλούσης.
Κ' είς την (3α9εΤαν άβυσσον έν ΐάχ"7 αποπλανατίϊΐ,
Καί χάνετ' ώς μειδίαμα παρθένου έκίΐΛΐεο,ναη'ς*
Άκούσατε, ή ρί6η μου άλλην είκόνα βλέπει,
Κ'είς κοιμητήριον εΰρύ στρέ^ω τοϋς οφθαλμούς μου,
Όπου ό νόμος της σιγής τα άΐτεΐρον διέπει,
Κι' ό θάνατος έπισκοπεΐ τούς μαύρους λογισμούς μου !
Είς πόλιν νά είσέρχωμαι μοί φαίνεται μεγάλην,
Όπου πολίται σιγηλοί, κα9ως ή έρημια,
'Αγτο τού τάφ' εγείρονται την αιωνίαν £αλην,
Τα σκωληκόβρωτα αύΐών συντρίβοντες ^ορεϊα-----
Και είναι δλοι οί νεκροί σαββανοφορεμένοι,
Κύκνοι λευκοί ώς ή χιών, θρν]νους άντ! άσμάτων
Ά^ίνοντες άνάι στιγμ/]ν . . . σκιαί, άς άναμένει
Ό θάνατος τ®ύί>τ4^ους των ^ρουροζ δια^υλάττ^ν
Έλπίδες,-&οάναίν}-τεΐ ό πόνος της καρδίας^.. .
Β,ομοί, είέ^δδε ίτροσ^έρομεν το ιερόν μας δάκρυ
έ δί
μ, έε ρ^ρ ρ
πάρίεκ —μδλλβν *άσματα, νέας δημιουργίας,
Μετά μικρένΜ]ΛΛίτόμεναι έν τ^ τού τά^ου άκρ« !
Όταν τ^ννξΐχ^.βκ'δαμβος τα άστρα άτενίώ,
Κ' είς ρεμάνιίους'α^πταται εκάστη σκέψις μονη,
ΌΐΐΟΓαν 'μόνος' ως σκ.ά τούς τά^ονς άντ.κρίίω,
Ό-ου ό στόνόςκ'-ή'σιγή τόν κόσμον συνεννώνεΐ'
Το,αϋτα. άναΗαρίστανται πένθψο. έντυΐτύσε.ς,
Και κλαιυ $πως άϊελ^ν τοϋς πίτττοντας άστέρας,
Διότι είναι έκπνοαΐ αί των αστέρων τττώσεις,
Κ' έκαστος ττίΓΐΓων ε^μρτ,ρά «αί τ/τς .ζωί1ς τ° πέρα:'
ΦΙΛΙΠΠΟΣ Ι. ΑΑΑΜ
(Άφΐεροϋται τώ φίλω μ,ου ΔΗΜ. Γ. ΝΙΚΟΛΑΡΑ).
α! μυθιστορίαι έχουσιν ώς; αντικείμενον
. —ια τ' άραγε δόν γράφουσι καί
Τί] άληθεία, δέν ΰπάρχει μεγάλη δία^ορά ιιεταζύ των
δΰο αίσθ^υάτων. Τό μΤσος, οπζρ δισδίχεται τ?| ^ΐΛΐα,
είνε τόσφ θερμόν οσφ το διαδεχόμενον τώ έρωτι.
Μέχρις ού γράψω μίαν μυθιστορίαν περί τής ψιλίας,
κα! θά την γράψω, έπιθυμύ νά διηγήοωραι ϋμϊν ιστορί¬
αν τινά φίλων, ής γνωρίζω τούς δύο ήρωας, καί ήτκ δει¬
κνύει ότι καί κατά τον χρόνον τούτον ευρίσκει τις ψυ¬
χάς κεκτημένας ευγένειαν καί υετριο^ροσυνην έν τ/]·ου-
σ'ια, ύΐτερ^ανίαν δ' έν τ^ έκττληρώσει της εύεργεσίας.
Ό Ίωάνν/]ς Όλυρπιάδης καί ό Γεώργιος Φιλίδης ή¬
σαν συρμαθηταί έν τινι Λυκείω της Σμύρνης. Ανεύ¬
ρον δ' αΰτοΰς διά την συνεχή αυτών αντιζηλίαν, ήτις ε-
ζεδηλοϋτο ού ρόνον διά της καλης εκτελέσεως των κα-
θηκόντων, άλλά καί έν καιρώ τοΰ διαλείμματος διά πυγ-
μων.
Έκαστον θέμα ήτο ά|)ορμή μιδς πυγμαχίας. Άν δεν
άνεκήρυασον αύτούς πρώτους βΧ Οβ^ΠΟ (έζ ίσου), ό
όεύτεβος ΐτροΰκάλει πάντοτε τόν πρώτον. "Ωστε ούτοι
239
οί έν τοίς γράριιασι δυνατοΐ διήρχοντο τάς ώρας τοϋ
πσιγνιδίου είς τό ν' άποδεικνύωσιν ότι ήσαν δυνατοί καί
κατά την πυγμαχίαν.
Κατά τό ετος/ καθ' δ ήσαν έν τί] δευτέρα τάξει τοϋ·
Λυκείου, επι τη ελαχίστη αΐτία. ήμυοσον τό πρόσωπον
αυτών. Έν τη τρίτη τάξει, παρ' όλας τάς πανεπιστημια-
κάς αυτών άξίας, όλίγου δεΤν εξεδιώχθησαν αμφότεροι
έκ τοϋ Λυκείου, διότι ήρέραν τινά άνεκάλυψαν έν τω
συνεστραμμένω. αμφοτέρων ρινομάκρω λίθον, όν εμελλον
συγχρόνως νά μεταχαρισθώσιν όπως πλήξωοιν αλλήλους
επί της ράχεως καί καταστώσι ^ θ ι σ ι κ ο ι.
Έν δέ τη τετάρτη τάξει προύκάλεσαν αλλήλους είς
ρονοραχίαν ένεκα δεσμών ανθέων περ^θεισών πρός ω¬
ραίαν τινά καττνοΓτωλιδα· άν δ' ή μονομαχία δέν έλαβε
χώραν, τουτο ό^είλεται είς τόν όπλοΓΓοιόν, πρός όν απε¬
τάθησαν, ινα λάβωσιν οπλα, καί όστις εΐδοποίησε τάς οι¬
κογενείας αυτών καί την αστυνομίαν.
Έν δέ τη έν Μονάχω φιλοσο^ικη σχολη είχον κατσ-
στ?| αρκούντως κύριοι έαυτών, ώστε ήρκοϋντο είς πόλε¬
μον κακολογίας, σίλλων, περι|)ρονήσεων καί χλευαστικών
μειδιαμάτων.
Τη προτεραία δέ της ημέρας, καθ* ήν εμελλον ν' ά-
ναχωρήσωσιν αύθις διά τό Μόναχον, ΐνα ύποστώσι τάς έ-
ξετάσεις καί λάβωσι τό πτυχίον αυτών, ήσθένησεν ό Γε¬
ώργιος Φιλίδης· ό δ' Ιωάννης Όλυμπιάδης εδήλωσεν ότι
δέν ηδύνατο ν' αναχωρήση μόνος. "Ηθελε νά θριαμβεΰο/{
άπέναντι τοϋ άντι£ήλου αΰτοϋ, καί άκουσίως έπορεΰετο
νά έρωτά δις της ήμίραζ περί της ΰγείας τοΰ συντρόφου
αϋτοϋ.
24θ
Μίαν φοράν δέ τώ είπον Οτι ό ίατρός ήτο τα μάλιστα
άνήσυχοςκαί ότι ό Γεώργ.ος δέν ήθελεν ίσως διέλθη την
νύκτα. Τόσω δέ φοβερώί έταράχθη ένεκα της άγγελίας
ταύτης, ώστ'Ιίερράγη είς όλολυγμούς καί εζήτησε την
αδειαν νά διέλθη την κρίσιμον ταύτην νύκτα έν τώ θα-
λάμωτοϋ ασθενούς. Ή αδεία τω έχορηγήθη. Ό Γεώρ¬
γιος είχε παράληρον ό δ' Ιωάννης έκάθητο πλησίον τοϋ
προσκεφαλα.'ου αύτοϋ καί έςεπλήρου μετά λεπτης ακρι¬
βείας τας είς αυτόν έμπιστευθείσας φροντίδας. Έκλαιε
χωρϊς νά τό παρατηρ/)· έραίνετο κατά τού Βανάτου, καί
κατά πασάν στιγμήν έγονυττέτει πρό τής κλίνης, ελάμ¬
βανε την καίουσαν χείρα τού άντιπάλου αύτοϋ, έτίθη
αύτην επί τού οτόματος, ώσει ήθελε νά θερμόν.] αυτήν
πλεΤον, ΐνα κωλύση αυτήν τού ν' άναψυχρανθη, ψ,θυρίζων
άσυναρτήτους προσευνάς, έπικλησε.ς. Κατά 'τήν πρωίαν
ή κρίσις της νόοου εφάνη καταπραϋνθεΤσα· ό παράληρος
εζέλ.πε καί μετά έλαφράν νάρκωσιν ό Γεώργ.ος άφυπνί-
σθη έίαίφνης^κραυγάζων «Ίωάννη ! Ίωάννη Ι»
— Έδω εψαι, εΓπεν ούτος μετ" άδημονίας.
—- Εύναριστω, ύπέλαβεν ό Γεώργιος άσμένως.
Ότε δ" ί^λθεν ό ίατρς,ς, εδήλωσεν 6η ό άσθενής είνε
οωθη. ' Λ
Οί δέ συγγενεΤς τού Γεωργίου άνεφώνησαν άμέσως·
^ — Ό φίλος τού απεμάκρινε τό κακόν καί κατεπράϋνε
το ν-θάνατον!
Όφίλοςτου! Ό Ιωάννης Όλυμπιάδης άφηκεν εαυ¬
τόν εν ταίς άγκάλακ τού πατρός καί της μητρός, οί¬
τινες ηύλόγουν αυτόν δ.ά τοϋ ίεροϋ έκείνου όνόματος,
κα! κλινών καί αύτός, ώχρότατος καί πλήρης δακρύων,
ΚίϊΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Α. ΤΣΙΡΟΠΙΝΑΣ
Δήμαρ/οζ Έρμουπολιτων
■ 887-
.*·
*4
ν
_4ΐ
επί τού ασθενούς ούτινος τ ο άπληστον βλέμμα προοείλ-
κυεν αυτόν, τώ απέδωκε τα φιλήματα, άτινα εΤχε λάβη
καί έμεινεν επί εν τέταρτον τής ώρας έν ταίς άγκάλαις
αυτού.
Οτε δ' ανεχώρησαν όμοϋ διά τό Μόναχον, έγέλων διά
τό παλαιόν μΐσος, όπερ δέν ήτο ή ή άσυνείδητος ζέσις
των δύο καρδιών αυτών, αΐτινες ήσαν κατά πάντα δμοιαι,
καί έμελλε νά μεταβληθή είς είλικρινεστάτην φιλίαν.
Έλαβον τό δίπλωμα αυτών μετά τής αυτής επιτυχίας,
και έκτοτε ήρξατο δι' αύτούς λαμπρόν στάδιον ενώσεως
πίστεως, ενθουσιασμόν. Εγνώριζον άλλή/ους ούτω κα¬
λώς, ώστε δέν ηδύναντο νά κάμνωσιν άνακαλύψεις έν τοίς
χαρακτηρσιν αυτών είχον δ' εξαντλήση ήδ/| τούς λό-
γους τη άντιζκ]λίας.
Έχοντες δ' ίση / περιουσίαν καί όντες υ!ο'ι ό μέν Γε¬
ώργιος Φιλίδης τραπεζίτου, ό δ' Ιωάννης Όλυμπιάδης
δικαστοΰ, μεγάλου κτηματικοϋ, ουδόλως ήσαν (|)ΐλόδο£οι.
Έλόμενοι δέ την φιλολογίαν καί λαβόντες τό πτυχίον
αυτών, ουδέποτε έίήσκησαν αυτήν, ώς μή έχοντες ανάγ¬
κην πορισμοΰ χρημάτων.
Επηκολούθουν άγαπώμενοι καί εύρισκον καλόν τό ν'
άγαπώνται. Ή δ* ένεργός αυτών φιλία, έγγυωμένη αυτοίς
περι πάντων των πραγμάτων, δέν τοίς ήγγυδτο δυστυχώς
καί περι τοΰ α^οοροΰ πάθους τοϋ ίρ^τοί.
Ό μέν Γεώργιος Φιλίδης ήγάπα τα βιβλία καί πρό
πάντων τάς συλλογάς αΰτογράγ-ων. Ό δ' Ιωάννης Ό-
λυμπιάδης ήτο ποιητής κατά τάς ί^ραζ. τού, άλλά μετά
πλείονος ενθουσιασμόν διά την ποίησιν των άλλων ή διά
την έαυτοϋ, καί ίγρα^ν ολίγον.
242
' Ουδέν έκρυπτον άη' αλλήλων, άλλά δέν έλεγον έαυ-
τοϊς τα πάντα. Οί άληθεϊς φίλοι £ώσι μεταίύ έαυτών έ¬
χοντες ήνεωγμένας πάσας τάς θύρας, και ούδέποτ' έχου¬
σιν ανάγκην νά κοινοποιώσιν άλλήλοις τα αίσθήι.ιατα
αυτών. Άφίενται μέν νά μαντεύωσΐ ταυτα άμοιβαίως,
άλλά δέν ζητούσιν ούδε παρέχουσιν έκμυστηρεύσεις. Έ¬
χουσι μάλιστα την έπιτηδειότητα, *τήν- άίδω— νά'-κ-ρ-ύπτω-
σιν άπ' αλλήλων άπόρρητά τίνα. "--ι - -·- -
Ιδού διατί ό Γεώργιος δέν άνώνγεΐΛ^εν ,ευθύς "εί άρ-
χης είς τόν ({ιίλον αύτοϋ Ιωάννην τ^ντίύφεράν εντύ¬
πωσιν, ήν εΤχε κάμη επ'αυτου νεδνί^ τις"'+η^ί ταΕέώς'αυ¬
τών. "Οτε δέ παρετηρησεν, ότι ήΤ έντύ^τωσίς^ςτιϊτ-η εΓχε
καταστή έρως, τα πρώτον έ'^οβηθ^ νΑ'"διισίΓληδ)|]. Άν ό
Ιωάννης έμ&λλε νά ταραχ8?| έκ τοδ αίσ,θίίΙιϊΓΤΌτ; Τούτου
τής καρδίας τοϋ (}>ίλου αυτού ! ^ίι* '
Άλλ' όμως, ότε έβεβαιώθ.η ότι ή-γαπάΐρ ,καΐ 'διεΤδε μα-
κρόθεν τόν γάρον, ό Γεώργιος δέν εοίστασεν.
λ
Ό Ιωάννης κατελή^θ^
Οάνων τόν διπλούν τούτον^
— Κα'ι τα ύπύτττε^ον, εΤπε
διάματος· έσο εύτυχής!
— Κάμε ώς έγώ, ύπέλαβεν ό {>ίλος αντσΰ", ν
— Φοβοΰμαι μήπως λάβω την κλίσιν δαύτην," βλλ1 ου¬
δένα (3λέπω δυνάιιενον νά μοί την ΐτ&ράσχη".~ Γ^ι"·' ""
Εύδηλον εγένετο ότι πραγμά τι, νε^δί, πνοή τι 'εΐχε
παρεισδυση μεταζύ των δθο τούτων^ καρδεθν, των τό«ω
στενώς ουνηνωμένων.
Ό Γεώργιος κατέβαλε πάσας τάς δυνάμεις αυτού ό¬
πως άπολαύση περιεσκεμμένως της εύτυχίας, των έλπί-
δ^ν αυτού, ΟΛλά μάτην προσεπάθει, είκα'εν έκ τής ου-
οτολης, έκ των προ^υλάίεων τού |)ίλου τού, ότι ούτος,
μή δυνάμενος νά χαλεπάνη κατ' αυτού, υπέφερεν· έκ τού
γάμου τούτον δέν έψεγε μέν δένέκακολόγει αυτόν, ούδα
243
μως προσεπάθει νίι κωλύση αυτόν, άλλά τόν περιέμεινεν
ΐν' αναχωρήση.
Τω όντι οε τή αύτη ήμίρα τής 'ιεροτελεστίας, έν η
έλαβεν επίσημον μέρος, ό Ιωάννης άπεχαιρετισεν αύ-
τούς λίαν μέν -ε,ύθνμως, ίνα μή ηαράοχη μηδένα έλεγ¬
χον ουνειΐήσς-^,το,ΐς νέοις αυ£ύγοις, λίαν δέ απουδαίως
ΐν' αμφότεροι νοήσωσιν, ότι ήθελον δυσαρεστηθή αυτόν
προσπαθούντες νςι τόν κρατήσωαιν.
"Ωφ^λενα..επανέλθη, 2εν επανήλθεν, άλλ' ζγρα^ζ,ν.
Ή άλληλό.γρ_αφ!α 'αύ.τ·οΟ κατά τούς πρωτους χρόνους ήτο
θερμή ΚΛί,τα^τΐκή. Έπειδή δ' ό Γεύργΐςς περιωρι'ίετο
είς γα ν? ίΤ^^ίΐ- 9^ύτύ ενα φιλικόν χαιρετισμόν έκ μέ-
ραας^τήά ^ι(ψ^^;:α^Υβΰ-καϊ 4φο§ςΐτρ ,νά επ,ψείνη πράτ-
των τούτο, ό Ιωάννης εμεμψψοίρησε( διότι δεν εΤχε την
άκριβήχίκό/3 τής_εύτυχίας, ήν ηυχετο είς τόν φίλον τον
ή περιερ'γΐα άύτου μάλιστα ύπηγεν όλ"ίγο/ μακράν είτα
δ' αί έπιστολ'αΡκΓατέ'στησάν' σπάνιαι, καί μετά ε£ μηνών
σιω7τήνόί?εύργίοςΓε7π£ν εσπέραν τινά είς την ού£>γόν
τού έναγκαλιζόμενος αυτήν.
— ΤετέΜοτβι4· ό' Ιωάννης δένθά ροι
ΤΑ ! άν ήούνατο να εύρη μίαν γυναΐκα ομοίαν
πως θά μάΧ έπατνήίίχετο·
— Δέν έλλείπουσι τοιαύται είπεν ή κυρία Φιλίδου,
ταραχθεΐσα όλίγβν-έ;Κ-τής εύχής ταύτης.
Ό Γεώργιος έπβιήοατο οκέψεις επί της φιλίας. Δέν ά-
πέσυρε δέ-τή^^αυ^ίϋ άπό τού αχαρίστου, όν δυσηρέστει
ή ευτυχία αίιτοΰ, άλλά κατά τάς ύραζ τής μελαγχολίας,
αΐτινες εισίν αί άναγκαΐαι άναπαύσεις ίωηράς καί συνε-
χοϋς εΰτυχίας, έσκέπτετο περΐ τού φιλτάτου πλάνητοΰ
καί έθλίβετο ένεκα τής άπάτης, ήν παρίαχι.ν αύτω ή^ δια-
λυθεΐσα φιλία ύο έτήκετο καί ένεκα τής άπουοίας αυτού.
Έυαθεν ότι ό Ιωάννης εΤχε καταστή παίκτης, 5τι έ-
πορεΰετο άπό πόλεως είς πόλιν, κατανσλίακων την περι¬
ουσίαν αυτού. Τού θανάτου τού πατρός αυτού, όντος χή-
πλέον.
πρός σε,
• . - 244
ρου, θέντος αυτόν είς κατοχήν πάντων των αγαθών αύ-
τοϋ, έσκανδάλισε τάς ήχοΰς τής γενεθλι'ου αύτοΰ πόλε¬
ως διά τοϋ μεγάλου θορύβου, όν μετεδίδοσαν ο! συμσΌ-
λαιογράφοι, έπιτετραμμένοι νά πωληθώσιν, έν πρός εν,
τα κτήματα, τούς άγρούς τούς λεψώνας.
— Όταν θά καταστροφαί, άν ηδύνατο νά με συλλο¬
γισθή ! έλεγεν άφελως ό Γεώργιος.
Μετά ττέντε δ' έτων ευτυχή γά·ιον, έν τη γενήσει τοϋ
τρίτου αυτής τέκνου, ή κυρία Φιλίδου απέθανεν.
Πρίν ή έκπνεύση, έσχεν επί τίνα ώραν την τελείαν ε¬
κείνην ψυχικήν γαλήνην, την έν τη έίαντλήσει τής £ωής
ερχομένην εκείνην ήδύτητα, ην διαχέει ό θάνατος ίνα
καταθέλςη τάς ψυχάς, καί "πρός τόν κλαίοντα σύζυγον
αυτής, χωρΐς νά δυνηθή νά κρΰψη άπ' αΰτοϋ τα δάκρυά
της, εΓπε.
— Σοι άφίνω την καρδίαν μου πολλαπλααιασμένην
είς τα τέκνα μας, καί σοι άποδίδω τόν φίλον σου'
Ό Γεώργιος δέν ήκουεν αύτη τόν ηνάγκασε ν' ακούση.
— Γνωρίίεις διά τί ό κ. Ιωάννης Όλυμπιάδης ανεχώ¬
ρησε χωρίς νά επιστρέψη* διά τί εγςινε, παίκτης; Διότι
με είχεν αγαπήση συγχρόνως μετά σοϋ· διότι δέν τόν ή-
γάπων τόν είχον αρνηθή, ότε με έζήτησας. "Ηλπιζεν, ότι
ή φιλία σου θά ήτο ή παρηγορία τής αρνήσεως ιιου. Καΐ,
μανθάνων Οτι σε ήγάπων, έψοβήθη μή φανί] ίηλοτυπος καί
άπεμακρύνθη. Έπαιζεν, διά νά μή (^Λς σκέπτεται πλέον.
Έσο ήσυχος! ά^' ού καταστρέψεται, τουτο προέρχεται
έκ τοϋ ότι είνε κατά βάθος πιστός είς την φιλίαν σου, ής
δέν ηδυνήθη ν' απαλλαγή ... Τό κακόν ήτο άνευ βερα-^
πείας* άν σοι τό έλεγον, τί ήθελες πράίη; Συχνότατα έ-
πίστευον ότι τό εΓχες μαντεύση. Ή συμπά9ειά σου ήθελε
τόν ταπεινώση, χωρίς νά τόν θεραπεύση. Θά σε βοηθί) νά
με κλαίης. Θά τόν έπανεύρης, θά τόν έπανεύρης.
Ό Γεώργιος εκλαυσε μόνος την θελκτικήν σύζυγον, ήν
άπώλλυ, καϊ ότε τό πένθος αΰτοΰ διεπέρασε λίαν βαθέως
245
τήνζωήν του,ωστε νάμή'φοβήται πλέον'τήνέκπληίιν τΰν δα-
κρύων, ήρίατο άνα£ητύν τόν |)ίλον αύτοϋ, τταρ' ού είχε
λάβη μίαν επιστολήν, ήν ηναγκάσθη νάτύ γρά^/η άμα τη"
άγγελία της δυστυχίας αυτού. Συνήντησεν αυτώ έν Αθή¬
ναις, ίρρί^ϋη είς τάς άγκάλας αυτού, καί, άνευ έπείηγη-
τικής λέξεως, οί 3ύο φίλοι έττανεϋρον την ωραίαν εκείνην
φιλίαν, ήν μυστηριώδης λύπη, ής αμφότεροι ιιετεΤχον,
διέτρε^ε καί άνέπτυσσεν.
Ό Γεώργιος ωμίλησεν ολίγον ττερϊ της συμφοράς αΰ-
τοϋ, άλλ' ό "Ιωάννης δέν τω ωμίλησε περ'ι τη"ς έαυτοϋ.
Έκ των βλεμιιάτυν όμως, δΐ' Ίιν ό κατεστραμιιένος παί-
κτης ττεριέβαλλε τόν άπεγνυσμένον σύζυγον, ούτος ένόει
άττασαν την θυσίαν ττεριεσκεμμένης καρδίας, ήν τό
πάθος τοϋ παιγνιίίου εΤχε μαράνη, χ^ρΐς νά την διαφθεί¬
ρη, καί είς ην έΐτανήρχο^το αί τρυηζραι συμπάθειαι, τα
άττειρα έμφυτα καί αληθή αίσθήματα.
Έταίείδευσαν όμοϋ* ό Ιωάννης ίσως ηθέλησε ν' άποκρύ-
ψη την καταστροφήν αύτοΰ, άλλ' αυτή ήτο προ^ονεοτατ»)
καί επί τέλσυς ώιιολόγησζν αυτήν.
Ημέραν δέ τίνα, (.ιετα έπτά ή όκτΊ) ι7-/ιζ άπό τί]ς ονν-
ενώσεωζ αυτών, εν -Ι> ησα; έν Παρΐίίςις, ί Γεώργιος έ-
μάντευσενότι όδυστυχής, Ιωάννης προσεπάθει παντί σθέ¬
νει νά μή έγκαταλίττΐ] εις τοΰς δανειστάς, είς τούς τοκο-
γλθ^ους αύτοϋ, τότελευταΤον λείψανον τής περιουσίας τού.
Τούτο δ' ήτο είς ώραΤος κηττος, ευρισκόμενος έν ταίς
πΰλαις της γενεθλίου πόλεως, όν ό πατήρ σθτ:ΰ εΓ^ε κο-
σμήση διά σπανίων ανθέων, έν ω θεριιά ^ντοκομεΤα 2ιέ-
τρε}ιον πάντα τα άνθη τή*ς χώρας τής Μεσημ6ρίας. Ήτο
ό κήπος, έν ■!) ή μήτηρ αυτού εϊχε ρειιβίΐη, εν ω αύτέί
ειχε παίίη!
Δέν ήθελε νά πωλήση αυτόν, καί άνευ τί)€ πωλήσεως
ύ δέ ήύ ά άί έ ΰΰ Ητο
ή ή ) ή
ταύτης δέν ήούνατο νά άττοτίο») τα χρέ»} αΰτοΰ. Η
τετσραγμένος, καταδεβλημένος, νευρικός, κακός. Ά
Θρωπόί τις είχεν £λθ—, κατεπογόντν,κ πείΐφθεϊί ύττό τινος
συμβολαιογρά^ου της Σμύρνης;, όπως καταπείσ^ αυτόν,
καί ό άδέίιος είχεν άφρόνως κομίσ/) έν τινι κυτίω δε-
ομίδα ανθέων, συλλεγεϊσαν έκ τοϋ πωλητέου κήπον, καί
άνθη τινά χρυσομηλέας.
Ό Γεώργιος, όστις είχεν ακούση Βορυβω&η συνδιάλείιν
μεταζύ τοϋ ύτταλλήλου τοϋ συμβολσιογρά^ου καί τού ]>!-
λου αΰτοϋ, προ/ρθάνθη ο^τι όλ Ιωάννης ^θδλε φονευθη,
άν επώλει τον κήπον. (
Πολλάκις δ' είχεν άττοπεΐραθ/] νΐί π1ρο^έρη)σΟτ;ώ νρη-
ματα· άλλ' ό Ιωάννης είχε πάντοτε αΓτ.οηοιηΰ^^ί/τ-ά. Έ-
κείν/] δ: τή ήμέρα επεφυλάχθη νά τώ ττρ&σ.ε,γεγΓκ/| ττά-
λιν άλλ' ύπ/)ρίεν εΰθυμότερ.ος τοϋ είωθ^^ί^ κα' ό Ιω¬
άννης, ίνα ΰττοκρύ^ τ/^ν τ^®(ήϊ-.το-Μ!>ΛΡ2τ1;ε'ϊ[£ΪΙ1τ^Π ^πι'"
σης είρωνικήν εύθυμία^ ν ξ ·^ ,^'^-^ίθ,Γ Ι
11εριεπατ/)σ(3(ν, ηριστηθαν ήττον εγκραΐως^ τοϋ 6υνή-
θους καί μετά τόγεϋμα έπορεύ9ηςν'άν^ειςι"την'/εσχην.
Ό Ιωάννης ΌλυμΓΓΐάδη.ς είχεν έίτ1_τητ; κόμβιοδ^όχης τό
άνθος της Υρκισουηλέας· έκεΤ ο Ιπάιζον, καΛ&αρεΥηρησαν
τους τταιζοντας.
— Θίλει^ νοΤ ΐϊαίξωμεν εν παΐγνϊδΓον^Γη^4ν^σε"ν'ο Γε¬
ώργιος. Γ " " λ''' Γ
— Δεν έχΐΛ τΐλΐσν νά χάοω τίποΫεί τίπΐϊ,κρίνώτο ό' Ιωάν¬
νης μετά παραδόζου γέλωτος. ^-£"£/": ν(ν/ -τ.
— Άς μ/) παίςωμεν τίττοτε τοτε'Ν0
— Στάσου! έπανέλαβεν ό Γεώργιος, ώσει έσκέτττετο
εςαι^νης ανακ2λυ|ιιν τίνα, εχωεις το Θυλακιο« μόν εν αυ-
τόγρα^ον διά την συλλογήν μου' τό τταί6ω μέ την άνθο-
δέσμην σου.
Ό Ιωάννης ήνεγκε την χείρα επί της κομβιοδόχης αύ-
τοϋ, ώς 'ινα ύττερααΓΐίσ/] τό άν9ος τού, είτα δέ, μειδιών
ώςι είΐτε·
— Παραδέχομαι υπο μίαν συμφωνίαν, ότι, εάν κερδί-
σης, θά }>υλάττης πάτοτε αΰτο τό μικρόν μου άνθος.
247
— Καί σύ θά μοί όρκισθ^ί, ότι δέν Οά καύσ^ς ούδε 0ά
σχίσης τό αΰτόγραγϊν μου.
— Τινος είνε;
— Άν σοι τό έδείκνυον, ίσως ηθελες τό εύρ/] κατώτε-
ρον της άνδοδέσμης σου. Είνε ενός έκ των γονιμωτέρων
συγγρα^έων μα. ~ο: ί>Γ
Ό ΊωάΥνη'ς ΙδίσΥασεν* είτα δέ, ύπερερεθισθεϊς καί ών
ολίγον μεμεθύβ'μέΨοίί 'έκ. τής λύπης καί των οίνων τοϋ γεύ¬
ματος, έκάθισεν αιφνιδίως είς τίνα τράπεζαν, έλαβε οέ-
σμην ΥβρΐίΑΙνί^κί^σνίζωνί^ο^'φά/ε/Ιλον- είΐτε·
ΎηάρνοιίΟΓ Γτα"ντ'δτε μάρτΧι^ές1 ενος'παί"γνιδίου έν τ^
λέσχ/], οϋ£^::πα^έ'τΓ]ρ''/]σαν οίύτό. Δεν διήρκεσε πολύ. Ό
Γεώργιος ήθίλε^νά -χάσΐ! καί έχαϋε.^^1^"-^3 - "
ελεκ οεχΐτέροψ*. ηρώτησεν ο ηαικτης όστις ήοσα-
νετο ά^αζώττυρούμενον το ζλαττΜμα αΰτοϋ.
»/-ν 'ΟΙ1Ο> -^Τ 'Γ-·, > ^ ι- -« >■>}' «·Λ , ,
—· ^-Χ'ΐςίΧΙί,,^Τ^^^'"^57-^" * αυτογρα^ον
πλέον νά παίίω.
Ό Γεώργιος ττροσ^νεγκε τότε είς τόγ ^ίλον αϋτο3 τόν
φάκελλον, όστις περιέκλειε την καταβολήν αΰτοΰ.
Ό Ιωάννης εαχιοεν αυτόν καί εξήγαγεν ίί αυτού συν-
αλλαγματικήν έκατοστύων τίνων νιλιάοων ^ράγκων πλη-
ρωτέαν υπό τοϋ Ροτσχίλδ. Ώρθυθη δι' ενός πηδήματος
έ
— Τι σηραινει αυτΌ;
— Δύνασαι ν' άρνηθής ότι αΰτό δεν είνε τό αϋτόγρα-
ώον ενός λίαν διατεθρ^λλ»)μένο^ συγγρά|)εως.
— Δέν τό 6έλω.
— Δέν είσαι έλεύθερος νά τό άρνηθης.
— Τουτο είνε παγίς ή άστειότης.
__"Αν έκέοδιίον, θά έλαμβανον την άνθοδέσμην σου.
— "Εν άνθος μέ μίαν ολόκληρον περιουσίαν;
2.8
— Τόλμησον νά μοί εΐπης ότι δέν έκτιμάς αύτοι τα
ανθ,.) ώς μίαν περιουσίαν, περισσότερον τής; £ωης σου;
Ό "Ιωάννης ήρυθρίασε και έθηκε την χείρα επί τού με¬
τωπον.
— Άν άλλος τκ ή ου μοί έκαμνε την προσφοράν ταύ¬
την, 6ά τον έρράπιζον
— Καθως είς το σχολείον, δέν εχει ούτω;
— Ά! Γεώργιε! Γεώργιε!
Έμάχετο κατά των πειρασμων της ύπερη])ανίας, της
κενοδοςίας. Ή παράστασις μορτύρων τάν ηνάγκασε νά
πάσχη. Άλλ' ή βάσανος αύτη μάλιστα τόν έδάμασεν. Έ£-
αί(|)νης δέ κατεπραύνθη, καί, άποσπών τό άνθος έκ της
κομβιοδόχης αύτοΰ, είπεν είς τον άπολλύντα.
— Κράτει, ψίλε μου, έκέρδισας.
Είτα δ' ένηγκαλίσαντο εαυτούς ενώπιον πάντων των
μελών της λέσχης· άτινα εύρον κάλλιστον τουτο.
Ό δέ κηπος δέν έπωλήθη· καί ο! φίλοι δέν άπεχωρί-
σθηοαν πλέον.
Πότερος ήτο ό μάλλον άγαπων;
Έν Έρμουπόλει τ^ 29 Ίουνίου 1887
(Παράφρασις)
3Ίαντολεων Δ. ^Γσιτσεκλησ
Όμολογοϋν-ε; χάριτας πρό; πάντϊ; τού; προθύμω; άποστείλΐντΐ; ήμΓν
διατριβά;, αι'τούμεβα συ-.-γνώμτ,ν παρά των όξιοτίμων Κυρίων, ών οί δια-
τριδαι δεν χατεχωρίΐθτ,σον, γνωρίζοντες αυτοίς, ότι τουτο εγένετο ένεκα
ελλείψεως χωρου, τοϋ σχοποϋ τη; έχοόσεω; τοϋ ήμερολογίου οΰχ έπΐτρέ-
ποντος ήμΓν νά ύπερβωμεν τα 16 τνπογραφιχά φύλλα· διό χαι ημών αυ¬
τών 8έν χατεχωρίσαμέν τι, όπως ότι πλείστοι; χορι«ώ(ΐεθα.
Λ ΟΛΛΟΟΟΛΟΟί'Ο
Ο Λ Ο Ο
ΓΕΝΝΗΣΙΣ
ιαοταραίϊ ηηιηι
ΕΡΝΕΣΤΟΥ ΝΟΝΝΟΤ
ΕΝ ΑΘΗΝΑΙΣ
ΕΚ ΤΟΓ ΤΙΠυΐΡΑΦΒΚΙΓ ΤϋΝ ΚΑΤΑΕΤΗΜ
ΛΚΕΣΤΗ ΚΠΝΣΤΑΝΤΙΝΙΑΟΓ
1880
«Γ*
ΡΟΙ,ΚΑ 20Η0ΤΤΙ30Η
Βρΐ
?ί£*
Ι----------!;—:
ί=*_^
—Ε—ώ—&^
-»—1Ρ
π
=-~ϊ__±:
«δίί
-3*
-κ-*-+-
-—-*--
=5=1=5:
γ£
*τ Λ
±=1^ί^ζ5ΐ?ΪΓ?ΓΓ-ρ:
=££==:=ί
Εί
~ =5
-*—9—ύ
Μέγεθος Γραμματοσειράς